દ્રવન્તિસ્મ નદન્તિસ્મ ક્રોશન્તઃ પાણ્ડવાન્પ્રતિ। પાડવાસ્તુ સ્વનં શ્રુત્વા આર્તાનાં રોમહર્ષણમ્
તેઓ પાંડવો સામે દોડી, બૂમો પાડી અને ચીસો પાડતા હતા; પાંડવો જ્યારે દુઃખી લોકોની આ પukar સાંભળી, ત્યારે તેમના રોમકૂપ ઊભા થઈ ગયા.
અભિવાદ્ય તતો દ્રોણં રથાનારુરુહુસ્તદા। યુધિષ્ઠિરં નિવાર્યાશુ મા યુધ્યસ્વેતિ પાણ્ડવમ્
પછી સૌએ દ્રોણને વંદન કરી, તરત જ રથમાં ચઢ્યા અને યુધિષ્ઠિરને રોકી કહ્યું: 'પાંડવ, તું યુદ્ધ ન કર.'
માદ્રેયૌ ચક્રરક્ષૌ તુ ફાલ્ગુનશ્ચ તદાઽકરોત્। સેનાગ્રગો ભીમસેનસ્તદાભૂદ્ગદયા સહ
માદ્રીપુત્રોએ રક્ષા માટે કવચ ધારણ કર્યું અને ફાલ્ગુન પણ એમ જ ઊભો રહ્યો; ભીમસેન, સૈન્યના આગવા, ગદા લઈને મજબૂતીથી ઊભો રહ્યો.
તદા શત્રુસ્વનં શ્રુત્વા ભ્રાતૃભિઃ સહિતોઽનઘઃ। આયાજ્જવેન કૌન્તેયો રથેનાનાદયન્દિશઃ
શત્રુઓના અવાજ સાંભળી, નિર્દોષ કૌંતેય પોતાના ભાઈઓ સાથે ઝડપથી રથમાં ચઢી, ચારે બાજુ ગુંજતો આગળ વધ્યો.
પઞ્ચાલાનાં તતઃ સેનામુદ્ધૂતાર્ણવનિઃસ્વનામ્। ભીમસેનો મહાબાહુર્દણ્ડપાણિરિવાન્તકઃ
પછી ભીમસેન, બલવાન ભુજાવાળો, દંડધારી યમરાજ જેવો, પાંચાલ સૈન્યમાં પ્રવેશ્યો, જેના અવાજે મોજાં ભરેલા દરિયાની જેમ ધ્વનિ થતી હતી.
પ્રવિવેશ મહાસેનાં મકરઃ સાગરં યથા। `ચતુરઙ્ગબલાકીર્ણે તતસ્તસ્મિન્રણોત્સવે
તે મહાસૈન્યમાં, ચાર પ્રકારની સેના ભરેલી હતી, તેમાં એ મહાવીર મકર માછલી સમાન સાગરમાં પ્રવેશે તેમ ઘૂસી ગયો.
સ્વયમભ્યદ્રવદ્ભીમો નાગાનીકં ગદાધરઃ
પછી ભીમ પોતે ગદા લઈને, હાથીદળ સામે તૂટી પડ્યો.
સ યુદ્ધકુશલઃ પાર્થો બાહુવીર્યેણ ચાતુલઃ। અહનત્કુઞ્જરાનીકં ગદયા કાલરૂપધૃક્
યુદ્ધકુશળ અને બલવાન પાર્થે, પોતાના બાહુબળથી, ગદા વડે હાથીદળને માર માર્યો, જાણે કાળરૂપ ધારણ કર્યો હોય.
તે ગજા ગિરિસઙ્કાશાઃ ક્ષરન્તો રુધિરં બહુ। ભીમસેનસ્ય ગદયા ભિન્નમસ્તકપિણ્ડકાઃ
પર્વત સમાન મોટા હાથીઓ, ભીમસેનની ગદાથી માથું ફાટી, ઘણું લોહી વહાવી રહ્યા હતા.
પતન્તિ દ્વિરદા ભૂમૌ વજ્રઘાતાદિવાચલાઃ। ગજાનશ્વાન્રથાંશ્ચૈવ પાતયામાસ પાણ્ડવઃ
વજ્રના ઘા પડતાં પર્વતો જેમ જમીન પર પડી જાય, એમ હાથીઓ ધરતી પર પટકાઈ ગયા; પાંડવે હાથી, ઘોડા અને રથોને પણ ધરાશાયી કર્યા.
પદાતીંશ્ચ રથાંશ્ચૈવ ન્યવધીદર્જુનાગ્રજઃ। ગોપાલ ઇવ દણ્ડેન યથા પશુગણાન્વને
અર્જુનના મોટા ભાઈએ પગદળ અને રથિયારોને એમ માર્યા જેમ ગોપાળ વનમાં દંડથી પશુઓને હાંકે.
ચાલયન્રથનાગાંશ્ચ સંચચાલ વૃકોદરઃ। ભારદ્વાજપ્રિયં કર્તુમુદ્યતઃ ફાલ્ગુનસ્તદા
વૃકોદરે રથ અને હાથીઓને હલાવી નાખ્યા, અને ફાલ્ગુન પણ ભારદ્વાજને પ્રસન્ન કરવા માટે એ જ રીતે આગળ વધ્યો.
પાર્ષતં શરજાલેન ક્ષિપન્નાગાત્સ પાણ્ડવઃ। હયૌઘાંશ્ચ રથૌઘાંશ્ચ ગજૌઘાંશ્ચ સમન્તતઃ
પાંડુપુત્રે પાર્ષત પર તીક્ષ્ણ બાણોની ઝરમર વરસાવી, ચારેય બાજુએ ઘોડાઓ, રથો અને હાથીઓના ટોળાંને ધ્વંસ કર્યા.
પાતયન્સમરે રાજન્યુગાન્તાગ્રિરિવ જ્વલન્। તતસ્તે હન્યમાના વૈ પઞ્ચાલાઃ સૃઞ્જયાસ્તથા
યુદ્ધમાં તે જ્યોત્સ્ના સમાન પ્રખર અગ્નિ બનીને શત્રુઓને પછાડતો ગયો; ત્યારબાદ પંચાલો અને શ્રુંજયો પણ ધ્વંસ પામ્યા.
શરૈર્નાનાવિધૈસ્તૂર્ણં પાર્થં સંછાદ્ય સર્વશઃ। સિંહનાદં મુખૈઃ કૃત્વા સમયુધ્વન્ત પાણ્ડવમ્
પાંચાલોએ અનેક પ્રકારના ઝડપી બાણોથી પાર્થને આખો ઢાંકી દીધો અને સિંહની જેમ ગર્જના કરી, પાંડવ સાથે યુદ્ધ કરવા તત્પર થયા.
તદ્યુદ્ધમભવદ્ધોરં સમુહાદ્ભુતદર્શનમ્। સિંહનાદસ્વનં શ્રુત્વા નામૃષ્યત્પાકશાસનિઃ
તે યુદ્ધ અત્યંત ભયાનક અને અદ્ભુત દેખાતું હતું; સિંહની ગર્જના જેવો અવાજ સાંભળી પાંડુપુત્રે તેને સહન કરી શક્યો નહીં.
તતઃ કિરીટી સહસા પઞ્ચાલાન્સમરેઽદ્રવત્। છાદયન્નિષુજાલેન મહતા મોહયન્નિવ
પછી મુક્તમણિ ધારણ કરનાર પાંડવ ઝડપથી યુદ્ધભૂમિમાં પંચાલો પર તૂટી પડ્યો અને મોટા બાણવર્ષાથી તેમને ઢાંકી દીધા, જાણે તેમને ભ્રમિત કરી દીધા હોય.
શીઘ્રમભ્યસ્યતો બાણાન્સંદધાનસ્ય ચાનિશમ્। નાન્તરં દદૃશે કિંચિત્કૌન્તેયસ્ય યશસ્વિનઃ
કુંતીપુત્ર સતત ઝડપથી બાણ ખેંચી અને છોડતો રહ્યો, એટલું કે તેની ઝલક પણ કોઈ જોઈ શક્યું નહીં.
ન દિશો નાન્તરિક્ષં ચ તદા નૈવ ચ મેદિની। અદૃશ્યત મહારાજ તત્ર કિંચિન્ન સઙ્ગરે
એ યુદ્ધમાં, રાજન, દિશાઓ, આકાશ કે ધરતી કંઈ જ દેખાતું નહોતું; બધું જ ધૂંધળું થઈ ગયું હતું.
પાઞ્ચાલાનાં કુરૂણાં ચ સાધુસાધ્વિતિ નિસ્વનઃ। તત્ર તૂર્યનિનાદશ્ચ શઙ્ખાનાં ચ મહાસ્વનઃ
પંચાલો અને કૌરોમાંથી 'શાબાશ, શાબાશ'ના અવાજો ઉઠ્યા, સાથે તુરીય અને શંખોના ગર્જન પણ સંભળાયા.
સિંહનાદશ્ચ સંજજ્ઞે સાધુશબ્દેન મિશ્રિતઃ। તતઃ પાઞ્ચાલરાજસ્તુ તથા સત્યજિતા સહ
સિંહની ગર્જના સાથે પ્રશંસાના અવાજો ભળી ગયા; ત્યારબાદ પંચાલરાજા સત્યજિત સાથે આગળ વધ્યા.
ત્વરમાણોઽભિદુદ્રાવ મહેન્દ્રં શમ્બરો યથા। મહતા શરવર્ષેણ પાર્થઃ પાઞ્ચાલમાવૃણોત્
જેમ શમ્બર મહેન્દ્ર સામે દોડી જાય તેમ, પાર્થ પણ ઝડપી આગળ વધ્યો અને પંચાલોને ભારે બાણવર્ષાથી ઢાંકી દીધા.
તતો હલહલાશબ્દ આસીત્પાઞ્ચાલકે બલે। જિવૃક્ષતિ મહાસિંહે ગજાનામિવ યૂથપમ્
પછી પંચાલોની સેના માં ભારે ગુંજાટ મચી, જાણે મહાસિંહ ઘાયલ થયેલા હાથીના વડાને ગર્જે છે.
દૃષ્ટ્વા પાર્થં તદાયાન્તં સત્યજિત્સત્યવિક્રમઃ। પાઞ્ચાલં વૈ પરિપ્રેપ્સુર્ધનઞ્જયમદુદ્રુવત્
પાર્થને આગળ આવતો જોઈ, સત્યજિતે પોતાના પરાક્રમથી પંચાલોની રક્ષા કરવા ધનંજય સામે દોડ લગાવી.
તતસ્ત્વર્જુનપાઞ્ચાલૌ યુદ્ધાય સમુપાગતૌ। વ્યક્ષોભયેતાં તૌ સૈન્યમિન્દ્રવૈરોચનાવિવ
પછી અર્જુન અને પંચાલના સત્યજિત યુદ્ધ માટે સામસામે આવ્યા અને બંનેએ સેના હલાવી નાખી, જેમ ઇન્દ્ર અને વિરોચન યુદ્ધ કરે.
તતઃ સત્યજિતં પાર્થો દશભિર્મર્મભેદિભિઃ। વિવ્યાધ બવલદ્ગાઢં તદદ્ભુતમિવાભવત્
પછી પાર્થે દસ બાણોથી સત્યજિતના મુખ્ય અંગો ભેદી નાખ્યા; એ કૌશલ્ય અદ્ભુત જણાયું.
તતઃ શરશતૈઃ પાર્થં પાઞ્ચાલઃ શીઘ્રમાર્દયત્। પાર્થસ્તુ શરવર્ષેણ ચ્છાદ્યમાનો મહારથઃ
પછી પંચાલે ઝડપથી શતાબ્દી બાણોથી પાર્થને ઘાયલ કર્યો; અને મહારથી પાર્થ બાણવર્ષથી ઢાંકી ગયો.
વેગં ચક્રે મહાવેગો ધનુર્જ્યામવમૃજ્ય ચ। તતઃ સત્યજિતશ્ચાપં છિત્વા રાજાનમભ્યયાત્
પાર્થે પોતાની શક્તિ એકઠી કરી, ધનુષની ડોરી ઝડપથી ખેંચી; પછી સત્યજિતનું ધનુષ કાપી, રાજા સામે આગળ વધ્યો.
અથાન્યદ્ધનુરાદાય સત્યજિદ્વેગવત્તરમ્। સાશ્વં સસૂતં સરથં પાર્થં વિવ્યાધ સત્વરઃ
ત્યારે સત્યજિતે બીજું વધુ શક્તિશાળી ધનુષ લીધું અને ઝડપથી પાર્થ, તેના ઘોડા, સારથી અને રથને ઘાયલ કર્યા.
સ તં ન મમૃષે પાર્થઃ પાઞ્ચાલેનાર્દિતો યુધિ। તતસ્તસ્ય વિનાશાર્થં સત્વરં વ્યસૃજચ્છરાન્
પંચાલ દ્વારા યુદ્ધમાં ઘાયલ થયેલા પાર્થે એ સહન ન કર્યું; પછી તેને નાશ કરવા માટે ઝડપથી પોતાના બાણ છોડ્યા.