ಮತ್ಸ್ಯಾನಾಂ ಕುಲಜಸ್ತ್ವಂ ಹಿ ತೇಷಾಂ ಸತ್ಯಂ ಪರಾಯಣಮ್। ತ್ವಂ ಕಿಲೈವಂವಿಧೋ ಜಾತಃ ಕುಲೇ ಧರ್ಮಪರಾಯಣೇ ।। 52
ನೀನು ಮತ್ಸ್ಯರ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನು, ಸತ್ಯವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವನು. ಧರ್ಮಪರಕುಲದಲ್ಲಿ ನೀನು ಹೀಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
ಅತಸ್ತ್ವಾಹಮಭಿಕ್ರನ್ದೇ ಶರಣಾರ್ಥಂ ನರಾಧಿಪ। ತ್ರಾಹಿ ಮಾಮದ್ಯ ರಾಜೇನ್ದ್ರ ಕೀಚಕಾತ್ಪಾಪಪೂರುಷಾತ್ ।। 53
ಆದ್ದರಿಂದ, ರಾಜನೇ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಕೂಗುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಇವತ್ತೇ ನನ್ನನ್ನು ಪಾಪಿ ಕೀಚಕನಿಂದ ರಕ್ಷಿಸು.
ಅನಾಥಾಮಿಹ ಮಾಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಕೀಚಕಃ ಪುರುಷಾಧಮಃ। ಪ್ರಹರತ್ಯೇವ ನೀಚಾತ್ಮಾ ನ ತು ಧರ್ಮಮವೇಕ್ಷತೇ ।। 54
ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ಅನಾಥಳಾಗಿ ಇರುವುದನ್ನು ತಿಳಿದು, ಕೀಚಕನು, ಆ ನೀಚನು, ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಅಕಾರ್ಯಾಣಾಮನಾರಮ್ಭಾತ್ಕಾರ್ಯಾಣಾಮನುಪಾಲನಾತ್। ಪ್ರಜಾಸು ಯೇ ಸುವೃತ್ತಾಸ್ತೇ ಸ್ವರ್ಗಮಾಯಾನ್ತಿ ಭೂಮಿಪಾಃ ।। 55
ಅನ್ಯಾಯ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡದೆ, ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಜೆಯ ಮೇಲೆ ನಿಭಾಯಿಸುವ ರಾಜರು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕಾರ್ಯಾಕಾರ್ಯವಿಶೇಷಜ್ಞಾಃ ಕಾಮಕಾರೇಣ ಪಾರ್ಥಿವಾಃ। ಪ್ರಜಾಸು ಕಿಲ್ಬಿಷಂ ಕೃತ್ವಾ ನರಕಂ ಯಾನ್ತ್ಯಧೋಮುಖಾಃ ।। 56
ಯಾರು ಯಾವುದು ಮಾಡಬೇಕು, ಯಾವುದು ಮಾಡಬಾರದು ಎಂಬ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡು, ಆದರೂ ತಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೋ, ಆ ರಾಜರು ಪ್ರಜೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪಾಪ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿಯೇ ನರಕಕ್ಕೆ ಬೀಳುತ್ತಾರೆ.
ನೈವ ಯಜ್ಞೈರ್ನ ವಾ ದಾನೈರ್ನ ಗುರೋರುಪಸೇವನಾತ್। ಪ್ರಾಪ್ನುವನ್ತಿ ತಥಾ ಧರ್ಮಂ ಯಥಾ ಕಾರ್ಯಾನುಪಾಲನಾತ್ ।। 57
ಯಜ್ಞ ಮಾಡಿದರೂ, ದಾನ ಕೊಟ್ಟರೂ, ಹಿರಿಯರ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದರೂ, ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪಾಲಿಸುವಷ್ಟು ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗದು.
ಅಪಿ ಚೇದಂ ಪುರಾ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಪ್ರೋವಾಚೇನ್ದ್ರಾಯ ಪೃಚ್ಛತೇ। ದ್ವನ್ದ್ವಂ ಕಾರ್ಯಮಕಾರ್ಯಂ ಚ ಲೋಕೇ ಚಾಸೀತ್ಪರಂ ಯಥಾ ।। 58
ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಬಹಳ ಹಿಂದೆ ಬ್ರಹ್ಮನು ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದ್ದನು; ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಅಕರ್ತವ್ಯ ಎಂಬ ಎರಡು ಪರ್ಯಾಯಗಳು ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸತ್ಯವಾಗಿ ಇದ್ದವು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದನು.
ಧರ್ಮಾಧರ್ಮೌ ಪುನರ್ದ್ವನ್ದ್ವಂ ವಿನಿಯುಕ್ತಮಥಾಪಿ ವಾ। ಕ್ರಿಯಾಣಾಮಕ್ರಿಯಾಣಾಂ ಚ ಪ್ರಾಪಣೇ ಪುಣ್ಯಪಾಪಯೋಃ ।। 59
ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಧರ್ಮ ಎಂಬ ಎರಡು ಪರ್ಯಾಯಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಕರ್ಮ ಎಂಬ ವಿಭಜನೆಗಳು ಪುಣ್ಯ ಮತ್ತು ಪಾಪವನ್ನು ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ.
ಪ್ರಜಾಯಾಂ ಸೃಜ್ಯಮಾನಾಯಾಂ ಪುರಾ ಹ್ಯೇತದುದಾಹೃತಮ್। ಏತದ್ವೋ ಮಾನುಷಾಃ ಸಮ್ಯಕ್ಕಾರ್ಯಂ ದ್ವನ್ದ್ವತ್ರಯಂ ಭುವಿ ।। 60
ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಈ ಮಾತನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು: ಮಾನವರೇ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ತವ್ಯದ ಮೂರು ವಿಧದ ಜೋಡಿಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಪಾಲಿಸಿರಿ.
ಅಸ್ಮಿನ್ಸುನೀತೇ ದುರ್ನೀತೇ ಲಭತೇ ಕರ್ಮಜಂ ಫಲಮ್। ಕಲ್ಯಾಣಕಾರೀ ಕಲ್ಯಾಣಂ ಪಾಪಕಾರೀ ಚ ಪಾಪಕಮ್ ।। 61
ಈ ಒಳ್ಳೆಯ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟ ನಡೆಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಕರ್ಮದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ಮಾಡಿದವನು ಒಳ್ಳೆಯದು, ಕೆಟ್ಟದನ್ನು ಮಾಡಿದವನು ಕೆಟ್ಟದನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ತೇನ ಗಚ್ಛತಿ ಸಂಸರ್ಗಂ ಸ್ವರ್ಗಾಯ ನರಕಾಯ ವಾ। ಸುಕೃತಂ ದುಷ್ಕೃತಂ ವಾಽಪಿ ಕೃತ್ವಾ ಮೋಹೇನ ಮಾನವಃ । ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪೇನ ತಪ್ಯೇತ ಸ್ವಬುದ್ಧ್ಯಾ ಮರಣಂ ಗತಃ ।। 62
ಇದರಿಂದ, ಒಬ್ಬನು ಒಳ್ಳೆಯ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮೋಹದಿಂದ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ಸ್ವರ್ಗ ಅಥವಾ ನರಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ನಂತರ, ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪದಿಂದ ಬಾಧೆಪಟ್ಟು, ತನ್ನ ಬುದ್ಧಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಮೃತ್ಯುವಿನ ನಂತರ ದುಃಖ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ಪರಂ ವಾಕ್ಯಂ ವಿಸಸರ್ಜ ಶತಕ್ರತುಮ್। ಶಕ್ರೋಪ್ಯಾಪೃಚ್ಛ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ದೇವರಾಜ್ಯಮಪಾಲಯತ್ ।। 63
ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಶತಕ್ರತು ಇಂದ್ರನನ್ನು ವಿದಾಯಮಾಡಿದನು; ಇಂದ್ರನು ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ವಂದಿಸಿ, ದೇವತೆಗಳ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಡಿದನು.
ಯಥೋಕ್ತಂ ದೇವರಾಜೇನ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಾ। ತಥಾ ತ್ವಮಪಿ ರಾಜೇನ್ದ್ರ ಕಾರ್ಯಾಕಾರ್ಯೇ ಸ್ಥಿರೋ ಭವ ।। 64
ದೇವತೆಗಳ ರಾಜನು ಮತ್ತು ಪರಮೇಶ್ವರ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದಂತೆ, ನೀನು ಕೂಡ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಯಾವುದು ಕರ್ತವ್ಯ, ಯಾವುದು ಅಕರ್ತವ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದು ದೃಢನಾಗಿ ನಿಲ್ಲು.
ಏವಂ ವಿಲಪಮಾನಾಯಾಂ ಪಾಞ್ಚಾಲ್ಯಾಂ ಮತ್ಸ್ಯಪುಙ್ಗವಃ। ಅಶಕ್ತಃ ಕೀಚಕಂ ತತ್ರ ಶಾಸಿತುಂ ಬಲದರ್ಪಿತಮ್ । ವಿರಾಟರಾಜಃ ಮೂತಂ ತು ಸಾನ್ತ್ವೇನೈವ ನ್ಯವಾರಯತ್ ।। 1
ಪಾಂಚಾಲಿಯು ಹೀಗೆ ದುಃಖದಿಂದ ಅಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಮತ್ಸ್ಯರ ಮುಖ್ಯನಾದ ವಿರಾಟನು, ಬಲದ ಹೆಮ್ಮೆ ಹಿಡಿದ ಕೀಚಕನನ್ನು ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ತಡೆಯಲಾಗದೆ, ಅವನನ್ನು ಮೃದು ಮಾತಿನಿಂದ ಮಾತ್ರ ನಿಭಾಯಿಸಿದನು.
ಕೀಚಕಂ ಮತ್ಸ್ಯರಾಜೇನ ಕೃತಾಗಸಮನಿನ್ದಿತಾ। ನಾಪರಾಧಾನುರೂಪೇಣ ದಣ್ಡೇನ ಪ್ರತಿಪಾದಿತಮ್ ।। 2
ಕೀಚಕನು ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದರೂ, ಮತ್ಸ್ಯರಾಜನು ಅವನ ತಪ್ಪಿಗೆ ತಕ್ಕ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸಲಿಲ್ಲ.
ಪಾಞ್ಚಾಲರಾಜಸ್ಯ ಸುತಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸುರಸುತೋಪಮಾ। ಧರ್ಮಜ್ಞಾ ವ್ಯವಹಾರಾಣಾಂ ಕೀಚಕೇ ಕೃತಕಿಲ್ಬಿಷೇ । ಪುನಃ ಪ್ರೋವಾಚ ರಾಜಾನಂ ಸ್ಮರನ್ತೀ ಧರ್ಮಮುತ್ತಮಮ್ ।। 3
ಪಾಂಚಾಲರಾಜನ ಮಗಳು, ದೇವಕನ್ಯೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನಳಾಗಿ, ಕೀಚಕನು ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ನ್ಯಾಯವನ್ನು ತಿಳಿದವಳಾಗಿ, ಪುನಃ ರಾಜನಿಗೆ ಧರ್ಮವನ್ನು ನೆನೆಸುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿದಳು.
ಸಂಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ಚ ವರಾರೋಹಾ ಸರ್ವಾಂಸ್ತತ್ರ ಸಭಾಸದಃ। ರಾಜಾನುವರ್ತನಪರಾನ್ಕೀಚಕಂ ಚ ಕೃತಾಗಸಮ್। ವಿರಾಟಂ ಚಾಹ ಪಾಞ್ಚಾಲೀ ದುಃಖೇನಾವಿಷ್ಟಚೇತನಾ ।। 4
ಆ ಸುಂದರಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಎಲ್ಲರನ್ನು, ರಾಜನಿಗೆ ಹಾಗೂ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದ ಕೀಚಕನಿಗೆ ಒಲಿದವರನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿ, ಪಾಂಚಾಲಿ ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿ, ವಿರಾಟನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದಳು.
ನ ರಾಜನ್ರಾಜವತ್ಕಿಂಚಿತ್ಸಮಾಚರಸಿ ಕೀಚಕೇ। ದಸ್ಯೂನಾಮಿವ ತೇ ಧರ್ಮೋ ನ ಸತ್ಸು ಪರಿವರ್ತತೇ।। 5
ರಾಜನೇ, ನೀನು ಕೀಚಕನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರಾಜನಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ; ನಿನ್ನ ಧರ್ಮವು ದಸ್ಯುಗಳಂತೆ, ಸದ್ಗುಣಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ.
ನ ಕೀಚಕಃ ಸ್ವಧರ್ಮಸ್ಥೋ ನ ಚ ಮತ್ಸ್ಯಃ ಕಥಂಚನ। ಸಭಾಸದೋಽಪ್ಯಧರ್ಮಜ್ಞಾ ಯ ಇಮಂ ಪರ್ಯುಪಾಸತೇ।। 6
ಕೀಚಕನು ತನ್ನ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ, ಮತ್ಸ್ಯರಾಜನು ಕೂಡ ಸರಿಯಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿಲ್ಲ; ಸಭಾಸದಸ್ಯರೂ ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ, ಅವನನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ನ ಧರ್ಮಂ ಕೀಚಕೋ ವೇತ್ತಿ ರಾಜಭೃತ್ಯಾಸ್ತಥೈವ ಚ। ನ ರಾಜಾ ವಿನಯಂ ಬ್ರೂತೇ ಅಮಾತ್ಯಾಶ್ಚ ನ ಜಾನತೇ ।। 7
ಕೀಚಕನು ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ರಾಜನ ಸೇವಕರೂ ಕೂಡ; ರಾಜನು ಶಿಸ್ತು ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ, ಅವನ ಅಮಾತ್ಯರೂ ಅದನ್ನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
ನೋಪಾಲಭೇ ತ್ವಾಂ ನೃಪತೇ ವಿರಾಟಂ ನೃಪಸಂಸದಿ। ನಾಹಮೇತೇನ ಯುಕ್ತಾ ವೈ ಹನ್ತುಂ ಮಾತ್ಸ್ಯ ತವಾನ್ತಿಕೇ ।। 8
ರಾಜನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ವಿರಾಟನನ್ನು ನಾನು ಗದರಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ನಾನು ಈ ಮತ್ಸ್ಯನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲ.
ಸಭಾಸದಸ್ತು ಪಶ್ಯನ್ತು ಕೀಚಕಂ ಧರ್ಮಲಙ್ಘಿನಮ್। ವಿರಾಟನೃಪತೇ ಪಶ್ಯ ಮಾಮನಾಥಾಮನಾಗಸಮ್ ।। 9
ಸಭೆಯಲ್ಲಿರುವವರು ಧರ್ಮವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ ಕೀಚಕನನ್ನು ನೋಡಲಿ; ವಿರಾಟ ರಾಜನೇ, ನಾನು ನಿರಪರಾಧಿಯಾಗಿಯೂ, ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದವಳಾಗಿಯೂ ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ನಿಂತಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ನೋಡು.
ನ ಸಾಮ ಫಲತೇ ದುಷ್ಟೇ ದುಷ್ಟೇ ದಣ್ಡಃ ಪ್ರಯುಜ್ಯತೇ ।। 10
ದುಷ್ಟರಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತು ಫಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ದುಷ್ಟರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ ನೀಡಲೇಬೇಕು.
ಅದಣ್ಡ್ಯಾನ್ದಣ್ಡಯನ್ರಾಜಾ ದಣ್ಡ್ಯಾಂಶ್ಚೈವಾಪ್ಯದಣ್ಡಯನ್। ಸ ರಾಜಾ ನ ಭವೇಲ್ಲೋಕೇ ರಾಜಶಬ್ದಸ್ಯ ಭಾಜನಮ್ ।। 11
ಯಾರು ಶಿಕ್ಷೆ ಕೊಡಬಾರದವರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷೆ ಕೊಡಬೇಕಾದವರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅಂತಹವನು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ರಾಜನಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.
ದೀನಾನ್ಧಕೃಪಣಾಶಕ್ತಪಙ್ಗುಕುಬ್ಜಜಡಾದಿಕಾನ್। ಅನಾಥಬಾಲವೃದ್ಧಾಂಶ್ಚ ಪುರುಷಾನ್ವಾ ಸ್ತ್ರಿಯೋಽಪಿ ವಾ । ದುಷ್ಟಚೋರಾಭಿಭೂತಾಂಶ್ಚ ಪಾಲಯೇದವನೀಪತಿಃ ।। 12
ಭೂಮಿಯ ಒಡೆಯನು ಬಡವರು, ಕುರುಡುಗಳು, ದುರ್ದೈವಿಗಳು, ಬಲಹೀನರು, ಕುಂಟರು, ಕುಬ್ಬರು, ಮೂರ್ಖರು, ಅನಾಥರು, ಮಕ್ಕಳು, ವೃದ್ಧರು, ದುಷ್ಟ ಕಳ್ಳರಿಂದ ಹಿಂಸಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರು, ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು.
ಅನಾಥಾನಾಂ ಚ ನಾಥಃ ಸ್ಯಾದಪಿತೄಣಾಂ ಪಿತಾ ನೃಪಃ । ಮಾತಾ ಭವೇದಮಾತೄಣಾಮಗುರೂಣಾಂ ಗುರುರ್ಭವೇತ್। ಅಗತೀನಾಂ ಗತೀ ರಾಜಾ ನೃಣಾಂ ರಾಜಾ ಪರಾಯಣಮ್ ।। 13
ರಾಜನು ಅನಾಥರಿಗೆ ಆಶ್ರಯವಾಗಬೇಕು, ತಂದೆಗಳಿಗೆ ತಂದೆಯಂತೆ, ತಾಯಿಗಳಿಗೆ ತಾಯಿಯಂತೆ, ಗುರುಗಳಿಗೆ ಗುರುವಾಗಬೇಕು; ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ರಾಜನು ಆಶ್ರಯ, ಜನರಿಗೆ ರಾಜನು ಪರಮ ಆಧಾರವಾಗಿರಬೇಕು.
ವಿಶೇಷತಃ ಪರೈರ್ದುಷ್ಟೈಃ ಪರಾಮೃಷ್ಟಂ ನರೋತ್ತಮಃ। ಸ್ತ್ರಿಯಂ ಸಾಧ್ವೀಮನಾಥಾಂ ಚ ಪಾಲಯೇತ್ಸ್ವಸುತಾಮಿವ ।। 14
ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಒಬ್ಬ ಸದ್ಗುಣವಂತಿ ಹಾಗೂ ಅನಾಥ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ದುಷ್ಟರು ಹಿಂಸಿಸಿದರೆ, ಒಬ್ಬ ಉತ್ತಮನು ಅವಳನ್ನು ತನ್ನ ಮಗಳಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು.
ತ್ವದ್ಗೃಹಾವಸತಿಂ ರಾಜನ್ನೇತಾವತ್ಕಾಲಪರ್ಯಯಮ್। ಅಧಿಕಾಂ ತ್ವತ್ಸುತಾಯಾಶ್ಚ ಪಶ್ಯ ಮಾಂ ಕೀಚಕಾಹತಾಂ ।। 15
ನಾನು ನಿನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುವವಳಾಗಿ, ಕನಿಷ್ಠ ನಿನ್ನ ಮಗಳಿಗೆ ನೀಡುವಷ್ಟು ರಕ್ಷಣೆ ನನಗೂ ಕೊಡಬೇಕು; ಈಗ ಕೀಚಕನಿಂದ ಪೀಡಿತಳಾಗಿ ನಾನಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ನೋಡು.
ಪರೋಕ್ಷಂ ನಾಭಿಜಾನಾಮಿ ವಿಗ್ರಹಂ ಯುವಯೋರಹಮ್। ಅರ್ಥತತ್ತ್ವಮವಿಜ್ಞಾಯ ಕಿಂ ಸ್ಯಾದಕುಶಲಂ ಮಮ ।। 16
ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರ ನಡುವಿನ ಕಲಹದ ನಿಜವಾದ ಕಾರಣವನ್ನು ನಾನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಸತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ ನನಗೆ ಯಾವ ಅಪಾಯವಾಗಬಹುದು?
ಯೇಷಾಂ ನ ವೈರೀ ಸ್ವಪಿತಿ ಪದಾ ಭೂಮಿಮುಪಸ್ಪೃಶನ್। ತೇಷಾಂ ಮಾಂ ಮಾನಿನೀಂ ಭಾರ್ಯಾಂ ಸೂತಪುತ್ರಃ ಪದಾಽವಧೀತ್ ।। 17
ಯಾರ ಶತ್ರುಗಳು ನಿದ್ರಿಸದೆ, ಪಾದದಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವವರ ಪತ್ನಿಯಾಗಿರುವ ನನ್ನನ್ನು, ಸುತ್ತಪತ್ರಿಯ ಮಗನು ತನ್ನ ಕಾಲಿನಿಂದ ಹೊಡೆದನು.