മഹാഭാരതമ്

नारायणं सुरगुरुं जगदेकनाथं' भक्तप्रियं सकललोकनमस्कृतं च। त्रैगुण्यवर्जितमजं विभुमाद्यमीशं वन्दे भवघ्नममरासुरसिद्धवन्द्यम्

ദേവന്മാരുടെ ഗുരുവായ, ലോകത്തിന്റെ ഏകനായകനായ, ഭക്തജനങ്ങൾക്ക് പ്രിയങ്കരനായ, എല്ലാം സ്തുതിക്കുന്നവരാൽ ആദരിക്കപ്പെടുന്ന, മൂന്നു ഗുണങ്ങൾക്കുമപ്പുറമായ, ജനനമില്ലാത്ത, എല്ലായിടത്തും ഉള്ള, ആദിമനായ, ലോകനാഥനായ, ജന്മമരണചക്രം നശിപ്പിക്കുന്നവനായ, ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും സിദ്ധന്മാരും വന്ദിക്കുന്ന നാരായണനെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു.

नमो धर्माय महते नमः कृष्णाय वेधसे। ब्राह्मणेभ्यो नमस्कृत्य धर्मान्वक्ष्यामि शाश्वतान्

മഹത്തായ ധർമ്മനാഥനോടും, സൃഷ്ടാവായ കൃഷ്ണനോടും ഞാൻ വന്ദനം അർപ്പിക്കുന്നു. ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ആദരപൂർവ്വം വന്ദിച്ച്, ഞാൻ ശാശ്വതമായ ധർമ്മങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കാം.

ॐ नमो भगवते वासुदेवाय। ॐ नमः पितामहाय। ॐ नमः प्रजापतिभ्यः। ॐ नमः कृष्णद्वैपायनाय। ॐ नमः सर्वविघ्नविनायकेभ्यः

ഓം, ഭഗവാൻ വാസുദേവനോട് വന്ദനം; ഓം, പിതാമഹനോട് വന്ദനം; ഓം, സൃഷ്ടികർത്താക്കളോട് വന്ദനം; ഓം, കൃഷ്ണദ്വൈപായനനോട് വന്ദനം; ഓം, എല്ലാ വിഘ്നങ്ങൾ നീക്കുന്നവരോടും വന്ദനം.

रोमहर्षणपुत्र उग्रश्रवाः सौतिः पौराणिको नैमिशारण्ये शौनकस्य कुलपतेर्द्वादशवार्षिके सत्रे

രോമഹർഷണന്റെ മകനായ ഉഗ്രശ്രവാഃ എന്ന സൗതി, പുരാണവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവൻ, നൈമിഷാരണ്യത്തിൽ ശൗണകന്റെ കുടുംബത്തിലെ പന്ത്രണ്ടുവർഷത്തെ യാഗത്തിൽ എത്തി.

सुखासीनानभ्यगच्छद्ब्रह्मर्षीन्संशितव्रतान्। विनयावनतो भूत्वा कदाचित्सूतनन्दनः

ഒരു ദിവസം, വിനയത്തോടെ, സുതന്റെ മകൻ, കഠിനവ്രതങ്ങളിൽ സ്ഥിരമായിരുന്ന ബ്രഹ്മർഷിമാരെ സുഖമായി ഇരിക്കുന്നതിൽ സമീപിച്ചു.

तमाश्रममनुप्राप्य नैमिशारण्यवासिनः। `उवाच तानृषीन्सर्वान्धन्यो वोऽस्म्यद्यदर्शनात्

ആ ആശ്രമത്തിൽ എത്തി, നൈമിഷാരണ്യത്തിൽ താമസിക്കുന്ന എല്ലാ ഋഷിമാരോടും അവൻ പറഞ്ഞു: 'ഇന്ന് നിങ്ങളെ കണ്ടതിൽ ഞാൻ ഭാഗ്യവാനാണ്.'

वेद वैयासिकीः सर्वाः कथा धर्मार्यैसंहिताः। वक्ष्यामि वो द्विजश्रेष्ठाः शृण्वन्त्वद्य तपोधनाः

ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, വ്യാസൻ രചിച്ച എല്ലാ ധാർമ്മികവും ഉത്തമവുമായ കഥകളും ഞാൻ നിങ്ങളോട് പറയും; തപസ്സിൽ സമ്പന്നരായവരേ, ഇന്ന് കേൾക്കൂ.

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा नैमिशारण्यवासिनः। चित्रा श्रोतुं कथास्तत्र परिव्रुस्तपस्विनः

അവന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട്, നൈമിഷാരണ്യത്തിൽ താമസിച്ചിരുന്ന തപസ്സിൽ ആഴപ്പെട്ടിരുന്ന ഋഷിമാർ അത്ഭുതകരമായ കഥകൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് അവിടെ കൂടി വന്നു.

अभिवाद्य मुनींस्तांस्तु सर्वानेव कुताञ्जलिः। अपृच्छत्स तपोवृद्धिं सद्भिश्चैवाभिपूजितः

അവരെല്ലാവരെയും കുരുകൈകൂപ്പി ആദരപൂർവ്വം വന്ദിച്ചശേഷം, സദാചാരമുള്ളവരാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ട്, അവൻ അവരുടെ തപസ്സിന്റെ പുരോഗതി ചോദിച്ചു.

अथ तेषूपविष्टेषु सर्वेष्वेव तपस्विषु। निर्दिष्टमासनं भेजे विनयाद्रौमहर्षणिः

അവിടെ എല്ലാ തപസ്വികളും ഇരുന്നപ്പോൾ, രോമഹർഷണന്റെ മകൻ വിനയത്തോടെ അവനു നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്ന ഇരിപ്പിടത്തിൽ ഇരുന്നു.

सुखासीनं ततस्तं तु विश्रान्तमुपलक्ष्य च। अथापृच्छदृषिस्तत्र कश्चित्प्रस्तावयन्कथाः

അവൻ സുഖമായി ഇരുന്ന് വിശ്രമിച്ചിരിക്കുന്നതറിഞ്ഞ്, അവിടെ ഒരുവൻ കഥകൾക്ക് തുടക്കം കുറിച്ച് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചു.

कुत आगम्यते सौते क्वचायं विहृतस्त्वया। कालः कमलपत्राक्ष शंसैतत्पृच्छतो मम

സൗതീ, നീ എവിടുനിന്നാണ് വന്നത്? നീ എവിടെയാണ് സഞ്ചരിച്ചത്? കമലദലനയനനേ, ഞാൻ ചോദിക്കുന്നത് പോലെ സമയവും പറയൂ.

एवं पृष्टोऽब्रवीत्सम्यग्यथावद्रौमहर्षणिः। वाक्यं वचनसंपन्नस्तेषां च चरिताश्रयम्

ഇങ്ങനെ ചോദിക്കപ്പെട്ട രോമഹർഷണന്റെ മകൻ, യുക്തമായും യഥാർത്ഥമായും, അവരുടെ പ്രവൃത്തികളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി അർത്ഥപൂർണ്ണമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

तस्मिन्सदसि विस्तीर्णे मुनीनां भावितात्मनाम्

ശുദ്ധമായ മനസ്സുള്ള മुनിമാരുടെ ആ വിശാലമായ സഭയിൽ,

समीपे पार्थिवेन्द्रस्य सम्यक्पारिक्षितस्य च। कृष्णद्वैपायनप्रोक्ताः सुपुण्या विविधाः कथाः

ശരിയായി പരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന പാർതിവൻഡ്രനായ പാർീക്ഷിതിന്റെ സമീപത്ത്, കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ പറഞ്ഞ വിവിധവും പുണ്യവുമായ കഥകൾ ഉച്ചരിക്കപ്പെട്ടു.

कथिताश्चापि विधिवद्या वैशंपायनेन वै। श्रुत्वाऽहं ता विचित्रार्था महाभारतसंश्रिताः

വൈശംപായനനും ആ മഹാഭാരതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അത്ഭുതാർത്ഥമുള്ള കഥകൾ വിധിപ്രകാരം പറഞ്ഞു; അവയെ ഞാൻ കേട്ടിരുന്നു.

बहूनि संपरिक्रम्य तीर्थान्यायतनानि च। समन्तपञ्चकं नाम पुण्यं द्विजनिषेवितम्

അനേകം തീർത്ഥങ്ങളും ക്ഷേത്രങ്ങളും സഞ്ചരിച്ച്, ഞാൻ ദ്വിജന്മാർ ആരാധിക്കുന്ന പുണ്യമായ സമന്തപഞ്ചകത്തിൽ എത്തി.

गतवानस्मि तं देशं युद्धं यत्राभवत्पुरा। कुरूणां पाण्डवानां च सर्वेषां च महीक्षिताम्

ഞാൻ അന്നത്തെ കാലത്ത് കുരുക്കളുടെയും പാണ്ഡവരുടെയും മറ്റും ഭൂമിയിലെ എല്ലാ രാജാക്കന്മാരുടെയും യുദ്ധം നടന്ന ആ സ്ഥലത്ത് പോയിട്ടുണ്ട്.

दिदृक्षुंरागतस्तस्मात्समीपं भावतामिह। आयुष्मन्तः सर्व एव ब्रह्मभाता हि मे मताः।। अस्मिन्यज्ञे महाभङ्गाः सूर्यपावकवर्चसः

അത് കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച് ഞാൻ നിങ്ങളുടെ അടുത്ത് വന്നു. നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ദീർഘായുസ്സുള്ളവരാണെന്നും, ബ്രഹ്മത്തിന്റെ രൂപങ്ങൾപോലെയാണ് എനിക്ക് തോന്നുന്നത്. ഈ യജ്ഞത്തിൽ സൂര്യനും അഗ്നിയുംപോലെ പ്രകാശമുള്ള മഹർഷിമാർ ഒന്നിച്ചു കൂടിയിരിക്കുന്നു.

कृताभिषेकाः शुचयः कृतजप्या हुताग्नयः। भवन्त आसते स्वस्था ब्रवीमि किमहं द्विजाः

കുളിച്ചുതീർത്തു, ശുദ്ധരായി, ജപങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി, ഹോമങ്ങൾ നടത്തി, നിങ്ങൾ എല്ലാവരും മനസ്സു നിശ്ചലമാക്കി ഇവിടെ ഇരിക്കുന്നു. ദ്വിജന്മാരേ, ഞാൻ എന്ത് പറയണം?

पुराणसंहिताः पुण्याः कथा धर्मार्थसंश्रिताः। इतिवृत्तं नरेन्द्राणामृषीणां च महात्मनाम्

പുണ്യമായ പുരാണകഥകൾ, ധർമ്മത്തിലും അർത്ഥത്തിലും ആധാരമാക്കിയവ, രാജാക്കന്മാരുടെയും മഹാത്മാക്കളായ ഋഷിമാരുടെയും ജീവിതങ്ങൾ വിവരിക്കുന്നു.

द्वैपायनेन यत्प्रोक्तं पुराणं परमर्षिणा। सुरैर्ब्रह्मर्षिभिश्चैव श्रुत्वा यदभिपूजितम्

ദ്വൈപായനൻ എന്ന പരമർഷി പറഞ്ഞ പുരാണം, ദേവന്മാരും ബ്രഹ്മർഷിമാരും ശ്രവിച്ച് ആദരിച്ചതു—

तस्याख्यानवरिष्ठस्य विचित्रपदपर्वणः। सूक्ष्मार्थन्याययुक्तस्य वेदार्थैर्भूषितस्य च

അതു വൈവിധ്യമാർന്ന അദ്ധ്യായങ്ങളോടും സൂക്ഷ്മമായ അർത്ഥങ്ങളോടും, വേദസാരത്താൽ അലങ്കരിച്ചും, ന്യായപൂർവകമായും ഉള്ള അത്യുത്തമമായ ആഖ്യാനമാണ്.

भारतस्येतिहासस्य पुण्यां ग्रन्थार्थसंयुताम्। संस्कारोपगतां ब्राह्मीं नानाशास्त्रोपबृंहिताम्

ഭാരതം എന്ന ഈ പുണ്യമായ ഇതിഹാസം, അതിന്റെ അർത്ഥങ്ങൾ നിറഞ്ഞു, സംസ്കൃതിയിൽ ചിട്ടയോടെ രചിച്ചും, ബ്രാഹ്മണഭാഷയിൽ പറഞ്ഞും, പല ശാസ്ത്രങ്ങളാൽ സമൃദ്ധമായുമാണ്.

जनमेजयस्य यां राज्ञो वैशंपायन उक्तवान्। यथावत्स ऋषिः पृष्टः सत्रे द्वैपायनाज्ञया

ജനമേജയൻ രാജാവിനോട് വൈശംപായനൻ, ദ്വൈപായനന്റെ today പ്രകാരം, ഋഷി ചോദിച്ചതുപോലെ തന്നെ പറഞ്ഞ കഥയാണ് ഇത്.

वेदैश्चतुर्भिः सयुक्तां व्यासस्याद्भुतकर्मणः। संहितां श्रोतुमिच्छामः पुण्यां पापभयापहाम्

ചതുര്‍വേദങ്ങളുമായി ചേർന്ന, വ്യാസന്റെ അത്ഭുതകരമായ കൃതിയായ ഈ സംഹിത, പാപഭയത്തെ അകറ്റുന്ന ഈ പുണ്യഗ്രന്ഥം, ഞങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

आद्यं पुरुषमीशानं पुरुहूतं पुरुष्टुतम्। ऋतमेकाक्षरं ब्रह्म व्यक्ताव्यक्तं सनातनम्

ആദിപുരുഷനായ, ഈശ്വരനായ, പലതവണ പ്രാർത്ഥിക്കപ്പെടുന്നവനും, മനുഷ്യരിൽ ഏറ്റവും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നവനും, ഏകാക്ഷരമായ സത്യം, പ്രകടവും അപ്രകടവുമായ ശാശ്വതമായ ബ്രഹ്മം—

असच्च सच्चैव च यद्विश्वं सदसतः परम् परावराणां स्रष्टारं पुराणं परमव्ययम्

അസ്തിത്വവും അനസ്തിത്വവും, ഈ ലോകവും അതിനപ്പുറത്തുള്ളതും, ഉന്നതവും താഴ്ന്നതുമായ സൃഷ്ടാവും, പുരാതനനും പരമവും അക്ഷയനുമായവനും—

मङ्गल्यं मङ्गलं विष्णुं वरेण्यमनघं शुचिम्। नमस्कृत्य हृषीकेशं चराचरगुरुं हरिम्

മംഗളമായും, മംഗളത്തിന്റേതുമായും, വിശേഷപ്പെട്ടും, പാപരഹിതനും, ശുദ്ധനും, ഹൃഷീകേശനുമായും, ചലനസ്ഥാവരങ്ങളുടെ ഗുരുവായ ഹരിയെ ആദരത്തോടെ വന്ദിച്ചുകൊണ്ട്—