ಚಕ್ಷುಷಾ ಮನಸಾ ವಾಚಾ ಕರ್ಮಣಾ ಚ ಚತುರ್ವಿಧಮ್। ಪ್ರಸಾದಯತಿ ಯೋ ಲೋಕಂ ತಂ ಲೋಕೋಽನುಪ್ರಸೀದತಿ
ಯಾರು ಕಣ್ಣು, ಮನಸ್ಸು, ಮಾತು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಲೋಕವನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅವರನ್ನು ಲೋಕವೂ ಹರ್ಷದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತದೆ.
ಯಸ್ಮಾತ್ರಸ್ಯನ್ತಿ ಭೂತಾನಿ ಮೃಗವ್ಯಾಧಾನ್ಮೃಗಾ ಇವ। ಸಾಗರಾನ್ತಾಮಪಿ ಮಹೀಂ ಲಬ್ಧ್ವಾ ಸ ಪರಿಹೀಯತೇ
ಯಾರಿಂದ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಹೆದರಿಹೋಗುತ್ತವೆಯೋ, ಜಿಂಕೆಗಳು ಬೇಟೆಗಾರನಿಂದ ಓಡುವಂತೆ, ಅವನು ಸಮುದ್ರದವರೆಗೂ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರೂ ಅವನಿಗೆ ಹಾನಿಯೇ ಆಗುತ್ತದೆ.
ಪಿತೃಪೈತಾಮಹಂ ರಾಜ್ಯಂ ಪ್ರಾಪ್ಯಾಪಿ ಸ್ವೇನ ಕರ್ಮಣಾ। ವಾಯುರಭ್ರಮಿವಾಸಾದ್ಯ ಭ್ರಂಶಯತ್ಯನಯೇ ಸ್ಥಿತಃ
ಯಾರು ತಮ್ಮ ಪಿತೃಪಿತಾಮಹರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ವಂತ ಶ್ರಮದಿಂದ ಪಡೆದರೂ, ಧರ್ಮದಿಂದ ತಪ್ಪಿದರೆ, ಅವರು ಮೋಡವನ್ನು ಗಾಳಿಯು ಹಬ್ಬುವಂತೆ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುತ್ತಾರೆ.
ಧರ್ಮಮಾಚರತೋ ರಾಜ್ಞಃ ಸದ್ಭಿಶ್ಚರಿತಮಾದಿತಃ। ವಸುಧಾ ವಸುಸಂಪೂರ್ಣಾ ವರ್ಧತೇ ಭೂತಿವರ್ಧನೀ
ರಾಜನು ಧರ್ಮವನ್ನು, ಪ್ರಾಚೀನ ಸಜ್ಜನರು ನಡೆಸಿದಂತೆ ಅನುಸರಿಸಿದರೆ, ಭೂಮಿ ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ತುಂಬಿ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹಿತಕರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಅಥ ಸಂತ್ಯಜತೋ ಧರ್ಮಮಧರ್ಮಂ ಚಾನುತಿಷ್ಠತಃ। ಪ್ರತಿಸಂವೇಷ್ಟತೇ ಭೂಮಿರಗ್ನೌ ಚರ್ಮಾಹಿತಂ ಯಥಾ
ಆದರೆ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಅಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರೆ, ಭೂಮಿ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಮವು ಕುಗ್ಗುವಂತೆ ಅವನಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಯ ಏವ ಯತ್ನಃ ಕ್ರಿಯತೇ ಪರರಾಷ್ಟ್ರವಿಮರ್ದನೇ। ಸ ಏವ ಯತ್ನಃ ಕರ್ತವ್ಯಃ ಸ್ವರಾಷ್ಟ್ರಪರಿಪಾಲನೇ
ಪರರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಎಷ್ಟು ಶ್ರಮವನ್ನಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅಷ್ಟೇ ಶ್ರಮವನ್ನು ತನ್ನ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಕೂಡ ಹಾಕಬೇಕು.
ಧರ್ಮೇಣ ರಾಜ್ಯಂ ವಿನ್ದೇತ ಧರ್ಮೇಣ ಪರಿಪಾಲಯೇತ್। ಧರ್ಮಮೂಲಾಂ ಶ್ರಿಯಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ನ ಜಹಾತಿ ನ ಹೀಯತೇ
ಧರ್ಮದಿಂದ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು, ಧರ್ಮದಿಂದಲೇ ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು; ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದವನು ಅದನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ, ಬಿಡುವುದೂ ಇಲ್ಲ.
ಅಪ್ಯುನ್ಮತ್ತಾತ್ಪ್ರಲಪತೋ ಬಾಲಾಚ್ಚ ಪರಿಜಲ್ಪತಃ। ಸರ್ವತಃ ಸಾರಮಾದದ್ಯಾದಶ್ಮಭ್ಯ ಇವ ಕಾಞ್ಚನಮ್
ಹುಚ್ಚನು ಅಲೆಯುವ ಮಾತಿನಿಂದಲೂ, ಮಕ್ಕಳ ಅರ್ಥವಿಲ್ಲದ ಮಾತಿನಿಂದಲೂ, ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದಲೂ ಉಪಯುಕ್ತವಾದುದನ್ನು, ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಚಿನ್ನವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ, ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಸುವ್ಯಾಹೃತಾನಿ ಮಹತಾಂ ಸುಕೃತಾನಿ ತತಸ್ತತಃ। ಸಞ್ಚಿನ್ವನ್ಧೀರ ಆಸೀತ ಶಿಲಾಹಾರೀ ಶಿಲಂ ಯಥಾ
ಮಹಾತ್ಮರು ಹೇಳಿದ ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸದುಪಾಯಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಕೂಡಿಸಿ, ಜಾಣನು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಸುವವನಂತೆ ಇರಬೇಕು.
ಗನ್ಧೇನ ಗಾವಃ ಪಶ್ಯನ್ತಿ ವೇದೈಃ ಪಶ್ಯನ್ತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಃ । ಚಾರೈಃ ಪಶ್ಯನ್ತಿ ರಾಜಾನಶ್ಚಕ್ಷುರ್ಭ್ಯಾಮಿತರೇ ಜನಾಃ
ಹಸುಗಳು ವಾಸನೆ ಮೂಲಕ ನೋಡುವವು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವೇದಗಳ ಮೂಲಕ ನೋಡುವರು, ರಾಜರು ಚಾರರಿಂದ ನೋಡುವರು, ಇತರ ಜನರು ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ನೋಡುವರು.
ಭೂಯಾಂಸಂ ಲಭತೇ ಕ್ಲೇಶಂ ಯಾ ಗೌರ್ಭವತಿ ದುರ್ದುಹಾ । ಅಥ ಯಾ ಸುದುಘಾ ರಾಜನ್ನೈವ ತಾಂ ವಿತುದನ್ತ್ಯಪಿ
ದುದುಹು ಹಸುವಿಗೆ ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹಾಲು ಕೊಡುವ ಹಸುವಿಗೆ ಹೊಡೆದರೂ ನೋವು ಆಗದು, ರಾಜನೇ.
ಯದತಪ್ತಂ ಪ್ರಣಮತಿ ನ ತತ್ಸನ್ತಾಪಮರ್ಹತಿ। ಯಚ್ಚ ಸ್ವಯಂ ನತಂ ದಾರು ನ ತತ್ಸಂನಾಮಯೇದ್ಬುಧಃ
ತಪ್ಪದೆ ಬಾಗುವದು ಸುಡುವದಕ್ಕೆ ಅರ್ಹವಲ್ಲ; ಸ್ವತಃ ಬಾಗುವ ಮರದ ತುಂಡನ್ನು ಜಾಣನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಾಗಬಾರದು.
ಏತಯೋಪಮಯಾ ಧೀರಃ ಸನ್ನಮೇತ ಬಲೀಯಸೇ। ಇನ್ದ್ರಾಯ ಸ ಪ್ರಣಮತೇ ನಮತೇ ಯೋ ಬಲೀಯಸೇ
ಈ ಉದಾಹರಣೆಯಿಂದ ಜಾಣನು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯ ಮುಂದೆ ತಲೆಬಾಗಬೇಕು; ಅವನು ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಬಾಗುತ್ತಾನೆ, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯ ಮುಂದೆ ತಲೆಬಾಗುವುದು ಸಹಜ.
ಪರ್ಜನ್ಯನಾಥಾಃ ಪಶವೋ ರಾಜಾನೋ ಮನ್ತ್ರಿಬಾನ್ಧವಾಃ। ಪತಯೋ ಬಾನ್ಧವಾಃ ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವೇದಬಾನ್ಧವಾಃ
ಮೇಘದ ಮೇಲೆ ಜಾನುವಾರುಗಳು ಅವಲಂಬಿಸಿವೆ; ರಾಜರು ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ಬಂಧುಗಳ ಮೇಲೆ; ಹೆಂಗಸರು ಗಂಡಸರು ಮತ್ತು ಬಂಧುಗಳ ಮೇಲೆ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವೇದ ಮತ್ತು ಸಹವಾಸಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತಾರೆ.
ಸತ್ಯೇನ ರಕ್ಷ್ಯತೇ ಧರ್ಮೋ ವಿದ್ಯಾ ಯೋಗೇನ ರಕ್ಷ್ಯತೇ । ಮೃಜಯಾ ರಕ್ಷ್ಯತೇ ರೂಪಂ ಕುಲಂ ವೃತ್ತೇನ ರಕ್ಷ್ಯತೇ
ಧರ್ಮವನ್ನು ಸತ್ಯದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಬಹುದು; ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಯಮದಿಂದ; ರೂಪವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛತೆಯಿಂದ; ಕುಲವನ್ನು ಒಳ್ಳೆಯ ನಡೆಗಳಿಂದ.
ಮಾನೇನ ರಕ್ಷ್ಯತೇ ಧಾನ್ಯಮಶ್ವಾನ್ರಕ್ಷೇದನುಕ್ರಮಾತ್। ಅಭೀಕ್ಷ್ಣದರ್ಶನಾದ್ಗಾವಃ ಸ್ತ್ರಿಯೋ ರಕ್ಷ್ಯಾಃ ಕುಚೇಲತಃ
ಧಾನ್ಯವನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಉಳಿಸಬಹುದು; ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಕಾಳಜಿಯಿಂದ; ಹಸುಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಂಗಸರು ನಿರಂತರ ಗಮನದಿಂದ; ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಉಳಿಸಬಹುದು.
ನ ಕುಲಂ ವೃತ್ತಹೀನಸ್ಯ ಪ್ರಮಾಣಮಿತಿ ಮೇ ಮತಿಃ। ಅನ್ತೇಷ್ವಪಿ ಹಿ ಜಾತಾನಾಂ ವೃತ್ತಮೇವ ವಿಶಿಷ್ಯತೇ
ಒಳ್ಳೆಯ ನಡೆ ಇಲ್ಲದವನಿಗೆ ಕುಲವೇ ಮಾನದಂಡವಲ್ಲ ಎಂದು ನನಗೆ ತೋರುತ್ತದೆ; ಕಡಿಮೆ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವರಲ್ಲಿಯೂ ನಡೆ ಮಾತ್ರ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಯ ಈರ್ಷುಃ ಪರವಿತ್ತೇಷು ರೂಪೇ ವೀರ್ಯೇ ಕುಲಾನ್ವಯೇ । ಸುಖಸೌಭಾಗ್ಯಸತ್ಕಾರೇ ತಸ್ಯ ವ್ಯಾಧಿರನನ್ತಕಃ
ಯಾರು ಇತರರ ಸಂಪತ್ತು, ರೂಪ, ಶಕ್ತಿ, ಕುಲ, ಸುಖ, ಅದೃಷ್ಟ ಅಥವಾ ಗೌರವವನ್ನು ನೋಡಿ ಈರ್ಷೆಪಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗೆ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ರೋಗವಿದೆ.
ಅಕಾರ್ಯಕರಣಾದ್ಭೀತಃ ಕಾರ್ಯಾಣಾಂ ಚ ವಿವರ್ಜನಾತ್। ಅಕಾಲೇ ಮನ್ತ್ರಭೇದಾಚ್ಚ ಯೇನ ಮಾದ್ಯೇನ್ನ ತತ್ಪಿಬೇತ್
ತಪ್ಪು ಮಾಡುವ ಭಯದಿಂದ, ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುವ ಭಯದಿಂದ, ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವ ಭಯದಿಂದ, ಯಾರು ಹುಚ್ಚಾಗುವ ಪಾನವನ್ನು ಕುಡಿಯಬಾರದು.
ವಿದ್ಯಾಮದೋ ಧನಮದಸ್ತೃತೀಯೋಽಭಿಜನೋ ಮದಃ। ಮದಾ ಏತೇಽವಲಿಪ್ತಾನಾಮೇತ ಏವ ಸತಾಂ ದಮಾಃ
ವಿದ್ಯೆಯ ಗರ್ವ, ಧನದ ಗರ್ವ, ಕುಲದ ಗರ್ವ—ಈ ಮೂರು ಗರ್ವಗಳು ಅಹಂಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮೋಹದ ಕಾರಣ; ಆದರೆ ಸದ್ಗುಣಿಗಳಿಗಾದರೆ, ಅವು ಸ್ವಯಂ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.
ಅಸನ್ತೋಽಭ್ಯರ್ಥಿತಾಃ ಸದ್ಭಿಃ ಕ್ವಚಿತ್ಕಾರ್ಯೇ ಕದಾಚನ। ಮನ್ಯನ್ತೇ ಸನ್ತಮಾತ್ಮಾನಮಸನ್ತಮಪಿ ವಿಶ್ರುತಮ್
ಕೆಟ್ಟವರು ಒಳ್ಳೆಯವರು ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಸಹಾಯ ಕೇಳಿದರೆ, ತಾವು ಒಳ್ಳೆಯವರಂತೆ, ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಂತೆ ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ, ನಿಜವಾಗಿ ಅಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಕೂಡ.
ಗತಿರಾತ್ಮವತಾಂ ಸನ್ತಃ ಸನ್ತ ಏವ ಸತಾಂ ಗತಿಃ । ಅಸತಾಂ ಚ ಗತಿಃ ಸನ್ತೋ ನ ತ್ವಸನ್ತಃ ಸತಾಂ ಗತಿಃ
ಆತ್ಮಸಂಯಮವಿರುವವರಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯವರು ಆಶ್ರಯ; ಸದ್ಗುಣಿಗಳಿಗೂ ಒಳ್ಳೆಯವರೇ ಆಶ್ರಯ; ಕೆಟ್ಟವರಿಗೆ ಕೂಡ ಒಳ್ಳೆಯವರು ಆಶ್ರಯ, ಆದರೆ ಒಳ್ಳೆಯವರಿಗೆ ಕೆಟ್ಟವರು ಆಶ್ರಯವಲ್ಲ.
ಜಿತಾ ಸಭಾ ವಸ್ತ್ರವತಾ ಮಿಷ್ಟಾಶಾ ಗೋಮತಾ ಜಿತಾ। ಅಧ್ವಾ ಜಿತೋ ಯಾನವತಾ ಸರ್ವಂ ಶೀಲವತಾ ಜಿತಮ್
ಬಟ್ಟೆ ಇದ್ದವನು ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಜಯಿಸುವನು; ಹಸು ಇದ್ದವನು ಆಹಾರದ ಆಸೆಯನ್ನು ಜಯಿಸುವನು; ವಾಹನವಿದ್ದವನು ದಾರಿಯನ್ನು ಜಯಿಸುವನು; ಆದರೆ ಒಳ್ಳೆಯ ನಡೆ ಇದ್ದವನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಜಯಿಸುವನು.
ಶೀಲಂ ಪ್ರಧಾನಂ ಪುರುಷೇ ತದ್ಯಸ್ಯೇಹ ಪ್ರಣಶ್ಯತಿ। ನ ತಸ್ಯ ಜೀವಿತೇನಾರ್ಥೋ ನ ಧನೇನ ನ ಬನ್ಧುಭಿಃ
ಮನುಷ್ಯನಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದುದು ನಡೆ; ಅದು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಅವನಿಗೆ ಜೀವ, ಹಣ, ಬಂಧುಗಳು ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಅರ್ಥವಿಲ್ಲ.
ಆಢ್ಯಾನಾಂ ಮಾಂಸಪರಮಂ ಮಧ್ಯಾನಾಂ ಗೋರಸೋತ್ತರಮ್। ತೈಲೋತ್ತರಂ ದರಿದ್ರಾಣಾಂ ಭೋಜನಂ ಭರತರ್ಷಭ
ಹಣವಂತರಿಗೆ ಮಾಂಸವೇ ಉತ್ತಮ ಆಹಾರ; ಮಧ್ಯಮವರಿಗೆ ಹಾಲಿನ ಪದಾರ್ಥಗಳು; ಬಡವರಿಗೆ ಎಣ್ಣೆಯೇ ಮುಖ್ಯ ಆಹಾರ, ಭರತಕುಲದ ಶ್ರೇಷ್ಠನೆ.
ಸಂಪನ್ನತರಮೇವಾನ್ನಂ ದರಿದ್ರಾ ಭುಞ್ಜತೇ ಸದಾ। ಶ್ರುತ್ಸ್ವಾದುತಾಂ ಜನಯತಿ ಸಾ ಚಾಢ್ಯೇಷು ಸುದುರ್ಲಭಾ
ಬಡವರು ಯಾವಾಗಲೂ ರುಚಿಕರವಾದ ಆಹಾರವನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಹಸಿವೇ ರುಚಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ, ಅದು ಶ್ರೀಮಂತರಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಅಪರೂಪ.
ಪ್ರಾಯೇಣ ಶ್ರೀಮತಾಂ ಲೋಕೇ ಭೋಕ್ತುಂ ಶಕ್ತಿರ್ನ ವಿದ್ಯತೇ। ಜೀರ್ಯನ್ತ್ಯಪಿ ಹಿ ಕಾಷ್ಠಾನಿ ದರಿದ್ರಾಣಾಂ ಮಹೀಪತೇ
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಮಂತರಿಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಆಸ್ವಾದಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಲ್ಲ; ಬಡವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮರದ ತುಂಡುಗಳೂ ಹಾಳಾಗುತ್ತವೆ, ರಾಜನೇ.
ಅವೃತ್ತಿರ್ಭಯಮನ್ತ್ಯಾನಾಂ ಮಧ್ಯಾನಾಂ ಮರಣಾದ್ಭಯಮ್ । ಉತ್ತಮಾನಾಂ ತು ಮರ್ತ್ಯಾನಾಮವಮಾನಾತ್ಪರಂ ಭಯಮ್
ಅಂತ್ಯವರ್ಗದವರು ಜೀವನೋಪಾಯ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಭಯದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೆ; ಮಧ್ಯಮವರು ಸಾವು ಭಯಪಡುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಅವಮಾನವನ್ನು ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಭಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಐಶ್ವರ್ಯಮದಪಾಪಿಷ್ಠಾ ಮದಾಃ ಪಾನಮದಾದಯಃ । ಐಶ್ವರ್ಯಮದಮತ್ತೋ ಹಿ ನೋ ಪತಿತ್ವಾಽವಬುಧ್ಯತೇ
ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಗರ್ವ ಮತ್ತು ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ಬರುವ ಗರ್ವ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಗರ್ವವೇ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟದು. ಐಶ್ವರ್ಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತನಾದವನು ತನ್ನ ಪತನವಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನೇ ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
ಇನ್ದ್ರಿಯೌರಿನ್ದ್ರಿಯಾರ್ಥೇಷು ವರ್ತಮಾನೈರನಿಗ್ರಹೈಃ । ತೈರಯಂ ತಾಪ್ಯತೇ ಲೋಕೋ ನಕ್ಷತ್ರಾಣಿ ಗ್ರಹೈರಿವ
ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ನಿಯಂತ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ ತಮ್ಮ ವಿಷಯಗಳ ಕಡೆಗೆ ಓಡಿದಾಗ, ಅವು ಈ ಲೋಕವನ್ನು ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಗಳು ಕಾಡುವಂತೆ ಕಾಡುತ್ತವೆ.