તચ્છ્રુત્વા વચનં તસ્ય ત્રૈગર્તઃ પ્રસ્થલાધિપઃ । અભિદ્રુત્ય રણે ભીમમર્જુનં ચૈવ ધન્વિનૌ
એના શબ્દો સાંભળીને, ત્રૈગર્ત અને પ્રસ્થલાના રાજાએ યુદ્ધમાં ભીમ અને અર્જુન, બંને કુશળ ધનુર્ધારો સામે ધસી આવ્યો.
રથૈરનેકસાહસ્રૈઃ સમન્તાત્પર્યવારયત્ । તતઃ પ્રવવૃતે યુદ્ધમર્જુનસ્ય પરૈઃ સહ
અનેક હજાર રથો સાથે તેણે તેમને ચારેય બાજુથી ઘેરી લીધા; પછી અર્જુન અને વિરોધી પક્ષ વચ્ચે યુદ્ધ શરૂ થયું.
અર્જુનસ્તુ રણે શલ્યં યતમાનં મહારથમ્। છાદયામાસ સમરે શરૈઃ સન્નતપર્વભિઃ
યુદ્ધમાં અર્જુને મહારથી શલ્ય, જે ખૂબ પ્રયત્ન કરી રહ્યો હતો, તેને ચમકતા બાણોથી ઢાંકી દીધો.
સુશર્માણં કૃપં ચવ ત્રિભીસ્ત્રિભિરવિધ્યત। પ્રાગ્જ્યોતિષં ચ સમરે સૈન્ધવં ચ જયદ્રથમ્
અર્જુને સુશર્મન અને કૃપને ત્રણ-ત્રણ બાણો મારીને ઘાયલ કર્યા, અને યુદ્ધમાં પ્રાગ્યોતિષના રાજા, સિંધુ અને જયદ્રથને પણ ઘાયલ કર્યા.
ચિત્રસેનં વિકર્ણં ચ કૃતવર્માણમેવ ચ । દુર્મર્ષણં ચ રાજેન્દ્ર હ્યાવન્ત્યૌ ચ મહારથૌ
અર્જુને ચિત્રસેન, વિકર્ણ, કૃપવર્મા, દુર્મર્ષણ અને અવંતિના બે મહારથીઓને પણ ઘાયલ કર્યા, હે રાજા.
એકૈકં ત્રિભિરાનર્ચ્છત્કઙ્કબર્હિણવાજિતૈઃ । શરૈરતિરથો યુદ્ધે પીડયન્વાહિનીં તવ
અર્જુને દરેકને કંક અને બર્હિણા પક્ષીના પાંખવાળા ત્રણ-ત્રણ બાણો મારીને સન્માન આપ્યો અને યુદ્ધમાં તારો સૈન્ય દુઃખી કર્યું.
જયદ્રથો રણે પાર્થં વિદ્ધ્વા ભારત સાયકૈઃ । ભીમં વિવ્યાધ તરસા ચિત્રસેનરથે સ્થિતઃ
જયદ્રથે યુદ્ધમાં પાર્થને બાણોથી ઘાયલ કર્યો, હે ભરત, અને ચિત્રસેનના રથ પર ઊભા રહીને ઝડપથી ભીમને પણ ઘાયલ કર્યો.
શલ્યશ્ચ સમરે જિષ્ણું કૃપશ્ચ રથિનાં વરઃ ।। વિવ્યાધાતે મહારાજ બહુધા મર્મમેદિભિઃ
શલ્યે યુદ્ધમાં જિષ્ણુને ઘાયલ કર્યો અને કૃપ, રથીઓમાં શ્રેષ્ઠ, એ રાજા, અનેકવાર જીવલેણ બાણોથી અર્જુનને ઘાયલ કર્યો.
ચિત્રસેનાદયશ્ચૈવ પુત્રાસ્તવ વિશાંપતે । પઞ્ચાભિઃ પઞ્ચભિસ્તૂર્ણં સુંયુગે નિશિતૈઃ શરૈઃ
ચિત્રસેન અને તારા પુત્રોએ, હે રાજાઓના રાજા, યુદ્ધમાં અર્જુન અને ભીમસેનને પાંચ-પાંચ તીક્ષ્ણ બાણોથી ઝડપથી ઘાયલ કર્યા.
આજઘ્નુરર્જુનં સઙ્ખ્યે ભીમસેનં ચ મારિષ । તૌ તત્ર રથિનાં શ્રેષ્ઠૌ કૌન્તેયૌ ભરતર્ષભૌ
તેમણે સંઘર્ષમાં અર્જુન અને ભીમસેન પર આક્રમણ કર્યું, હે મહાન, અને ત્યાં કુંતીપુત્રો, રથીઓમાં શ્રેષ્ઠ, અડીખમ ઊભા રહ્યા.
અપીડયેતાં સમરે ત્રિગર્તાનાં મહદ્બલમ્ । સુશર્માણિ રણે પાર્થં શરૈર્નવભિરાશુગૈઃ
ત્રિગર્તોની વિશાળ સેના સાથે સુશર્મણે યુદ્ધમાં પાર્થ પર ભારે દબાણ કર્યું અને નવ તીખા બાણોથી તેને ઘાયલ કર્યો.
નનાદ બલવન્નાદં ત્રાસયાનો મહદ્બલમ્ । અન્યે ચ રથિનઃ શૂરા ભીમસેનધનઞ્જયૌ
સુશર્મણે જોરદાર ગર્જના કરી અને આખી મોટી સેના ડરી ગઈ; બીજા બહાદુર રથીઓએ પણ ભીમસેન અને ધનંજય પર આક્રમણ કર્યું.
વિવ્યધુર્નિશિતૈર્બાણૈ રુક્મપુઙ્ખૈરજિહ્મગૈઃ । તેષાં ચ રથિનાં મધ્યે કૌન્તેયૌ ભરતર્ષભૌ
તેઓએ સોનાના પાંખવાળા, સીધા અને તીખા બાણોથી પ્રહાર કર્યો; અને એ રથીઓની વચ્ચે કુંતીપુત્રો, પુરુષોમાં શ્રેષ્ઠ, અડગ ઊભા રહ્યા.
ક્રીડમાનૌ રથોદારૌ ચિત્રરૂપૌ વ્યદૃશ્યતામ્ । આમિષેપ્સૂ ગવાં મધ્યે સિંહાવિવ મદોત્કટૌ
અર્જુન અને ભીમ પોતાના રથ પર ઊભા રહીને, રમતા હોય તેમ, તેજસ્વી રૂપે દેખાતા, ગાયોના વાછરડાં વચ્ચે બે ઉગ્ર સિંહો જેવા લાગતા.
છિત્ત્વા ધનૂંષિ શૂરાણાં શરાંશ્ચ બહુધા રણે । પાતયામાસતુર્વીરૌ શિરાંસિ શતશો નૃણામ્
યુદ્ધમાં બે વીરોએ અનેક શૂરવીરોના ધનુષ્ય અને બાણ તોડી નાખ્યા અને શતાવધિ પુરુષોના માથાં જમીન પર પડાવી દીધાં.
રથાશ્ચ બહવો ભગ્ના હયાશ્ચ શતશો હતાઃ। ગજાશ્ચ સગજારોહાઃ પેતુરુર્વ્યાં મહાહવે
ઘણા રથો તૂટી ગયા, સૈંકડો ઘોડા માર્યા ગયા અને હાથીઓ પોતાના ચાલકો સાથે જમીન પર પડી ગયા.
રથિનઃ સાદિનશ્ચાપિ તત્રતત્ર નિષૂદિતાઃ। દૃશ્યન્તે બહવો રાજન્વેષમાનાઃ સમન્તતઃ
રથીઓ અને ઘોડેસવારો અહીં-ત્યાં માર્યા પડ્યા; રાજા, ઘણા લોકો ચારે બાજુ બચવા માટે દોડતા દેખાતા.
હતૈર્ગજપદાત્યોઘૈર્વાજિભિશ્ચ નિષૂદિતૈઃ। રથૈશ્ચ બહુધા ભગ્નૈઃ સમાસ્તીર્યત મેદિની
મારેલા હાથીઓ, પગદળ, કાપેલા ઘોડા અને અનેક તૂટી ગયેલા રથોથી ધરતી ઢંકાઈ ગઈ.
છત્રૈશ્ચ બહુધા ચ્છિન્નૈર્ધ્વજૈશ્ચ વિનિપાતિતૈઃ । અઙ્કુશૈરપવિદ્ધૈશ્ચ પરિસ્તોમૈશ્ચ ભારત
ઘણા તૂટી ગયેલા છત્રો, પડેલા ધ્વજાઓ, ફેંકી દીધેલા અંકુશો અને ગઠ્ઠાં ગઠ્ઠાં આભૂષણોથી ધરતી ઢંકાઈ ગઈ, હે ભરત.
કેયૂરૈરઙ્ગદૈર્હારૈ રાઙ્કવૈર્મૃદિતૈસ્તથા । ઉષ્ણીષૈર્ઋષ્ટિભિશ્ચૈવ ચામરવ્યજનૈરપિ
કાંડા, કડાં, હાર, ફાટેલા વસ્ત્રો, પાગ, ભાલા અને ચામરાં પણ તૂટી ને ફેલાઈ ગયા.
તત્રતત્રાપવિદ્ધૈશ્ચ બાહુભિશ્ચન્દનોક્ષિતૈઃ । ઊરુભિશ્ચ નરેન્દ્રાણાં સમાસ્તીર્યત મેદિની
અહીં-ત્યાં ચંદન લગાવેલા હાથ અને રાજાઓના જાંઘો પડેલા હતા, અને ધરતી ઢંકાઈ ગઈ.
તત્રાદ્ભુતમપશ્યામ રણે પાર્થસ્ય વિક્રમમ્ । શરૈઃ સંવાર્ય તાન્વીરાન્યજ્જઘાન મહાબલઃ
ત્યાં અમે યુદ્ધમાં પાર્થનું અદ્ભુત પરાક્રમ જોયું; મહાબળીએ પોતાના બાણોથી એ વીરોને ઢાંકી લીધા અને તેમને ઘાયલ કર્યા.
પુત્રસ્તુ તવ તં દૃષ્ટ્વા ભીમાર્જુનપરાક્રમમ્ । ગાઙ્ગેયસ્ય રથાભ્યાશમુપજગ્મે મહાબલઃ
તારા પુત્રએ ભીમ અને અર્જુનનું પરાક્રમ જોઈને, મહાબળથી ગંગાપુત્ર ભીષ્મના રથ પાસે પહોંચ્યો.
કૃપશ્ચ કૃતવર્મા ચ સૈન્ધવશ્ચ જયદ્રથઃ । વિન્દાનુવિન્દાવાવન્ત્યૌ નાજહુઃ સંયુગં તદા
કૃપ, કૃતવર્મા, સિંધુદેશના જયદ્રથ અને અવંતિના વિંદ તથા અનુવિંદ એ સમયે યુદ્ધ છોડ્યા નહોતાં.
તતો ભીમો મહેષ્વાસઃ ફલ્ગુનશ્ચ મહારથઃ । કૌરવાણાં ચમૂં ઘોરાં ભૃશં દુદ્રુવતૂ રણે
પછી મહાધનુધારી ભીમ અને મહારથી ફાલ્ગુનએ યુદ્ધમાં કૌરવોની ભયાનક સેના પર જોરદાર આક્રમણ કર્યું.
તતો બર્હિણવાજાનામયુતાન્યર્બુદાનિ ચ। ધનઞ્જયરથે તૂર્ણં પાતયન્તિ સ્મ ભૂમિપાઃ
પછી રાજાઓએ ધનંજયના રથ પર લાખો-કરોડો મોરપાંખવાળા તીક્ષ્ણ બાણ ઝડપથી છોડ્યા.
તતસ્તઞ્શરજાલેન સન્નિવાર્ય મહારથાન્ । પાર્થઃ સમન્તાત્સમરે પ્રેષયામાસ મૃત્યવે
પછી પાર્થએ બાણોના જાળથી મહારથીઓને રોકી લીધા અને યુદ્ધમાં તેમને ચારે બાજુથી મૃત્યુ તરફ મોકલી દીધા.
શલ્યસ્તુ સમરે જિષ્ણું ક્રીડન્નિવ મહારથઃ । આજઘાનોરસિ ક્રુદ્ધો ભલ્લૈઃ સન્નતપર્વભિઃ
શલ્ય મહારથીએ યુદ્ધમાં રમતો હોય તેમ, ક્રોધથી જિષ્ણુના છાતીમાં પહોળા ધારદાર બાણો મારીને ઘાયલ કર્યો.
તસ્ય પાર્થો ધનુશ્છિત્ત્વા હસ્તાવાપં ચ પઞ્ચભિઃ । અથૈનં સાયકૈસ્તીક્ષ્ણૈર્ભૃશં વિવ્યાધ મર્મણિ
અર્જુને તેનો ધનુષ્ય કાપી નાખ્યું અને પાંચ તીક્ષ્ણ બાણોથી તેના હાથમાં ઘા કર્યા; પછી તીવ્ર બાણોથી તેના મુખ્ય અંગોમાં ઘા કરી તેને ગંભીર રીતે ઇજા પહોંચાડી.
અથાન્યદ્ધનુરાદાય સમરે ભારસાધનમ્ । મદ્રેશ્વરો રણે જિષ્ણું તાડયામાસ રોષિતઃ
પછી મદ્રદેશના રાજાએ યુદ્ધ માટે મજબૂત બીજું ધનુષ્ય હાથમાં લીધું અને ગુસ્સામાં આવીને યુદ્ધમાં જિષ્ણુ અર્જુનને ઘા કર્યો.