വാസുകിപ്രമുഖാശ്ചൈവ സര്വേ പ്രാഞ്ജലയഃ സ്ഥിതാഃ। അനുജ്ഞാതാശ്ച ശേഷേണ യഥാര്ഹമുപവിശ്യ ച
വാസുകി മുഖ്യനായ എല്ലാ സർപ്പന്മാരും കൈകൂപ്പി അവിടെ നിന്നു; ശേഷൻ അനുമതി നൽകിയതോടെ അവർ യോഗ്യമായ വിധത്തിൽ ഇരുന്നു.
ഏതേ ചാന്യേ ച ബഹവഃ സര്പാസ്തസ്യാം യുധിഷ്ഠിര। `വൈനതേയശ്ച ഗരുഡോ യേ ചാസ്യ പരിചാരിണഃ'। ഉപാസതേ മഹാത്മാനം വരുണം വിഗതക്ലമാഃ
യുധിഷ്ഠിരാ, ഇവരും അനേകം മറ്റു സർപ്പന്മാരും, വിനതയുടെ മകൻ ഗരുഡനും അവന്റെ അനുചിതരും, ഈ മഹാത്മാവായ വരുണനെ ക്ഷീണം ഇല്ലാതെ ആരാധിക്കുന്നു.
ബലിര്വൈരോചനോ രാജാ നരകഃ പൃഥിവീഞ്ജയഃ। സംഹ്രാദോ വിപ്രചിത്തിശ്ച കാലഖഞ്ജാശ്ച ദാനവാഃ
വൈരോചനന്റെ മകൻ ബലി രാജാവും, ഭൂമിയെ ജയിച്ച നരകനും, സംഹ്രാദനും വിപ്രചിത്തിയും കാലഖഞ്ജന്മാരായ ദാനവന്മാരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സുഹനുര്ദുര്മുഖഃ ശങ്ഖഃ സുമനാഃ സുമതിസ്തതഃ। ഘടോദരോ മഹാപാര്ശ്വഃ ക്രഥനഃ പിഠരസ്തഥാ
സുഹനുർ, ദുര്മുഖൻ, ശംഖൻ, സുമനസ്സ്, സുമതി, ഘടോദരൻ, മഹാപാർശ്വൻ, ക്രഥനൻ, പിഠരൻ എന്നിവരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
വിശ്വരൂപഃ സ്വരൂപശ്ച വിരൂപോഽഥ മഹാശിരാഃ। ദശഗ്രീവശ്ച വാലീ ച മേഘവാസാ ദശാവരഃ
വിശ്വരൂപൻ, സ്വരൂപൻ, വിരൂപൻ, മഹാശിരൻ, ദശഗ്രീവൻ, വാലി, മേഘവാസൻ, ദശാവരൻ എന്നിവരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ടിട്ടിഭോ വിടഭൂതശ്ച സംഹ്രാദശ്ചേന്ദ്രതാപനഃ। ദൈത്യദാനവസങ്ഘാശ്ച സര്വേ രുചിരകുണ്ഡലാഃ
ടിട്ടിഭൻ, വിറ്റഭൂതൻ, സംഹ്രാദൻ, ഇന്ദ്രതാപനൻ, ദൈത്യ-ദാനവസംഘങ്ങൾ എല്ലാം മനോഹരമായ കുണ്ഡലങ്ങൾ ധരിച്ചവരായി അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സ്രഗ്വിണോ മൌലിനശ്ചൈവ തഥാ ദിവ്യപരിച്ഛദാഃ। സര്വേ ലബ്ധവരാഃ ശൂരാഃ സര്വേ വിഗതമൃത്യവഃ
പുഷ്പമാലകളും മുടിയിലുമുള്ള കിരീടങ്ങളും ദിവ്യാഭരണങ്ങളും അണിഞ്ഞ്, വരങ്ങൾ ലഭിച്ച വീരന്മാരായി, മരണത്തെ അതിജീവിച്ചവരായി അവരെല്ലാവരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തേ തസ്യാം വരുണം ദേവം ധര്മപാശധരം സദാ। ഉപാസതേ മഹാത്മാനം സര്വേ സുചരിതവ്രതാഃ
ഇവരൊക്കെയും നല്ല വ്രതങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നവരായി, ധർമ്മപാശം കൈവശമുള്ള ദൈവമായ മഹാത്മാവായ വരുണനെ എപ്പോഴും ആരാധിക്കുന്നു.
തഥാ സമുദ്രാശ്ചത്വാരോ നദീ ഭാഗീരഥീ ച സാ। കാലിന്ദീ വിദിശാ വേണാ നര്ദമാ വേഗവാഹിനീ
അങ്ങനെ തന്നെ നാലു സമുദ്രങ്ങളും, ഭാഗീരഥി, കാലിന്ദി, വിദിശ, വേണ, നർദമാ, വേഗവാഹിനി എന്നീ നദികളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
വിപാശാ ച ശതദ്രുശ്ച ചന്ദ്രഭാഗാ സരസ്വതീ। ഇരാവതീ വിതസ്താ ച സിന്ധുര്ദേവനദീ തഥാ
വിപാശ, ശതദ്രു, ചന്ദ്രഭാഗ, സരസ്വതി, ഇറാവതി, വിതസ്ത, ദൈവനദിയായ സിന്ധു എന്നിവയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഗോദാവരീ കൃഷ്ണവേണീ കാവേരീ ച സരിദ്വരാ। കിമ്പുനാ ച വിശല്യാ ച തഥാ വൈതരണീ നദീ
ഗോദാവരി, കൃഷ്ണവേണി, കാവേരി എന്ന ഉത്തമനദി, കിംപുനാ, വിശല്യ, വൈതരണി എന്നീ നദികളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തൃതീയാ ജ്യേഷ്ഠിലാ ചൈവ ശോണശ്ചാപി മഹാനദഃ। ചര്മണ്വതീ തഥാ ചൈവ പര്ണാശാ ച മഹാനദീ
തൃതീയ, ജ്യേഷ്ഠില, മഹാനദിയായ ശോണ, ചർമണ്വതി, മഹാനദിയായ പർണാശ എന്നിവയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സരയൂര്വാരവത്യാഽഥ ലാങ്ഗലീ ച സരിദ്വരാ। കരതോയാ തഥാഽഽത്രേയീ ലൌഹിത്യശ്ച മഹാനദഃ
സരയു, വാർവതി, ഉത്തമനദിയായ ലാംഗലി, കരതോയ, അത്രേയി, മഹാനദിയായ ലൗഹിത്യ എന്നിവയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ലങ്ഘതീ ഗോമതീ ചൈവ സന്ധ്യാ ത്രിസ്രോതസീ തഥാ। ഏതാശ്ചന്യാശ്ച രാജേന്ദ്ര സുതീര്ഥാ ലോകവിശ്രുതാഃ
ലംഗതി, ഗോമതി, സന്ധ്യ, ത്രിസ്രോതസി, രാജാവേ, മറ്റു പ്രശസ്തമായ തീർഥങ്ങളുള്ള നദികളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സരിതഃ സര്വതശ്ചാന്യാസ്തീര്ഥാനി ച സരാംസി ച। കൂപാശ്ച സപ്രസ്രവണാ ദേഹവന്തോ യുധിഷ്ഠിര
മറ്റെല്ലാ നദികളും, തീർഥങ്ങളും, തടാകങ്ങളും, ഉറവുകളുള്ള കിണറുകളും, രൂപമുള്ളവയായി, യുധിഷ്ഠിരാ, അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
പല്വലാനി തടാകാനി ദേഹവന്ത്യഥ ഭാരത। ദിശസ്തഥാ മഹീ ചൈവ തഥാ സര്വേ മഹീധരാഃ
പല്വലങ്ങൾ, കുളങ്ങൾ, രൂപമുള്ളവയായി, ഭാരതാ, ദിശകളും ഭൂമിയും എല്ലാ മഹാപർവതങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഉപാസതേ മഹാത്മാനം സര്വേ ജലചരാസ്തഥാ। ഗീതവാദിത്രവന്തശ്ച ഗന്ധര്വാപ്സരസാം ഗണാഃ
അവിടെ എല്ലാ ജലജീവികളും ആ മഹാത്മാവിനെ ആരാധിക്കുന്നു. ഗാനവും വാദ്യങ്ങളുമായി ഗാന്ധർവ്വരും അപ്സരസുകളും കൂട്ടമായി അവിടെ ആരാധന നടത്തുന്നു.
സ്തുവന്തോ വരുണം തസ്യാം സര്വ ഏവ സമാസതേ। മഹീധരാ രത്നവന്തോ രസാ യേ ച പ്രതിഷ്ഠിതാഃ
അവിടെ എല്ലാവരും വരുണനെ സ്തുതിച്ച് ഒന്നിച്ചു കൂടുന്നു. രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച പർവതങ്ങളും രസാ നദിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നവരും അവിടെ എത്തുന്നു.
കഥയന്തഃ സുമധുരാഃ കഥാസ്തത്ര സമാസതേ। വാരുണശ്ച തഥാ മന്ത്രീ സുനാഭഃ പര്യുപാസതേ
അവിടെ എല്ലാവരും അത്യന്തം മധുരമായ കഥകൾ പറയുമ്പോൾ, വരുണന്റെ മന്ത്രിയായ സുനാഭനും അവനെ സേവിക്കുന്നു.
പുത്രപൌത്രൈഃ പരിവൃതോ ഗോനാമ്നാ പുഷ്കരേണ ച। സര്വേ വിഗ്രഹവന്തസ്തേ തമീശ്വരമുപാസതേ
മക്കളും മുമ്മക്കളും, പശു എന്ന പേരിലുള്ളവരും, പുഷ്കരനും ചുറ്റിപ്പറ്റി, അവിടെ എല്ലാവരും ആ ഈശ്വരനെ ആരാധിക്കുന്നു.
ഏഷാ മയാ സമ്പതതാ വാരുണീ ഭരതര്ഷഭ। ദൃഷ്ടപൂര്വാ സഭാ രമ്യാ കുബേരസ്യ സഭാം ശൃണു
ഭരതവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനേ, ഞാൻ യാത്രയിൽ കണ്ട വരുണന്റെ ഈ മനോഹരമായ സഭയെ ഞാൻ വിവരിച്ചു. ഇപ്പോൾ കുബേരന്റെ സഭയെക്കുറിച്ച് കേൾക്കു.
സഭാ വൈശ്രവണീ രാജഞ്ശതയോജനമായതാ। വിസ്തീര്ണാ സപ്തതിശ്ചൈവ യോജനാനി സിതപ്രഭാ
രാജാവേ, വൈശ്രവണന്റെ സഭ നൂറ് യോജന നീളവും എഴുപത് യോജന വീതിയും ഉള്ളതും വെള്ളി പ്രകാശം പകർന്നതുമാണ്.
തപസാ നിര്ജിതാ രാജന്സ്വയം വൈശ്രവണേന സാ। ശശിപ്രഭാ പ്രാവരണാ കൈലാസശിഖരോപമാ
അത് വൈശ്രവണൻ തൻറെ തപസ്സുകൊണ്ട് സ്വന്തമായി നേടിയതാണ്, രാജാവേ. അതിന്റെ മേൽക്കൂര ചന്ദ്രപ്രഭയുപമമായും, കൈലാസശിഖരത്തിനെപ്പോലെയും തിളങ്ങുന്നു.
ഗുഹ്യകൈരുഹ്യമാനാ സാ ഖേ വിഷക്തേവ ശോഭതേ। ദിവ്യാ ഹേമമയൈരുച്ചൈഃ പ്രാസാദൈരുപശോഭിതാ
ഗുഹ്യകർ അതിനെ ചുമന്ന് ആകാശത്തിൽ തങ്ങുന്നപോലെ കാണുന്നു. ദിവ്യമായ പൊന്നാൽ നിർമ്മിച്ച ഉയർന്ന കൊട്ടാരങ്ങൾ അവളെ അലങ്കരിക്കുന്നു.
മഹാരത്നവതീ ചിത്രാ ദിവ്യഗന്ധാ മനോരമാ। സിതാഭ്രശിഖരാകാരാ പ്ലവമാനേവ ദൃശ്യതേ
വലിയ രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചും, അത്ഭുതകരമായും, ദിവ്യസൗരഭ്യങ്ങൾ നിറഞ്ഞും, മനോഹരമായും, വെള്ളമേഘശിഖരത്തെപ്പോലെയുള്ള ആ സഭ തങ്ങുന്നപോലെ തോന്നുന്നു.
ദിവ്യാ ഹേമമയൈ രങ്ഗൈര്വിദ്യുദ്ഭിരിവ ചിത്രിതാ। തസ്യാം വൈശ്രവണോ രാജാ വിചിത്രാഭരണാമ്ബരഃ
പൊന്നാൽ നിർമ്മിച്ച ദിവ്യമായ വേദികളാൽ അതിൽ വൈദ്യുതം പോലെ പ്രകാശം പകർന്നു. ആ സഭയിൽ വൈശ്രവണൻ വിവിധാഭരണങ്ങളും വസ്ത്രങ്ങളും ധരിച്ച് ഇരിക്കുന്നു.
സ്ത്രീസഹസ്രൈര്വൃതഃ ശ്രീമാനാസ്തേ ജ്വലിതകുണ്ഡലഃ। `സഹ പത്ന്യാ മഹാരാജ ഋദ്ധ്യാ സഹ വിരാജതേ
ആയിരക്കണക്കിന് സ്ത്രീകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടും, മഹത്വമുള്ളതും, ജ്വലിക്കുന്ന കുണ്ഡലങ്ങൾ ധരിച്ചും, ഭാര്യയോടൊപ്പം, മഹാരാജാവേ, സമ്പത്തോടെ പ്രകാശിച്ചും അവൻ ഇരിക്കുന്നു.
സര്വാഭരണഭൂഷിണ്യാ വപുഷ്മത്യാ ധനേശ്വരഃ'। ദിവാകരനിഭേ പുണ്യേ ദിവ്യാസ്തരണസംവൃതേ। ദിവ്യപാദോപധാനേ ച നിഷണ്ണഃ പരമാസനേ
എല്ലാ ആഭരണങ്ങളും അണിഞ്ഞ, മനോഹരമായ രൂപമുള്ള ധനേശ്വരൻ, സൂര്യനെപ്പോലെ തിളങ്ങുന്ന, ദിവ്യമായ പരവതാനികളും തലയണകളും വിരിച്ച ഉത്തമാസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്നു.
മന്ദാരാണാമുദാരാണാം വനാനി പരിലോഡയന്। സൌഗന്ധീകവനാനാം ച ഗന്ധം ഗന്ധവഹോ വഹന്
മഹത്തായ മന്ദാരവൃക്ഷങ്ങളുടെ വനങ്ങളിൽ സഞ്ചരിച്ചും, സൗഗന്ധികവനങ്ങളുടെ സുഗന്ധം വഹിച്ചും അവൻ നടക്കുന്നു.
നലിന്യാശ്ചാലകാഖ്യായാ നന്ദനസ്യ വനസ്യ ച। ശീതോ ഹൃദയസംഹ്ലാദീ വായുസ്തമുപസേവതേ
അലക എന്ന നാളികേരപ്പൂക്കളുള്ള തടാകത്തിലും, നന്ദനവനത്തിലും നിന്നുള്ള തണുത്ത ഹൃദയാനന്ദം പകരുന്ന കാറ്റ് അവനെ സേവിക്കുന്നു.