શિખણ્ડિનં પુરસ્કૃત્ય પાણ્ડવં ચ ધનઞ્જયમ્ । ભીષ્મસ્ય પાતને યત્નં પરમં તે સમાસ્થિતાઃ
શિખંડી અને ધનંજયને આગળ રાખીને, તેમણે ભીષ્મને પતન કરવાનું સંપૂર્ણ મનથી નક્કી કર્યું.
તતસ્ત્વ સુતાદિષ્ટા નાનાજનપદેશ્વરાઃ। દ્રોણેન સહપુત્રેણ સહસેના મહાબલાઃ
પછી, તમારા પુત્રના આદેશથી અનેક પ્રદેશોના શક્તિશાળી રાજાઓ, દ્રોણ અને તેના પુત્ર તથા તેમની સેનાઓ સાથે ભેગા થયા.
દુઃશાસનશ્ચ બલવાન્સહ સર્વૈઃ સહોદરૈઃ । ભીષ્મં સમરમધ્યસ્થં પાલયાંચક્રિરે તદા
શક્તિશાળી દુશાસન અને તેના બધા ભાઈઓએ ત્યારે યુદ્ધના મધ્યમાં ઉભેલા ભીષ્મની રક્ષા કરી.
તતસ્તુ તાવકાઃ શૂરાઃ પુરસ્કૃત્ય મહાવ્રતમ્। શિખણ્ડિપ્રમુખાન્પાર્થાન્યોધયન્તિ સ્મ સંયુગે
પછી તમારા વીરોએ મહાન વ્રતધારી ભીષ્મને આગળ રાખીને, શિખંડીને નેતા બનાવેલા પાંડવો સામે યુદ્ધ કર્યું.
ચેદિભિસ્તુ સપાઞ્ચાલૈઃ સહિતો વાનરધ્વજઃ । યયૌ શાન્તનવં ભીષ્મં પુરસ્કૃત્ય શિખણ્ડિનમ્
ચેદી અને પંચાલો સાથે વાનરધ્વજધારી અર્જુનએ શિખંડીને આગળ રાખીને શાંતનુપુત્ર ભીષ્મ તરફ આગળ વધ્યો.
દ્રોણપુત્રં શિનેર્નપ્તા ધૃષ્ટકેતુસ્તુ પૌરવમ્ । અભિમન્યુઃ સહામાત્યં દુર્યોધમયોધયત્
શિનીના પૌત્ર ધૃષ્ટકેતુએ દ્રોણપુત્રનો સામનો કર્યો; અને અભિમન્યુએ પોતાના અમાત્યો સાથે દુર્યોધન સામે યુદ્ધ કર્યું.
વિરાટસ્તુ સહાનીકઃ સહસેનં જયદ્રથમ્ । વૃદ્ધક્ષત્રસ્ય દાયાદમાસસાદ પરંતપ
વીરાટે પોતાની સેનાની સાથે વૃદ્ધક્ષત્રના વારસદાર જયદ્રથને લલકાર્યો.
મદ્રરાજં મહેષ્વાસં સહસૈન્યં યુધિષ્ઠિરઃ । ભીમસેનોઽભિગુપ્તસ્તુ નાગાનીકમુપાદ્રવત્
યુધિષ્ઠિરે પોતાની સેનાની સાથે મહાબલી મદ્રરાજનો સામનો કર્યો અને ભીમસેન સુરક્ષિત રહી હાથીદળ પર તૂટ્યો.
અપ્રધૃષ્યમનાવાર્યં સર્વશસ્ત્રભૃતાં વરમ્ । દ્રોણં પ્રતિ યયૌ યત્તઃ પાઞ્ચાલ્યઃ સહ સોદરૈઃ
પાંચાલ રાજાએ પોતાના ભાઈઓ સાથે અપરાજિત અને સર્વશસ્ત્રમાં શ્રેષ્ઠ દ્રોણનો સામનો કરવા તૈયાર થયો.
કર્ણિકારધ્વજં ચૈવ સિંહકૈતુરરિંદમઃ । પ્રત્યુજ્જગામ સૌભદ્રં રાજપુત્રો બૃહદ્બલઃ
સિંહધ્વજધારી શત્રુવિજયી ભગદત્તે કર્ણિકારધ્વજ ધારક સૌભદ્રનો સામનો કરવા આગળ વધ્યો.
શિખણ્ડિનં ચ પુત્રાસ્તે પાણ્ડવં ચ ધનઞ્જયમ્ । રાજભિઃ સમરે પાર્થમભિપેતુર્જિઘાંસવઃ
તમારા પુત્રોએ રાજાઓ સાથે મળીને યુદ્ધમાં શિખંડી અને ધનંજય પર હુમલો કર્યો અને પાર્થને મારવાનો પ્રયાસ કર્યો.
તસ્મિન્નતિમહાભીમે સેનયોર્વૈ પરાક્રમે । સંપ્રધાવત્સ્વનીકેષુ મેદિની સમકમ્પત
આ અત્યંત ભયાનક યુદ્ધમાં બંને સેનાઓ જોરશોરથી અથડાઈ રહી હતી, ત્યારે પૃથ્વી ધ્રુજાઈ ઉઠી.
તાન્યનીકાન્યનીકેષુ સમયુધ્યન્ત ભારત । તાવકાનાં પરેષાં ચ દૃષ્ટ્વા શાન્તનવં રણે
હે ભારત, બંને પક્ષોની સેના એકબીજા સામે લડી, જ્યારે તેમણે યુદ્ધભૂમિ પર શાંતનુના પુત્રને જોયો.
તતસ્તેષાં પ્રયતતામન્યોન્યમભિધાવતામ્ । પ્રાદુરાસીન્મહાશબ્દો દિક્ષુ સર્વાસુ ભારત
પછી, જ્યારે એ યોદ્ધાઓ પુરજોશથી એકબીજા પર તૂટી પડ્યા, ત્યારે ચારે દિશામાં ભયંકર ગૂંજી ઉઠી, હે ભારત.
શઙ્ખદુન્દુભિઘોષશ્ચ વારણાનાં ચ બૃંહિતૈઃ । સિંહનાદશ્ચ સૈન્યાનાં દારુણઃ સમપદ્યત
શંખ અને ઢોલના નાદ, હાથીઓના ગર્જના અને સૈનિકોના સિંહનાદે આખું میدان ધમધમતું કરી દીધું.
સા ચ સર્વનરેન્દ્રાણાં ચન્દ્રાર્કસદૃશી પ્રભા । હારાઙ્ગદકિરીટેષુ નિષ્પ્રભા સમપદ્યત
બધા રાજાઓની તેજસ્વિતા, જે ચાંદ્ર અને સૂર્ય જેવી હતી, તેમની હાર, કડાં અને મુકુટ પર ફીકી પડી ગઈ.
રજોમેઘાસ્તુ સંજજ્ઞુઃ શસ્ત્રવિદ્યુદ્ભિરાવૃતાઃ । ધનુષાં ચાપિ નિર્ઘોષો દારુણઃ સમપદ્યત
ધૂળના વાદળો ઊભા થયા, જેમાં શસ્ત્રોની ચમક ઝળહળી રહી હતી, અને ધનુષ્યના તારની ટાણ ટાણ ભયાનક રીતે ગૂંજી.
બાણશઙ્ખપ્રણાદાશ્ચ ભેરીણાં ચ મહાસ્વનાઃ । રથઘોષશ્ચ સંજજ્ઞે સેનયોરુભયોરપિ
બાણ અને શંખના અવાજ, ઢોલના ઘમઘમાટ અને રથોના ગર્જન બંને સેનાઓમાંથી ઉઠ્યા.
પ્રાસશક્ત્યૃષ્ટિસઙ્ઘૈશ્ચ બાણૌઘૈશ્ચ સમાકુલમ્ । નિષ્પ્રકાશમિવાકાશં સેનયોઃ સમપદ્યત
બન્ને સેનાઓ વચ્ચેનું આકાશ ભાલા, ભાલ, ગદા અને બાણોની ઝમાવટથી ભરાઈ ગયું, જાણે આખું આકાશ અંધકારમય થઈ ગયું હોય.
અન્યોન્યં રથિનઃ પેતુર્વાજિનશ્ચ મહાહવે । કુઞ્જરાન્કુઞ્જરા જઘ્નુઃ પાદાતાંશ્ચ પદાતયઃ
મહાન યુદ્ધમાં રથયોધ્ધાઓ એકબીજા પર તૂટી પડ્યા, ઘોડેસવારોએ ઘોડેસવારોને ટક્કર આપી, હાથીઓએ હાથીઓને માર્યા અને પગપાળા સૈનિકોએ પણ એકબીજાથી જંગ કરી.
તત્રાસીત્સુમહદ્યુદ્ધં કુરૂણાં પાણ્ડવૈઃ સહ। ભીષ્મહેતોર્નરવ્યાઘ્ર શ્યેનયોરામિષે યથા
ત્યાં કૌરવો અને પાંડવો વચ્ચે ભીષ્મના કારણે ભયાનક યુદ્ધ થયું, હે મનુષ્યશ્રેષ્ઠ, જેમ બે ગિધ્ધો માંસ માટે લડે.
તયોઃ સમાગમો ઘોરો બભૂવ યુધિ ભારત। અન્યોન્યસ્ય વધાર્થાય જિગીષૂણાં મહાહવે
બન્ને પક્ષો વચ્ચેનો સંઘર્ષ યુદ્ધમાં અત્યંત ભયાનક બની ગયો, હે ભારત, કારણ કે બંને પક્ષો એકબીજાને હરાવા માટે આતુર હતા.
અભિમન્યુર્મહારાજ તવ પુત્રમયોધયત્। મહત્યા સેનયા યુક્તં ભીષ્મહેતોઃ પરાક્રમી
હે મહારાજ, અભિમન્યુએ તમારા પુત્ર સાથે, જે મોટી સેના સાથે સજ્જ હતો, ભીષ્મના કારણે પરાક્રમપૂર્વક યુદ્ધ કર્યું.
દુર્યોધનો રણે કાર્ષિં નવભિર્નતપર્વભિઃ। આજઘાનોરસિ ક્રુદ્ધઃ પુનશ્ચૈનં ત્રિભિઃ શરૈઃ
દુર્યોધન યુદ્ધમાં ક્રોધિત થઈને કાર્ષ્ણિને નવ તીખા બાણો છોડી છાતી પર ઘાયલ કર્યો અને પછી ફરી ત્રણ બાણો માર્યા.
તસ્ય શક્તિં રણે કાર્ષ્ણિર્મૃત્યોર્જિહ્વામિવાયસીમ્। પ્રેષયામાસ સંક્રુદ્ધો દુર્યોધનરથં પ્રતિ
કાર્ષ્ણિએ પણ ગુસ્સામાં, મરણની જીભ જેવી લોખંડની ભાલ દુર્યોધનના રથ તરફ ફેંકી.
તામાપતન્તીં સહસા ઘોરરૂપાં વિશાંપતે । દ્વિધા ચિચ્છેદ તે પુત્રઃ ક્ષુરપ્રેણ મહારથઃ
પણ, હે રાજાઓના રાજા, તમારા પુત્રે તે ભયાનક ભાલને ઝડપથી એક તીક્ષ્ણ બાણથી બે ભાગમાં કાપી નાખી.
તાં શક્તિં પતિતાં દૃષ્ટ્વા કાર્ષ્ણિઃ પરમકોપનઃ । દુર્યોધનં ત્રિભિર્બાણૈર્બાહ્વોરુરસિ ચાર્પયત્
પતન પામેલી પોતાની ભાલ જોઈને, કાર્ષ્ણિ અત્યંત ગુસ્સે થઈ દુર્યોધનને ત્રણ બાણો વડે હાથ અને છાતી પર ઘાયલ કર્યો.
પુનશ્ચૈનં શરૈર્ઘોરૈરાજઘાન સ્તનાન્તરે । દશભિર્ભરતશ્રેષ્ઠ દુર્યોધનમમર્ષણમ્
પછી ફરી, હે ભારતોમાં શ્રેષ્ઠ, તેણે દુર્યોધનને દસ ભયાનક બાણોથી છાતી પર ઘાયલ કર્યો.
તદ્યુદ્ધમભવદ્ધોરં ચિત્રરૂપં ચ ભારત। ઈક્ષિતૃપ્રીતિતજનનં સર્વપાર્થિવપૂજિતમ્
એ યુદ્ધ અત્યંત ભયાનક અને અદ્ભુત બન્યું, હે ભારત, જેને જોઈને દર્શકો આનંદિત થયા અને બધા રાજાઓએ તેનો માન કર્યો.
ભીષ્મસ્ય નિધનાર્થાય પાર્થસ્ય વિજયાય ચ। યુયુધાતે રણે વીરૌ સૌભદ્રકુરુપુઙ્ગવૌ
ભીષ્મના અંત માટે અને અર્જુનના વિજય માટે, સૌભદ્ર અને કુરુઓમાં શ્રેષ્ઠ એવા બંને વીરોએ યુદ્ધમાં સામસામે લડાઈ કરી.