ധര്മരാജായ തത്പാര്ഥോ ധനം സര്വം സവാഹനമ്। ന്യവേദയദനുജ്ഞാതസ്തേന രാജ്ഞാ ഗൃഹാന്യയൌ
അപ്പോൾ അർജുനൻ, രാജാവിന്റെ അനുമതി വാങ്ങി, മുഴുവൻ ധനവും വാഹനങ്ങളുമൊക്കെ ധർമ്മരാജാവിന് സമർപ്പിച്ചു, പിന്നെ തന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി.
ഏതസ്മിന്നേവ കാലേ തു ഭീമസേനോഽപി വീര്യവാന്। ധര്മരാജമനുജ്ഞാപ്യ യയൌ പ്രാചീം ദിശം പ്രതി।। 5
അത് തന്നെയായ സമയത്ത്, ശക്തനായ ഭീമസേനൻ ധർമ്മരാജാവിനോട് വിടപറഞ്ഞ് കിഴക്കേ ദിക്കിലേക്ക് യാത്രയായി.
മഹതാ ബലചക്രേണ പരരാഷ്ട്രാവമര്ദിനാ। ഹസ്ത്യശ്വരഥപൂര്ണേന ദംശിതേന പ്രതാപവാന്
വലിയ സൈന്യത്തോടൊപ്പം, ആനകളും കുതിരകളും രഥങ്ങളും നിറഞ്ഞതുമായ, അന്യരാജ്യങ്ങളെ കീഴടക്കി, ഭീമൻ ഭയങ്കരമായ തേജസ്സോടെ മുന്നേറി.
വൃതോ ഭരതശാര്ദൂലോ ദ്വിഷച്ഛോകവിവര്ധനഃ। സ ഗത്വാ നരശാര്ദൂലഃ പഞ്ചാലാനാം പുരം മഹത്
പോരാളികളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, ഭാരതവർഗ്ഗത്തിലെ സിംഹം, ശത്രുക്കളുടെ ദു:ഖം കൂട്ടുന്നവൻ, ആ മഹാപുരുഷൻ പാഞ്ചാലരുടെ വലിയ നഗരത്തിലേക്ക് എത്തി.
പഞ്ചാലാന്വിവിധോപായൈഃ സാന്ത്വയാമാസ പാണ്ഡവഃ। `കിഞ്ചിത്കരം സമാദായ വിദേഹാനാം പുരം യയൌ'।। തതഃ സ ഗണ്ഡകാഞ്ശൂരോ വിദേഹാന്ഭരതര്ഷഭഃ
പാണ്ഡവൻ പലവിധ മാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെ പാഞ്ചാലന്മാരെ പ്രീതിപ്പെടുത്തി, കുറച്ച് നികുതി വാങ്ങി, വിദേഹരുടെ നഗരത്തിലേക്ക് യാത്രയായി. പിന്നെ ആ ഗണ്ഡക പ്രദേശത്തിലെ വീരൻ, ഭാരതവർഗ്ഗത്തിലെ പ്രധാനി, വിദേഹരുടെ ദേശത്തേക്ക് പോയി.
വിജിത്യാല്പേന കാലേന ദശാര്ണാനജയത്പ്രഭുഃ। തത്ര ദാശാര്ണകോ രാജാ സുധര്മാ രോമഹര്ഷണമ്। കൃതവാന്ഭീമസേനേമ മഹദ്യുദ്ധം നിരായുധമ്
ചെറിയ സമയത്തിനുള്ളിൽ അവൻ ദശാർണന്മാരെ ജയിച്ചു; അവിടെ ദശാർണ രാജാവായ സുധർമ്മൻ ഭീമസേനനുമായി ആയുധമില്ലാതെ വലിയ ഒരു പോരാട്ടം നടത്തി, അത് എല്ലാവരെയും ആവേശഭരിതരാക്കി.
ഭീമസേനസ്തു തദ്ദൃഷ്ട്വാ തസ്യ കര്മ മഹാത്മനഃ। അധിസേനാപതിം ചക്രേ സുധര്മാണം മഹാബലമ്
ആ മഹാത്മാവിന്റെ പ്രവർത്തി കണ്ട ഭീമസേനൻ, അതിശക്തനായ സുധർമ്മനെ തന്റെ പ്രധാന സേനാനായകനാക്കി.
തതഃ പ്രാചീം ദിശം ഭീമോ യയൌ ഭീമപരാക്രമഃ। സൈന്യേന മഹതാ രാജന്കമ്പയന്നിവ മേദിനീമ്
അതിനുശേഷം ഭീമൻ, ഭയങ്കരമായ വീര്യത്തോടെ, വലിയ സൈന്യത്തോടൊപ്പം കിഴക്കോട്ട് യാത്ര ചെയ്തു, ഭൂമി itself കുലുക്കുന്നപോലെ.
സോഽശ്വമേധേശ്വരം രാജന്രോചമാനം സഹാനുഗമ്। ജിഗായ സമരേ വീരോ ബലേന ബലിനാം വരഃ
അവിടെ, രാജാവേ, വീരനായ ഭീമൻ, ശക്തന്മാരിൽ ഏറ്റവും ശക്തനായവൻ, അശ്വമേധേശ്വരനെയും അവന്റെ അനുചരന്മാരെയും യുദ്ധത്തിൽ ജയിച്ചു.
സ തം നിര്ജിത്യ കൌന്തേയോ നാതിതീവ്രേണ കര്മണാ। പൂര്വദേശം മഹാവീര്യം വിജിഗ്യേ കുരനന്ദനഃ
അവനെ അധികം പ്രയാസമില്ലാതെ കീഴടക്കി, മഹാവീരനായ കുന്തിപുത്രൻ കിഴക്കൻ ദേശം മുഴുവൻ ജയിച്ചു, കുരുവംശത്തിലെ സന്തോഷമേ.
തതോ ദക്ഷിണമാഗമ്യ പുലിന്ദനഗരം മഹത്। സുകുമാരം വശേ ചക്രേ സുമിത്രം ച നരാധിപമ്
അതിനുശേഷം തെക്കോട്ട് പോയ്, വലിയ പുലിന്ദ നഗരത്തിൽ, സുകുമാരനെയും രാജാവായ സുശിത്രനെയും കീഴടക്കി തന്റെ അധികാരത്തിൽ കൊണ്ടുവന്നു.
തതസ്തു ധര്മരാജസ്യ ശാസനാദ്ഭരതര്ഷഭഃ। ശിശുപാലം മഹാവീര്യമഭ്യഗാജ്ജനമേജയ
അതിനുശേഷം, ധർമ്മരാജാവിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ഭാരതവർഗ്ഗത്തിലെ പ്രധാനി ഭീമൻ മഹാവീരനായ ശിശുപാലനോടു സമീപിച്ചു, ജനമേജയ.
ചേദിരാജോഽപി തച്ഛ്രുത്വാ പാണ്ഡവസ്യ ചികീര്ഷിതമ്। ഉപനിഷ്കമ്യ നഗരാത്പ്രത്യഗൃഹ്ണാത്പരന്തപ
പാണ്ഡവന്റെ ഉദ്ദേശം കേട്ടു, ശത്രുക്കളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ചെദിരാജാവ് നഗരത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് വന്നു, ഭീമനെ ആദരവോടെ സ്വീകരിച്ചു.
തൌ സമേത്യ മഹാരാജ കുരുചേദിവൃഷൌ തദാ। ഉഭയോരാത്മകുലയോഃ കൌശലം പര്യപൃച്ഛതാമ്
അപ്പോൾ, മഹാരാജാവേ, കുരുവും ചെദിയും തമ്മിൽ കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി, ഇരുവരും പരസ്പര കുടുംബങ്ങളുടെ ക്ഷേമം അന്വേഷിച്ചു.
തതോ നിവേദ്യ തദ്രാഷ്ട്രം ചേദിരാജോ വിശാമ്പതേ। ഉവാച ഭീമം പ്രഹസന്കിമിദം കുരുഷേഽനഘ
തന്റെ രാജ്യത്തെക്കുറിച്ച് വിവരിച്ച ശേഷം, ചെദിരാജാവ്, രാജാവേ, ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ഭീമനോട് പറഞ്ഞു: 'നീ ചെയ്യുന്നത് എന്താണ്, പാപരഹിതനേ?'
തസ്യ ഭീമസ്തദാചഖ്യൌ ധര്മരാജചികീര്ഷിതമ്। സ ച തം പ്രതിഗൃഹ്യൈവ തഥാ ചക്രേ നരാധിപഃ
അതിനുത്തരമായി ഭീമൻ ധർമ്മരാജാവിന്റെ ഉദ്ദേശം വിശദീകരിച്ചു; രാജാവും അതു അംഗീകരിച്ച് അതനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിച്ചു.
തതോ ഭീമസ്തത്ര രാജന്നിഷിത്വാ ത്രിദശാഃ ക്ഷപാഃ। സത്കൃതഃ ശിശുപാലേന യയൌ സബലവാഹനഃ
അതിനുശേഷം, രാജാവേ, ഭീമൻ അവിടെ മൂന്ന് രാത്രികൾ ചെലവഴിച്ചു, ശിശുപാലന്റെ ആദരവിൽ, പിന്നെ തന്റെ സൈന്യത്തോടും വാഹനങ്ങളോടും കൂടി പുറപ്പെട്ടു.
തതഃ കുമാരവിഷയേ ശ്രേണിമന്തമഥാജയത്। കോസലാധിപതിം ചൈവ ബൃഹദ്ബലമരിന്ദമഃ
അതിനുശേഷം, കുമാരവിഭാഗത്തിൽ, ഭീമൻ ശ്രേണിമന്തിനെ ജയിച്ചു; പിന്നെ കോസലരാജാവായ ബൃഹദ്ബലനെയും കീഴടക്കി, ശത്രുക്കളെ കീഴടക്കുന്നവനായി.
അയോധ്യായാം തു ധര്മജ്ഞം ദീര്ഘയജ്ഞം മഹാബലമ്। അജയത്ണണ്ഡവശ്രേഷ്ഠോ നാതിതീവ്രേണ കര്മണാ
അയോധ്യയില് ധര്മം പാലിക്കുന്ന ദീര്ഘയജ്ഞനെയും, മഹാശക്തിയുള്ള നന്ദവരുടെ പ്രധാനിയെയും, അത്ര കഠിനമായ ശ്രമമില്ലാതെ ജയിച്ചു.
തതോ ഗോപാലകക്ഷം ച സോത്തരാനപി കോസലാന്। മല്ലാനാമധിപം ചൈവ പാര്ഥിവം ചാജയത്പ്രഭുഃ
അതിനുശേഷം, ഗോപാലകക്ഷനെയും, ഉത്തര കോസല ദേശത്തെയും, മല്ലന്മാരുടെ അധിപനെയും, രാജാവിനെയും ആ സ്വാമി കീഴടക്കി.
തതോ ഹിമവതഃ പാര്ശ്വം സമഭ്യേത്യ ജലോദ്ഭവമ്। സര്വമല്പേന കാലേന ദേശം ചക്രേ വശം ബലീ
പിന്നീട്, ഹിമാലയത്തിന്റെ അരികിലുള്ള ജലത്തില് നിന്നു ജനിച്ച പ്രദേശത്തേക്ക് ചെന്നു, ആ ശക്തശാലി കുറച്ചുകാലംകൊണ്ട് ആ ദേശം കീഴടക്കി.
ഏവം ബഹുവിധാന്ദേശാന്വിജിഗ്യേ ഭരതര്ഷഭഃ। ഭല്ലാടമഭിതോ ജിഗ്യേ ശുക്തിമന്തം ച പര്വതമ്
ഇങ്ങനെ, ഭാരതവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠന് പലവിധ ദേശങ്ങളും ജയിച്ചു; ഭല്ലാടത്തെയും, ശുക്തിമാന് എന്ന പര്വ്വതത്തെയും കീഴടക്കി.
പാണ്ഡവഃ സുമഹാവീര്യോ ബലേന ബലിനാം വരഃ। സ കാശിരാജം സമരേ സുബാഹുമനിവര്തിനമ്
അപരിമിതമായ വീര്യശാലിയായ പാണ്ഡവന്, ശക്തിയില് ഏറ്റവും മുന്നിലുള്ളവന്, യുദ്ധത്തില് പിന്മാറാന് പ്രയാസമുള്ള കാശിരാജാവിനെ തന്റെ ബലത്തോടെ ജയിച്ചു.
വശേ ചക്രേ മഹാബാഹുര്ഭീമോ ഭീമപരാക്രമഃ। തതഃ സുപാര്ശ്വമഭിതസ്തഥാ രാജപതിം ക്രഥമ്
വലിയ ഭുജശക്തിയുള്ള ഭീമന്, ഭയങ്കരമായ വീര്യശാലി, അവനെ കീഴടക്കി; പിന്നെ സുപാര്ശ്വനെയും രാജപതി കൃതനെയും അങ്ങനെ തന്നെ കീഴടക്കി.
യുധ്യമാനം ബാലത്സങ്ഖ്യേ വിജിഗ്യേ പാണ്ഡവര്ഷഭഃ। തതോ മത്സ്യാന്മഹാതേജാ മലദാംശ്ച മഹാബലാന്
യുദ്ധത്തില് ബാലത്സംഖ്യയെ പാണ്ഡവശ്രേഷ്ഠന് ജയിച്ചു; പിന്നെ മഹാതേജസ്സുള്ളവന് മത്സ്യന്മാരെയും മഹാബലശാലികളായ മലദന്മാരെയും കീഴടക്കി.
അനഘാനഭയാംശ്ചൈവ പശുഭൂമിം ച സര്വശഃ। നിവൃത്യ ച മഹാബാഹുര്മദധാരം മഹീധരമ്
അപരാധമില്ലാത്ത ഭയമില്ലാത്തവരെയും, മുഴുവന് പശുമേഖലയെയും അവന് കീഴടക്കി; പിന്നീട് വലിയ ഭുജശക്തിയുള്ളവന് മദധാര എന്ന പര്വ്വതത്തെയും കീഴടക്കി.
സോമധേയാംശ്ച നിര്ജിത്യ പ്രത്യയാവുത്തരാമുഖഃ। വത്സഭൂമിം ച കൌന്തേയോ വിജിഗ്യേ ബലവാന്ബലാത്
സോമധേയരെ ജയിച്ച്, ഉത്തരദിശയിലേക്കു ആത്മവിശ്വാസത്തോടെ തിരിഞ്ഞ്, കുന്തിദേവിയുടെ പുത്രന് വത്സഭൂമിയെയും ശക്തിയായി കീഴടക്കി.
ഭര്ഗാണാമധിപം ചൈവ നിഷാദാധിപതിം തഥാ। വിജിഗ്യേ ഭൂമിപാലാംശ്ച മമിമത്പ്രമുഖാന്ബഹൂന്
ഭര്ഗ്ഗരുടെ അധിപനെയും, നിഷാദരുടെ പ്രധാനിയെയും, മമിമത് മുതലായ അനേകം രാജാക്കളെയും അവന് കീഴടക്കി.
തതോ ദക്ഷിണമല്ലാംശ്ച ഭോഗവന്തം ച പര്വതമ്। തരസൈവാജയദ്ഭീമോ നാതിതീവ്രേണ കര്മണാ
പിന്നീട് ഭീമന് ദക്ഷിണ ഭാഗത്തുള്ള മല്ലന്മാരെയും, സമ്പന്നമായ പര്വ്വതത്തെയും അത്ര കഠിനമായ ശ്രമമില്ലാതെ വേഗത്തില് ജയിച്ചു.
ശര്മകാന്വര്മകാംശ്ചൈവ വ്യജയത്സാന്ത്വപൂര്വകമ്। വൈദേഹകം ച രാജാനം ജനകം ജഗതീപതിമ്
ശര്മകന്മാരെയും വര്മകന്മാരെയും സാന്ത്വനത്തോടെ കീഴടക്കി; വൈദേഹരാജാവായ ജനകനെ, ഭൂമിയുടെ അധിപനെയും ജയിച്ചു.