ധര്മചക്രം തഥാ ചാപി നിത്യമാസ്തേ യുധിഷ്ഠിര। അദിതിര്ദിതിര്ദനുശ്ചൈവ സുരസാ വിനതാ ഇരാ
ധര്മ്മചക്രവും അവിടെ എപ്പോഴും നിലകൊള്ളുന്നു, യുദ്ധിഷ്ഠിരാ; അതുപോലെ ആദിതി, ദിതി, ദനു, സുരസ, വിനത, ഇറാ ഇവരും ഉണ്ട്.
കാലികാ സുരഭീ ദേവീ സരമാ ചാഥ ഗൌതമീ
കാലിക, സുരഭി ദേവി, സരമ, ഗൗതമി — ഇവിടെയെല്ലാം ഉണ്ട്.
പ്രഭാ കദ്രൂശ്ച വൈ ദേവ്യൌ ദേവതാനാം ച മാതരഃ। രുദ്രാണീ ശ്രീശ്ച ലക്ഷ്മീശ്ച ഭദ്രാ ഷഷ്ഠീ തഥാഽപരാ
പ്രഭയും കദ്രുവും ദേവിമാര്, ദേവതകളുടെ മാതാക്കള്, രുദ്രാണി, ശ്രീ, ലക്ഷ്മി, ഭദ്ര, മറ്റൊരു ഷഷ്ഠി — ഇവിടെയെല്ലാം ഉണ്ട്.
പൃഥിവീ ഗാം ഗതാ ദേവീ ഹ്രീഃ സ്വാഹാ കീര്തിരേവ ച। സുരാ ദേവീ ശചീ ചൈവ തഥാ പുഷ്ടിരരുന്ധതീ
ഗോമയമായ ഭൂമിദേവി, ലജ്ജ, സ്വാഹ, കീര്ത്തി, സുര, ശചീദേവി, സമൃദ്ധി, അരുന്ധതി — ഇവിടെയെല്ലാം ഉണ്ട്.
സംവൃത്തിരാശാ നിയതിഃ സൃഷ്ടിര്ദേവീ രതിസ്തഥാ। ഏതാശ്ചാന്യാശ്ചവൈ ദേവ്യ ഉപതസ്ഥുഃ പ്രജാപതിമ്
സംവൃത്തി, ആശ, വിധി, സൃഷ്ടി, രതി ദേവി — ഇവയും മറ്റു ദേവിമാരും പ്രജാപതിയെ സേവിക്കുന്നു.
ആദിത്യാ വസവോ രുദ്രാ മരുതശ്ചാസ്വിനാവപി। വിശ്വേദേവാശ്ച സാധ്യാശ്ച പിതരശ്ച മനോജവാഃ
ആദിത്യന്മാര്, വസുക്കള്, രുദ്രന്മാര്, മാരുതന്മാര്, അശ്വിനീദേവന്മാര്, വിശ്വദേവന്മാര്, സാധ്യന്മാര്, വേഗതയുള്ള പിതൃകള് — ഇവിടെയെല്ലാം ഉണ്ട്.
പിതൃണാം ച ഗണാന്വിദ്ധി സപ്തൈവ പുരുഷര്ഷഭ। മൂര്തിമന്തോ വൈ ചത്വാരസ്ത്രയശ്ചാപി ശരീരിണഃ
മനുഷ്യശ്രേഷ്ഠാ, പിതൃവരഗങ്ങൾ ഏഴാണെന്ന് അറിയണം. അവയിൽ നാലുപേര്ക്ക് രൂപവും, മൂന്നുപേര്ക്ക് ശരീരവും ഉണ്ട്.
വൈരാജശ്ച മഹാഭാഗാ അഗ്നിഷ്വാത്താശ്ച ഭാരത। ഗാര്ഹപത്യാ നാകചരാഃ പിതരോ ലോകവിശ്രുതാഃ
ഭാരതാ, മഹത്വമുള്ള വൈരാജന്മാർ, അഗ്നിഷ്വാത്തന്മാർ, ഗാർഹപത്യന്മാർ, നാകചരന്മാർ — ഇവരാണ് ലോകത്തിൽ പ്രശസ്തരായ പിതാക്കന്മാർ.
സോമപാ ഏകശൃങ്ഗാശ്ച ചതുര്വേദാഃ കലാസ്തഥാ। ഏതേ ചതുര്ഷു വര്ണേഷു പൂജ്യന്തേ പിതരോ നൃപ
സോമപന്മാർ, ഏകശൃംഗന്മാർ, ചതുര്വേദന്മാർ, കലകൾ — ഇവർ നാലു വർണ്ണങ്ങളിലുമുള്ളവർക്ക് ആദരപൂർവ്വം ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു, രാജാവേ.
ഏതൈരാപ്യായിതൈഃ പുര്വം സോമശ്ചാപ്യായ്യതേ പുനഃ। ത ഏതേ പിതരഃ സര്വേ പ്രജാപതിമുപസ്ഥിതാഃ
ഇവരുടെ വഴി സോമൻ മുമ്പ് പോഷിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു, പിന്നെയും പോഷിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ പിതാക്കന്മാർ എല്ലാവരും പ്രജാപതിയെ സമീപിച്ചവരാണ്.
ഉപാസതേ ച സംഹൃഷ്ടാ ബ്രഹ്മാണമമിതൌജസമ്। രാക്ഷസാശ്ച പിശാചാശ്ച ദാനവാ ഗുഹ്യകാസ്തഥാ
അവരൊക്കെയും സന്തോഷത്തോടെ അതിവിശാലശക്തിയുള്ള ബ്രഹ്മാവിനെ ആരാധിക്കുന്നു. അതുപോലെ രാക്ഷസന്മാർ, പിശാചുകൾ, ദാനവന്മാർ, ഗുഹ്യകന്മാർ എന്നിവരും ആരാധിക്കുന്നു.
നാഗാഃ സുപര്ണാഃ പശവഃ പിതാമഹമുപാസതേ। സ്ഥാവരാ ജങ്ഗമാശ്ചൈവ മഹാഭൂതാസ്തഥാഽപരേ
നാഗങ്ങൾ, സുപർണ്ണന്മാർ, മൃഗങ്ങൾ, പിതാമഹൻ — ഇവരെല്ലാവരും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. നിലനിൽക്കുന്നവരും ചലിക്കുന്നവരും മറ്റ് മഹാഭൂതങ്ങളും അങ്ങനെ തന്നെ.
പുരന്ദരശ്ച ദേവേന്ദ്രോ വരുണോ ധനദോ യമഃ। മഹാദേവഃ സഹോമോഽത്ര സദാ ഗച്ഛതി സര്വശഃ
പുരന്ദരൻ, ദേവേന്ദ്രൻ, വരുണൻ, ധനദൻ, യമൻ, മഹാദേവൻ ഹോമസഹിതം എല്ലായ്പ്പോഴും അവിടെ എത്തുന്നു.
മഹാസേനശ്ച രാജേന്ദ്ര സദോപാസ്തേ പിതാമഹമ്। ദേവോ നാരായണസ്തസ്യാം തഥാ ദേവര്ഷയശ്ച യേ
രാജാവേ, മഹാസേനൻ അവിടെ പിതാമഹനെ എപ്പോഴും ആരാധിക്കുന്നു. അതുപോലെ ദേവനായ നാരായണനും ദേവർഷിമാരും.
ഋഷയോ വാലഖില്യാശ്ച യോനിജായോനിജാസ്തഥാ। യച്ച കിഞ്ചിത്രിലോകേഽസ്മിന്ദൃശ്യതേ സ്ഥാണു ജങ്ഗമമ്। സര്വം തസ്യാം മയാ ദൃഷ്ടമിതി വിദ്ധി നരാധിപ
വാലഖില്യർഷിമാർ, ഗർഭത്തിൽ ജനിച്ചവരും അല്ലാത്തവരും, ഈ മൂന്ന് ലോകങ്ങളിൽ കാണുന്ന എല്ലാം — നിലനിൽക്കുന്നതോ ചലിക്കുന്നതോ — ഞാൻ അവിടെ കണ്ടിട്ടുണ്ട്, രാജാധിപാ.
അഷ്ടാശീതിസഹസ്രാണി ഋഷീണാമൂര്ധ്വരേതസാമ്। പ്രജാവതാം ച പഞ്ചാശദൃഷീണാമപി പാണ്ഡവ
ശുദ്ധബ്രഹ്മചര്യത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന എൺപത്തിയെട്ടായിരം ഋഷിമാരും, സന്താനമുള്ള അമ്പത് ഋഷിമാരും അവിടെയുണ്ട്, പാണ്ഡവാ.
തേ സ്മ തത്ര യഥാകാമം ദൃഷ്ട്വാ സര്വേ ദിവൌകസഃ। പ്രണമ്യ ശിരസാ തസ്മൈ സര്വേ യാന്തി യഥാഗമമ്
അവിടെ ദിവ്യവാസികൾ എല്ലാവരും തങ്ങളുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം അവരെ കണ്ടു, തലകുനിഞ്ഞ് നമസ്കരിച്ചു, ശേഷം യഥാക്രമം തിരിച്ചു പോകുന്നു.
അതിഥീനാഗതാന്ദേവാന്ദൈത്യാന്നാഗാംസ്തഥാ ദ്വിജാന്। യക്ഷാന്മുപര്ണാന്കാലേയാന്ഗന്ധര്വാപ്സരസസ്തഥാ
അവിടെ അതിഥികളായി എത്തുന്ന ദേവന്മാർ, ദൈത്യന്മാർ, നാഗങ്ങൾ, ദ്വിജന്മാർ, യക്ഷന്മാർ, സുപർണ്ണന്മാർ, കാലേയന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, അപ്സരസ്സുകൾ —
മഹാഭാഗാനമിതധീര്ബ്രഹ്മാ ലോകപിതാമഹഃ। ദയാവാന്സര്വഭൂതേഷു യഥാര്ഹം പ്രതിപദ്യതേ
അവരിൽ മഹാഭാഗ്യശാലികളും അചഞ്ചലബുദ്ധിയുമുള്ളവർക്കു, ലോകപിതാവായ ബ്രഹ്മാവു, എല്ലാ ജീവികളോടും കരുണയോടെ യോജ്യമായതെല്ലാം നൽകുന്നു.
പ്രതിഗൃഹ്യ തു വിശ്വാത്മാ സ്വയം സ്വയമ്ഭൂരമിതദ്യുതിഃ। സാന്ത്വമാനാര്ഥസമ്ഭോഗൈര്യുനക്തി മനുജാധിപ
അവരെ സ്വീകരിച്ച ശേഷം, സകലത്തിൽ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന സ്വയംഭൂവായ അനന്തപ്രഭയുള്ളവൻ, സ്നേഹപൂർവ്വം വാക്കുകൾകൊണ്ടും സമ്മാനങ്ങളാലും ആനന്ദങ്ങളാലും അവരെ സംയോജിപ്പിക്കുന്നു, രാജാവേ.
തഥാ തൈരുപയാതൈശ്ച പ്രതിയദ്ഭിശ്ച ഭാരത। ആകുലാ സാ സഭാതാത ഭവതി സ്മ സുഖപ്രദാ
അങ്ങനെ എത്തുന്നവരും പോകുന്നവരും മൂലം, ഭാരതാ, ആ സഭ നിറഞ്ഞു സന്തോഷം പകർന്നു, അച്ഛാ.
സര്വതേജോമയീ ദിവ്യാ ബ്രഹ്മര്ഷിഗണസേവിതാ। ബ്രാഹയാ ശ്രിയാ ദീപ്യമാനാ ശുശുഭേ വിഗതക്ലമാ
സകലതേജസ്സും നിറഞ്ഞ ദിവ്യമായ ആ സഭ, ബ്രഹ്മർഷിമാരുടെ കൂട്ടം സേവിക്കുന്നതും, മഹത്തായ ഐശ്വര്യത്തിൽ പ്രകാശിക്കുന്നതും, ക്ഷീണം ഇല്ലാതെയും തിളങ്ങുന്നു.
സാ സഭാ താദൃശീ ദൃഷ്ടാ മയാ ലോകേഷു ദുര്ലഭാ। സഭേയം രാജശാര്ദൂല മനുഷ്യേഷു യഥാ തവ
അങ്ങനെയൊരു സഭ ഞാൻ കണ്ടിട്ടുണ്ട്, ലോകങ്ങളിൽ പോലും അപൂർവമായത്. രാജശാർദൂലാ, മനുഷ്യരിൽ നിന്റെ സഭ അങ്ങനെ തന്നെ.
ഏതാ മയാ ദൃഷ്ടപൂര്വാഃ സഭാ ദേവേഷു ഭാരത। സഭേയം മാനുഷേ ലോകേ സര്വശ്രേഷ്ഠതമാ തവ
ഭാരതാ, ദേവലോകങ്ങളിൽ ഞാൻ മുമ്പ് കണ്ടിരുന്ന സഭകൾ ഇവയാണ്. എന്നാൽ മനുഷ്യലോകത്തിൽ നിന്റെ സഭയാണു ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠം.
പ്രായശോ രാജലോകസ്തേ കഥിതോ വദതാം വര। വൈവസ്വതസഭായാം തു യഥാ വദസി മേ പ്രഭോ
വൈവസ്വതന്റെ സഭയില് രാജാവിന്റെ സേവകരെ നീ കൂടുതലും വിശദമായി പറഞ്ഞുതന്നു. ഇപ്പോഴിതാ, മഹാനുഭാവാ, നീ അറിയുന്നപോലെ അതിന്റെ മുഴുവന് വൃത്താന്തവും എനിക്കു പറയൂ.
വരുണസ്യ സഭായാം തു നാഗാസ്തേ കഥിതാ വിഭോ। ദൈത്യേന്ദ്രാശ്ചാപി ഭൂയിഷ്ഠാഃ സരിതഃ സാഗരാസ്തഥാ
വരുണന്റെ സഭയില് നീ നാഗന്മാരെയും, മഹാദിത്യന്മാരെയും, നദികളും സമുദ്രങ്ങളും എന്നിങ്ങനെ വിശദമായി പറഞ്ഞുതന്നു.
തഥാ ധനപതേര്യക്ഷാ ഗുഹ്യകാ രാക്ഷസാസ്തഥാ। ഗന്ധര്വാപ്സരസശ്ചൈവ ഭഗവാംശ്ച വൃഷധ്വജഃ
അങ്ങനെ തന്നെ, ധനപതിയുടെ സഭയില് യക്ഷന്മാരെയും ഗുഹ്യകന്മാരെയും രാക്ഷസന്മാരെയും ഗന്ധര്വന്മാരെയും അപ്സരസ്സുകളെയും, വൃഷധ്വജനായ ഭഗവാനെയും നീ പറഞ്ഞുവച്ചു.
പിതാമഹസഭായാം തു കഥിതാസ്തേ മഹര്ഷഭഃ। സര്വേ ദേവനികായാശ്ച സര്വശാസ്ത്രാണി വൈവ ഹ
പിതാമഹന്റെ സഭയില് മഹർഷിയേ, എല്ലാ ദേവസംഘങ്ങളെയും എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളെയും നീ വിശദമായി പറഞ്ഞുതന്നു.
ശക്രസ്യ തു സഭായാം തു ദേവാഃ സങ്കീര്തിതാ മുനേ। ഉദ്ദേശതശ്ച ഗന്ധര്വാ വിവിധാശ്ച മഹര്ഷയഃ
ശക്രന്റെ സഭയില് ദേവന്മാരെയും, കൂടാതെ ഗന്ധര്വന്മാരെയും വിവിധ മഹർഷിമാരെയും നീ സംക്ഷിപ്തമായി പറഞ്ഞുവച്ചു.
ഏക ഏവ തു രാജര്ഷിര്ഹരിശ്ചന്ദ്രോ മഹാമുനേ। കഥിതസ്തേ സഭായാം വൈ ദേവേന്ദ്രസ്യ മഹാത്മനഃ
എന്നാല് മഹാത്മാവായ ദേവേന്ദ്രന്റെ സഭയില് ഒരേയൊരു രാജർഷിയായ ഹരിശ്ചന്ദ്രനെയാണ് നീ പറഞ്ഞത്, മഹർഷിയേ.