વિદ્વ્વા તં ચ રણે દ્રોણં પઞ્ચભિર્નતપર્વભિઃ। ક્ષુરપ્રેણ સુતીક્ષ્ણેન ચિચ્છેદાસ્ય મહદ્ધનુઃ
પછી પંડિત યુધિષ્ઠિરે યુદ્ધમાં પાંચ તીક્ષ્ણ અને સુસજ્જ બાણોથી દ્રોણને ઘાયલ કર્યો અને એનું મોટું ધનુષ્ય કાપી નાખ્યું.
તદપાસ્ય ધનુશ્છિન્નં દ્રોણઃ ક્ષત્રિયમર્દનઃ। ગદાં ચિક્ષેપ સહસા ધર્મપુત્રાય મારિષ
પછી ધનુષ્ય કપાઈ ગયું જોઈ, ક્ષત્રિયવિર દ્રોણે તરત જ પોતાની ગદા ઉઠાવીને ધર્મપુત્ર યુધિષ્ઠિર પર ફેંકી.
તામાપતન્તીં સહસા ગદાં દૃષ્ટ્વા યુધિષ્ઠિરઃ। ગદામેવાગ્રહીત્ક્રુદ્ધશ્ચિક્ષેપ ચ પરન્તપ
એ ગદા ઝડપથી પોતાની તરફ આવતી જોઈ, યુધિષ્ઠિરે પણ ક્રોધથી પોતાની ગદા ઉઠાવી અને દુશ્મનોને દહાડનાર બનીને ફેંકી.
તે ગદે સહસા મુક્તે સમાસાદ્ય પરસ્પરમ્। સઙ્ઘર્ષાત્પાવકં મુક્ત્વા સમેયાતાં મહીતલે
બન્ને ગદાઓ એકસાથે છૂટી, એકબીજાને અથડાઈ, અને એ અથડામણથી અગ્નિ નીકળ્યો અને બન્ને ગદાઓ ધરતી પર પડી ગઈ.
તતો દ્રોણો ભૃશં ક્રુદ્ધો ધર્મરાજસ્ય મારિષ। ચતુર્ભિર્નિશિતૈસ્તીક્ષ્ણૈર્હયાઞ્જઘ્ને શરોત્તમૈઃ
પછી દ્રોણે ભારે ક્રોધથી ધર્મરાજાના ઘોડાઓને ચાર તીક્ષ્ણ અને ઉત્તમ બાણોથી ઘાયલ કર્યા.
ચિચ્છેદૈકેન ભલ્લેન ધનુશ્ચેન્દ્રધ્વજોપમમ્। કેતુમેકેન ચિચ્છેદ પાણ્ડવં ચાર્દયત્ત્રિભિઃ
એક પહોળા બાણથી યુધિષ્ઠિરનું ઇન્દ્રધ્વજ જેવું ધનુષ્ય કાપી નાખ્યું, બીજાથી ધ્વજ કાપી નાખ્યો અને ત્રણ બાણોથી પાંડવને ઘાયલ કર્યો.
હતાશ્વાત્તુલ રથાત્તૂર્ણમવપ્લુત્ય યુધિષ્ઠિરઃ। તસ્થાવૂર્ધ્વભુજો રાજા વ્યાયુધો ભરતર્ષભ
ઘોડા મરી ગયા અને રથ તૂટી ગયો ત્યારે યુધિષ્ઠિરે તરત જ રથમાંથી કૂદી પડ્યો અને નિશસ્ત્ર બનીને, હાથ ઉપર ઉંચા રાખી, ઉભો રહ્યો.
વિરથં તં સમાલોક્ય વ્યાયુધં ચ વિશેષતઃ। દ્રોણો વ્યમોહયચ્છત્રૂન્સર્વસૈન્યાનિ ચાભિભો
એમને રથવિહિન અને ખાસ કરીને નિશસ્ત્ર જોઈને, દ્રોણે શત્રુઓ અને આખા સેના પર મોહ છાવી દીધો.
મુઞ્ચંશ્ચેષુગણાંસ્તીક્ષ્ણાઁલ્લઘુહસ્તો દૃઢવ્રતઃ। અભિદુદ્રાવ રાજાનં સિંહો મૃગમિવોલ્બણઃ
ઝડપથી હાથ ચલાવી અને દૃઢ નિશ્ચયથી, તીક્ષ્ણ બાણોની વર્ષા કરતા, દ્રોણ રાજા પર એ રીતે દોડી આવ્યો જેમ સિંહ નિરાશ્રય હરણ પર તૂટી પડે.
તમભિદ્રુતમાલોક્ય દ્રોણેનામિત્રઘાતિના। હાહેતિ સુમહાઞ્શબ્દઃ પાણ્ડૂનાં સમજાયત
દ્રોણ, દુશ્મનોના વિનાશક, એમને દોડી આવતો જોઈ, પાંડવોમાં 'હાય!' એવો મોટો રડવાનો અવાજ ઊઠ્યો.
હૃતો રાજા હૃતો રાજા ભારદ્વાજેન મારિષ। ઇત્યાંસીત્સુમહાઞ્શબ્દઃ પાણ્ડૂસૈન્યસ્ય સર્વતઃ
રાજા પકડાઈ ગયા! રાજા પકડાઈ ગયા! ભારદ્વાજના પુત્રે પાંડવોની સેનામાં ચારે બાજુથી આવો મોટો હાહાકાર થયો.
તતસ્ત્વરિતમારુહ્ય સહદેવરથં નૃપઃ। અપાયાજ્જવનૈરશ્વૈઃ કુન્તીપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ
પછી કુંતીપુત્ર યુધિષ્ઠિરે ઝડપથી સહદેવના રથ પર ચડીને, પોતાના ઝડપી ઘોડાઓ સાથે ત્યાંથી નીકળી ગયા.
માદ્રેયસ્તુ તતઃ ક્રુદ્ધો દુર્મુખં ચ શિતૈઃ શરૈઃ। ભ્રાતા ભ્રાતરમાયત્તો વિવ્યાધ પ્રહસન્નિવ
પછી માદ્રીપુત્ર ગુસ્સામાં આવીને, દુરમુખને તીક્ષ્ણ બાણોથી ઘાયલ કર્યો—એક ભાઈએ બીજા ભાઈ પર હસી ને બાણ છોડ્યા.
તં રણે રભસં દૃષ્ટ્વા સહદેવં મહાબલમ્। દુર્મુખો નવભિર્બાણૈસ્તાડયામાસ ભારત
યુદ્ધમાં સહદેવને એટલો ઉત્સાહી જોઈને, દુરમુખે નવ બાણો મારીને તેને ઘાયલ કર્યો.
દુર્મુખસ્ય તુ ભલ્લેન ચ્છિત્ત્વા કેતું મહાબલઃ। જઘાન ચતુરો વાહાંશ્ચતુર્ભિર્નિશિતૈઃ શરૈઃ
પણ શક્તિશાળી સહદેવે દુરમુખનો ધ્વજ પહોળા ફલાવાળો બાણ મારીને કાપી નાખ્યો અને ચાર તીક્ષ્ણ બાણોથી તેના ચારેય ઘોડાઓને માર્યા.
અથાપરેણ ભલ્લેન પીતેન નિશિતેન હ। ચિચ્છેદ સારથેઃ કાયાચ્છિરો જ્વલિતકુણ્ડલમ્
પછી એક બીજાં તીક્ષ્ણ અને સુવર્ણપંખી બાણથી, તેણે ઝગમગતાં કુંડળવાળા સારથિનું માથું શરીરથી અલગ કરી નાખ્યું.
ક્ષુરપ્રેણ ચ તીક્ષ્ણેન કૌરવ્યસ્ય મહદ્ધનુઃ। સહદેવો રણે છિત્ત્વા તં ચ વિવ્યાધ પઞ્ચભિઃ
પછી સહદેવે તીક્ષ્ણ કટારીવાળા બાણથી કૌરવનું મોટું ધનુષ્ય કાપી નાખ્યું અને પાંચ બાણો મારીને તેને ઘાયલ કર્યો.
હતાશ્વં તુ રથં ત્યક્ત્વા દુર્મુખો વિમનાસ્તદા। આરુરોહ રથં રાજન્નિરમિત્રસ્ય ભારત
ઘોડા મરી ગયા પછી, દુઃખી દુરમુખે પોતાનો રથ છોડી દીધો અને નિરમિત્રના રથ પર ચડી ગયો.
સહદેવસ્તતઃ ક્રુદ્ધો નિરમિત્રં મહાહવે। જઘાન પૃથુધારેણ ભલ્લેન પરવીરહા
પછી ગુસ્સે ભરેલા સહદેવે મહાયુદ્ધમાં પરશત્રુઓને હરાવનાર નિરમિત્રને પહોળા ફલાવાળા બાણથી ઘાયલ કર્યો.
સ પપાત રથોપસ્થાન્નિરમિત્રો જનેશ્વરઃ। ત્રિગર્તરાજસ્ય સુતો વ્યથયંસ્તવ વાહિનીમ્
નિરમિત્ર, ત્રિગર્તના રાજપુત્ર, રથમાંથી નીચે પડી ગયો, એ જોઈને તમારી સેનામાં ભય ફેલાઈ ગયો.
તં તુ હત્વા મહાબાહુઃ સહદેવો વ્યરોચત। યથા દાશરથી રામઃ ખરં હત્વા મહાબલમ્
તેને મારીને, બલવાન સહદેવ તેજસ્વી બની ગયો, જેમ દશરથપુત્ર રામે શક્તિશાળી ખરને મારીને કીર્તિ મેળવી હતી.
હાહાકારો મહાનાસીત્ત્રિગર્તાનાં જનેશ્વર। રાજપુત્રં હતં દૃષ્ટ્વા નિરમિત્રં મહારથમ્
ત્રિગર્તોમાં મોટો હાહાકાર થયો, જયારે તેમણે મહારથી અને રાજપુત્ર નિરમિત્રને મરેલો જોયો.
નકુલસ્તે સુતં રાજન્વિકર્ણં પૃથુલોચનમ્। મુહૂર્તાજ્જિતવાઁલ્લોકે તદદ્ભુતમિવાભવત્
નકુલએ, રાજન, તમારા પુત્ર વિશાળ નેત્રવાળા વિકર્ણને થોડા જ સમયમાં હરાવી દીધો; એ જોઈને બધાને આશ્ચર્ય લાગ્યું.
સાત્યકિં વ્યાઘ્રદત્તસ્તુ શરૈઃ સન્નતપર્વભિઃ। ચક્રેઽદૃશ્યં સાશ્વસૂતં સધ્વજં પૃતનાન્તરે
વ્યાઘ્રદત્તે વાંકિયા ધારવાળા બાણોથી સાથી ઘોડા, સારથિ અને ધ્વજ સાથે સાથીકીને સેનામાં અદૃશ્ય કરી દીધો.
તાન્નિવાર્ય શરાઞ્શૂરઃ શૈનેયઃ કૃતહસ્તવત્। સાશ્વસૂતધ્વજં બાણૈર્વ્યાઘ્રદત્તમપાતયત્
પણ શૂરવીર, હથિયાર ચલાવવામાં કુશળ, શૈન્યપુત્ર સાથીકીએ એ બધા બાણો અટકાવીને પોતાના બાણોથી વ્યાઘ્રદત્તને ઘોડા, સારથિ અને ધ્વજ સાથે નીચે પાડી દીધો.
કુમારે નિહતે તસ્મિન્માગધસ્ય સુતે પ્રભો। માગધાઃ સર્વતો યત્તા યુયુધાનમુપાદ્રવન્
માગધના પુત્ર રાજકુમારના મૃત્યુ પછી, બધા માંગધો ચારે બાજુથી ભેગા થઈને યુયુધાન પર તૂટી પડ્યા.
વિસૃજન્તઃ શરાંશ્ચૈવ તોમરાંશ્ચ સહસ્રશઃ। મિણ્ડિપાલાંસ્તથા પ્રાસાન્મુદ્રાન્મુસલાનપિ।। અયોધયન્રણે શૂરાઃ સાત્વતં યુદ્ધદુર્મદમ્
હજારો બાણો, ભાલા, ગદા, ભાલા, મુદગલ અને મસાલા ફેંકીને એ શૂરવીરો યુદ્ધમાં પાગલ થયેલા સાથીકી પર તૂટી પડ્યા.
તાંસ્તુ સર્વાન્સ બલવાન્સાત્યકિર્યુદ્ધદુર્મદઃ। નાતિકૃચ્છ્રાદ્ધસન્નેવ વિજિગ્યે પુરુષર્ષભઃ
પણ બલવાન અને યુદ્ધમાં અડગ સાથીકીએ એ બધા શૂરવીરોને વધારે મહેનત વિના હરાવી દીધા, હે પુરુષશ્રેષ્ઠ.
માગધાન્દ્રવતો દૃષ્ટ્વા હતશેષાન્સમન્તતઃ। બલં તેઽભજ્યત વિભો યુયુધાનશરાર્દિતમ્
હે મહાબલી, જ્યારે માગધ અને આંધ્રના સૈનિકોએ ચારે બાજુ પોતાના સાથીઓને મારાતા જોયા અને થોડાં જ બચ્યા, ત્યારે યુયુધાનના તીરોની મારથી તારો સૈન્ય બધે તૂટી પડ્યું.
નાશયિત્વા રણે સૈન્યં ત્વદીયં તુ સમન્તતઃ। વિધુન્વાનો ધનુઃશ્રેષ્ઠં વ્યભ્રાજત મહાયશાઃ
યુદ્ધમાં ચારે બાજુથી તારો સૈન્ય નાશ કરી, મહાન યશસ્વી યોદ્ધા પોતાના ઉત્તમ ધનુષ્ય હલાવતો તેજથી ઝળહળતો દેખાયો.