ഗോദാവരീ കൃഷ്ണവേണീ കാവേരീ ച സരിദ്വരാ। കിമ്പുനാ ച വിശല്യാ ച തഥാ വൈതരണീ നദീ
ഗോദാവരി, കൃഷ്ണവേണി, കാവേരി എന്ന ഉത്തമനദി, കിംപുനാ, വിശല്യ, വൈതരണി എന്നീ നദികളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തൃതീയാ ജ്യേഷ്ഠിലാ ചൈവ ശോണശ്ചാപി മഹാനദഃ। ചര്മണ്വതീ തഥാ ചൈവ പര്ണാശാ ച മഹാനദീ
തൃതീയ, ജ്യേഷ്ഠില, മഹാനദിയായ ശോണ, ചർമണ്വതി, മഹാനദിയായ പർണാശ എന്നിവയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സരയൂര്വാരവത്യാഽഥ ലാങ്ഗലീ ച സരിദ്വരാ। കരതോയാ തഥാഽഽത്രേയീ ലൌഹിത്യശ്ച മഹാനദഃ
സരയു, വാർവതി, ഉത്തമനദിയായ ലാംഗലി, കരതോയ, അത്രേയി, മഹാനദിയായ ലൗഹിത്യ എന്നിവയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ലങ്ഘതീ ഗോമതീ ചൈവ സന്ധ്യാ ത്രിസ്രോതസീ തഥാ। ഏതാശ്ചന്യാശ്ച രാജേന്ദ്ര സുതീര്ഥാ ലോകവിശ്രുതാഃ
ലംഗതി, ഗോമതി, സന്ധ്യ, ത്രിസ്രോതസി, രാജാവേ, മറ്റു പ്രശസ്തമായ തീർഥങ്ങളുള്ള നദികളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സരിതഃ സര്വതശ്ചാന്യാസ്തീര്ഥാനി ച സരാംസി ച। കൂപാശ്ച സപ്രസ്രവണാ ദേഹവന്തോ യുധിഷ്ഠിര
മറ്റെല്ലാ നദികളും, തീർഥങ്ങളും, തടാകങ്ങളും, ഉറവുകളുള്ള കിണറുകളും, രൂപമുള്ളവയായി, യുധിഷ്ഠിരാ, അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
പല്വലാനി തടാകാനി ദേഹവന്ത്യഥ ഭാരത। ദിശസ്തഥാ മഹീ ചൈവ തഥാ സര്വേ മഹീധരാഃ
പല്വലങ്ങൾ, കുളങ്ങൾ, രൂപമുള്ളവയായി, ഭാരതാ, ദിശകളും ഭൂമിയും എല്ലാ മഹാപർവതങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഉപാസതേ മഹാത്മാനം സര്വേ ജലചരാസ്തഥാ। ഗീതവാദിത്രവന്തശ്ച ഗന്ധര്വാപ്സരസാം ഗണാഃ
അവിടെ എല്ലാ ജലജീവികളും ആ മഹാത്മാവിനെ ആരാധിക്കുന്നു. ഗാനവും വാദ്യങ്ങളുമായി ഗാന്ധർവ്വരും അപ്സരസുകളും കൂട്ടമായി അവിടെ ആരാധന നടത്തുന്നു.
സ്തുവന്തോ വരുണം തസ്യാം സര്വ ഏവ സമാസതേ। മഹീധരാ രത്നവന്തോ രസാ യേ ച പ്രതിഷ്ഠിതാഃ
അവിടെ എല്ലാവരും വരുണനെ സ്തുതിച്ച് ഒന്നിച്ചു കൂടുന്നു. രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച പർവതങ്ങളും രസാ നദിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നവരും അവിടെ എത്തുന്നു.
കഥയന്തഃ സുമധുരാഃ കഥാസ്തത്ര സമാസതേ। വാരുണശ്ച തഥാ മന്ത്രീ സുനാഭഃ പര്യുപാസതേ
അവിടെ എല്ലാവരും അത്യന്തം മധുരമായ കഥകൾ പറയുമ്പോൾ, വരുണന്റെ മന്ത്രിയായ സുനാഭനും അവനെ സേവിക്കുന്നു.
പുത്രപൌത്രൈഃ പരിവൃതോ ഗോനാമ്നാ പുഷ്കരേണ ച। സര്വേ വിഗ്രഹവന്തസ്തേ തമീശ്വരമുപാസതേ
മക്കളും മുമ്മക്കളും, പശു എന്ന പേരിലുള്ളവരും, പുഷ്കരനും ചുറ്റിപ്പറ്റി, അവിടെ എല്ലാവരും ആ ഈശ്വരനെ ആരാധിക്കുന്നു.
ഏഷാ മയാ സമ്പതതാ വാരുണീ ഭരതര്ഷഭ। ദൃഷ്ടപൂര്വാ സഭാ രമ്യാ കുബേരസ്യ സഭാം ശൃണു
ഭരതവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനേ, ഞാൻ യാത്രയിൽ കണ്ട വരുണന്റെ ഈ മനോഹരമായ സഭയെ ഞാൻ വിവരിച്ചു. ഇപ്പോൾ കുബേരന്റെ സഭയെക്കുറിച്ച് കേൾക്കു.
സഭാ വൈശ്രവണീ രാജഞ്ശതയോജനമായതാ। വിസ്തീര്ണാ സപ്തതിശ്ചൈവ യോജനാനി സിതപ്രഭാ
രാജാവേ, വൈശ്രവണന്റെ സഭ നൂറ് യോജന നീളവും എഴുപത് യോജന വീതിയും ഉള്ളതും വെള്ളി പ്രകാശം പകർന്നതുമാണ്.
തപസാ നിര്ജിതാ രാജന്സ്വയം വൈശ്രവണേന സാ। ശശിപ്രഭാ പ്രാവരണാ കൈലാസശിഖരോപമാ
അത് വൈശ്രവണൻ തൻറെ തപസ്സുകൊണ്ട് സ്വന്തമായി നേടിയതാണ്, രാജാവേ. അതിന്റെ മേൽക്കൂര ചന്ദ്രപ്രഭയുപമമായും, കൈലാസശിഖരത്തിനെപ്പോലെയും തിളങ്ങുന്നു.
ഗുഹ്യകൈരുഹ്യമാനാ സാ ഖേ വിഷക്തേവ ശോഭതേ। ദിവ്യാ ഹേമമയൈരുച്ചൈഃ പ്രാസാദൈരുപശോഭിതാ
ഗുഹ്യകർ അതിനെ ചുമന്ന് ആകാശത്തിൽ തങ്ങുന്നപോലെ കാണുന്നു. ദിവ്യമായ പൊന്നാൽ നിർമ്മിച്ച ഉയർന്ന കൊട്ടാരങ്ങൾ അവളെ അലങ്കരിക്കുന്നു.
മഹാരത്നവതീ ചിത്രാ ദിവ്യഗന്ധാ മനോരമാ। സിതാഭ്രശിഖരാകാരാ പ്ലവമാനേവ ദൃശ്യതേ
വലിയ രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചും, അത്ഭുതകരമായും, ദിവ്യസൗരഭ്യങ്ങൾ നിറഞ്ഞും, മനോഹരമായും, വെള്ളമേഘശിഖരത്തെപ്പോലെയുള്ള ആ സഭ തങ്ങുന്നപോലെ തോന്നുന്നു.
ദിവ്യാ ഹേമമയൈ രങ്ഗൈര്വിദ്യുദ്ഭിരിവ ചിത്രിതാ। തസ്യാം വൈശ്രവണോ രാജാ വിചിത്രാഭരണാമ്ബരഃ
പൊന്നാൽ നിർമ്മിച്ച ദിവ്യമായ വേദികളാൽ അതിൽ വൈദ്യുതം പോലെ പ്രകാശം പകർന്നു. ആ സഭയിൽ വൈശ്രവണൻ വിവിധാഭരണങ്ങളും വസ്ത്രങ്ങളും ധരിച്ച് ഇരിക്കുന്നു.
സ്ത്രീസഹസ്രൈര്വൃതഃ ശ്രീമാനാസ്തേ ജ്വലിതകുണ്ഡലഃ। `സഹ പത്ന്യാ മഹാരാജ ഋദ്ധ്യാ സഹ വിരാജതേ
ആയിരക്കണക്കിന് സ്ത്രീകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടും, മഹത്വമുള്ളതും, ജ്വലിക്കുന്ന കുണ്ഡലങ്ങൾ ധരിച്ചും, ഭാര്യയോടൊപ്പം, മഹാരാജാവേ, സമ്പത്തോടെ പ്രകാശിച്ചും അവൻ ഇരിക്കുന്നു.
സര്വാഭരണഭൂഷിണ്യാ വപുഷ്മത്യാ ധനേശ്വരഃ'। ദിവാകരനിഭേ പുണ്യേ ദിവ്യാസ്തരണസംവൃതേ। ദിവ്യപാദോപധാനേ ച നിഷണ്ണഃ പരമാസനേ
എല്ലാ ആഭരണങ്ങളും അണിഞ്ഞ, മനോഹരമായ രൂപമുള്ള ധനേശ്വരൻ, സൂര്യനെപ്പോലെ തിളങ്ങുന്ന, ദിവ്യമായ പരവതാനികളും തലയണകളും വിരിച്ച ഉത്തമാസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്നു.
മന്ദാരാണാമുദാരാണാം വനാനി പരിലോഡയന്। സൌഗന്ധീകവനാനാം ച ഗന്ധം ഗന്ധവഹോ വഹന്
മഹത്തായ മന്ദാരവൃക്ഷങ്ങളുടെ വനങ്ങളിൽ സഞ്ചരിച്ചും, സൗഗന്ധികവനങ്ങളുടെ സുഗന്ധം വഹിച്ചും അവൻ നടക്കുന്നു.
നലിന്യാശ്ചാലകാഖ്യായാ നന്ദനസ്യ വനസ്യ ച। ശീതോ ഹൃദയസംഹ്ലാദീ വായുസ്തമുപസേവതേ
അലക എന്ന നാളികേരപ്പൂക്കളുള്ള തടാകത്തിലും, നന്ദനവനത്തിലും നിന്നുള്ള തണുത്ത ഹൃദയാനന്ദം പകരുന്ന കാറ്റ് അവനെ സേവിക്കുന്നു.
തത്ര ദേവാഃ സഗന്ധര്വാ ഗണൈരപ്സരസാം വൃതാഃ। ദിവ്യതാനൈര്മഹാരാജ ഗായന്തിസ്മ സഭാഗതാഃ
അവിടെ, മഹാരാജാവേ, ദേവന്മാരും ഗാന്ധർവ്വരും അപ്സരസികളുടെ കൂട്ടങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടും, ദിവ്യവാദ്യങ്ങളാൽ സംഗീതം ആലപിച്ചും സഭയിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.
മിശ്രകേശീ ച രമ്ഭാ ച ചിത്രസേനാ ശുചിസ്മിതാ। ചാരുനേത്രാ ഘൃതാചീ ച മേനകാ പുഞ്ജികസ്ഥലാ
മിശ്രകേശി, രംഭ, ശുചിസ്മിതയായ ചിത്രസേന, ചാരുനേത്ര, ഘൃതാചി, മേനക, പുഞ്ചികസ്ഥലാ,
വിശ്വാചീ സഹജന്യാ ച പ്രമ്ലോചാ ഉര്വശീ
വിശ്വാചി, സഹജന്യ, പ്രമ്ലോച, ഉർവശി,
വര്ഗാ ച സൌരഭേയീ ച സമീചീ ബുദ്ബുദാ ലതാ। ഏതാഃ സഹസ്രശശ്ചാന്യാ നൃത്തഗീതവിശാരദാഃ
വർഗ, സൗരഭേയി, സമീചി, ബുബ്ബുദ, ലതാ ഇവരും, നൃത്യഗീതവിദഗ്ധരായ ആയിരക്കണക്കിന് മറ്റുള്ളവരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഉപതിഷ്ഠന്തി ധനദം ഗന്ധര്വാപ്സരസാം ഗണാഃ। അനിശം ദിവ്യവാദിത്രൈര്നൃത്തഗീതൈശ്ച സ സഭാ
അവിടെ ധനത്തിന്റെ ദൈവമായവനെ ഗന്ധർവരും അപ്സരസുകളും എപ്പോഴും ആലാപനവും നൃത്തവും സംഗീതവും കൊണ്ട് സേവിക്കുന്നു.
അശൂന്യാ രുചിരാ ഭാതി ഗന്ധര്വാപ്സരസാം ഗണൈഃ। കിന്നരാ നാമ ഗന്ധര്വാ നരാ നാമ തഥാഽപരേ
അവിടെ ഗന്ധർവരും അപ്സരസുകളും ചേർന്ന് ആ സഭയെ സദാ മനോഹരമാക്കുന്നു; ഗന്ധർവരിൽ ചിലരെ കിന്നരന്മാർ എന്നും മറ്റുള്ളവരെ നരന്മാർ എന്നും വിളിക്കുന്നു.
മാണിഭദ്രോഽഥ ധനദഃ ശ്വേതഭദ്രശ്ച ഗുഹ്യകഃ। കശേരകോ ഗണ്ഡകണ്ഡൂഃ പ്രദ്യോതശ്ച മഹാബലഃ
അവിടെ മാണിഭദ്രൻ, ധനദൻ, ശ്വേതഭദ്രൻ എന്ന ഗുഹ്യകൻ, കശേരകൻ, ഗണ്ഡകണ്ടു, മഹാബലൻ പ്രദ്യോതൻ എന്നിവരും ഉണ്ടു.
കുസ്തമ്ബരുഃ പിശാചശ്ച ഗജകര്ണോ വിശാലകഃ। വരാഹകര്ണസ്താമ്രൌഷ്ഠഃ ഫലകക്ഷഃ ഫലോദകഃ
കുസ്തംബരു, പിശാച്, ഗജകർണ്ണൻ, വിശാലകൻ, വരാഹകർണ്ണൻ, താമ്രോഷ്ഠൻ, ഫലകക്ഷൻ, ഫലോദകൻ എന്നിവരും അവിടെ ഉണ്ട്.
ഹംസചൂഡഃ ശഇഖാവര്തോ ഹേമനേത്രോ വിഭീഷണഃ। പുഷ്പാനനഃ പിങ്ഗലകഃ ശോണിതോദഃ പ്രവാലകഃ
ഹംസചൂഡൻ, ശൈഖാവർത്തൻ, ഹേമനേത്രൻ, വിഭീഷണൻ, പുഷ്പാനനൻ, പിംഗലകൻ, ശോണിതോദൻ, പ്രവാലകൻ എന്നിവരും അവിടെ ഉണ്ട്.
വൃക്ഷവാസ്യനികേതശ്ച ചീരവാസാശ്ച ഭാരത। ഏതേ ചാന്യേ ച ബഹവോ യക്ഷാഃ ശതസഹസ്രശഃ
വൃക്ഷങ്ങളിൽ പാർക്കുന്നവരും വലകുടിയുടുത്തവരും, ഭാരത, അനേകം യക്ഷന്മാർ ആയിരക്കണക്കിന് അവിടെ ഉണ്ട്.