വരാണാവതയിലെ ആ വലിയ ഭവനത്തിന് സമീപത്തുള്ള കുതിരക്കളത്തിൽ, ദുര്ഭാഗ്യവശാൽ, ദുഷ്ടനായ പുരോചനന് ഒരുക്കിയിരുന്ന ആയുധശാലയും, അതിന്റെ അതിജീവനം എളുപ്പമല്ലാത്ത ഒരു കുതന്ത്രവും പാണ്ഡവന്മാർക്കു മുന്നിൽ നിൽക്കുകയായിരുന്നു. ഇതെല്ലാം പുരോചനൻ ചെയ്ത ദുഷ്ടകൃത്യമാണെന്ന് അവർ മനസ്സിലാക്കി. ഇതിന്റെ ഭീഷണി ക്ഷത്തനായ വിദ്യുരൻ മുമ്പേ കണ്ടു, അങ്ങനെ അദ്ദേഹം പാണ്ഡവന്മാരെ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. ഇപ്പോൾ, പുരോചനന് അറിയാതെ, അവരെ രക്ഷിക്കാനുള്ള മാർഗം കണ്ടെത്തണം. അതിനായി, അഗ്നിശാലയുടെ അടിവശത്ത് ഒരു ഗുഹാ നിർമ്മിക്കാൻ പാണ്ഡവന്മാർ ഒരു ഖനിയോട് സഹായം അഭ്യർത്ഥിച്ചു. “അതേ, ഞാൻ ചെയ്യാം,” എന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്ത്, ആ ഖനി ശ്രദ്ധയോടെ ഒരു വലിയ ഗുഹാ തൊടുത്തു. ആ ഭവനത്തിന്റെ നടുവിൽ, മണ്ണിനോട് ചേർന്ന്, മറച്ചുവെച്ച ഒരു വാതിൽക്കൂടിയ, വലിപ്പം കുറച്ചൊരു ഗുഹാ ഉണ്ടാക്കി. പുരോചനന്റെ ഭയത്തിൽ, ഗുഹയുടെ പ്രവേശനം ഖനി അടച്ചു വെച്ചു; ഭവനത്തിന്റെ വാതിലിൽ, പുരോചനൻ എപ്പോഴും കാവൽ നില്ക്കും, മനസ്സിൽ ദുഷ്ടതയോടെ. അപ്പോൾ, പാണ്ഡവന്മാർ ആയുധങ്ങൾ കൈവശം വച്ച്, ആ ഭവനത്തിൽ രാത്രികൾ ചെലവഴിച്ചു. പകൽ സമയങ്ങളിൽ, പാണ്ഡവന്മാർ വനത്തിൽ നിന്ന് വനത്തിലേക്ക് വേട്ടയാടാൻ പോയി; അവർ വിശ്വസിക്കുന്നവരായി തോന്നിച്ചെങ്കിലും, അകത്തു പൂർണ്ണ വിശ്വാസമില്ലാതെ, പുരോചനനെ വഞ്ചിച്ചു. അവർക്കു അകത്തു അസംതോഷം ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും, സംതുഷ്ടരായി കാണിച്ചു, അതിശയത്തിൽ കഴിയുന്നു. നഗരത്തിലെ ജനങ്ങൾ ഇവരുടെ യഥാർത്ഥ നിലയറിയില്ല; വിദ്യുരന്റെ മന്ത്രിയും, ഖനിയും മാത്രമാണ് അറിയുന്നത്. ഒരു വർഷം പാണ്ഡവന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ, വിശ്വസിക്കുന്നവരായി താമസിച്ചപ്പോൾ, പുരോചനന് അതിൽ സന്തോഷം അനുഭവിച്ചു. “പാണ്ഡവന്മാർ നശിപ്പിക്കാനുള്ള സമയം എത്തിയിരിക്കുന്നു,” എന്ന് പുരോചനൻ മനസ്സിൽ ആലോചിച്ചു. അതിലെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന കുതന്ത്രം യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ മനസ്സിൽ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. അപ്പോൾ, യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ, ധർമ്മപുത്രൻ, ഭീമസേനനും, അർജുനനും, ഇരട്ടന്മാരുമായ് സംസാരിച്ചു: “പുരോചനൻ നമ്മെ സംശയമില്ലെന്ന് കരുതുന്നു, എന്നാൽ അവൻ വഞ്ചിതനാണ്. ഇപ്പോൾ രക്ഷപെടാനുള്ള സമയമെത്തി,” എന്ന് പറഞ്ഞു. “അഗ്നിശാലയിൽ തീ കൊളുത്തി, പുരോചനനെ ദഹിപ്പിച്ച്, ആറ് ജീവികൾ അവിടെ ഉപേക്ഷിച്ച്, ആരും അറിയാതെ രക്ഷപ്പെടാം,” എന്ന് യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ നിർദേശിച്ചു. അപ്പോൾ, ദാനത്തിന്റെ പേരിൽ, കുന്തി രാത്രിയിൽ ബ്രാഹ്മണർക്കായി ഒരു അന്നദാനവും, സ്ത്രീകൾക്ക് വിരുന്നും ഒരുക്കി. അവർ ആഹാരം കഴിച്ചു, പാനീയങ്ങൾ കുടിച്ചു, മാധവിയെ വിട പറഞ്ഞു, ആ രാത്രി വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങി. പുരോചനൻ നിയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു നിഷാദി സ്ത്രീ, കുന്തിയെ സേവിക്കാൻ, ദുഷ്ട മനസ്സോടെ, അകത്തു സഞ്ചരിച്ചു. ആ നിഷാദി തന്റെ അഞ്ച് മക്കളുമായി അന്നദാനത്തിൽ പങ്കെടുത്തു; കുന്തിയുമായി പൂർവ്വപരിചയമുണ്ടായിരുന്നവളാണ്, മക്കളും അതേസമയം. അവൾ, മക്കളോടൊപ്പം, തേൻ, കിഴങ്ങ്, പലവിധ ഫലങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്ന്, ഭക്ഷണം തേടിയെത്തി; ദുഷ്ടയാണെങ്കിലും, കുന്തിയുടെ സുഹൃത്തായി കണക്കാക്കിയവളാണ്. അവരും മക്കളും മദ്യപാനം ചെയ്ത്, അതിൽ മോഹിച്ചും, ആ ഭവനത്തിൽ അകത്തു തന്നെ ഉറങ്ങി. അവർ ഉറക്കത്തിൽ മരിച്ചവരെപ്പോലെ അനാചേതനരായി. അപ്പോൾ, രാത്രിയിൽ ശക്തമായ കാറ്റ് വീശുമ്പോൾ, എല്ലാവരും ഉറങ്ങുമ്പോൾ, ഭീമൻ പുരോചനൻ ഉറങ്ങുന്ന ഭാഗത്ത് തീ കൊളുത്തി. അതിനുശേഷം, ഭീമൻ ഭവനത്തിന്റെ വാതിലിലും, ചുറ്റും, പിന്നിലും, തീ പടർത്തി; വളരെ സൂക്ഷ്മമായി ഭവനം പരിശോധിച്ച ശേഷം, തീ പടർത്തി. ഭീമൻ, കുന്തിയെയും, പാണ്ഡവന്മാരെയും ഗുഹയിലേക്കു കൊണ്ടുപോയി; അതിനുശേഷം, തീ പടർത്തി, ഭവനത്തിൽ ചുറ്റും. ഭവനത്തിലെ വിലപ്പെട്ട വസ്തുക്കൾ എടുത്ത്, ഗുഹ വഴി പുറത്തു വന്നപ്പോൾ, പാണ്ഡവന്മാർ ഭവനം മുഴുവൻ തീയിൽ ആവൃതമായതായി കണ്ടു. അവർ വേഗത്തിൽ ഗുഹ വഴി അമ്മയോടൊപ്പം കടന്നു; അപ്പോൾ തീയുടെ ചൂടും, വലിയ ശബ്ദവും ഉണ്ടായി. തീയുടെ വലിയ ജ്വാലയും ശബ്ദവും കേട്ട് നഗരവാസികൾ അതിനെ ശ്രദ്ധിച്ചു; ഭവനം തീയിൽ കത്തുന്നത് കണ്ടു, ജനങ്ങൾ ഭയപ്പെട്ട മുഖത്തോടെ പറഞ്ഞു: “ദുഷ്ടനായ ദുര്യോധനന്റെ കമാൻഡ് പ്രകാരം, ഈ ഭവനം പാണ്ഡവന്മാരുടെ നാശത്തിനായി നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇപ്പോൾ അതു കത്തിയിരിക്കുന്നു.” “അയ്യോ, ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ നീതി ദൂരമായിരിക്കുന്നു; പാവപ്പെട്ട പാണ്ഡവവംശജരെ ശത്രുക്കളെപ്പോലെ ദഹിപ്പിച്ചു.” “ഭാഗ്യദോഷം മൂലം, പാപിയായ പുരോചനൻ, പാണ്ഡവന്മാരെ ദഹിപ്പിച്ച ശേഷം, സ്വയം ദഹിച്ചിരിക്കുന്നു; അവൻ വിശ്വസ്തനും, നിരപരാധിയും, നല്ലവരെ ദഹിപ്പിച്ചു.” വരാണാവതയിലെ ജനങ്ങൾ ആ ഭവനം ചുറ്റി, രാത്രി മുഴുവൻ ദുഃഖത്തിൽ നില്ക്കുന്നു. എന്നാൽ, പാണ്ഡവന്മാർ അമ്മയോടൊപ്പം, ആ ഗുഹ വഴി ആരും അറിയാതെ വേഗത്തിൽ പുറത്തു പോയി. ക്ഷീണവും ഭയവും കാരണം, പാണ്ഡവന്മാർ അമ്മയോടൊപ്പം വേഗത്തിൽ പോകാൻ കഴിയാതെവന്നു. അപ്പോൾ, ഭീമസേനൻ, അതീവ വേഗവും ശക്തിയും ഉള്ളവൻ, അമ്മയെയും സഹോദരന്മാരെയും എടുത്തു. ഭീമൻ അമ്മയെ ചുമലിൽ എടുത്തു, യുദ്ധിഷ്ഠിരനും അർജുനനും കവിളിൽ, ഇരട്ടന്മാരെ കൈകളിൽ പിടിച്ചു. വൃക്കോദരൻ, തന്റെ വക്ഷസ്സിൽ മരങ്ങൾ തകർക്കുകയും, കാലിൽ ഭൂമി കീറുകയും ചെയ്തു; കാറ്റുപോലെ വേഗത്തിൽ മുന്നോട്ട് നീങ്ങി. അതിനിടെ, വിദ്യുരൻ, തന്റെ പദ്ധതിപ്രകാരം, വിശ്വസ്തനും ശുദ്ധവുമായ ഒരു മനുഷ്യനെ വനത്തിലേക്ക് അയച്ചു. അവൻ, വിദ്യുരനും പാണ്ഡവന്മാരും വിശ്വസിച്ചയാളാണ്, ഗംഗ പാറ കടക്കാൻ പാണ്ഡവന്മാരെ സഹായിക്കാൻ, തിരിച്ചറിയാനുള്ള അടയാളവുമായി. അയാൾ, നിർദ്ദേശപ്രകാരം, വനത്തിലേക്ക് പോയി, പാണ്ഡവന്മാരെ അമ്മയോടൊപ്പം കണ്ടെത്തി; അവരെ ജഹ്നവി തീരത്തേക്ക് നയിച്ചു.