അഥ തേഷൂപവിഷ്ടേഷു സര്വേഷ്വേവ തപസ്വിഷു। നിര്ദിഷ്ടമാസനം ഭേജേ വിനയാദ്രൌമഹര്ഷണിഃ
അവിടെ എല്ലാ തപസ്വികളും ഇരുന്നപ്പോൾ, രോമഹർഷണന്റെ മകൻ വിനയത്തോടെ അവനു നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്ന ഇരിപ്പിടത്തിൽ ഇരുന്നു.
സുഖാസീനം തതസ്തം തു വിശ്രാന്തമുപലക്ഷ്യ ച। അഥാപൃച്ഛദൃഷിസ്തത്ര കശ്ചിത്പ്രസ്താവയന്കഥാഃ
അവൻ സുഖമായി ഇരുന്ന് വിശ്രമിച്ചിരിക്കുന്നതറിഞ്ഞ്, അവിടെ ഒരുവൻ കഥകൾക്ക് തുടക്കം കുറിച്ച് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചു.
കുത ആഗമ്യതേ സൌതേ ക്വചായം വിഹൃതസ്ത്വയാ। കാലഃ കമലപത്രാക്ഷ ശംസൈതത്പൃച്ഛതോ മമ
സൗതീ, നീ എവിടുനിന്നാണ് വന്നത്? നീ എവിടെയാണ് സഞ്ചരിച്ചത്? കമലദലനയനനേ, ഞാൻ ചോദിക്കുന്നത് പോലെ സമയവും പറയൂ.
ഏവം പൃഷ്ടോഽബ്രവീത്സമ്യഗ്യഥാവദ്രൌമഹര്ഷണിഃ। വാക്യം വചനസംപന്നസ്തേഷാം ച ചരിതാശ്രയമ്
ഇങ്ങനെ ചോദിക്കപ്പെട്ട രോമഹർഷണന്റെ മകൻ, യുക്തമായും യഥാർത്ഥമായും, അവരുടെ പ്രവൃത്തികളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി അർത്ഥപൂർണ്ണമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
തസ്മിന്സദസി വിസ്തീര്ണേ മുനീനാം ഭാവിതാത്മനാമ്
ശുദ്ധമായ മനസ്സുള്ള മुनിമാരുടെ ആ വിശാലമായ സഭയിൽ,
സമീപേ പാര്ഥിവേന്ദ്രസ്യ സമ്യക്പാരിക്ഷിതസ്യ ച। കൃഷ്ണദ്വൈപായനപ്രോക്താഃ സുപുണ്യാ വിവിധാഃ കഥാഃ
ശരിയായി പരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന പാർതിവൻഡ്രനായ പാർീക്ഷിതിന്റെ സമീപത്ത്, കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ പറഞ്ഞ വിവിധവും പുണ്യവുമായ കഥകൾ ഉച്ചരിക്കപ്പെട്ടു.
കഥിതാശ്ചാപി വിധിവദ്യാ വൈശംപായനേന വൈ। ശ്രുത്വാഽഹം താ വിചിത്രാര്ഥാ മഹാഭാരതസംശ്രിതാഃ
വൈശംപായനനും ആ മഹാഭാരതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അത്ഭുതാർത്ഥമുള്ള കഥകൾ വിധിപ്രകാരം പറഞ്ഞു; അവയെ ഞാൻ കേട്ടിരുന്നു.
ബഹൂനി സംപരിക്രമ്യ തീര്ഥാന്യായതനാനി ച। സമന്തപഞ്ചകം നാമ പുണ്യം ദ്വിജനിഷേവിതമ്
അനേകം തീർത്ഥങ്ങളും ക്ഷേത്രങ്ങളും സഞ്ചരിച്ച്, ഞാൻ ദ്വിജന്മാർ ആരാധിക്കുന്ന പുണ്യമായ സമന്തപഞ്ചകത്തിൽ എത്തി.
ഗതവാനസ്മി തം ദേശം യുദ്ധം യത്രാഭവത്പുരാ। കുരൂണാം പാണ്ഡവാനാം ച സര്വേഷാം ച മഹീക്ഷിതാമ്
ഞാൻ അന്നത്തെ കാലത്ത് കുരുക്കളുടെയും പാണ്ഡവരുടെയും മറ്റും ഭൂമിയിലെ എല്ലാ രാജാക്കന്മാരുടെയും യുദ്ധം നടന്ന ആ സ്ഥലത്ത് പോയിട്ടുണ്ട്.
ദിദൃക്ഷുംരാഗതസ്തസ്മാത്സമീപം ഭാവതാമിഹ। ആയുഷ്മന്തഃ സര്വ ഏവ ബ്രഹ്മഭാതാ ഹി മേ മതാഃ।। അസ്മിന്യജ്ഞേ മഹാഭങ്ഗാഃ സൂര്യപാവകവര്ചസഃ
അത് കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച് ഞാൻ നിങ്ങളുടെ അടുത്ത് വന്നു. നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ദീർഘായുസ്സുള്ളവരാണെന്നും, ബ്രഹ്മത്തിന്റെ രൂപങ്ങൾപോലെയാണ് എനിക്ക് തോന്നുന്നത്. ഈ യജ്ഞത്തിൽ സൂര്യനും അഗ്നിയുംപോലെ പ്രകാശമുള്ള മഹർഷിമാർ ഒന്നിച്ചു കൂടിയിരിക്കുന്നു.
കൃതാഭിഷേകാഃ ശുചയഃ കൃതജപ്യാ ഹുതാഗ്നയഃ। ഭവന്ത ആസതേ സ്വസ്ഥാ ബ്രവീമി കിമഹം ദ്വിജാഃ
കുളിച്ചുതീർത്തു, ശുദ്ധരായി, ജപങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി, ഹോമങ്ങൾ നടത്തി, നിങ്ങൾ എല്ലാവരും മനസ്സു നിശ്ചലമാക്കി ഇവിടെ ഇരിക്കുന്നു. ദ്വിജന്മാരേ, ഞാൻ എന്ത് പറയണം?
പുരാണസംഹിതാഃ പുണ്യാഃ കഥാ ധര്മാര്ഥസംശ്രിതാഃ। ഇതിവൃത്തം നരേന്ദ്രാണാമൃഷീണാം ച മഹാത്മനാമ്
പുണ്യമായ പുരാണകഥകൾ, ധർമ്മത്തിലും അർത്ഥത്തിലും ആധാരമാക്കിയവ, രാജാക്കന്മാരുടെയും മഹാത്മാക്കളായ ഋഷിമാരുടെയും ജീവിതങ്ങൾ വിവരിക്കുന്നു.
ദ്വൈപായനേന യത്പ്രോക്തം പുരാണം പരമര്ഷിണാ। സുരൈര്ബ്രഹ്മര്ഷിഭിശ്ചൈവ ശ്രുത്വാ യദഭിപൂജിതമ്
ദ്വൈപായനൻ എന്ന പരമർഷി പറഞ്ഞ പുരാണം, ദേവന്മാരും ബ്രഹ്മർഷിമാരും ശ്രവിച്ച് ആദരിച്ചതു—
തസ്യാഖ്യാനവരിഷ്ഠസ്യ വിചിത്രപദപര്വണഃ। സൂക്ഷ്മാര്ഥന്യായയുക്തസ്യ വേദാര്ഥൈര്ഭൂഷിതസ്യ ച
അതു വൈവിധ്യമാർന്ന അദ്ധ്യായങ്ങളോടും സൂക്ഷ്മമായ അർത്ഥങ്ങളോടും, വേദസാരത്താൽ അലങ്കരിച്ചും, ന്യായപൂർവകമായും ഉള്ള അത്യുത്തമമായ ആഖ്യാനമാണ്.
ഭാരതസ്യേതിഹാസസ്യ പുണ്യാം ഗ്രന്ഥാര്ഥസംയുതാമ്। സംസ്കാരോപഗതാം ബ്രാഹ്മീം നാനാശാസ്ത്രോപബൃംഹിതാമ്
ഭാരതം എന്ന ഈ പുണ്യമായ ഇതിഹാസം, അതിന്റെ അർത്ഥങ്ങൾ നിറഞ്ഞു, സംസ്കൃതിയിൽ ചിട്ടയോടെ രചിച്ചും, ബ്രാഹ്മണഭാഷയിൽ പറഞ്ഞും, പല ശാസ്ത്രങ്ങളാൽ സമൃദ്ധമായുമാണ്.
ജനമേജയസ്യ യാം രാജ്ഞോ വൈശംപായന ഉക്തവാന്। യഥാവത്സ ഋഷിഃ പൃഷ്ടഃ സത്രേ ദ്വൈപായനാജ്ഞയാ
ജനമേജയൻ രാജാവിനോട് വൈശംപായനൻ, ദ്വൈപായനന്റെ today പ്രകാരം, ഋഷി ചോദിച്ചതുപോലെ തന്നെ പറഞ്ഞ കഥയാണ് ഇത്.
വേദൈശ്ചതുര്ഭിഃ സയുക്താം വ്യാസസ്യാദ്ഭുതകര്മണഃ। സംഹിതാം ശ്രോതുമിച്ഛാമഃ പുണ്യാം പാപഭയാപഹാമ്
ചതുര്വേദങ്ങളുമായി ചേർന്ന, വ്യാസന്റെ അത്ഭുതകരമായ കൃതിയായ ഈ സംഹിത, പാപഭയത്തെ അകറ്റുന്ന ഈ പുണ്യഗ്രന്ഥം, ഞങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
ആദ്യം പുരുഷമീശാനം പുരുഹൂതം പുരുഷ്ടുതമ്। ഋതമേകാക്ഷരം ബ്രഹ്മ വ്യക്താവ്യക്തം സനാതനമ്
ആദിപുരുഷനായ, ഈശ്വരനായ, പലതവണ പ്രാർത്ഥിക്കപ്പെടുന്നവനും, മനുഷ്യരിൽ ഏറ്റവും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നവനും, ഏകാക്ഷരമായ സത്യം, പ്രകടവും അപ്രകടവുമായ ശാശ്വതമായ ബ്രഹ്മം—
അസച്ച സച്ചൈവ ച യദ്വിശ്വം സദസതഃ പരമ് പരാവരാണാം സ്രഷ്ടാരം പുരാണം പരമവ്യയമ്
അസ്തിത്വവും അനസ്തിത്വവും, ഈ ലോകവും അതിനപ്പുറത്തുള്ളതും, ഉന്നതവും താഴ്ന്നതുമായ സൃഷ്ടാവും, പുരാതനനും പരമവും അക്ഷയനുമായവനും—
മങ്ഗല്യം മങ്ഗലം വിഷ്ണും വരേണ്യമനഘം ശുചിമ്। നമസ്കൃത്യ ഹൃഷീകേശം ചരാചരഗുരും ഹരിമ്
മംഗളമായും, മംഗളത്തിന്റേതുമായും, വിശേഷപ്പെട്ടും, പാപരഹിതനും, ശുദ്ധനും, ഹൃഷീകേശനുമായും, ചലനസ്ഥാവരങ്ങളുടെ ഗുരുവായ ഹരിയെ ആദരത്തോടെ വന്ദിച്ചുകൊണ്ട്—
മഹര്ഷേഃ പൂജിതസ്യേഹ സര്വലോകൈര്മഹാത്മനഃ। പ്രവക്ഷ്യാമി മതം പുണ്യം വ്യാസസ്യാദ്ഭുതകര്മണഃ
സകലലോകങ്ങളും ആദരിക്കുന്ന മഹാത്മാവായ മഹർഷിയുടെ, അത്ഭുതകരമായ കൃതിയായ വ്യാസന്റെ പുണ്യമായ ഉപദേശം ഞാൻ ഇവിടെ പറയാൻ പോകുന്നു.
നമോ ഭഗവതേ തസ്മൈ വ്യാസായാമിതതേജസേ। യസ്യ പ്രസാദാദ്വക്ഷ്യാമി നാരായണകഥാമിമാമ്
അപരിമിതമായ തേജസ്സുള്ള, ഭാഗ്യവാനായ വ്യാസനെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു. അവന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ ഞാൻ ഈ നാരായണകഥ പറയാൻ പോകുന്നു.
സര്വാശ്രമാഭിശമനം സര്വതീര്ഥാവഗാഹനമ്। ന തഥാ ഫലദ സൂതേ നാരായണകഥാ യഥാ
എല്ലാ ഇന്ദ്രിയങ്ങളെയും ജയിച്ചാലോ, എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും കുളിച്ചാലോ, അത്ര ഫലം നാരായണന്റെ കഥ നൽകുന്നതുപോലെയല്ല.
നാസ്തി നാരായണസമം ന ഭൂതം ന ഭവിഷ്യതി। ഏതേന സത്യവാക്യേന സര്വാര്ഥാന്സാധയാമ്യഹമ്
നാരായണനോടു തുല്യൻ ആരുമില്ല, ഉണ്ടായിട്ടില്ല, ഉണ്ടാകയുമില്ല. ഈ സത്യവാക്യത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ ഞാൻ എല്ലാ ലക്ഷ്യങ്ങളും സാധിക്കും.
ആചഖ്യുഃ കവയഃ കേചിത്സംപ്രത്യാചക്ഷതേ പരേ। ആഖ്യാസ്യന്തി തഥൈവാന്യ ഇതിഹാസമിമം ഭുവി
ചില കവികൾ ഇതിനെ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, ചിലർ ഇപ്പോൾ പറയുന്നു, മറ്റുചിലർ ഭുവിയിൽ ഈ ഇതിഹാസം ഇനിയും പറയും.
ഇദം തു ത്രിഷു ലോകേഷു മഹജ്ജ്ഞാനം പ്രതിഷ്ഠിതമ്। വിസ്തരൈശ്ച സമാസൈശ്ച ധാര്യതേ യദ്ദ്വിജാതിഭിഃ
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും സ്ഥാപിതമായ ഈ മഹത്തായ ജ്ഞാനം, സമഗ്രമായും സംക്ഷിപ്തമായും, ദ്വിജന്മാർ സംരക്ഷിക്കുന്നു.
അലങ്കൃതം ശുഭൈഃ ശബ്ദൈഃ സമയൈര്ദിവ്യധനുഷൈഃ। ഛന്ദോവൃത്തൈശ്ച വിവിധൈരന്വിതം വിദുഷാംപ്രിയമ്
സുന്ദരമായ വാക്കുകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതും, ദിവ്യമായ വില്ലുകൾക്കുള്ള സമയോചിതമായ പരാമർശങ്ങളോടും, വിവിധ ഛന്ദസ്സുകളിൽ രചിച്ചതുമായ ഈ കാവ്യം പണ്ഡിതന്മാർക്ക് പ്രിയമാണ്.
തപസാ ബ്രഹ്മചര്യേണ വ്യസ്യ വേദം സനാതനമ്। ഇതിഹാസമിമം ചക്രേ പുണ്യം സത്യവതീസുതഃ
തപസ്സും ബ്രഹ്മചര്യവും പാലിച്ച്, ശാശ്വതമായ വേദം പഠിച്ച ശേഷം, സത്യവതിയുടെ പുത്രൻ ഈ പുണ്യമായ ഇതിഹാസം രചിച്ചു.
പുണ്യേ ഹിമവതഃ പാദേ മേധ്യേ ഗിരിഗുഹാലയേ। വിശോധ്യ ദേഹം ധര്മാത്മാ ദര്ഭസംസ്തരമാശ്രിതഃ
ഹിമാലയത്തിന്റെ വിശുദ്ധമായ പാദഭാഗത്ത്, ശുദ്ധമായ ഒരു മലഗുഹയിൽ, ധാർമ്മികനായവൻ ശരീരം ശുദ്ധീകരിച്ച് ദർഭയിടത്തിരിപ്പിൽ ഇരുന്നു.
ശുചിഃ സനിയമോ വ്യാസഃ ശാന്താത്മാതപസി സ്ഥിതഃ ഭാരതസ്യേതിഹാസസ്യ ധര്മേണാന്വീക്ഷ്യ താം ഗതിമ്
ശുദ്ധനും, ആത്മസംയമനമുള്ളവനും ആയ വ്യാസൻ, മനസ്സിൽ സമാധാനത്തോടെ തപസ്സിൽ നിലകൊണ്ട്, ഭാരതത്തിന്റെ ഇതിഹാസത്തിന്റെ പ്രവാഹം ധർമ്മത്തിന്റെ പ്രകാശത്തിൽ ആലോചിച്ചു.