ન ચક્રુસ્તે રુજં તસ્ય સ્વર્મપુઙ્ખાઃ શિલાશિતાઃ। તતઃ કિરીટી સંરબ્ધો ભીષ્મમેવાભ્યધાવત
પણ એ પાંખવાળા, લોખંડની અણવાળા તીરો તેને દુઃખ ન પહોંચાડી શક્યા; ત્યારબાદ ક્રોધિત અર્જુને ભીષ્મ પર ધાવા બોલ્યો,
શિખણ્ડિનં પુરસ્કૃત્ય ધનુશ્ચાસ્ય સમાચ્છિનત્। ભીષ્મસ્ય ધનુષશ્છેદં નામૃષ્યન્ત મહારથાઃ
શિખંડીને આગળ રાખીને, તેણે ભીષ્મનું ધનુષ કાપી નાખ્યું; ભીષ્મના ધનુષના તૂટવાનો દૃશ્ય મહારથીઓ સહન કરી શક્યા નહીં.
દ્રોણશ્ચ કૃતવર્મા ચ સૈન્ધવશ્ચ જયદ્રથઃ । ભૂરિશ્રવાઃ શલઃ શલ્યો ભગદત્તસ્તથૈવ ચ
દ્રોણ, કૃતવર્મા, સિંધુના રાજા જયદ્રથ, ભૂરિશ્રવ, શલ, શલ્ય અને ભગદત્ત,
સપ્તૈતે પરમક્રુદ્ધાઃ કિરીટિનમભિદ્રુતાઃ । તત્ર શસ્ત્રાણિ દિવ્યાનિ દર્શયન્તો મહારથાઃ
આ સાતે, ખૂબ જ ગુસ્સામાં, અર્જુન પર ધાવા બોલ્યા અને તેમના દિવ્ય હથિયારો બતાવ્યા, રાજા,
અભિપેતુર્ભૃશં ક્રુદ્ધાશ્ચાદયન્તશ્ચ પાણ્ડવમ્ । તેષામાપતતાં શબ્દઃ શુશ્રુવે ફલ્ગુનં પ્રતિ
તેઓ જોરદાર રીતે પાંડવ પર હુમલો કરતા અને તેને ઘેરી લેતા, ફાલ્ગુન તરફ આગળ વધતા, તેમની ગુંજતી અવાજ સંભળાઈ.
ઉદ્ધૂતાનાં યથા શબ્દઃ સમુદ્રાણાં યુગક્ષયે । ઘ્નત ત્વરત ગૃહ્ણીત વિદ્ધ્યધ્વમવકર્તત
યુગના અંતે સમુદ્રો ઉથલાય ત્યારે જેવો અવાજ થાય, એ રીતે તેઓ બૂમ પાડતા: 'મારો! ઝડપથી કરો! પકડો! ભેદો! કાપો!'
ઇત્યાસીત્તુમુલઃ શબ્દઃ ફલ્ગુનસ્ય રથં પ્રતિ । તં શબ્દં તુમુલં શ્રુત્વા પાણ્ડવાનાં મહારથાઃ
પછી અર્જુનના રથ તરફ એક ગજબનો અવાજ ઊઠ્યો; એ ભયાનક અવાજ સાંભળી પાંડવોના શક્તિશાળી યોદ્ધાઓ—
અભ્યધાવન્પરીપ્સન્તઃ ફલ્ગુનં ભરતર્ષભ । સાત્યકિર્ભીમસેનશ્ચ ધૃષ્ટદ્યુમ્નશ્ચ પાર્ષતઃ
અર્જુનને સહાય કરવા ઈચ્છતા, હે ભરતોમાં શ્રેષ્ઠ, સાત્યકી, ભીમસેન અને પૃષતપુત્ર ધૃષ્ટદ્યુમ્ન—
વિરાટદ્રુષદૌ ચોભૌ રાક્ષસશ્ચ ઘટોત્કચઃ । અભિમન્યુશ્ચ સંક્રુદ્ધઃ સપ્તૈતે ક્રોધમૂર્ચ્છિતાઃ
વિરાટ, દ્રુપદના બે પુત્રો, રાક્ષસ ઘટોત્કચ અને ક્રોધથી ભરેલા અભિમન્યુ—આ સાતે, ગુસ્સાથી ભરાઈને—
સમભ્યધાવંસ્ત્વરિતાશ્ચિત્રકાર્મુકધારિણઃ । તેષાં સમભવદ્યુદ્ધં તુમુલં રોમહર્ષણમ્
ઝડપથી, સુંદર ધનુષો લઈને, આગળ ધસી આવ્યા; અને એમની વચ્ચે એક ભયાનક, રોમાંચક યુદ્ધ શરૂ થયું.
સંગ્રમે ભરતશ્રેષ્ઠ દેવાનાં દાનવૈરિવ । શિખણ્ડી તુ રણે શ્રેષ્ઠો રક્ષ્મમાણઃ કિરીટિના
યુદ્ધમાં, હે ભરતોમાં શ્રેષ્ઠ, એ દેવ-દાનવના યુદ્ધ જેવું લાગતું; શિખંડીએ, યુદ્ધમાં શ્રેષ્ઠ, કિરીટધારીના રક્ષણમાં—
અવિધ્યદ્દશભિર્ભીષઅમં છિન્નધન્વાનમાહવે। સારથિં દશભિશ્ચાસ્ય ધ્વજં ચૈકેન ચિચ્છિદે
યુદ્ધમાં ધનુષ તૂટી ગયેલા ભીષ્મને દસ બાણો મારી, તેના સારથિને પણ દસ બાણો મારી, અને એક બાણથી ધ્વજ તોડી નાખ્યો.
સોઽન્યત્કાર્મુકમાદાય ગાઙ્ગેયો વેગવત્તરમ્। તદપ્યસ્ય શિતૈર્બાણૈસ્ત્રિભિશ્ચિચ્છેદ ફલ્ગુનઃ
પછી ગંગાપુત્ર ભીષ્મે વધુ ઝડપથી ચાલતું બીજું ધનુષ લીધું; પણ અર્જુને ત્રણ તીક્ષ્ણ બાણોથી એ પણ તોડી નાખ્યું.
એવં સ પાણ્ડવઃ ક્રુદ્ધ આત્તમાત્તં પુનઃ પુનઃ । ધનુશ્ચિચ્છેદ ભીષ્મસ્ય સવ્યસાચી પરંતપઃ
એ રીતે, પાંડવ અર્જુન ગુસ્સામાં, ભીષ્મ જે ધનુષ લે એ બધું વારંવાર તોડી નાખતો રહ્યો.
સ ચ્છિન્નધન્વા સંક્રુદ્ધાઃ સૃક્કિણી પરિસંલિહન્ । શક્તિં જગ્રાહ તરસા ગિરીણામપિ દારણીમ્
ધનુષ તૂટી ગયેલા ભીષ્મ ગુસ્સામાં, હોઠ ચાટતાં, જોરથી એવી શક્તિ ઉઠાવી જે પર્વતોને પણ ફાડે.
તાં ચ ચિક્ષેપ સંક્રુદ્ધઃ ફલ્ગુનસ્ય રથં પ્રતિ । તામાપતન્તીં સંપ્રેક્ષ્ય જ્વલન્તીમશનીમિવ
અને ગુસ્સામાં, એ શક્તિ અર્જુનના રથ તરફ ફેંકી; એ શક્તિ વીજળી જેવી ઝલકતી, દોડતી આવતી જોઈ—
સમાદત્ત શિતાન્ભલ્લાન્પઞ્ચ પાણ્ડવનન્દનઃ । તસ્ય ચિચ્છેદ તાં શક્તિં પઞ્ચધા પઞ્ચભિઃ શરૈઃ
પાંડુપુત્રે પાંચ તીક્ષ્ણ બાણો લીધા અને એ પાંચ બાણોથી એ શક્તિને પાંચ ભાગમાં કાપી નાખી.
સંક્રુદ્ધો ભરતશ્રેષ્ઠ ભીષ્મવાહુપ્રવેરિતામ્ । સા પપાત તથા ચ્છિન્ના સંક્રુદ્ધેન કિરીટિના
ગુસ્સામાં, હે ભરતોમાં શ્રેષ્ઠ, ભીષ્મે એ શક્તિ પૂરેપૂરી શક્તિથી ફેંકી હતી; પણ ગુસ્સે ભરેલા અર્જુને કાપી નાખતાં એ જમીન પર પડી.
મેઘબૃન્દપરિભ્રષ્ટા વિચ્છિન્નેવ શતહ્રદા । છિન્નાં તાં શક્તિમાલોક્ય ભીષ્મઃ ક્રોધસમન્વિતઃ
જેમ વાદળના ઝૂંપમાંથી વાદળ તૂટી પડે, અથવા શતધારા નદી તૂટી જાય, એ રીતે શક્તિ કાપેલી જોઈ ભીષ્મ ગુસ્સાથી ભરાઈ ગયા.
અચિન્તયદ્રણે વીરો બુદ્ધ્યા પરપુરંજયઃ। શક્તોઽહં ધનુષૈકેન નિહન્તું સર્વપાણ્ડવાન્
યુદ્ધમાં એ વિજયી વીર મનમાં વિચારવા લાગ્યા: 'મારા એક ધનુષથી હું બધા પાંડવોને મારી શકું.'
યદ્યેષાં ન ભવેદ્ગોપ્તા વિષ્વક્સેનો મહાબલઃ । `અજય્યશ્ચૈવ સર્વેષાં લોકાનામિતિ મે મતિઃ ।' કારણદ્વયમાસ્થાય નાહં યોત્સ્યામિ પાણ્ડવાન્
'જો વિશ્વક્સેન મહાશક્તિશાળી એમનો રક્ષક ન હોત, અને બધા લોકોએ એમને અજેય માન્યા છે, તો એ બે કારણથી હું પાંડવો સાથે યુદ્ધ નહીં કરું.'
અવધ્યત્વાચ્ચ પાણ્ડૂનાં સ્ત્રીભાવાચ્ચ શિખણ્ડિનઃ। પિત્રા તુષ્ટેન મે પૂર્વં યદા કાલીમુદવહમ્
'પાંડુપુત્રો અવિનાશી છે, અને શિખંડિ સ્ત્રી સ્વરૂપનો છે; અને પહેલા, જ્યારે મેં પિતા pleased કર્યા ત્યારે કાળી પાસેથી—'
સ્વચ્છન્દમરણં દત્તમવધ્યત્વં રણે તથા । તસ્માન્મૃત્યુમહં મન્યે પ્રાપ્તકાલમિવાત્મનઃ
'મરવાની ઇચ્છા અને યુદ્ધમાં અવિનાશી રહેવાનો વર પ્રાપ્ત થયો; તેથી, મને લાગે છે કે મારી મૃત્યુનો સમય આવી ગયો છે.'
એવં જ્ઞાત્વા વ્યવસિતં ભીષ્મસ્યામિતતેજસઃ । ઋષયો વસવશ્ચૈવ વિયત્સ્થા ભીષ્મમબ્રુવન્
એ રીતે, અમાપ તેજવાળા ભીષ્મનો નિર્ણય જાણીને, આકાશમાં રહેલા ઋષિઓ અને વસુઓએ ભીષ્મને કહ્યું.
યત્તે વ્યવસિતં તાત તદસ્માકમપિ પ્રિયમ્ । તત્કુરુષ્વ મહારાજ યુદ્ધે બુદ્ધિં નિવર્તય
પિતા, તમે જે નિર્ણય લીધો છે, એ અમને પણ ગમ્યો છે. મહારાજ, તમે જે ઇચ્છો એ કરો અને હવે યુદ્ધથી મન પાછું ખેંચો.
અસ્ય વાક્યસ્ય નિધને પ્રાદુસાસીચ્છિવોઽનિલઃ । અનુલોમઃ સુગન્ધી ચ પૃષતૈશ્ચ સમન્વિતઃ
આ શબ્દો પૂરા થતાં જ સુગંધિત, શીતળ અને શુભ પવન ઉઠ્યો, જેમાં ઠંડા ટીપાં પણ હતા.
દેવદુન્દુભયશ્ચૈવ સંપ્રણેદુર્મહાસ્વનાઃ। પપાત પુષ્પવૃષ્ટિશ્ચ ભીષ્મસ્યોપરિ મારિષ
દેવદુંદુભિઓ જોરદાર અવાજે વાગવા લાગી અને ભીષ્મજી પર ફૂલોની વરસાદ વરસી.
ન ચ તાઃ શુશ્રુવે કશ્ચિત્તેષાં સંવદતાં ગિરઃ। ઋતે ભીષ્મં મહાબાહું માં ચાપિ મુનિતેજસા
તેમની વચ્ચે જે વાતચીત થઈ, એ કોઈએ સાંભળી નહીં, માત્ર મહાબળવાન ભીષ્મ અને હું, મુનિની તપસ્યાના પ્રભાવથી, એ સાંભળી શક્યા.
સંભ્રમશ્ચ મહાનાસીત્રિદશાનાં વિશાંપતે । પતિષ્યતિ રથાદ્ભીષ્મે સર્વલોકપ્રિયે તદા
ભીષ્મ, જે સર્વલોકને પ્રિય હતા, રથ પરથી પડવાના હતા ત્યારે દેવતાઓમાં ભારે ગભરાટ ફેલાયો.
ઇતિ દેવગણાનાં ચ વાક્યં શ્રુત્વા મહાતપાઃ। તતઃ શાન્તનવો ભીષ્મો બીભત્સું નાભ્યવર્તત
દેવતાઓના શબ્દો સાંભળી, મહાતપસ્વી શાંતનુપુત્ર ભીષ્મે બીભત્સુ એટલે અર્જુન સામે આગળ વધવાનું બંધ કર્યું.