വിസാലമായ കണ്ണുകളുള്ള രാജ്ഞിയേ, നിന്റെ പുത്രൻ സർവ്വഭൗമചക്രവർത്തിയായി ഉയരും; നിന്റെ ഭർത്താവോ മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും ജയിച്ച മഹാപുരുഷനാകും—ഇങ്ങനെ രഥാന്തരി ദേവതാ ശകുന്തളയെ അനുഗ്രഹിച്ചു. ദിവ്യമായ സൗഭാഗ്യങ്ങൾ നിനക്കു ലഭിക്കും എന്നും അവർ പറഞ്ഞു. ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട ശകുന്തളയ്ക്ക് അത്യന്താനന്ദം നിറഞ്ഞു. ശാസ്ത്രങ്ങളനുസരിച്ച് നിർവ്വഹിച്ച ചടങ്ങുകളിൽ രാജാവ് ദുഷ്യന്തൻ ശകുന്തളയെ പ്രധാന മഹാരാണിയായി അണിഞ്ഞു. ബ്രാഹ്മണന്മാര്ക്കും തന്റെ സൈനികർക്കും ധനസമ്പത്ത് ദാനം ചെയ്ത ശേഷം, ശകുന്തളയിൽ ജനിച്ച ദൗഷ്യന്തി പുത്രനു രാജാവ് അഭിഷേകം നടത്തി. അവൻക്ക് ഭാരത എന്ന നാമം നൽകി, അവനെ യുവരാജനാക്കി, ഭാരതനിൽ എല്ലാ ഭാരവും ഏൽപ്പിച്ച് തന്റെ കടമകൾ പൂർത്തിയായതായി രാജാവ് കരുതി. നൂറു വർഷം രാജ്യം ഭരിച്ച ശേഷം, ദുഷ്യന്തൻ വനത്തിലേക്ക് പോയി, ദേവലോകം പ്രാപിച്ചു. ദുഷ്യന്തനിൽ നിന്ന് ഭാരതൻ നിയമാനുസൃതമായി രാജ്യം ഏറ്റുവാങ്ങി. അ മഹാത്മാവിന്റെ മഹാപ്രവൃത്തികൾ അന്നു തുടങ്ങുകയായിരുന്നു. പ്രകാശമുള്ളവനും ദിവ്യശക്തിയുള്ളവനും ലോകങ്ങൾ മുഴുവനും പ്രശസ്തനുമായ ഭാരതൻ ഭൂഭൃത്യന്മാരെ കീഴടക്കി അവരെ അനുസരണയാക്കിയവനായി. ധർമ്മപരമായ ഭരണം നടത്തി അപാരമായ കീർത്തി നേടിയ അദ്ദേഹം സർവ്വഭൗമനായ് മഹാബലശാലിയായി ഉയർന്നു. ഇന്ദ്രൻ പോലെ അനേകം യാഗങ്ങൾ അദ്ദേഹം നടത്തി; കണ്വമുനി ദക്ഷനെപ്പോലെ അവന്റെ യാഗങ്ങളിൽ പുരോഹിതനായി, ധാന്യവും സ്വർണ്ണവും ധാരാളം ദാനം ചെയ്തു. ഗോവിതത എന്ന മഹാ അശ്വമേധയാഗം നിർവ്വഹിച്ചപ്പോൾ, കണ്വയ്ക്ക് ആയിരം പൊൻതാമരകളും അർപ്പിച്ചു. യമുനാതടത്തിൽ നൂറ് അശ്വമേധയാഗങ്ങൾ, സർസ്വതീതടത്തിൽ മൂവായിരം, ഗംഗാതടത്തിൽ നാലായിരം അശ്വമേധയാഗങ്ങൾ നടത്തി. ദുഷ്യന്തനും ശകുന്തളയും ചേർന്ന് ജനിച്ച ഭാരതൻ അങ്ങനെ മഹായാഗങ്ങൾ നടത്തി. അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് ഭാരതവംശത്തിന്റെ മഹത്വം ലോകമൊട്ടാകെ പ്രചരിച്ചു. ഭാരതന് വിവിധ മഹാരാണിമാരിൽ നിന്ന് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചെങ്കിലും, “ഇവർ എന്റെവരല്ല” എന്ന് പറഞ്ഞു, അവരെ അംഗീകരിച്ചില്ല. അതിൽ ദുഃഖിതരായ മാതാക്കൾ ആ കുട്ടികളെ യമലോകത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി; അങ്ങനെ, ഭാരതന് പുത്രജനനം ഫലപ്രദമാകാതെ പോയി. പിന്നീട്, വലിയ യാഗങ്ങൾ നടത്തിയ ഭാരതന് ഭാരദ്വാജമുനിയിൽ നിന്ന് ഭൂമന്യു എന്ന പുത്രൻ ജനിച്ചു. പുത്രൻ ലഭിച്ചതിൽ പൗരവവംശത്തിന് വലിയ സന്തോഷമുണ്ടായി; ഭാരതൻ, ഭാരതന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ അദ്ദേഹം, ഭൂമന്യുവിനെ യുവരാജനാക്കി. ഭൂമന്യുവിന് ദിരഥ, സുഹോത്ര, സുഹോത, സുഹവി, സുയജുസ് തുടങ്ങിയ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. പുഷ്കരിണിയിൽ ഭൂമന്യുവിന് രുചികൻമാരും മറ്റു പുത്രന്മാരും ഉണ്ടായപ്പോൾ, അതിൽ മൂത്തവനായ സുഹോത്ര ഭൂരാജാവായി. സുഹോത്ര രാജസൂയയും അശ്വമേധയും ഉൾപ്പെടെ അനേകം യാഗങ്ങൾ നടത്തി, സമുദ്രം ചുറ്റിയ ഭൂമിയെ ഭരിച്ചു. ആ കാലത്ത്, ആനകളാൽ, പശുക്കളാൽ, കുതിരകളാൽ, ധനവസ്തുക്കളാൽ സമൃദ്ധമായ ഭൂമി ഭാരത്താൽ ഭാരംകൂടി നിറഞ്ഞിരുന്നു. ആനകളും കുതിരകളും രഥങ്ങളും ജനസമൂഹവും നിറഞ്ഞ ഭൂമിയിൽ, സുഹോത്രൻ തന്റെ ജനങ്ങളെ ധർമ്മപരമായി ഭരിച്ചു. അന്നത്തെ ഭൂമി, ലക്ഷക്കണക്കിന് യാഗശിലകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നതും, ധാന്യഫലങ്ങൾക്കും ജനങ്ങൾക്കും സമൃദ്ധമായതുമായിരിന്നു. സുഹോത്ര രാജാവിൽ ഇക്ഷ്വാകു വംശത്തിലെ രാജകുമാരിയായ ഭാര്യയ്ക്ക് അജമീധ, സുമീധ, പുരുമീധ എന്നീ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. ഇവരിൽ അജമീധനാണ് ശ്രേഷ്ഠൻ; അദ്ദേഹത്തിൽ വംശം സ്ഥാപിതമായി. മൂന്ന് ഭാര്യമാരിൽ നിന്ന് ആറു പുത്രന്മാർ അജമീധനു ഉണ്ടായി; അവരിൽ ഋക്ഷ, ധൂമിൻ, നീലി, ദുഷ്യന്ത, പരമേഷ്ഠി, കേശിൻ എന്നിവരും, ജഹ്നു, ജനരൂഷി എന്ന പേരിൽ രണ്ട് പുത്രന്മാരും. ഋക്ഷയിൽ നിന്ന് രഥാന്തരന്റെ പുത്രനായ സമ്വരണൻ ജനിച്ചു. പഞ്ചാലർ ദുഷ്യന്തനും പരമേഷ്ഠിയും വഴി വംശം പ്രാപിച്ചു; കുശികർ ജഹ്നുവിന്റെ വംശജരാണ്. ജനരൂഷിയുടെ പുത്രന്മാരിൽ ഋക്ഷയാണ് മൂത്തവനും രാജാവും; ഋക്ഷയിൽ നിന്ന് സമ്വരണൻ ജനിച്ചു—നിന്റെ വംശത്തിൻറെ അധിപൻ. ഋക്ഷപുത്രനായ സമ്വരണൻ ഭൂമിയെ ഭരിക്കുമ്പോൾ, വലിയ ജനഹാനി സംഭവിച്ചു. രാജ്യം ദുരിതങ്ങൾകൊണ്ടു തകർന്നു—ദാരിദ്ര്യം, മരണങ്ങൾ, വരൾച്ച, രോഗങ്ങൾ എന്നിവ രാജ്യത്തെ ബാധിച്ചു. ഈ ദുരന്തങ്ങൾ ഭാരതന്മാരെയും അവരുടെ ശത്രുക്കളുടെ സൈന്യത്തെയും ബാധിച്ചു, ഭൂമിയെ നടുങ്ങിപ്പിച്ചു. അപ്പോൾ, പഞ്ചാലരാജകുമാരി ശക്തിയാൽ ഭൂമിയെ കീഴടക്കി, പത്തു സേനാവിഭാഗങ്ങളുമായി സമ്വരണനെ നേരിടാൻ വന്നു, യുദ്ധത്തിൽ അവനെ ജയിച്ചു. അതിനുശേഷം, സമ്വരണൻ ഭാര്യയെയും മന്ത്രിമാരെയും പുത്രന്മാരെയും സുഹൃത്തുക്കളെയും കൂട്ടി, ഭയത്താൽ അവിടം വിട്ടോടി. ജയഹീനരായി ഭാരതന്മാർ പടിഞ്ഞാറോട്ട് പോയി, മഹാനദിയായ സിന്ധുവിന്റെ തീരത്തും പർവ്വതസമീപത്തും കാടിൽ അഭയം നേടി. ആ ദുർഗമമായ സ്ഥലത്ത്, അവർ ആയിരം വർഷം താമസിച്ചു. പിന്നീട്, മഹർഷി വസിഷ്ഠൻ ഭാരതന്മാരുടെ അടുത്ത് എത്തി. അവർ ആദരപൂർവ്വം വസിഷ്ഠനെ വരവേറ്റു, അർഘ്യം നൽകി, എല്ലാ കാര്യങ്ങളും അദ്ദേഹത്തിന് വിവരിച്ചു. വസിഷ്ഠൻ ഇരിപ്പിടത്തിൽ ഇരുന്നപ്പോൾ രാജാവ് നേരിട്ട് അപേക്ഷിച്ചു: “നിങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ പുരോഹിതനാകണമേ; നമ്മൾ വീണ്ടും രാജ്യം നേടാൻ ശ്രമിക്കാം.” വസിഷ്ഠൻ “ഓം” എന്ന് ഉത്തരം നൽകി, ഭാരതന്മാരെ അംഗീകരിച്ചു. പിന്നീട്, പൗരവനെ എല്ലാ ക്ഷത്രിയരിലെയും ചക്രവർത്തിയായി അഭിഷേകം ചെയ്തു. അതിനുശേഷം, ഭാരതൻ മുമ്പ് ഭരിച്ചിരുന്ന, ഭൂമിയിൽ കുരുവിരൽപോലുള്ള പ്രധാന നഗരത്തിൽ നിന്നാണ് അദ്ദേഹം ഭരണം നടത്തിയത് എന്ന് നാം കേട്ടിരിക്കുന്നു.