શાલતાલતમાલૈશ્ચ બકુલૈશ્ચ સકેતકૈઃ। મનોહરૈઃ સુપુષ્પૈશ્ચ ફલભારાવનામિતૈઃ
શાલ, તાલ, તમાલ, બકુલ, સકેતક અને મનમોહક ફૂલો તથા ફળોથી ઝૂકી પડેલા અનેક વૃક્ષોથી,
પ્રાચીનામલકૈર્લોધ્રૈરઙ્કોલૈશ્ચ સુપિષ્પિતૈઃ। જમ્બૂભિઃ પાટલાભિશ્ચ કુબ્જકૈરતિમુક્તકૈઃ
પ્રાચીન આમળા, લોધ્ર, પુષ્પોથી ભરેલા અંકોલા, જાંબુ, પાટલ, કુબજક અને અતિમુક્તક વૃક્ષોથી,
કરવીરૈઃ પારિજાતૈરન્યૈશ્ચ વિવિધૈર્દ્રુમૈઃ। નિત્યપુષ્પફલોપેતૈર્નાનાદ્વિજગણાયુતૈઃ
કરવીર, પારિજાત અને અનેક પ્રકારના હંમેશાં ફૂલો-ફળોથી ભરપૂર વૃક્ષો તથા વિવિધ પક્ષીઓના ઝુંડથી,
મત્તબર્હિણસંઘુષ્ટકોકિલૈશ્ચ સદામદૈઃ। ગૃહૈરાદર્શવિમલૈર્વિવિધૈશ્ચ લતાગૃહૈઃ
મસ્ત મોર અને હંમેશાં આનંદિત કોયલના કલરવથી, દર્પણ જેવી ચમકતી મકાનો અને વિવિધ લતાવૃક્ષોથી ઘેરાયેલા ઘરોથી,
મનોહરૈશ્ચિત્રગૃહૈસ્તથાઽજગતિપ્રવતૈઃ। વાપીભિર્વિવિધાભિશ્ચ પૂર્ણાભિઃ પરમામ્ભસા
મનોહર ચિત્રવાળા મકાનો, કૃત્રિમ ટેકરીઓ અને ખીણો, તથા શુદ્ધ જળથી ભરેલા વિવિધ તળાવોથી,
સરોભિરતિરમ્યૈશ્ચ પદ્મોત્પલસુગન્ધિભિઃ। હંસકારણ્ડવયુતૈશ્ચક્રવાકોપશોભિતૈઃ
અતિ રમણીય અને કમળ-ઉત્પલની સુગંધથી મહેકતા સરોવરો, હંસ, કાંદો અને ચક્રવાક પક્ષીઓથી શોભાયમાન હતા.
રમ્યાશ્ચ વિવિધાસ્તત્ર પુષ્કરિણ્યો વનાવૃતાઃ। તડાગાનિ ચ રમ્યાણિ બૃહન્તિ સુબહૂનિ ચ
ત્યાં વિવિધ સુંદર કમળવાળા તળાવો જંગલોથી ઘેરાયેલા હતાં, અને અનેક વિશાળ અને આકર્ષક જળાશયો પણ જોવા મળતાં.
નદી ચ નન્દિની નામ સા પુરીમુપગૂહતિ। ચાતુર્વર્ણ્યસમાકીર્ણમન્યૈઃ શિલ્પિભિરાવૃતમ્
નંદિની નામની નદી એ શહેરને ચાહે છે, જ્યાં ચારેય વર્ણના લોકો અને અનેક કારીગરો વસે છે.
સર્વદાભિસૃતં સદ્ભિઃ કારિતં વિશ્વકર્મણા। ઉપભોગસમૃદ્ધૈશ્ચ સર્વદ્રવ્યસમાવૃતમ્
એ શહેર સદા સારા લોકોથી ભરેલું, વિશ્વકર્માએ બનાવેલું અને સર્વ પ્રકારની સુખ-સગવડ અને ધન-સંપત્તિથી સંપન્ન હતું.
નિત્યમાર્યજનોપેતં નરનારીગણૈર્યુતમ્। વાજિવારણસંપૂર્ણં ગોભિરુષ્ટ્રૈઃ ખરૈરજૈઃ
એ શહેરમાં હંમેશા સજ્જન લોકો, પુરુષો-સ્ત્રીઓના જૂથો, ઘોડા-હાથી, ગાય-ઊંટ, ખચેરા અને બકરાઓથી ભરપૂર રહેતું.
તત્ત્રિવિષ્ટપસઙ્કાશમિન્દ્રપ્રસ્થં વ્યરોચત। પુરીં સર્વગુણોપેતાં નિર્મિતાં વિશ્વકર્મણા
ત્યાં ઇન્દ્રપ્રસ્થ એવાં જલવા સાથે ઝળહળી ઉઠ્યું, જાણે દેવોનું શહેર હોય, સર્વ ગુણોથી યુક્ત અને વિશ્વકર્માએ બનાવેલું.
પૌરવાણામધિપતિઃ કુન્તીપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ। કૃતમઙ્ગલસત્કારૈર્બ્રાહ્મણૈર્વેદપારગૈઃ
પૌરવોના રાજા, કુંતીપુત્ર યુધિષ્ઠિરને, વેદોમાં પારંગત બ્રાહ્મણોએ શુભ મંગલાચાર અને સન્માનથી વંદન કર્યું.
દ્વૈપાયનં પુરસ્કૃત્ય ધૌમ્યસ્યાભિમતે સ્થિતઃ। ભ્રાતૃભિઃ સહિતો રાજા રાજમાર્ગમતીત્ય ચ
વ્યાસજીને આગળ રાખી અને ધૌમ્યની સલાહ અનુસાર, રાજા પોતાના ભાઈઓ સાથે રાજમાર્ગે આગળ વધ્યા.
ઔપવાહ્યગતો રાજા કેશવેન સહાભિભૂઃ। તોરણદ્વારસુમુખં દ્વાત્રિંશદ્દ્વારસંયુતમ્
રાજા પોતાના રથ પર બેસી, કેશવ સાથે, બાવીસ દરવાજાવાળી સુંદર મુખ્ય પ્રવેશદ્વારથી શહેરમાં પ્રવેશ્યા.
વર્ધમાનપુરદ્વારાત્પ્રવિવેશ મહાદ્યુતિઃ। શઙ્ખદુન્દુભિનિર્ઘોષાઃ શ્રૂયન્તે બહવો ભૃશમ્
ફૂલતાં શહેરના દ્વારથી તેજસ્વી રાજા પ્રવેશ્યા; શંખ અને ઢોલના ઘોંઘાટ અનેક જગ્યાએ જોરશોરથી સંભળાતા.
જયેતિ બ્રાહ્મણગિરઃ શ્રૂયન્તે ચ સહસ્રશઃ। સંસ્તૂયમાનો મુનિભિઃ સૂતમાગધબન્દિભિઃ
બ્રાહ્મણોના 'જય'ના ઉદ્ગાર હજારોથી સંભળાતા, અને મુનિઓ, સૂતો, માગધો અને ગાયકોએ રાજાની પ્રશંસા કરી.
ઔપવાહ્યગતો રાજા રાજમાર્ગમતીત્ય ચ। કૃતમઙ્ગલસત્કારં પ્રવિવેશ ગૃહોત્તમમ્
રાજા રથ પર બેસી, રાજમાર્ગે પસાર થયા પછી, શુભ મંગલાચારથી સન્માનિત મુખ્ય મહેલમાં પ્રવેશ્યા.
પ્રવિશ્ય ભવનં રાજા નાગરૈરભિસંવૃતઃ। પ્રહૃષ્ટમુદિતૈરાસીત્સત્કારૈરભિપૂજિતઃ
પછી રાજા મહેલમાં પ્રવેશ્યા, નાગરિકો દ્વારા ઘેરાયેલા, આનંદ અને હર્ષથી ભરાયેલા અને સન્માનથી સન્માનિત થયા.
પૂજયામાસ વિપ્રેન્દ્રાન્કેશેન મહાત્મના। તતસ્તુ રાષ્ટ્રં નગરં નરનારીગણાયુતમ્
પછી તેમણે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણોને શ્રદ્ધાથી પૂજ્યા; ત્યારબાદ એ રાજ્ય અને શહેર, પુરુષો-સ્ત્રીઓની ભીડથી ભરાઈ ગયું.
ગોધનૈશ્ચ સમાકીર્ણં સસ્યૈર્વૃદ્ધિં તદાગમત્
અને ગાયોના ઝુંડ અને ભરપૂર પાકથી એ રાજ્ય સમૃદ્ધ બન્યું.
તેષાં પુણ્યજનોપેતં રાષ્ટ્રમાવિશતાં મહત્। પાણ્ડવાનાં મહારાજ શશ્વત્પ્રીતિરવર્ધત
એ મહાન ધરતીમાં, પુણ્યશાળી લોકો વસતા, જ્યારે પાંડવો પ્રવેશ્યા, ત્યારે તેમનો ચિરંજીવી આનંદ વધ્યો.
સૌબલેન ચ કર્ણેન ધાર્તરાષ્ટ્રૈઃ કૃપેણ ચ।' તથા ભીષ્મેણ રાજ્ઞા ચ ધર્મપ્રણયિના સદા
સૌબલ, કર્ણ, ધૃતરાષ્ટ્રપુત્રો, કૃપ, ભીષ્મ અને ધર્મપ્રિય રાજાએ—
પાણ્ડવાઃ સમપદ્યન્ત ખાણ્ડવપ્રસ્થવાસિનઃ। પઞ્ચભિસ્તૈર્મહેષ્વાસૈરિન્દ્રકલ્પૈઃ સમાવૃતમ્
પાંડવો હવે ખાંડવપ્રસ્થના નિવાસી બન્યા, અને એ પાંચ ઇન્દ્રસમાન મહાન ધનુર્ધારીઓએ તેમને ઘેરી લીધા.
શુશુભે તત્પુરશ્રેષ્ઠં નાગૈર્ભોગવતી યથા। `તતસ્તુ વિશ્વકર્માણં પૂજયિત્વા વિસૃજ્ય ચ
એ શ્રેષ્ઠ શહેર ભોગવતીની જેમ ઝળહળતું હતું; પછી પાંડવો વિશ્વકર્માની પૂજા કરી, તેમને વિદાય આપ્યા.
દ્વૈપાયનં ચ સંપૂજ્ય વિસૃજ્ય ચ નરાધિપઃ। વાર્ષ્ણેયમબ્રવીદ્રાજા ગન્તુકામં કૃતક્ષણમ્
દ્વૈપાયનને સન્માન આપી અને વિદાય લઈ, રાજાએ વૃષ્ણિવંશી પાસે, જે નિર્ધારિત સમયે જવા તૈયાર હતો, વાત કરી.
તવ પ્રસાદાદ્વાર્ષ્ણેય રાજ્યં પ્રાપ્તં મયાઽનઘ। પ્રસાદાદેવ તે વીર શૂન્યં રાષ્ટ્રં સુદુર્ગમમ્
તારી કૃપાથી, વૃષ્ણિવંશી, મને રાજ્ય મળ્યું છે, નિર્દોષ; ખરેખર, તારી દયા વડે, વીર, આ ખાલી અને કઠણ રાજ્ય ફરીથી વસેલું છે.
તવૈવ તુ પ્રસાદેન રાજ્યસ્થાશ્ચ ભવામહે। ગતિસ્ત્વમાપત્કાલેઽપિ પાણ્ડવાનાં ચ માધવ
માત્ર તારી કૃપાથી જ અમે રાજ્યમાં સ્થિર રહી શક્યા છીએ; મુશ્કેલીના સમયે પણ, માધવ, તું પાંડવોનો આશરો છે.
જ્ઞાત્વા તુ કૃત્યં કર્તવ્યં કારયસ્વ ભવાન્હિ નઃ। યદિષ્ટમનુમન્તવ્યં પાણ્ડવાનાં ત્વયાઽનઘ
શું કરવું તે જાણીને, તું અમારું માર્ગદર્શન કર; પાંડવો માટે જે તને યોગ્ય લાગે, નિર્દોષ, તે જ માન્ય કરવું.
ત્વત્પ્રભાવાન્મહારાજ્યં સંપ્રાપ્તં હિ સ્વધર્મતઃ। પિતૃપૈતામહં રાજ્યં કથં ન સ્યાત્તવ પ્રભો
તારી શક્તિથી મને આ મહારાજ્ય પાત્રતાપૂર્વક મળ્યું છે; પિતા-દાદાનું રાજ્ય પણ, પ્રભુ, કેમ તારું ન ગણાય?
ધાર્તરાષ્ટ્રા દુરાચારાઃ કિં કરિષ્યન્તિ પાણ્ડવાન્। યથેષ્ટં પાલય જગચ્છશ્વદ્ધર્મધુરં વહ
ધૃતરાષ્ટ્રના દુશ્ચરિત્ર પુત્રો પાંડવોનું શું બગાડી શકે? તું મનગમતું રાજ્ય ચલાવ અને હંમેશા ધર્મનું ભારણ વહન કર.