ದ್ವೈಪಾಯನೌಷ್ಠಪುಟನಿಃಸೃತಮಪ್ರಮೇಯಂ ಪುಣ್ಯಂ ಪವಿತ್ರಮಥ ಪಾಪಹರಂ ಶಿವಂ ಚ। ಯೋ ಭಾರತಂ ಸಮಧಿಗಚ್ಛತಿ ವಾಚ್ಯಮಾನಂ ಕಿಂ ತಸ್ಯ ಪುಷ್ಕರಜಲೈರಭಿಷೇಚನೇನ
ದ್ವೈಪಾಯನನ ತುಟಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಈ ಮಹಾಭಾರತವು ಅಪಾರ, ಪವಿತ್ರ, ಪಾಪವನ್ನು ದೂರಗೊಳಿಸುವದು ಮತ್ತು ಶುಭಕರವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಯಾರು ಕೇಳಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗೇ ಪುಷ್ಕರ ತೀರ್ಥದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ.
ಯದಹ್ನಾ ಕುರುತೇ ಪಾಪ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ತ್ವಿನ್ದ್ರಿಯೈಶ್ಚರನ್। ಮಹಾಭಾರತಮಾಖ್ಯಾಯ ಸನ್ಧ್ಯಾಂ ಮುಚ್ಯತಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಮ್
ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹಗಲು ತನ್ನ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪಾಪವನ್ನು ಮಹಾಭಾರತವನ್ನು ಪಠಿಸಿ ಸಂಜೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿವಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಯದ್ರಾತ್ರೌ ಕುರುತೇ ಪಾಪಂ ಕರ್ಮಣಾ ಮನಸಾ ಗಿರಾ। ಮಹಾಭಾರತಮಾಖ್ಯಾಯ ಪೂರ್ವಾಂ ಸನ್ಧ್ಯಾಂ ಪ್ರಮುಚ್ಯತೇ
ರಾತ್ರಿ ಅವನು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಮಾತಿನಿಂದ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪಾಪವನ್ನು ಮಹಾಭಾರತವನ್ನು ಪಠಿಸಿ ಬೆಳಗಿನ ಸಂಧ್ಯಾ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿವಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಯೋ ಗೋಶತಂ ಕನಕಶೃಙ್ಗಮಯಂ ದದಾತಿ ವಿಪ್ರಾಯ ವೇದವಿದುಷೇ ಚ ಬಹುಶ್ರುತಾಯ। ಪುಣ್ಯಾಂ ಚ ಭಾರತಕಥಾಂ ಶೃಣುಯಾಚ್ಚ ನಿತ್ಯಂ ತುಲ್ಯಂ ಫಲಂ ಭವತಿ ತಸ್ಯ ಚ ತಸ್ಯ ಚೈವ
ಯಾರು ವೇದಗಳನ್ನು ತಿಳಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನೂರು ಬಂಗಾರದ ಕೊಂಬುಗಳಿರುವ ಹಸುಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಮಹಾಭಾರತ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ, ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಸಮಾನ ಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.
ಆಖ್ಯಾನಂ ತದಿದಮನುತ್ತಮಂ ಮಹಾರ್ಥಂ ವಿಜ್ಞೇಯಂ ಮಹದಿಹ ಪರ್ವಸಂಗ್ರಹೇಣ। ಶ್ರುತ್ವಾದೌ ಭವತಿ ನೃಣಾಂ ಸುಖಾವಗಾಹಂ ವಿಸ್ತೀರ್ಣಂ ಲವಣಜಲಂ ಯಥಾ ಪ್ಲವೇನ
ಈ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಹಾಕಥೆ ಅನೇಕ ಪರ್ವಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮಹತ್ತರವಾದದು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಇದನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಕೇಳಿದರೆ ಜನರಿಗೆ ಸಂತೋಷ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಹೇಗೆ ದೋಣಿಯ ಮೂಲಕ ವಿಶಾಲ ಉಪ್ಪು ಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟಲು ಸಾಧ್ಯವೋ ಹಾಗೆ.
ಪೌರಾಣಿಕಃ ಪುರಾಣೇ ಕೃತಶ್ರಮಃ ಸ ಕೃತಾಞ್ಜಲಿಸ್ತಾನುವಾಚ। `ಮಯೋತ್ತಙ್ಕಸ್ಯ ಚರಿತಮಶೇಷಮುಕ್ತಂ ಜನಮೇಜಯಸ್ಯ ಸಾರ್ಪಸತ್ರೇ ನಿಮಿತ್ತಾನ್ತರಮಿದಮಪಿ।' ಕಿಂ ಭವನ್ತಃ ಶ್ರೋತುಮಿಚ್ಛನ್ತಿ ಕಿಮಹಂ ಬ್ರವಾಣೀತಿ
ಪುರಾಣವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ ಪೌರಾಣಿಕನು ಕೈಮುಗಿದು ಹೇಳಿದನು: 'ನಾನು ಉತ್ತಂಕನ ಕಥೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ, ಅದು ಜನಮೇಜಯನ ಸರ್ಪಯಾಗದಲ್ಲಿ ಉಪಕಥೆಯಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ನೀವು ಇನ್ನೇನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೀರಿ? ನಾನು ಯಾವ ಕಥೆ ಹೇಳಲಿ?'
ಪರಂ ರೌಮಹರ್ಷಣೇ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಸ್ತ್ವಾಂ ನಃ ಪ್ರತಿವಕ್ಷ್ಯಸಿ ವಚಃ ಶುಶ್ರೂಷತಾಂ ಕಥಾಯೋಗಂ ನಃ ಕಥಾಯೋಗೇ
ನಾವು ನಿಮಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇವೆ, ರೌಮಹರ್ಷಣ, ನೀವು ನಮ್ಮ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಬೇಕು; ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಕತೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲು ಉತ್ಸುಕರಾಗಿದ್ದೇವೆ, ಹೀಗಾಗಿ ನಾವು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕಥಾ ಸಂವಾದವನ್ನು ನಡೆಸೋಣ.
ತತ್ರ ಭಗವಾನ್ ಕುಲಪತಿಸ್ತು ಶೌನಕೋಽಗ್ನಿಶರಣಮಧ್ಯಾಸ್ತೇ। `ದೀರ್ಘಸತ್ರತ್ವಾತ್ಸರ್ವಾಃ ಕಥಾಃ ಶ್ರೋತುಂ ಕಾಲೋಸ್ತಿ
ಅಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನಾದ ಕುಲಪತಿ ಶೌಣಕನು ಅಗ್ನಿಕುಂಡದ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದಾನೆ; 'ಈ ಯಜ್ಞವು ದೀರ್ಘ ಕಾಲ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲು ಸಮಯವಿದೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.
ಯೌಽಸೌ ದಿವ್ಯಾಃ ಕಥಾ ವೇದ ದೇವತಾಸುರಸಂಶ್ರಿತಾಃ। ಮನುಷ್ಯೋರಗಗನ್ಧರ್ವಕಥಾ ವೇದ ಚ ಸರ್ವಶಃ
ಅವನು ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸುರರ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಿವ್ಯ ಕಥೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ; ಮಾನವರು, ನಾಗರು ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ.
ಸ ಚಾಪ್ಯಸ್ಮಿನ್ಮಶೇ ಸೌತೇ ವಿದ್ವಾನ್ಕುಲಪತಿರ್ದಿವಜಃ। ದಕ್ಷೋ ಧೃತವ್ರತೋ ಧೀಮಾಞ್ಶಾಸ್ತ್ರೇ ಚಾರಣ್ಯಕೇ ಗುರುಃ
ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾವಂತನಾದ ಕುಲಪತಿ, ದ್ವಿಜನು, ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿದ್ದ, ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅರಣ್ಯಧರ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ಗುರುನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಸತ್ಯವಾದೀ ಶಮಪರಸ್ತಪಸ್ವೀ ನಿಯತವ್ರತಃ। ಸರ್ವೇಷಾಮೇವ ನೋ ಮಾನ್ಯಃ ಸ ತಾವತ್ಪ್ರತಿಪಾಲ್ಯತಾಮ್
ಅವನು ಸತ್ಯವಂತ, ಶಮನಿಷ್ಠ, ತಪಸ್ವಿ, ವ್ರತದಲ್ಲಿ ದೃಢನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ಗೌರವನೀಯನು, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕಾಯೋಣ.
ತಸ್ಮಿನ್ನಧ್ಯಾಸತಿ ಗುರಾವಾಸನಂ ಪರಮಾರ್ಚಿತಮ್। ತತೋ ವಕ್ಷ್ಯಸಿ ಯತ್ತ್ವಾಂ ಸ ಪ್ರಕ್ಷ್ಯತಿ ದ್ವಿಜಸತ್ತಮಃ
ಗುರುವು ಅತ್ಯಂತ ಗೌರವಪೂರ್ಣ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಾಗ, ಅವನು ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ನೀನು ಉತ್ತರಿಸಬೇಕು, ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ.
ಏವಮಸ್ತು ಗುರೌ ತಸ್ಮಿನ್ನುಪವಿಷ್ಟೇ ಮಹಾತ್ಮನಿ। ತೇನ ಪೃಷ್ಟಃ ಕಥಾಃ ಪುಣ್ಯಾ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ವಿವಿಧಾಶ್ರಯಾಃ
ಹೌದು ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಗುರುವು ಕುಳಿತುಕೊಂಡಾಗ, ಅವನು ಕೇಳಿದ ವಿವಿಧ ಪವಿತ್ರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ನಾನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
ಸೋಽಥ ವಿಪ್ರರ್ಷಭಃ ಸರ್ವಂ ಕೃತ್ವಾ ಕಾರ್ಯಂ ಯಥಾವಿಧಿ। ದೇವಾನ್ವಾಗ್ಭಿಃ ಪಿತೄನದ್ಭಿಸ್ತರ್ಪಯಿತ್ವಾಽಽಜಗಾಮ ಹ
ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಎಲ್ಲಾ ವಿಧಿಯಂತೆ ತನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಹವನದಿಂದ, ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ನೀರಿನಿಂದ, ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಮಾತಿನಿಂದ ತೃಪ್ತಿ ಮಾಡಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟನು.
ಯತ್ರ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಯಃ ಸಿದ್ಧಾಃ ಸುಖಾಸೀನಾ ಧೃತವ್ರತಾಃ। ಯಜ್ಞಾಯತನಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ಸೂತಪುತ್ರಪುರಸ್ಪರಾಃ
ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧರು, ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾಗಿದ್ದು, ಯಜ್ಞಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡಿದ್ದರು; ಅವರ ಮುಂದೆ ಸೌತಿಪುತ್ರನು ಕೂಡ ಇದ್ದನು.
ಋತ್ವಿಕ್ಷ್ವಥ ಸದಸ್ಯೇಷು ಸ ವೈ ಗೃಹಪತಿಸ್ತದಾ। ಉಪವಿಷ್ಟೇಷೂಪವಿಷ್ಟಃ ಶೌನಕೋಽಥಾಬ್ರವೀದಿದಮ್
ಅಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಮಾಡುವವರು ಮತ್ತು ಸಭ್ಯರು ಎಲ್ಲರೂ ಕುಳಿತುಕೊಂಡಾಗ, ಗೃಹಸ್ಥನು ಕೂಡ ತನ್ನ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕೂತನು; ಆಗ ಶೌಣಕನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
ಪುರಾಣಮಖಿಲಂ ತಾತ ಪಿತಾ ತೇಽಧೀತವಾನ್ಪುರಾ। `ಭಾರತಾಧ್ಯಯನಂ ಸರ್ವಂ ಕೃಷ್ಣದ್ವೈಪಾಯನಾತ್ತದಾ।' ಕಚ್ಚಿತ್ತ್ವಮಪಿ ತತ್ಸರ್ವಮಧೀಷೇ ರೌಮಹರ್ಷಣೇ
ಮಗನೇ, ನಿನ್ನ ತಂದೆ ಹಿಂದೆ ಪುರಾಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಓದಿದ್ದನು, ಕೃಷ್ಣದ್ವೈಪಾಯನರಿಂದ ಮಹಾಭಾರತವನ್ನೂ ಕಲಿತಿದ್ದನು. ನೀನು ಕೂಡ ಅದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಓದಿದ್ದೀಯೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ, ರೌಮಹರ್ಷಣನಂದನ.
ಪುರಾಣೇ ಹಿ ಕಥಾ ದಿವ್ಯಾ ಆದಿವಂಶಾಶ್ಚ ಧೀಮತಾಮ್। ಕಥ್ಯನ್ತೇ ಯೇ ಪುರಾಽಸ್ಮಾಭಿಃ ಶ್ರುತಪೂರ್ವಾಃ ಪಿತುಸ್ತವ
ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯವಾದ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಧೀರರ ಪುರಾತನ ವಂಶಾವಳಿಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ನಾವು ಹಿಂದೆ ನಿನ್ನ ತಂದೆಯಿಂದ ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ.
ತತ್ರ ವಂಶಮಹಂ ಪೂರ್ವಂ ಶ್ರೋತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ ಭಾರ್ಗವಮ್। ಕಥಯಸ್ವ ಕಥಾಮೇತಾಂ ಕಲ್ಯಾಃ ಸ್ಮಃ ಶ್ರವಣೇ ತವ
ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಭೃಗು ವಂಶದ ಕಥೆಯನ್ನು ಮೊದಲು ಕೇಳಲು ನಾನು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ. ದಯವಿಟ್ಟು ಆ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳು, ನಿನ್ನಿಂದ ಕೇಳುವುದು ನಮಗೆ ಭಾಗ್ಯ.
ಯದಧೀತಂ ಪುರಾ ಸಮ್ಯಗ್ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠೈರ್ಮಹಾತ್ಮಭಿಃ। ವೈಶಂಪಾಯನವಿಪ್ರಾಗ್ರ್ಯೈಸ್ತೈಶ್ಚಾಪಿ ಕಥಿತಂ ಯಥಾ
ಯಾವುದನ್ನು ಹಿಂದೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಮಹಾತ್ಮರು, ವೈಶಂಪಾಯನ ಮುಂತಾದವರು ಸರಿಯಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ, ಹೇಗೆ ಹೇಳಿದರೋ,
ಯದಧೀತಂ ಚ ಪಿತ್ರಾ ಮೇ ಸಮ್ಯಕ್ಕೈವ ತತೋ ಮಯಾ। ತಾವಚ್ಛೃಣುಷ್ವ ಯೋ ದೇವೈಃ ಸೇನ್ದ್ರೈಃ ಸರ್ಷಿಮರುದ್ಗಣೈಃ
ನನ್ನ ತಂದೆಯೂ ಅದನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಲಿತನು, ನಾನೂ ಅದನ್ನೇ ಹಾಗೆ ಕಲಿತಿದ್ದೇನೆ. ಈಗ ದೇವತೆಗಳು, ಇಂದ್ರನು, ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಮರುತ್ಗಣರು ಪೂಜಿಸಿದ ಆ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳು.
ಪೂಜಿತಃ ಪ್ರವರೋ ವಂಶೋ ಭಾರ್ಗವೋ ಭೃಗುನನ್ದನ। ಇಮಂ ವಂಶಮಹಂ ಪೂರ್ವಂ ಭಾರ್ಗವಂ ತೇ ಮಹಾಮುನೇ
ಭೃಗು ವಂಶವು ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಭೃಗುಕುಲದವನೇ, ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ಈಗ ನಾನು ಆ ಪುರಾತನ ಭೃಗು ವಂಶವನ್ನು ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.
ನಿಗದಾಮಿ ಯಥಾಯುಕ್ತಂ ಪುರಾಣಾಶ್ರಯಸಂಯುತಮ್। ಭೃಗುರ್ಮಹರ್ಷಿರ್ಭಗವಾನ್ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ವೈ ಸ್ವಯಂಭುವಾ
ನಾನು ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ ಸರಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಭೃಗು ಮಹರ್ಷಿಯನ್ನು ಸ್ವಯಂಭುವಾದ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.
ವರುಣಸ್ಯ ಕ್ರತೌ ಜಾತಃ ಪಾವಕಾದಿತಿ ನಃ ಶ್ರುತಮ್। ಭೃಗೋಃ ಸುದಯಿತಃ ಪುತ್ರಶ್ಚ್ಯವನೋ ನಾಮ ಭಾರ್ಗವಃ
ವರಣನ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಅವನು ಹುಟ್ಟಿದನೆಂದು ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ. ಭೃಗುನ ಪ್ರೀತಿಪಾತ್ರ ಪುತ್ರನು ಚ್ಯವನ ಎಂಬ ಭಾರ್ಗವನು.
ಚ್ಯವನಸ್ಯ ಚ ದಾಯಾದಃ ಪ್ರಮತಿರ್ನಾಮ ಧಾರ್ಮಿಕಃ। ಪ್ರಮತೇರಪ್ಯಭೂತ್ಪುತ್ರೋ ಘೃತಾಚ್ಯಾಂ ರುರುರಿತ್ಯುತ
ಚ್ಯವನನ ಮಗನು ಧರ್ಮಪಾಲಕ ಪ್ರಮತಿ ಎಂಬವನು. ಪ್ರಮತಿಯ ಪತ್ನಿಯಾದ ಘೃತಾಚಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಗನು ರುರು ಎಂಬವನು.
ರುರೋರಪಿ ಸುತೋ ಜಜ್ಞೇ ಶುನಕೋ ವೇದಪಾರಗಃ। ಪ್ರಮದ್ವರಾಯಾಂ ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ತವ ಪೂರ್ವಪಿತಾಮಹಃ
ರುರುನ ಮಗನು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಶೌಣಕನು. ಅವನು ಪ್ರಮದ್ವರೆಯ ಮಗನಾಗಿದ್ದ ನಿನ್ನ ಪೂರ್ವಪಿತಾಮಹನು.
ತಪಸ್ವೀ ಚ ಯಶಸ್ವೀ ಚ ಶ್ರುತವಾನ್ಬ್ರಹ್ಮವಿತ್ತಮಃ। ಧಾರ್ಮಿಕಃ ಸತ್ಯವಾದೀ ಚ ನಿಯತೋ ನಿಯತಾಶನಃ
ಅವನು ತಪಸ್ವಿ, ಖ್ಯಾತನಾಮ, ಪಾಂಡಿತ್ಯಶಾಲಿ, ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞ, ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ, ಸತ್ಯವಂತ, ನಿಯಮಿತ ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಾಹಾರಿ.
ಸೂತಪುತ್ರ ಯಥಾ ತಸ್ಯ ಭಾರ್ಗವಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ। ಚ್ಯವನತ್ವಂ ಪರಿಖ್ಯಾತಂ ತನ್ಮಮಾಚಕ್ಷ್ವ ಪೃಚ್ಛತಃ
ಸೂತಪುತ್ರನೇ, ಭೃಗು ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ಚ್ಯವನನಾಗುವ ಘಟನೆ ಹೇಗೆ ಸಂಭವಿಸಿತು ಎಂಬುದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ನಾನು ಕೇಳುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ದಯವಿಟ್ಟು ಅದನ್ನು ವಿವರಿಸು.
ಭೃಗೋಃ ಸುದಯಿತಾ ಭಾರ್ಯಾ ಪುಲೋಮೇತ್ಯಭಿವಿಶ್ರುತಾ। ತಸ್ಯಾಂ ಸಮಭವದ್ಗರ್ಭೋ ಭೃಗುವೀರ್ಯಸಮುದ್ಭವಃ
ಭೃಗು ಮಹರ್ಷಿಯ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದ ಪುಲೋಮೆ ಎಂಬವಳು, ಭೃಗುನ ವೀರ್ಯದಿಂದ ಗರ್ಭವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಳು.
ತಸ್ಮಿನ್ಗರ್ಭೇಽಥ ಸಂಭೂತೇ ಪುಲೋಮಾಯಾಂ ಭೃಗೂದ್ವಹ। ಸಮಯೇ ಸಮಶೀಲಿನ್ಯಾಂ ಧರ್ಮಪತ್ನ್ಯಾಂ ಯಶಸ್ವಿನಃ
ಆ ಗರ್ಭವು ಪುಲೋಮೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಭೃಗುನು, ಸಮಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತನ್ನ ಧರ್ಮಪತ್ನಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಇದ್ದನು.