વ્યભજત્સ તદા પેશીં ભગવાનૃષિસત્તમઃ। `ગણ્યમાનેષુ કુણ્ડેષુ શતે પૂર્ણે મહાત્મના
એ સમયે કૃષ્ણ દ્વૈપાયન મહર્ષીએ પોતે જ એ માંસપિંડને વિભાજિત કરી, અને મહાન આત્માએ એક એક કરીને સો ભાગ કુંડમાં મૂકી દીધા.
અભવચ્ચાપરં ખણ્ડં વામહસ્તે તદા કિલ।' ગણયિત્વા શતં પૂર્ણમંશાનામાહ સૌબલીમ્
પછી એમના ડાબા હાથમાં એક ભાગ વધુ બચી ગયો; સો પૂર્ણ ભાગ ગણ્યા પછી, તેમણે સુબલની દીકરીને કહ્યું.
પૂર્ણં પુત્રશતં ત્વેતન્ન મિથ્યા વાગુદાહૃતા। દૈવયોગાચ્ચ ભાગૈકઃ પરિશિષ્ટઃ શતાત્પરઃ
"તને પૂરા સો પુત્ર મળશે; આ વચન ખોટું નથી. દૈવી ઈચ્છાથી એક ભાગ વધુ રહ્યો છે, જે સોથી અલગ છે."
એષા તે સુભગા કન્યા ભવિષ્યતિ યતેપ્સિતા
"આ શુભ દીકરી તારી ઈચ્છા પ્રમાણે તને મળશે."
તં ચાપિ પ્રાક્ષિપત્તત્ર કન્યાભાગં તપોધનઃ। `સંભૂતા ચૈવ કાલેન સર્વેષાં ચ યવીયસી
પછી તે તપસ્વીએ એ દીકરીનો ભાગ પણ ત્યાં મૂકી દીધો; અને સમય આવતાં, એ બધામાં સૌથી નાની દીકરી જન્મી.
ઐતત્તે કથિતં રાજન્દુઃશલાજન્મ ભારત। બ્રૂહિ રાજેન્દ્ર કિં ભૂયો વર્તયિષ્યામિ તેઽનઘ
હે ભારત, હું તને દુઃશલા જન્મની વાત કહી દીધી. હવે, હે રાજેન્દ્ર, તને જે વધુ સાંભળવું હોય એ કહેજે, હું તને કહું છું, હે નિર્દોષ.
જ્યેષ્ઠાઽનુજ્યેષ્ઠતાં તેષાં નામાનિ ચ પૃથક્પૃથક્। ધૃતરાષ્ટ્રસ્ય પુત્રાણામાનુપૂર્વ્યાત્પ્રકીર્તય
હવે ધૃતરાષ્ટ્રના પુત્રોના મોટાપણું અને નામો એક પછી એક ક્રમવાર કહો.
દુર્યોધનો યુયુત્સુશ્ચ રાજન્દુઃશાસનસ્તથા। દુઃસહો દુઃશલશ્ચૈવ જલસન્ધઃ સમઃ સહઃ
દુર્યોધન, યુયુત્સુ, દુઃશાસન, દુઃસહ, દુઃશલ, જલસંધ, સમ, અને સહ;
વિન્દાનુવિન્દૌ દુર્ધર્ષઃ સુબાહુર્દુષ્પ્રધર્ષણઃ। દુર્મર્ષણો દુર્મુખશ્ચ દુષ્કર્ણઃ કર્ણ એવ ચ
વિંદ, અનુવિંદ, દુર્દર્શ, સુબાહુ, દુષ્પ્રધર્ષણ, દુર્મર્ષણ, દુર્મુખ, દુષ્કર્ણ અને કર્ણ;
વિવિંશતિર્વિકર્ણશ્ચ શલઃ સત્વઃ સુલોચનઃ। ચિત્રોપચિત્રૌ ચિત્રાક્ષશ્ચારુચિત્રઃ શરાસનઃ
વિવિંશતિ, વિકર્ણ, શલ, સત્વ, સુલોચન, ચિત્રોપચિત્ર, ચિત્રાક્ષ, ચારુચિત્ર અને શરાસન;
દુર્મદો દુર્વિગાહશ્ચ વિવિત્સુર્વિકટાનનઃ। ઊર્ણનાભઃ સુનાભશ્ચ તથા નન્દોપનન્દકૌ
દુર્મદ, દુર્વિગાહ, વિવિત્સુ, વિકટાનન, ઊર્ણનાભ, સુનાભ, અને એ જ રીતે નંદ તથા ઉપનંદ;
ચિત્રબાણશ્ચિત્રવર્મા સુવર્મા દુર્વિમોચનઃ। અયોબાહુર્મહાબાહુશ્ચિત્રાઙ્ગશ્ચિત્રકુણ્ડલઃ
ચિત્રબાણ, ચિત્રવર્મા, સુવર્મા, દુર્વિમોચન, અયોબાહુ, મહાબાહુ, ચિત્રાંગ અને ચિત્રકુંડલ;
ભીમવેગો ભીમબલો બલાકી બલવર્ધનઃ। ઉગ્રાયુધઃ સુષેણશ્ચ કુણ્ડધારો મહોદરઃ
ભીમવેગ, ભીમબલ, બલાકી, બલવર્ધન, ઉગ્રાયુધ, સુષેણ, કુંડધાર અને મહોદર;
ચિત્રાયુધો નિષઙ્ગી ચ પાશી વૃન્દારકસ્તથા। દૃઢવર્મા દૃઢક્ષત્રઃ સોમકીર્તિરનૂદરઃ
ચિત્રાયુધ, નિષંગી, પાશી, વૃંદારક, દૃઢવર્મા, દૃઢક્ષત્ર, સોમકીર્તિ અને અનૂદર.
દૃઢસન્ધો જરાસન્ધઃ સત્યસન્ધઃ સદઃ સુવાક્। ઉગ્રશ્રવા ઉગ્રસેનઃ સેનાનીર્દુષ્પરાજયઃ
જરાસંધ પોતાના સંબંધોમાં અડગ, વચનનો પક્કો, સભામાં વાક્ચાતુર્ય ધરાવનારો, ભયંકર પ્રતિષ્ઠાવાળો, વિશાળ સેના ધરાવતો અને યુદ્ધમાં હરાવવો અઘરો હતો.
અપરાજિતઃ કુણ્ડશાયી વિશાલાક્ષો દુરાધરઃ। દૃઢહસ્તઃ સુહસ્તશ્ચ વાતવેગસુવર્ચસૌ
તે અજેય હતો, કાંટાવાળી શય્યામાં સુતો, વિશાળ આંખો ધરાવતો, જિતવું મુશ્કેલ, મજબૂત હાથવાળો, કુશળ હાથવાળો અને પવન જેવી તેજસ્વિતા ધરાવતો હતો.
આદિત્યકેતુર્બહ્વાશી નાગદત્તોઽગ્રયાય્યપિ। કવચી ક્રથનઃ કુણ્ડી કુણ્ડધારો ધનુર્ધરઃ
સૂર્યધ્વજ ધારણ કરતો, બહુ ખાવાવાળો, સાપોનું દાન મળેલું, સન્માનમાં સર્વોપરી, કવચધારી, દુશ્મનોને ચકનાચૂર કરનાર, સુંદર કુંડળો પહેરનાર અને ધનુષ્ય ચલાવવામાં નિપુણ હતો.
ઉગ્રભીમરથૌ વીરૌ વીરબાહુરલોલુપઃ। અભયો રૌદ્રકર્મા ચ તથા દૃઢરથાશ્રયઃ
રથ પર ભયંકર અને ભયાનક, પરાક્રમી, બલવાન હાથવાળો, અતૃપ્ત, નિર્ભય, ભયાનક કૃત્યો કરનાર અને પોતાના રથમાં અડગ રહેતો હતો.
અનાધૃષ્યઃ કુણ્ડભેદી વિરાવી ચિત્રકુણ્ડલઃ। પ્રમથશ્ચ પ્રમાથી ચ દીર્ઘરોમશ્ચ વીર્યવાન્
કોઈ પણ જીત ન શકે એવો, કુંડળ તોડી નાખનાર, ગર્જનાવાળો, ચમકતા કુંડળો ધરાવતો, દમનકાર અને વિનાશક, લાંબા વાળવાળો અને શક્તિશાળી હતો.
દીર્ઘબાહુર્મહાબાહુર્વ્યૂઢોરાઃ કનકધ્વજઃ। કુણ્ડાશી વિરાજાશ્ચૈવ દુઃશલા ચ શતાધિકા
લાંબા હાથવાળો, મહાબલવાન, પહોળા છાતીવાળો, સોનાની ધ્વજાવાળો, કુંડળ ખાવાવાળો, તેજસ્વી અને દુઃશલા, જે સો કરતાં વધુ હતી.
ઇતિ પુત્રશતં રાજન્કન્યા ચૈવ શતાધિકા। નામધેયાનુપૂર્વ્યેણ વિદ્ધિ જન્મક્રમં નૃપ
હે રાજા, આમ સો પુત્રો અને સો એક દીકરીઓ હતી; તેમનાં નામ અને જન્મક્રમ મેં જેમ કહ્યું તેમ જાણો.
સર્વે ત્વતિરથાઃ શૂરાઃ સર્વે યુદ્ધવિશારદાઃ। સર્વે વેદવિદશ્ચૈવ સર્વે સર્વાસ્ત્રકોવિદાઃ
બધા મહાન રથીઓ, બહાદુર, યુદ્ધમાં પારંગત, વેદોમાં નિષ્ણાત અને દરેક શસ્ત્રમાં કુશળ હતા.
સર્વેષામનુરૂપાશ્ચ કૃતા દારા મહીપતે। ધૃતરાષ્ટ્રેણ સમયે પરીક્ષ્ય વિવિવન્નૃપ
હે મહારાજ, દરેક માટે યોગ્ય વર-વધૂ ધૃતરાષ્ટ્રે યોગ્ય સમયે, સારી રીતે વિચાર કરીને પસંદ કર્યા હતા.
દુઃશલાં ચાપિ સમયે ધૃતરાષ્ટ્રો નરાધિપઃ। જયદ્રથાય પ્રદદૌ વિધિના ભરતર્ષભ
અને યોગ્ય સમયે ધૃતરાષ્ટ્રે પોતાની પુત્રી દુઃશલાને વિધિ પ્રમાણે જયદ્રથને આપી હતી, હે ભરતશ્રેષ્ઠ.
ઇતિ પુત્રશતં રાજન્યુયુત્સુશ્ચ શતાધિકઃ। કન્યકા દુઃશલા ચૈવ યથાવત્કીર્તિતં મયા
હે રાજા, આમ સો પુત્રો અને યુયુત્સુ મળીને સો એક થયા; અને પુત્રી દુઃશલા, જેમ મેં યોગ્ય રીતે વર્ણવી છે.
જાતે બલવતાં શ્રેષ્ઠે પાણ્ડુશ્ચિન્તાપરોઽભવત્। કથમન્યો મમ સુતો લોકે શ્રેષ્ઠો ભવેદિતિ
જ્યારે બલવાનમાં શ્રેષ્ઠ પુત્ર જન્મ્યો, ત્યારે પાંડુ ચિંતિત થયો કે મારા બીજો પુત્ર દુનિયામાં કેવી રીતે શ્રેષ્ઠ બની શકે.
દૈવે પુરુષકારે ચ લોકોઽયં સંપ્રતિષ્ઠિતઃ। તત્ર દૈવં તુ વિધિના કાલયુક્તેન લભ્યતે
આ જગત દૈવ અને પુરુષાર્થ પર ટકી છે; પણ દૈવ તો સમયની સાથે જ મળે છે.
ઇન્દ્રો હિ રાજા દેવાનાં પ્રધાન ઇતિ નઃ શ્રુતમ્। અપ્રમેયબલોત્સાહો વીર્યવાનમિતદ્યુતિઃ
અમે સાંભળ્યું છે કે ઇન્દ્ર દેવતાઓના રાજા અને મુખ્ય છે, જેમની શક્તિ અને ઉત્સાહ અપરિમિત છે, પરાક્રમ અને તેજ પણ અનંત છે.
તં તોષયિત્વા તપસા પુત્રં લપ્સ્યે મહાબલમ્। યં દાસ્યતિ સ મે પુત્રં સ વીરયાન્ભવિષ્યતિ
હું તપસ્યા કરીને તેમને પ્રસન્ન કરીશ અને મહાબલવાન પુત્ર મેળવશ; જે પુત્ર તેઓ આપશે તે પરાક્રમી થશે.
અમાનુષાન્માનુષાંશ્ચ સંગ્રામે સ હનિષ્યતિ। કર્મણા મનસા વાચા તસ્માત્તપ્સ્યે મહત્તપઃ
એ પુત્ર માનવ અને અમાનવ શત્રુઓને યુદ્ધમાં કર્મ, મન અને વાણીથી હરાવશે; તેથી હું મહાન તપ કરું છું.