കണ്വമുനി ശകുന്തലയുടെയും അവളുടെ പുത്രന് സര്വദമനന്റെയും കാര്യത്തില് തീരുമാനമെടുത്ത്, "കുഞ്ഞേ, നീ അവളെ കൈവശം കൊണ്ടുപോകണം; സന്യാസികളോടൊപ്പം തിരിച്ചു വരാന് നിനക്ക് കഴിയും, പുരുവംശജനായ നീ," എന്ന് പറഞ്ഞു. അതിനുശേഷം കണ്വമുനി തന്റെ ശിഷ്യന്മാരോട് വിളിച്ചു പറഞ്ഞു, "വേഗം ശകുന്തലയും അവളുടെ മകനും അശ്രമത്തില് നിന്ന് കൊണ്ടുപോകൂ." "അവളെ എല്ലാ ശുഭചിഹ്നങ്ങളോടും ചേര്ത്ത് അവളുടെ ഭര്ത്താവിന്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകണം; സ്ത്രീകള്ക്ക് ബന്ധുക്കളുടെ ഇടയില് ദീര്ഘകാലം താമസിക്കുന്നത് ഇഷ്ടമല്ല." "അതിനാല് വൈകരുത്, അവളെ കൊണ്ടുപോകൂ, മാന്യതയുടെയും നല്ല പെരുമാറ്റത്തിന്റെയും ധര്മ്മത്തിന്റെയും خاطر." കശ്യപമുനി ശരിയായ രീതിയില് ശകുന്തലയുടെയും മകന്റെയും ആദരവ് ചെയ്തുവെന്ന് കേട്ടു, കശ്യപമുനിയില് നിന്ന് അനുമതി ലഭിച്ച ശകുന്തല വളരെ സന്തോഷിച്ചു. കണ്വമുനിയുടെ വാക്കുകള് കേട്ട സര്വദമനന് അച്ഛനും അമ്മയുമായി, "അമ്മേ, എന്തുകൊണ്ടാണ് വൈകുന്നത്? നാം രാജാവിന്റെ കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് പോകാം," എന്ന് പറഞ്ഞു. ദുഷ്യന്തന്റെ ഭാര്യയായ ആ മഹിളയെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു, പുരുവംശജന് കണ്വമുനിയുടെ കാലില് നമസ്കരിച്ച് യാത്രയെടുക്കാന് തയ്യാറായി. ശകുന്തല കൈകൂപ്പി അച്ഛന്റെ മുമ്പില് നമസ്കരിച്ചു, അവനെ ചുറ്റി പ്രദക്ഷിണം ചെയ്തു, "അച്ഛന് അല്ല എന്ന് അജ്ഞാനത്തില് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടോ, കഠിനമായോ, തെറ്റായോ, അനാവശ്യമായോ, ദോഷമായോ വാക്കുകള് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടോ, ദയവായി അതിന് ക്ഷമിക്കണം," എന്ന് പറഞ്ഞു. അവളുടെ വാക്കുകള് കേട്ട് കണ്വമുനി തലകൂറ്റി മിണ്ടാതെ നിന്നു; മനുഷ്യഭാവം കൊണ്ടു തന്നെ കണ്വമുനിയ്ക്ക് കണ്ണുനീരും വന്നു. പിന്നീട് കണ്വമുനി ജലമോ വായുമോ മാത്രം കഴിക്കുന്നവരെയും, വീണ ഇലകള് മാത്രം ഭക്ഷിക്കുന്നവരെയും, കിഴങ്ങും ഫലവും മാത്രം കഴിക്കുന്നവരെയും, നിയന്ത്രിതരായ, ക്ഷീണിച്ച, ശിരയ്മാസങ്ങളുള്ള സന്യാസികളെയും വിളിച്ചു. വ്രതം പാലിക്കുന്നവരും, ജടകളോ മുണ്ടായ തലവുമുള്ളവരും, വൃക്ഷത്വച്ചയോ മൃഗത്വച്ചയോ ധരിക്കുന്നവരും, കണ്വമുനി കരുണയോടെ അവരോട് പറഞ്ഞു: "ഈ പ്രസിദ്ധയായ എന്റെ മകള് കാട്ടില് ജനിച്ചു വളര്ന്നവളാണ്; അവളെ എപ്പോഴും ഞാൻ സംരക്ഷിച്ചു. അവള് ലോകത്തെ കുറിച്ച് ഒന്നും അറിയില്ല." "അശ്രമത്തില് നിന്ന് ക്ഷത്രിയന്റെ വീട്ടിലേക്ക് അവളെ നിങ്ങള് എല്ലാവരും കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോകണം; രണ്ടാമത്തെ യോജനയില് പ്രതിഷ്ഠാന നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു." "പ്രതിഷ്ഠാന നഗരത്തില് ശകുന്തലയുടെ അപ്പൂപ്പന് ഒരിക്കൽ ഉർവശിയോടൊപ്പം ദീര്ഘകാലം താമസിച്ചിരുന്നു." "ഗംഗാ-യമുനാ സംഗമത്തില് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രതിഷ്ഠാന നഗരം, കിളിമണകളും കാടുകളും നിറഞ്ഞ, ധനവും ധാന്യവും സമൃദ്ധമായ നഗരം." "അവിടെ, സംഗമം എത്തുമ്പോള്, സ്നാനം ചെയ്ത്, ഹോമം നടത്തി, കിഴങ്ങും ഫലവും ഔഷധികളും കഴിച്ച ശേഷം, സന്യാസികള് തിരിച്ചു വരണം; അല്ലാതെ യാത്ര ക്ഷീണം ഉണ്ടാക്കും." "അല്ലേ, എന്ന് പറഞ്ഞ്, ആ മഹാസന്യാസികള് ശകുന്തലയെ ദുഷ്യന്തന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് കൂട്ടികൊണ്ടുപോയി." "താമസിയില്ലാതെ, കമലനയനനായ ബാലനെ, യക്ഷപുച്ഛം പോലെ തിളക്കമുള്ളവനെ, കാട്ടില് നിന്ന് ദുഷ്യന്തന്റെ മനോഹരമായ നഗരത്തിലേക്ക് കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി." "ധര്മ്മപരായണരായ സന്യാസികള് ശകുന്തലയെ കൂട്ടി, കാടുകളും നദികളും മലകളും മലവെള്ളച്ചുരങ്ങളും കടന്നു." "മലയിടുക്കുകളും നദീതടങ്ങളും രാജ്യങ്ങളും നഗരങ്ങളും പുണ്യാശ്രമങ്ങളും കടന്നു, ക്ഷീണം മാറി, യാത്ര തുടരുന്നു." "മധ്യാഹ്നത്തില് അവര് പതിയെ പ്രതിഷ്ഠാന നഗരത്തിലെത്തിച്ചു; പുരുഹുതന് ഇലയുടെ മകനുവേണ്ടി നിര്മ്മിച്ച നഗരമാണ് അത്." "ബലമുള്ള വാതിലുകളും, കോട്ടകളും, നിരവധിയായ ക്രമീകരണങ്ങളും, കല്ല് എറിയുന്ന യന്ത്രങ്ങളും, പ്രതിരോധ ഉപകരണങ്ങളും കൊണ്ട് കാവല് ചെയ്യുന്ന നഗരം, ശത്രുക്കള്ക്ക് സമീപിക്കാനാവാത്തതായിരുന്നു." "മഹലുകളും കൊട്ടാരങ്ങളും നിറഞ്ഞ, വിവിധ വസ്തുക്കള് കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച, മനോഹരമായ ഹാളുകളും പവിലിയനുകളും, ആകർഷകമായ സംഗമസ്ഥലങ്ങളും, ജലഗൃഹങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട നഗരം." "പ്രധാന റോഡ് വലിയതും മനോഹരവുമായിരുന്നു, കൈലാസം കുന്നുപീക്കുകൾ പോലെ വാതിലുകൾ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു." "ശുഭചിഹ്നങ്ങളുള്ള വാതിലുകളും, തൊരണങ്ങളും, പുറവാതിലുകളും, പൂങ്കാടുകളും മാവിൻതോട്ടങ്ങളും, സാലവൃക്ഷങ്ങൾ കൊണ്ട് ചുറ്റപ്പെട്ട വിശാലമായ നഗരം." "തരംതരം കമലക്കുളങ്ങളും, പൂങ്കാടുകളും, എല്ലാ വർഗ്ഗങ്ങളുടെയും ജീവിതഘട്ടങ്ങളുടെയും ആളുകൾ, ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ ധർമ്മത്തിൽ സ്ഥിരതയോടെ, ഉത്സവങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു." "ധനവും ധാന്യവും സമൃദ്ധമായ, സത്വരായ, രത്നങ്ങളാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ട, യജ്ഞങ്ങൾ ചെയ്ത, ഹോമത്തിൽ ഭക്തിയുള്ള പണ്ഡിതന്മാർ നിറഞ്ഞ നഗരം." "ദുഷ്പ്രവർത്തകരില്ല, ദാനശീലരും കരുണയുള്ളവരും, അധർമ്മം ഇഷ്ടമല്ലാത്തവരും, സ്വർഗ്ഗലോകം നേടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരും." "അവരാൽ നിറഞ്ഞ നഗരം, ഇന്ദ്രലോകം പോലെയാണ്; നഗരത്തിന്റെ നടുവിൽ രാജകോട്ടാരം." "ഇന്ദ്രന്റെ മന്ദിരം പോലെ, ധനസമ്പത്തിന്റെ കൂമ്പാരങ്ങൾ നിറഞ്ഞ, നടുവിൽ ദിവ്യമായ സഭാമന്ദിരം, രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു." "ആ സഭാമന്ദിരത്തിൽ, രാജാവായ ദുഷ്യന്തന് എല്ലാ ആഭരണങ്ങളാലും അലങ്കരിച്ച, ബ്രാഹ്മണന്മാരും ക്ഷത്രിയന്മാരും മന്ത്രിമാരും ചുറ്റിയിരുന്നു." "ഭാരതന്മാരും ഗായകർ, വംശചരിത്രക്കാരും രാജാവിനെ സ്തുതിച്ചു; രാജാവ് വരുന്നവരുടെ ആവശ്യങ്ങൾ കേട്ട്, അവർക്കു വേണ്ടത് ചെയ്തു, അവരെ വിടവാങ്ങിച്ചു." "അവർക്കു ശേഷം രാജാവ് ആശ്വാസത്തോടെ ഇരുന്നു; അപ്പോൾ, മഹാസന്യാസികൾ, പക്ഷികളുടെ ശബ്ദം കേട്ട്, ശകുന്തലയ്ക്ക് ശുഭസൂചനകൾ കാണുന്നു; നിമിത്തങ്ങൾ അനുകൂലമാണ്, ലക്ഷ്യം വിജയിക്കും; ഇന്ന് തന്നെ നീ രാജ്ഞിയാകും, മകനെ രാജകുമാരനാക്കും." "വർദ്ധമാനപുര വാതിലിൽ വാദ്യശബ്ദം മുഴങ്ങുമ്പോള്, മഹാസന്യാസികൾ ശകുന്തലയെ മുന്നിൽ വെച്ച് നഗരത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചു." "പുത്രൻ പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ, ജനങ്ങൾ അവനെ സ്തുതിച്ചു; പുരുവംശജൻ വർദ്ധമാനപുര വാതിലിലൂടെ പ്രവേശിച്ചു." "സന്തോഷം നിറഞ്ഞ, അദേഹം തന്നെ ഇന്ദ്രലോകത്തിൽ കഴിയുന്നവനായി കരുതുന്നു." "അപ്പോൾ നഗരത്തിലെ ജനങ്ങൾ, കൂട്ടംകൂടി, രാജകുമാരനെ കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ചു." "ശകുന്തല ജനങ്ങളുടെ മുമ്പിൽ ദേവതയെ പോലെ തിളങ്ങി; ഭാഗ്യദേവി തന്നെയോ എത്തിയതെന്ന് തോന്നും, പോലോമി ഇന്ദ്രലോകത്തിൽ നിന്ന് ജയന്തനോടൊപ്പം വന്നതുപോലെ.