ಇತ್ಯೇವಮುಕ್ತಾ ಯತಿನಾ ಪ್ರೀತಾಸ್ತೇ ಯಾದವರ್ಷಭಾಃ। ಉಪೋಪವಿವಿಶುಃ ಸರ್ವೇ ತೇ ಸ್ವಾಗತಮಿತಿ ಬ್ರುವನ್
ಯತಿಯು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಯಾದವರ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಸಂತೋಷದಿಂದ, 'ಸ್ವಾಗತ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ಎಲ್ಲರೂ ಕುಳಿತುಕೊಂಡರು.
ಪರಿತಃ ಸನ್ನಿವಿಷ್ಟೇಷು ವೃಷ್ಣಿವೀರೇಷು ಪಾಣ್ಡವಃ। ಆಕಾರಂ ಗೂಹಮಾನಸ್ತು ಕುಶಲಪ್ರಶ್ನಮಬ್ರವೀತ್
ವೃಷ್ಣಿಯ ವೀರರು ಸುತ್ತಲೂ ಕುಳಿತುಕೊಂಡಾಗ, ಪಾಂಡವನು ತನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಅವರ ಕುಶಲವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿದನು.
ಸರ್ವತ್ರ ಕುಶಲಂ ಚೋಕ್ತ್ವಾ ಬಲದೇವೋಽಬ್ರವೀದಿದಮ್। ಪ್ರಸಾದಂ ಕುರು ಮೇ ವಿಪ್ರ ಕುತಸ್ತ್ವಂ ಚಾಗತೋ ಹ್ಯಸಿ
ಎಲ್ಲೆಡೆ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಬಲರಾಮನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ದಯವಿಟ್ಟು ನನಗೆ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಕೊಡು, ಮಹರ್ಷಿಯೇ; ನೀವು ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದಿರಿ?'
ತ್ವಯಾ ದೃಷ್ಟಾನಿ ಪುಣ್ಯಾನಿ ವದ ತ್ವಂ ವದತಾಂವರ। ಪರ್ವತಾಂಶ್ಚೈವ ತೀರ್ಥಾನಿ ವನಾನ್ಯಾಯತನಾನಿ ಚ
'ನೀನು ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೀಯೆ; ಮಾತಿನಲ್ಲಿಯೇ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ನೀನು, ಪರ್ವತಗಳು, ತೀರ್ಥಗಳು, ಕಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಹೇಳು.'
ತೀರ್ಥಾನಾಂ ದರ್ಶನಂ ಚೈವ ಪರ್ವತಾನಾಂ ಚ ಭಾರತ। ಆಪಗಾನಾಂ ವನಾನಾಂ ಚ ಕಥಯಾಮಾಸ ತಾಃ ಕಥಾಃ
ಭಾರತ, ಅವನು ತೀರ್ಥಗಳ, ಪರ್ವತಗಳ, ನದಿಗಳ ಮತ್ತು ಕಾಡುಗಳ ದೃಶ್ಯಗಳ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
ಶ್ರುತ್ವಾ ಧರ್ಮಕಥಾಃ ಪುಣ್ಯಾ ವೃಷ್ಣಿವೀರಾ ಮುದಾನ್ವಿತಾಃ। ಅಪೂಜಯಂಸ್ತದಾ ಭಿಕ್ಷುಂ ಕಥಾನ್ತೇ ಜನಮೇಜಯ
ಆ ಧರ್ಮಮಯವಾದ ಪುಣ್ಯಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ವೃಷ್ಣಿಯ ವೀರರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆ ಭಿಕ್ಷುಕನನ್ನು ಕಥೆಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಿದರು, ಜನಮೇಜಯ.
ತತಸ್ತು ಯಾದವಾಃ ಸರ್ವೇ ಮನ್ತ್ರಯನ್ತಿ ಸ್ಮ ಭಾರತ। ಅಯಂ ದೇಶಾತಿಥಿಃ ಶ್ರೀಮಾನ್ಯತಿಲಿಙ್ಗಧರೋ ದ್ವಿಜಃ
ಆಮೇಲೆ ಎಲ್ಲ ಯಾದವರು ಚಿಂತನೆ ಮಾಡಿದರು, ಭಾರತ; 'ಈ ಅತಿಥಿ, ಯತಿ ಲಕ್ಷಣವಿರುವ ಈ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಬಹುಮಾನ್ಯನು.'
ಆವಾಸಂ ಕಮುಪಾಶ್ರಿತ್ಯ ವಸೇತ ನಿರುಪದ್ರವಃ। ಇತ್ಯೇವಂ ಪ್ರಬ್ರುವನ್ತಸ್ತು ರೌಹಿಣೇಯಂ ಚ ಯಾದವಾಃ
'ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದು ನಿರ್ಭಯವಾಗಿ ವಾಸಿಸಲಿ,' ಎಂದು ಯಾದವರು ರೋಹಿಣಿಯ ಮಗನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
ದದೃಶುಃ ಕೃಷ್ಣಮಾಯಾನ್ತಂ ಸರ್ವೇ ಯಾದವನನ್ದನಮ್। ಏಹಿ ಕೇಶವ ತಾತೇತಿ ರೌಹಿಣೇಯೋ ವಚೋಽಬ್ರವೀತ್
ಎಲ್ಲ ಯಾದವರು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಯಾದವರ ಆನಂದವನ್ನು ಕಂಡರು; ರೋಹಿಣಿಯ ಮಗನು, 'ಬಾ ಕೇಶವ, ಪ್ರಿಯನೇ,' ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.
ಯತಿಲಿಙ್ಗಧರೋ ವಿದ್ವಾನ್ದೇಶಾತಿಥಿರಯಂ ದ್ವಿಜಃ। ವರ್ಷಮಾಸನಿವಾಸಾರ್ಥಮಾಗತೋ ನಃ ಪುರಂ ಪ್ರತಿ। ಸ್ಥಾನೇ ಯಸ್ಮಿನ್ನಿವಸತು ತನ್ಮೇ ಬ್ರೂಹಿ ಜನಾರ್ದನ
'ಈ ಯತಿ ಲಕ್ಷಣವಿರುವ ಪಂಡಿತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ನಮ್ಮ ಅತಿಥಿ; ಅವನು ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು ವಾಸಿಸಲು ನಮ್ಮ ಊರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ. ಅವನು ಎಲ್ಲಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನೀನು ಹೇಳು, ಜನಾರ್ದನ.'
ತ್ವಯಿ ಸ್ಥಿತೇ ಮಹಾಭಾಗ ಪರವಾನಸ್ಮಿ ಧರ್ಮತಃ। ಸ್ವಯಂ ತು ರುಚಿರೇ ಸ್ಥಾನೇ ವಾಸಯೇರ್ಯದುನನ್ದನ
'ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾಗ ನಾನು ಧರ್ಮದ ಪ್ರಕಾರ ನಿನ್ನಿಗೆ ವಿಧೇಯನು; ಆದರೆ ಯಾದವರ ಆನಂದನಾದ ನೀನು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅವನು ವಾಸಿಸಲಿ.'
ಪ್ರೀತಃ ಸ ತೇನ ವಾಕ್ಯೇನ ಪರಿಷ್ವಜ್ಯ ಜನಾರ್ದನಮ್। ಬಲದೇವೋಽಬ್ರವೀದ್ವಾಕ್ಯಂ ಚಿನ್ತಯಿತ್ವಾ ಮಹಾಬಲಃ
ಆ ಮಾತಿನಿಂದ ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಬಲರಾಮನು ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಯೋಚಿಸಿ, ಮಹಾಬಲಿಯಾದ ಅವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
ಆರಾಮೇ ತು ವಸೇದ್ಧೀಮಾಂಶ್ಚತುರೋ ವರ್ಷಮಾಸಕಾನ್। ಕನ್ಯಾಗೃಹೇ ಸುಭದ್ರಾಯಾ ಭುಕ್ತ್ವಾ ಭೋಜನಮಿಚ್ಛಯಾ
'ಈ ಜ್ಞಾನಿಯು ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು ತೋಟದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲಿ; ಅವನು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ ಸುಭದ್ರೆಯ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಊಟ ಮಾಡಲಿ.'
ಲತಾಗೃಹೇಷು ವಸತಾಮಿತಿ ಮೇ ಧೀಯತೇ ಮತಿಃ। ಲಬ್ಧಾನುಜ್ಞಾಸ್ತ್ವಯಾ ತಾತ ಮನ್ಯನ್ತೇ ಸರ್ವಯಾದವಾಃ
'ಅವನು ಲತಾಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲಿ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ; ನೀನು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದರೆ, ಪ್ರಿಯನೇ, ಎಲ್ಲ ಯಾದವರು ಇದನ್ನು ಒಪ್ಪಿದ್ದಾರೆ.'
ಬಲವಾನ್ದರ್ಶನೀಯಶ್ಚ ವಾಗ್ಮೀ ಶ್ರೀಮಾನ್ಬಹುಶ್ರುತಃ। ಕನ್ಯಾಪುರಸಮೀಪೇ ತು ನ ಯುಕ್ತಮಿತಿ ಮೇ ಮತಿಃ
ಅವನಿಗೆ ಶಕ್ತಿಯೂ ಇದೆ, ರೂಪವೂ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿದೆ, ಮಾತು ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ, ಐಶ್ವರ್ಯವೂ ಇದೆ, ಬಹಳ ವಿದ್ಯಾವಂತನೂ ಹೌದು. ಆದರೂ, ಅವನು ಹುಡುಗಿಯರ ಮನೆಯ ಬಳಿ ಇರುವದು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
ಗುರುಃ ಶಾಸ್ತಾ ಚ ನೇತಾ ಚ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞೋ ಧರ್ಮವಿತ್ತಮಃ। ತ್ವಯೋಕ್ತಂ ನ ವಿರುಧ್ಯೇಹಂ ಕರಿಷ್ಯಾಮಿ ವಚಸ್ತವ
ಅವನು ಗುರು, ಉಪದೇಶಕ, ನಾಯಕ, ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಂಡಿತ ಮತ್ತು ಧರ್ಮವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದವನು. ನೀನು ಹೇಳಿದ ಮಾತಿಗೆ ನಾನು ವಿರೋಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ನಿನ್ನ ಮಾತನ್ನು ನಾನು ಪಾಲಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಶುಭಾಶುಭಸ್ಯ ವಿಜ್ಞಾತಾ ನಾನ್ಯೋಽಸ್ಮಿ ಭುವಿ ಕಶ್ಚನ
ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಶುಭ ಮತ್ತು ಅಶುಭವನ್ನು ನನ್ನಂತೆ ಅರಿಯುವ ಮತ್ತೊಬ್ಬನು ಇಲ್ಲ.
ಅಯಂ ದೇಶಾತಿಥಿಃ ಶ್ರೀಮಾನ್ಸರ್ವಧರ್ಮಭೃತಾಂ ವರಃ। ಧೃತಿಮಾನ್ವಿನಯೋಪೇತಃ ಸತ್ಯಬಾದೀ ಜಿತೇನ್ದ್ರಿಯಃ
ಈ ಅತಿಥಿ ದೂರದಿಂದ ಬಂದವನು, ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ, ವಿನಯವಂತ, ಸದಾ ಸತ್ಯವನ್ನೇ ಹೇಳುವವನು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನು.
ಯತಿಲಿಙ್ಗಧರೋ ಹ್ಯೇಷ ಕೋ ವಿಜಾನಾತಿ ಮಾನಸಮ್। ತ್ವಮಿಮಂ ಪುಣ್ಡರೀಕಾಕ್ಷ ನೀತ್ವಾ ಕನ್ಯಾಪುರಂ ಶುಭಮ್
ಈತನಿಗೆ ಯತಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಿವೆ, ಆದರೆ ಅವನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಯಾರು ತಿಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯ? ನೀನು, ಕಮಲನಯನ, ಅವನನ್ನು ಹುಡುಗಿಯರ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗು.
ನಿವೇದಯ ಸುಭದ್ರಾಯೈ ಮದ್ವಾಕ್ಯಪರಿಚೋದಿತಃ। ಭಕ್ಷ್ಯೈರ್ಭೋಜ್ಯೈಶ್ಚ ಪಾನೈಶ್ಚ ಅನ್ನೈರಿಷ್ಟೈಶ್ಚ ಪೂಜಯ
ನನ್ನ ಮಾತಿನಂತೆ ಸುಭದ್ರೆಗೆ ತಿಳಿಸಿ, ಅವನಿಗೆ ರುಚಿಕರವಾದ ತಿಂಡಿಗಳು, ಭೋಜನ, ಪಾನೀಯಗಳು ಮತ್ತು ಇಚ್ಛಿತ ಅನ್ನವನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆತಿಥ್ಯ ಮಾಡು.
ಸ ತಥೇತಿ ಪ್ರತಿಜ್ಞಾಯ ಸಹಿತೋ ಯತಿನಾ ಹರಿಃ। ಕೃತ್ವಾ ತು ಸಂವಿದಂ ತೇನ ಪ್ರಹೃಷ್ಟಃ ಕೇಶವೋಽಭವತ್
ಹರಿ ಯತಿ ಜೊತೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಅವನೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ ಮಾಡಿ, ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹರ್ಷಿತನಾದನು.
ಪರ್ವತೇ ತೌ ವಿಹೃತ್ಯೈವ ಯಥೇಷ್ಟಂ ಕೃಷ್ಣಪಾಣ್ಡವೌ। ತಾಂ ಪುರೀಂ ಪ್ರವಿವೇಶಾಥ ಗೃಹ್ಯ ಹಸ್ತೇನ ಪಾಣ್ಡವಮ್। ಪ್ರವಿಶ್ಯ ಚ ಗೃಹಂ ರಮ್ಯಂ ಸರ್ವಭೋಗಸಮನ್ವಿತಮ್
ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವನು ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ವಿಹರಿಸಿ, ನಂತರ ಕೃಷ್ಣನು ಪಾಂಡವನ ಕೈ ಹಿಡಿದು ಆ ನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ಅವರು ಎಲ್ಲ ಸೌಖ್ಯಗಳಿರುವ ಸುಂದರ ಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.
ಪಾರ್ಥಮಾವೇದಯಾಮಾಸ ರುಕ್ಮಿಣೀಸತ್ಯಭಾಮಯೋಃ। ಹೃಷೀಕೇಶವಚಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ತೇ ಉಭೇ ಚೋಚತುರ್ಭೃಶಮ್
ಹೃಷೀಕೇಶನು ಪಾರ್ಥನನ್ನು ರುಕ್ಮಿಣಿ ಮತ್ತು ಸತ್ಯಭಾಮೆಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದನು. ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಇಬ್ಬರೂ ಬಹಳ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮಾತನಾಡಿದರು.
ಮನೋರಥೋ ಮಹಾನೇಷ ಹೃದಿ ನೌ ಪರಿವರ್ತತೇ। ಕದಾ ದ್ರಕ್ಷಾವ ಬೀಭತ್ಸುಂ ಪಾಣ್ಡವಂ ಪುರಮಾಗತಮ್
ನಮ್ಮ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಈ ಮಹಾ ಆಸೆ ತಿರುಗುತ್ತಿದೆ: ಪಾಂಡುವಂಶದ ಅರ್ಜುನನು ನಗರಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನಾವು ಯಾವಾಗ ನೋಡುತ್ತೇವೆ ಎಂಬುದು.
ಇತ್ಯೇವಂ ಹರ್ಷಮಾಣೇ ತೇ ವದನ್ತ್ಯೌ ಸುಭೃಶಂ ಪ್ರಿಯಮ್। ರುಗ್ಮಿಣೀಸತ್ಯಭಾಮೇ ವೈ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಪ್ರೀತೋಽಭವದ್ಯತಿಃ
ಹೀಗೆ, ಅವರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಇಷ್ಟವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಇದ್ದಾಗ, ರುಕ್ಮಿಣಿ ಮತ್ತು ಸತ್ಯಭಾಮೆ ಯತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.
ಸರ್ವೇಷಾಂ ಹರ್ಷಮಾಣಾನಾಂ ಪಾರ್ಥೋ ಹರ್ಷಮುಪಾಗಮತ್। ಪ್ರಾಪ್ತಮಜ್ಞಾತರೂಪೇಣ ಚಾಗತಂ ಚಾರ್ಜುನಂ ಹರಿಃ
ಎಲ್ಲರೂ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟಾಗ ಪಾರ್ಥನಿಗೂ ಸಂತೋಷವಾಯಿತು. ಹರಿ, ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಂದ ಅರ್ಜುನನನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬಂದನು.
ಸತ್ಕೃತ್ಯ ಪೂಜ್ಯಮಾನಂ ತು ಪ್ರೀತ್ಯಾ ಚೈವ ಹ್ಯಪೂಜಯತ್। ಸ ತಂ ಪ್ರಿಯಾತಿಥಿಂ ಶ್ರೇಷ್ಠಂ ಸಮೀಕ್ಷ್ಯ ಯತಿಮಾಗತಮ್
ಅವನನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಆತಿಥ್ಯ ಮಾಡಿ ಗೌರವಿಸಿದರು. ಆ ಪ್ರಿಯ ಅತಿಥಿಯಾದ ಯತಿ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಸನ್ಮಾನವಾಯಿತು.
ಸೋದರ್ಯಾಂ ಭಗಿನೀಂ ಕೃಷ್ಣಃ ಸುಭದ್ರಾಮಿದಮಬ್ರವೀತ್। ಅಯಂ ದೇಶಾತಿಥಿರ್ಭದ್ರೇ ಸಂಶಿತವ್ರತವಾನೃಷಿಃ
ಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನ ತಮ್ಮಿ ಸುಭದ್ರೆಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ಸುಭದ್ರೆ, ಈ ಅತಿಥಿ ದೂರದಿಂದ ಬಂದ, ದೃಢವ್ರತ ಹೊಂದಿದ ಋಷಿಯಾಗಿದೆ.'
ಪ್ರಾಪ್ನೋತು ಸತತಂ ಪೂಜಾಂ ತವ ಕನ್ಯಾಪುರೇ ವಸನ್। ಆರ್ಯೇಣ ಚ ಪರಿಜ್ಞಾತಃ ಪೂಜನೀಯೋ ಯತಿಸ್ತ್ವಯಾ
ಅವನು ನಿನ್ನ ಹುಡುಗಿಯರ ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಸದಾ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ. ಮಹಾನೊಬ್ಬನು ಗುರುತಿಸಿದ ಈ ಯತಿಯನ್ನು ನೀನು ಗೌರವದಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ರಾಗಾದ್ಭರಸ್ವ ವಾರ್ಷ್ಣೇಯಿ ಭಕ್ಷ್ಯೈರ್ಭೋಜ್ಯೈರ್ಯತಿಂ ಸದಾ। ಏಷ ಯದ್ಯದೃಷಿರ್ಬ್ರೂಯಾತ್ಕಾರ್ಯಮೇವ ನ ಸಂಶಯಃ
ವೃಷ್ಣಿಕುಲದ ಮಗಳು, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಯಾವಾಗಲೂ ಈ ಯತಿಗೆ ರುಚಿಕರವಾದ ತಿಂಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಭೋಜನವನ್ನು ನೀಡು. ಈ ಋಷಿಯು ಏನು ಹೇಳಿದರೂ ಅದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಾಡಲೇಬೇಕು.