ವಿದ್ಯಾವಿನಯಸಂಪನ್ನೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ ಗವಿ ಹಸ್ತಿನಿ । ಶುನಿ ಚೈವ ಶ್ವಪಾಕೇ ಚ ಪಣ್ಡಿತಾಃ ಸಮದರ್ಶಿನಃ
ಜ್ಞಾನಿಗಳು ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ವಿನಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಹಸು, ಆನೆ, ನಾಯಿ, ನಾಯಿ ತಿನ್ನುವವನು—ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಸಮದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತಾರೆ.
ಇಹೈವ ತೈರ್ಜಿತಃ ಸರ್ಗೋ ಯೇಷಾಂ ಸಾಮ್ಯೇ ಸ್ಥಿತಂ ಮನಃ । ನಿರ್ದೋಷಂ ಹಿ ಸಮಂ ಬ್ರಹ್ಮ ತಸ್ಮಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಣಿ ತೇ ಸ್ಥಿತಾಃ
ಯಾರ ಮನಸ್ಸು ಸಮತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ, ಅವರು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೇ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಜಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಬ್ರಹ್ಮ ಸಮನೂ, ನಿರ್ದೋಷಿಯೂ ಆಗಿದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ನ ಪ್ರಹೃಷ್ಯೇತ್ಪ್ರಿಯಂ ವ್ಯಾಪ್ಯ ನೋದ್ವಿಜೇತ್ಪ್ರಾಪ್ಯ ಚಾಪ್ರಿಯಮ್। ಸ್ಥಿರಬುದ್ಧಿರಸಂಮೂಢೋ ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಬ್ರಹ್ಮಣಿ ಸ್ಥಿತಃ
ಯಾರು ಇಷ್ಟವಾದುದನ್ನು ಪಡೆದಾಗ ಹೆಚ್ಚು ಸಂತೋಷಪಡುವುದಿಲ್ಲ, ಅಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನು ಎದುರಿಸಿದಾಗ ದುಃಖಪಡುವುದಿಲ್ಲ, ಸ್ಥಿರವಾದ ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವರು, ಭ್ರಮೆ ಇಲ್ಲದವರು, ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಅರಿತವರು, ಅವರು ಬ್ರಹ್ಮದಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸುತ್ತಾರೆ.
ಬಾಹ್ಯಸ್ಪರ್ಶೇಷ್ವಸಕ್ತಾತ್ಮಾ ವಿನ್ದತ್ಯಾತ್ಮನಿ ಯತ್ಸುಖಮ್ । ಸ ಬ್ರಹ್ಮಯೋಗಯುಕ್ತಾತ್ಮಾ ಸುಖಮಕ್ಷಯ್ಯಮಶ್ರುತೇ
ಯಾರು ಹೊರಗಿನ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಮನಸ್ಸು ಜೋಡಿಸದೆ, ತನ್ನೊಳಗಿನ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ, ಬ್ರಹ್ಮಯೋಗದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ಒಂದಾಗಿರುವವರು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ಗ್ರಹಿಸಲಾರದ ಶಾಶ್ವತವಾದ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಯೇ ಹಿ ಸಂಸ್ಪರ್ಶಜಾ ಭೋಗಾ ದುಃಖಯೋನಯ ಏವ ತೇ। ಆದ್ಯನ್ತವನ್ತಃ ಕೌನ್ತೇಯ ನ ತೇಷು ರಮತೇ ಬುಧಃ
ಯಾವುದೇ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಸುಖಗಳು ದುಃಖಕ್ಕೆ ಮೂಲವಾಗಿವೆ; ಅವುಗಳಿಗೆ ಆರಂಭವೂ ಅಂತ್ಯವೂ ಇದೆ, ಕೌಂತೇಯ, ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ.
ಶಕ್ನೋತೀಹೈವ ಯಃ ಸೋಢುಂ ಪ್ರಾಕ್ಶರೀರವಿಮೋಕ್ಷಣಾತ್। ಕಾಮಕ್ರೋಧೋದ್ಭವಂ ವೇಗಂ ಸ ಯುಕ್ತಃ ಸ ಸುಖೀ ನರಃ
ಯಾರು ಈ ದೇಹ ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವ ಮೊದಲು, ಕಾಮ ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಸಹಿಸಬಲ್ಲರು, ಅವರು ನಿಜವಾದ ಯೋಗಿಗಳು, ಅವರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸಂತೋಷದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೆ.
ಯೋಽನ್ತಃಸುಖೋಽನ್ತರಾರಾಮಸ್ತಥಾನ್ತರ್ಜ್ಯೋತಿರೇವ ಯಃ । ಸ ಯೋಗೀ ಬ್ರಹ್ಮನಿರ್ವಾಣಂ ಬ್ರಹ್ಮಭೂತೋಽಧಿಗಚ್ಛತಿ
ಯಾರಿಗೆ ಸಂತೋಷವೂ ಒಳಗೇ ಇದೆ, ಆನಂದವೂ ಒಳಗೇ ಇದೆ, ಬೆಳಕು ಕೂಡ ತನ್ನೊಳಗೇ ಇದೆ, ಆ ಯೋಗಿ ಬ್ರಹ್ಮನಾಗಿ, ಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲೇ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಲಭನ್ತೇ ಬ್ರಹ್ಮನಿರ್ವಾಣಮೃಷಯಃ ಕ್ಷೀಣಕಲ್ಮಷಾಃ। ಛಿನ್ನದ್ವೈಧಾ ಯತಾತ್ಮಾನಃ ಸರ್ವಭೂತಹಿತೇ ರತಾಃ
ಯಾರು ಪಾಪಗಳು ಇಲ್ಲದವರು, ಸಂಶಯಗಳನ್ನು ಕಡಿದುಹಾಕಿದವರು, ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದವರು, ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಹಿತದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವರು, ಅವರು ಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲೇ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕಾಮಕ್ರೋಧವಿಯುಕ್ತಾನಾಂ ಯತೀನಾಂ ಯತಚೇತಸಾಮ್। ಅಭಿತೋ ಬ್ರಹ್ಮನಿರ್ವಾಣಂ ವರ್ತತೇ ವಿದಿತಾತ್ಮನಾಮ್
ಯಾರು ಕಾಮ ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧವನ್ನು ತೊರೆದವರು, ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದವರು, ಆತ್ಮವನ್ನು ಅರಿತವರು, ಅವರಿಗೇ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲಿನ ಮುಕ್ತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ಪರ್ಶಾನ್ಕೃತ್ವಾ ಬಹಿರ್ಬಾಹ್ಯಾಂಶ್ಚಕ್ಷುಶ್ಚೈವಾನ್ತರೇ ಭ್ರುವೋಃ । ಪ್ರಾಣಾಪಾನೌ ಸಮೌ ಕೃತ್ವಾ ನಾಸಾಭ್ಯನ್ತರಚಾರಿಣೌ
ಯಾರು ಹೊರಗಿನ ಸ್ಪರ್ಶಗಳನ್ನು ಹೊರಗೇ ಇಟ್ಟು, ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಭ್ರೂಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆಟ್ಟಿಗಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಉಸಿರಾಟವನ್ನು ಮೂಗಿನೊಳಗೆ ಸಮವಾಗಿ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ,
ಯತೇನ್ದ್ರಿಯಮನೋಬುದ್ಧಿರ್ಮುನಿರ್ಮೋಕ್ಷಪರಾಯಣಃ। ವಿಗತೇಚ್ಛಾಭಯಕ್ರೋಧೋ ಯಃ ಸದಾ ಮುಕ್ತ ಏವ ಸಃ
ಯಾರು ಇಂದ್ರಿಯ, ಮನಸ್ಸು, ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿಕೊಂಡವರು, ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬಯಸುವವರು, ಇಚ್ಛೆ, ಭಯ, ಕ್ರೋಧವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟವರು, ಅವರು ಯಾವಾಗಲೂ ಮುಕ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
ಭೋಕ್ತಾರಂ ಯಜ್ಞತಪಸಾಂ ಸರ್ವಲೋಕಮಹೇಶ್ವರಮ್ । ಸುಹೃದಂ ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಮಾಂ ಶಾನ್ತಿಮೃಚ್ಛತಿ
ಯಾರು ಯಜ್ಞ ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸಿನ ಭೋಗಿಯಾಗಿರುವ ನನ್ನನ್ನು, ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳ ಮಹೇಶ್ವರನಾಗಿ, ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಸ್ನೇಹಿತನಾಗಿ ಅರಿಯುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಅನಾಶ್ರಿತಃ ಕರ್ಮಫಲಂ ಕಾರ್ಯಂ ಕರ್ಮ ಕರೋತಿ ಯಃ। ಸ ಸಂನ್ಯಾಸೀ ಚ ಯೋಗೀ ಚ ನ ನಿರಗ್ನಿರ್ನ ಚಾಕ್ರಿಯಃ
ಯಾರು ಕರ್ಮಫಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸದೆ, ಕರ್ಮವನ್ನು ಕೇವಲ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಸನ್ನ್ಯಾಸಿಯೂ ಯೋಗಿಯೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ; ಕೇವಲ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟವನು ಅಥವಾ ಕಾರ್ಯವಿಲ್ಲದವನು ಅಲ್ಲ.
ಯಂ ಸಂನ್ಯಾಸಮಿತಿ ಪ್ರಾಹುರ್ಯೋಗಂ ತಂ ವಿದ್ಧಿ ಪಾಣ್ಡವ । ನ ಹ್ಯಸಂನ್ಯಸ್ತಸಿಂಕಲ್ಪೋ ಯೋಗೀ ಭವತಿ ಕಶ್ಚನ
ಯಾವುದನ್ನು ಸನ್ನ್ಯಾಸ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ಅದನ್ನೇ ಯೋಗವೆಂದು ತಿಳಿ, ಪಾಂಡವ; ಯಾರು ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿಲ್ಲವೋ, ಅವರು ಯೋಗಿಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಆರುರುಕ್ಷೋರ್ಮುನೇರ್ಯೋಗಂ ಕರ್ಮ ಕಾರಣಮುಚ್ಯತೇ। ಯೋಗಾರೂಢಸ್ಯ ತಸ್ಯೈವ ಶಮಃ ಕಾರಣಮುಚ್ಯತೇ
ಯೋಗವನ್ನು ಏರಲು ಇಚ್ಛಿಸುವ ಮುನಿಗೆ ಕರ್ಮವೇ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ; ಯೋಗವನ್ನು ಪಡೆದವನಿಗೆ ಶಾಂತಿಯೇ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.
ಯದಾ ಹಿ ನೇನ್ದ್ರಿಯಾರ್ಥೇಷು ನ ಕರ್ಮಸ್ವನುಷಞ್ಜತೇ । ಸರ್ವಸಂಕಲ್ಪಸಂನ್ಯಾಸೀ ಯೋಗಾರೂಢಸ್ತದೋಚ್ಯತೇ
ಯಾವಾಗ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದೆ, ಎಲ್ಲಾ ಸಂಕಲ್ಪಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿರುವನೋ, ಅವನನ್ನೇ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದವನು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಉದ್ಧರೇದಾತ್ಮನಾತ್ಮಾನಂ ನಾತ್ಮಾನಮವಸಾದಯೇತ್ । ಆತ್ಮೈವ ಹ್ಯಾತ್ಮನೋ ಬನ್ಧುರಾತ್ಮೈವ ರಿಪುರಾತ್ಮನಃ
ತಾನೇ ತನ್ನನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ತನ್ನನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಬೀಳಿಸಬಾರದು; ಏಕೆಂದರೆ ಆತ್ಮನೇ ತನ್ನ ಗೆಳೆಯ, ಆತ್ಮನೇ ತನ್ನ ಶತ್ರು.
ಬನ್ಧುರಾತ್ಮಾಽಽತ್ಮನಸ್ತಸ್ಯ ಯೇನಾತ್ಮೈವಾತ್ಮನಾ ಜಿತಃ। ಅನಾತ್ಮನಸ್ತು ಶತ್ರುತ್ವೇ ವರ್ತೇತಾತ್ಮೈವ ಶತ್ರುವತ್
ಯಾರು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವೇ ಜಯಿಸಿದವರು, ಅವರಿಗೇ ಆತ್ಮನು ಗೆಳೆಯ; ಆದರೆ ಆತ್ಮವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸದವರಿಗೆ ಆತ್ಮನು ಶತ್ರುವಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ.
ಜಿತಾತ್ಮನಃ ಪ್ರಶಾನ್ತಸ್ಯ ಪರಮಾತ್ಮಾ ಸಮಾಹಿತಃ। ಶೀತೋಷ್ಣಸುಖದುಃಖೇಷು ತಥಾ ಮಾನಾಪಮಾನಯೋಃ
ಯಾರು ಆತ್ಮವನ್ನು ಜಯಿಸಿದವರು, ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವರು, ಅವರಲ್ಲಿ ಪರಮಾತ್ಮನು ನೆಲೆಸಿರುತ್ತಾನೆ; ಚಳಿ-ಬಿಸಿಲು, ಸುಖ-ದುಃಖ, ಮಾನ-ಅಪಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಭಾವದಿಂದ ಇರುತ್ತಾರೆ.
ಜ್ಞಾನವಿಜ್ಞಾನತೃಪ್ತಾತ್ಮಾ ಕೂಟಸ್ಥೋ ವಿಜಿತೇನ್ದ್ರಿಯಃ । ಯುಕ್ತ ಇತ್ಯುಚ್ಯತೇ ಯೋಗೀ ಸಮಲೋಷ್ಠಾಶ್ಮಕಾಞ್ಚನಃ
ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವಿವೇಕದಲ್ಲಿ ತೃಪ್ತರಾದವರು, ಸ್ಥಿರ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವರು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವರು, ಅಂತಹ ಯೋಗಿಯನ್ನು ಸಮಭಾವಿ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಅವನು ಮಣ್ಣು, ಕಲ್ಲು, ಬಂಗಾರವನ್ನು ಸಮಾನವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾನೆ.
ಸುಹೃನ್ಮಿತ್ರಾರ್ಯುದಾಸೀನಮಧ್ಯಸ್ಥದ್ವೇಷ್ಯಬನ್ಧುಷು। ಸಾಧುಷ್ವಪಿ ಚ ಪಾಪೇಷು ಸಮಬುದ್ಧಿರ್ವಿಶಿಷ್ಯತೇ
ಯಾರು ಸ್ನೇಹಿತ, ಮಿತ್ರ, ಶತ್ರು, ನಿರಪೇಕ್ಷ, ಮಧ್ಯಸ್ಥ, ದ್ವೇಷಿ, ಬಂಧು, ಸಜ್ಜನ ಮತ್ತು ದುರ್ಜನರನ್ನೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠರು.
ಯೋಗೀ ಯುಞ್ಜೀತ ಸತತಮಾತ್ಮಾನಂ ರಹಸಿ ಸ್ಥಿತಃ । ಏಕಾಕೀ ಯತಚಿತ್ತಾತ್ಮಾ ನಿರಾಶೀರಪರಿಗ್ರಹಃ
ಯೋಗಿ ಯಾವಾಗಲೂ ತನ್ನನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನೂ ಆತ್ಮವನ್ನೂ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಆಸೆಗಳೂ ಆಸ್ತಿಗಳೂ ಇಲ್ಲದೆ, ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿರಬೇಕು.
ಶುಚೌ ದೇಶೇ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪ್ಯ ಸ್ಥಿರಮಾಸನಮಾತ್ಮನಃ । ನಾತ್ಯುಚ್ಛ್ರಿತಂ ನಾತಿನೀಚಂ ಚೈಲಾಜಿನಕುಶೋತ್ತರಮ್
ಶುದ್ಧವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ತನ್ನಿಗೆ ಸ್ಥಿರವಾದ ಆಸನವನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು; ಅದು ತುಂಬಾ ಎತ್ತರವಾಗಿರಬಾರದು, ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆಯೂ ಇರಬಾರದು; ಮೇಲೆ ಬಟ್ಟೆ, ಚಿರತೆ ಚರ್ಮ ಮತ್ತು ದರ್ಭೆ ಹಾಸಿರಬೇಕು.
ತತ್ರೈಕಾಗ್ರಂ ಮನಃ ಕೃತ್ವಾ ಯತಚಿತ್ತೇನ್ದ್ರಿಯಕ್ರಿಯಃ । ಉಪವಿಶ್ಯಾಸನೇ ಯುಞ್ಜ್ಯಾದ್ಯೋಗಮಾತ್ಮವಿಶುದ್ಧಯೇ
ಅಲ್ಲಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿ, ಮನಸ್ಸಿನೂ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು, ಆತ್ಮಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಯೋಗವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು.
ಸಮಂ ಕಾಯಶಿರೋಗ್ರೀವಂ ಧಾರಯನ್ನಚಲಂ ಸ್ಥಿರಃ। ಸಂಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ನಾಸಿಕಾಗ್ರಂ ಸ್ವಂ ದಿಶಶ್ಚಾನವಲೋಕಥನ್
ದೇಹ, ತಲೆ ಮತ್ತು ಕುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ, ಅಚಲವಾಗಿ ಸ್ಥಿರಪಡಿಸಿ, ತನ್ನ ಮೂಗಿನ ತುದಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ, ಬೇರೆ ದಿಕ್ಕುಗಳೆಡೆಗೆ ನೋಡದೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಪ್ರಶಾನ್ತಾತ್ಮಾ ವಿಗತಭೀರ್ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿವ್ರತೇ ಸ್ಥಿತಃ । ಪ್ರನಃ ಸಂಯಮ್ಯ ಮಚ್ಚಿತ್ತೋ ಯುಕ್ತ ಆಸೀತ ಮತ್ಪರಃ
ಮನಸ್ಸು ಶಾಂತವಾಗಿರಲಿ, ಭಯವಿಲ್ಲದೆ, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ, ಉಸಿರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ, ನನ್ನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಯುಞ್ಜನ್ನೇವಂ ಸದಾತ್ಮಾನಂ ಯೋಗೀ ನಿಯತಮಾನಸಃ । ಶಾನ್ತಿಂ ನಿರ್ವಾಣಪರಮಾಂ ಮತ್ಸಂಸ್ಥಾಮಧಿಗಚ್ಛತಿ
ಈ ರೀತಿ ಸದಾ ತನ್ನನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಯೋಗಿಯು ಮನಸ್ಸನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡವನಾಗಿ, ನನ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ, ಪರಮ ಶಾಂತಿಯನ್ನು, ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ನಾತ್ಯಶ್ರತಸ್ತು ಯೋಗೋಽಸ್ತಿ ನ ಚೈಕಾನ್ತಮನಶ್ನತಃ । ನ ಚಾತಿಸ್ವಪ್ರಶೀಲಸ್ಯ ಜಾಗ್ರತೋ ನೈವ ಚಾರ್ಜುನ
ಅರ್ಜುನ, ಯೋಗವು ತುಂಬಾ ತಿನ್ನುವವನಿಗೂ, ತಿನ್ನದೆ ಹೋದವನಿಗೂ ಇಲ್ಲ; ತುಂಬಾ ನಿದ್ರೆ ಮಾಡುವವನಿಗೂ, ಎಚ್ಚರದಲ್ಲೇ ಇರುವವನಿಗೂ ಇಲ್ಲ.
ಯುಕ್ತಾಹಾರವಿಹಾರಸ್ಯ ಯುಕ್ತಚೇಷ್ಟಸ್ಯ ಕರ್ಮಸು। ಯುಕ್ತಸ್ವಪ್ನಾವವೋಧಸ್ಯ ಯೋಗೋ ಭವತಿ ದುಃಖಹಾ
ಯಾರು ಆಹಾರ, ವಿಶ್ರಾಂತಿ, ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ, ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ಎಚ್ಚರದಲ್ಲಿಯೂ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಇಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರ ಯೋಗವು ದುಃಖವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ.
ಯದಾ ವಿನಿಯತಂ ಚಿತ್ತಮಾತ್ಮನ್ಯೇವಾವತಿಷ್ಠತೇ। ನಿಸ್ಪೃಹಃ ಸರ್ವಕಾಮೇಭ್ಯೋ ಯುಕ್ತ ಇತ್ಯುಚ್ಯತೇ ತದಾ
ಯಾವಾಗ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಮನಸ್ಸು ಎಲ್ಲ ಆಸೆಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಆತ್ಮದಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸುತ್ತದೆ, ಆಗ ಅವನನ್ನು ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಏಕೀಕೃತನಾದವನು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.