યથા હિ મુખવર્ણોઽયમનયોરિતિ મેનિરે। તવ યોધા મહારાજ હતમેવ જયદ્રથમ્
બંનેના ચહેરા પરની ભાવના જોઈ, રાજા, તમારા યોદ્ધાઓએ તો જયદ્રથને પહેલેથી જ મરેલો માન્યો.
લોહિતાક્ષૌ મહાબાહૂ સંયુક્તૌ કૃષ્ણપાણ્ડવૌ। સિન્ધુરાજમભિપ્રેક્ષ્ય હૃષ્ટૌ વ્યનદતાં મુહુઃ
લાલ આંખો અને મજબૂત ભુજાવાળા કૃષ્ણ અને અર્જુન, સિંધુરાજને જોઈને આનંદિત થઈ વારંવાર ગર્જના કરતા.
શૌરેરભીષુહસ્તસ્ય પાર્થસ્ય ચ ધનુષ્મતઃ। તયોરાસીત્પ્રભા રાજન્સૂર્યપાવકયોરિવ
શૌરીના હાથમાં બાણ અને અર્જુનના ધનુષ્યમાંથી, રાજા, એવી કાંતિ પ્રસરી રહી હતી જેવું સૂર્ય અને અગ્નિનું તેજ હોય.
હર્ષ એવ તયોરાસીદ્દ્રોણાનીકપ્રમુક્તયોઃ। સમીપે સૈન્ધવં દૃષ્ટ્વા શ્યેનયોરામિષં યથા
દ્રોણની સેના તોડીને આગળ વધેલા એ બંનેમાં એવો આનંદ થયો, જેમ શ્યેન પક્ષીઓ નજીક માંસ જોઈ ખુશ થાય.
તૌ તુ સૈન્ધવમાલોક્ય વર્તમાનમિવાન્તિકે। સહસા પેતતુઃક્રુદ્ધૌ ક્ષિપ્રં શ્યેનાવિવામિપમ્
સિંધુરાજને નજીક જોઈ, એ બંને ક્રોધથી ભરાઈ, શ્યેન પક્ષીઓ જેમ શિકાર પર તૂટી પડે તેમ, અચાનક તૂટી પડ્યા.
તૌ દૃષ્ટ્વા તુ વ્યતિક્રાન્તૌ હૃષીકેશધનઞ્જયૌ। સિન્ધુરાજસ્ય રક્ષાર્થં પરાક્રાન્તઃ સુતસ્તવ
હૃષીકેશ અને ધનંજયે અવરોધ તોડી નાખતા, તમારા પુત્રે સિંધુરાજની રક્ષા માટે પરાક્રમપૂર્વક આગળ વધ્યો.
દ્રોણેનાબદ્ધકવચો રાજા દુર્યોધનસ્તતઃ। યયાવેકરથેનાજૌ હયસંસ્કરાવિત્પ્રભો
પછી દ્રોણે કવચ પહેરાવેલા રાજા દુર્યોધન, સરસ રીતે તાલીમેલાં ઘોડાઓ સાથે, એકલા જ રથમાં યુદ્ધ માટે નીકળી પડ્યા.
કૃષ્ણપાર્થૌ મહેષ્વાસૌ વ્યતિક્રમ્યાથ તે સુતઃ। અગ્રતઃ પુણ્ડરીકાક્ષં પ્રતીયાય નરાધિપ
મહાન ધનુર્ધર કૃષ્ણ અને અર્જુન અવરોધ તોડી ગયા પછી, રાજાઓના રાજા, તમારા પુત્રે કમળનેત્ર કૃષ્ણ સામે આગળ વધ્યો.
તતઃ સર્વેષુ સૈન્યેષુ વાદિત્રાણિ પ્રહૃષ્ટવત્। પ્રાવાદ્યન્ત વ્યતિક્રાન્તે તવ પુત્રે ધનઞ્જયમ્
પછી આખા સૈન્યમાં આનંદભેર વાદ્યો વગાડવામાં આવ્યા, કારણ કે તમારા પુત્રએ ધનંજયનો સામનો કર્યો હતો.
સિંહનાદરવાશ્ચાસઞ્શઙ્ખશબ્દવિમિશ્રિતાઃ। દૃષ્ટ્વા દુર્યોધનં તત્ર કૃષ્ણયોઃ પ્રમુખે સ્થિતમ્
જ્યારે દુર્યોધન કૃષ્ણ અને અર્જુન સામે ઊભો રહ્યો, ત્યારે સિંહના ગર્જના અને શંખનાદ સાથે મળીને ગૂંજ ઉઠી.
યે ચ તે સિન્ધુરાજસ્ય ગોપ્તારઃ પાવકોપમાઃ। તે પ્રાહૃષ્યન્ત સમરે દૃષ્ટ્વા પુત્રં તવ પ્રભો
સિંધી રાજાના રક્ષકો, જેઓ અગ્નિ જેવું તેજ ધરાવતા હતા, તેઓએ યુદ્ધમાં તમારા પુત્રને જોઈને આનંદ વ્યક્ત કર્યો.
દૃષ્ટ્વા દુર્યોધનં કૃષ્ણો વ્યતિક્રાન્તં સહાનુગમ્। અબ્રવીદર્જુનં રાજન્પ્રાપ્તકાલમિદં વચઃ
દુર્યોધન પોતાના સાથીઓ સાથે આગળ વધતો જોઈ, કૃષ્ણે રાજા, અર્જુનને યોગ્ય સમયે આ શબ્દો કહ્યા.
દિષ્ટ્યા જાનાતિ સઙ્ગ્રામે યોદ્ધવ્યં હિ ત્વયા સહ। દિષ્ટ્યા ચ સફલાઃ પાર્થ સર્વે કામા હ્યકામિતાઃ
સૌભાગ્યથી, તેને ખબર પડી છે કે તેને તારી સામે યુદ્ધ કરવું પડશે; અને પાર્થ, સૌભાગ્યથી, તારા બધા અધૂરા ઈચ્છાઓ હવે પૂર્ણ થવા લાગી છે.
તસ્માજ્જહિ રણે પાર્થ ધાર્તરાષ્ટ્રં કુલાધમમ્। યથેન્દ્રેણ હતઃ પૂર્વં જમ્ભો દેવાસુરે મૃધે
એટલે પાર્થ, યુદ્ધમાં ધૃતરાષ્ટ્રના દુરાચાર પુત્રને મારી નાખ, જેમ ઇન્દ્રે દેવાસુર સંઘર્ષમાં જંભને માર્યો હતો.
અસ્મિન્હતે ત્વયા સૈન્યમનાથં ભિદ્યતામિદમ્। વૈરસ્ય દિષ્ટ્યા સહજં મૂલં છિન્ધિ દુરાત્મનામ્
જ્યારે તું તેને મારી નાખીશ, ત્યારે આ નેતાવિહોણું સૈન્ય વિખેરાઈ જાય; અને દુષ્ટોની જન્મજાત શત્રુતા પણ મૂળથી કાપી નાખ.
તં તથેત્યબ્રવીત્પાર્થઃ કૃત્યરૂપમિદં મમ। સર્વમન્યદનાદૃત્ય ગચ્છ યત્ર સુયોધનઃ
પાર્થે કહ્યું: 'જેમ કહ્યું તેમ, આ જ મારું કર્તવ્ય છે. બધું ભૂલીને હું સીધો સુયોધન જ્યાં છે ત્યાં જઇશ.'
યેનૈતદ્દીર્ઘકાલં નો ભુક્તં રાજ્યમકણ્ટકમ્। અપ્યસ્ય યુધિ વિક્રમ્ય ચ્છિન્દ્યાં મૂર્ધાનમાહવે
'જેએ લાંબા સમયથી અમારી રાજ્ય પર અવરોધ વિના ભોગવ્યું છે, યુદ્ધમાં પરાક્રમથી હું તેની માથું કપાઈ નાખું.'
અપિ તસ્ય હ્યનર્હાયાઃ પરિક્લેશસ્ય માધવ। કૃષ્ણાયાઃ શક્નુયાં ગન્તું પદં કેશપ્રધર્ષણે
'માધવ, જે કૃષ્ણાએ અનાધિકાર દુઃખ સહન કર્યું, જ્યારે તેના વાળ ખેંચાયા, ત્યારે હું તેના માટે એક પગલું પણ લઈ શકું.'
અપ્યહં તાનિ દુઃખાનિ પૂર્વવૃત્તાનિ માધવ। દુર્યોધનં રણે હત્વા પ્રતિમોક્ષ્યે કથઞ્ચન
'માધવ, દુઃખદ ભૂતકાળમાંથી હું દુર્યોધનને યુદ્ધમાં મારીને કોઈ રીતે મુક્ત થઈ શકું.'
ઇત્યેવંવાદિનૌ કૃષ્ણૌ હૃષ્ટૌ શ્વેતાન્હયોત્તમાન્। પ્રેષયામાસતુઃ સઙ્ખ્યે પ્રેપ્સન્તૌ તં નરાધિપમ્
આવી રીતે બોલીને, બંને કૃષ્ણા આનંદથી, શ્રેષ્ઠ સફેદ ઘોડાઓને યુદ્ધમાં આગળ ધપાવ્યા અને એ રાજાને શોધવા નીકળી પડ્યા.
તયોઃ સમીપં સમ્પ્રાપ્ય પુત્રસ્તે ભરતર્ષભ। ન ચકાર ભયં પ્રાપ્તે ભયે મહતિ મારિષ
ભારતવંશના મહાન, જ્યારે તમારો પુત્ર એ બંનેના નજીક પહોંચ્યો, ત્યારે મોટી મુશ્કેલી સામે પણ તેને કોઈ ડર લાગ્યો નહીં.
તદસ્ય ક્ષત્રિયાઃ કર્મ સર્વ એવાભ્યપૂજયન્। યદર્જુનહૃષીકેશૌ પ્રત્યુદ્યાતૌ ન્યવારયત્
બધા ક્ષત્રિયોએ તેના આ કાર્યનું સન્માન કર્યું, કારણ કે તેણે અર્જુન અને હૃષીકેશ સામે જઈને તેમને અટકાવ્યા.
તતઃ સર્વસ્ય સૈન્યસ્ય તાવકસ્ય વિશામ્પતે। મહાનાદો હ્યભૂત્તત્ર દૃષ્ટ્વા રાજાનમાહવે
પછી, રાજાઓના સ્વામી, તમારાં આખા સૈન્યમાં મહાન ગર્જના ઉઠી, કારણ કે રાજાને યુદ્ધમાં જોયો.
તસ્મિઞ્જનસમુન્નાદે પ્રવૃત્તે ભૈરવે સતિ। કદર્થીકૃત્ય તે પુત્રઃ પ્રત્યમિત્રમવારયત્
એ ભયાનક ગૂંજન વચ્ચે, તમારો પુત્ર બધાને અવગણીને, શત્રુ સામે અડગ ઊભો રહ્યો.
આવારિતસ્તુ કૌન્તેયસ્તવ પુત્રેણ ધન્વિના। સંરમ્ભમગમદ્ભૂયઃ સ ચ તસ્મિન્પરન્તપઃ
પણ કૌંતેયને, તમારા પુત્રે ધનુષ્યથી રોક્યો, તો બંને વધુ ક્રોધિત થયા અને શત્રુઓને હરાવનાર પણ ભડકી ઉઠ્યો.
તૌ દૃષ્ટ્વા પ્રતિસંરબ્ધૌ દુર્યોધનધનઞ્જયૌ। અભ્યવૈક્ષન્ત રાજાનો ભીમરૂપાઃ સમન્તતઃ
દુર્યોધન અને ધનંજય બંનેને ભયંકર ક્રોધિત જોઈ, આસપાસના બધા રાજાઓ ભયજનક રૂપે તેમને નિહાળતા રહ્યા.
દૃષ્ટ્વા તુ પાર્થં સંરબ્ધં વાસુદેવં ચ મારિષ। પ્રહસન્નેવ પુત્રસ્તે યોદ્ધુકામઃ સમાહ્વયત્
પાર્થ અને વાસુદેવને રોષે ભરેલા જોઈ, મરીષ, તારો પુત્ર હસતો હસતો યુદ્ધ કરવા ઉત્સુક થઈને તેમને લલકારવા લાગ્યો.
તતઃ પ્રહૃષ્ટો દાશાર્હઃ પાણ્ડવશ્ચ ધનઞ્જયઃ। વ્યક્રોશેતાં મહાનાદં દધ્મતુશ્ચામ્બુજોત્તમૌ
પછી દાશાર્હ કુળના વંશજ શ્રીકૃષ્ણ અને પાંડવ ધનંજય આનંદથી ભરાઈને જોરદાર ગર્જના કરી અને પોતાના ઉત્તમ શંખ વગાડ્યા.
તૌ હૃષ્ટરૂપૌ સમ્પ્રેક્ષ્ય કૌરવેયાસ્તુ સર્વશઃ। નિરાશાઃ સમપદ્યન્ત પુત્રસ્ય તવ જીવિતે
શ્રીકૃષ્ણ અને પાંડવને આનંદથી ઝગમગતા જોઈ, બધા કૌરવોને તારા પુત્રના જીવની આશા છોડી દીધી.
શોકમાપુઃ પરં ચૈવ કુરવઃ સર્વ એવ તે। અમન્યન્ત ચ પુત્રં તે વૈશ્વાનરમુખે હુતમ્
બધા કુરુઓ ઘેરા શોકમાં ડૂબી ગયા અને એમ માનવા લાગ્યા કે તારો પુત્ર જાણે અગ્નિમાં આહુતિ આપ્યો હોય એમ નષ્ટ થઈ ગયો છે.