ગચ્છ રક્ષસ્વ હૈડિમ્બં શંશયં પરમં ગતમ્ । ભ્રાતુર્વચનમાજ્ઞાય ત્વરમાણો વૃકોદરઃ
હે, હૈડિંબનો પુત્ર બહુ મોટી મુશ્કેલીમાં છે, તેને રક્ષા કરવા જા; ભાઈનું કહેવું સાંભળી વ્રિકોદર ઝડપથી નીકળી પડ્યો.
પ્રયયૌ સિંહનાદેન ત્રાસયન્સર્વપાર્થિવાન્ । વેગેન મહતા રાજન્પર્વકાલે યથોદધિઃક
તે સિંહના ગર્જન સાથે નીકળી પડ્યો, બધાં રાજાઓને ડરાવતો, રાજા, ખુબ જ ઝડપથી, જેમ પરવકાળે દરિયો ઉછળે છે.
તમન્વગાત્સત્યધૃતિઃ સૌચિત્તિર્યુદ્ધદુર્મદઃ । શ્રેણિમાન્વસુદાનશ્ચ પુત્રઃ કાશ્યસ્ય ચાભિભૂઃ
સત્યધૃતિ, યૂદ્ધમાં કઠોર સૌચિત્તિ, શ્રેણિમાન, વસુદાન અને કાશીનો પુત્ર અભિભૂ પણ તેની પાછળ ગયા.
અભિમન્યુમુખાશ્ચૈવ દ્રૌપદેયા મહારથાઃ । ક્ષત્રદેવશ્ચ વિક્રન્તઃ ક્ષત્રધર્મા તથૈવ ચ
અભિમન્યુના આગેવાનપણે દ્રૌપદીના પુત્રો, મહારથીઓ, અને શૂરવીર ક્ષત્રદેવ તથા ક્ષત્રધર્મ પણ જોડાયા.
અનૂપાધિપતિશ્ચૈવ નીલઃ સ્વબલમાસ્થિતઃ । મહતા રથવંશેન હૈડિમ્બં પર્યવારયન્
અનૂપ પ્રદેશના રાજા નીલ પોતાના સૈન્ય સાથે, મોટી રથોની પંક્તિઓથી હૈડિંબના પુત્રને ઘેરી લીધો.
કુઞ્ચરૈશ્ચ સદા મત્તૈઃ ષટ્સહસ્રૈઃ પ્રહારિભિઃક । અભ્યરક્ષન્ત સહિતા રાક્ષસેન્દ્રં ઘટોત્કચમ્
સદાય ઉન્મત્ત, છ હજાર જંગલિયા હાથીઓ સાથે, તેઓ મળીને રાક્ષસોમાં રાજા ઘાટોટકચની રક્ષા કરવા લાગ્યા.
સિંહનાદેન મહતા નેમિઘોષેણ ચૈવ હ। ખુરશબ્દનિપાતૈશ્ચ કમ્પયન્તો વસુંધરામ્
મોટા સિંહના ગર્જન, રથના ચકરા અને ઘોડાના ખુરાના ધડાકા સાથે, તેઓ ધરતીને હલાવી નાખી.
તેષામાપતતાં શ્રુત્વા શબ્દં તં તાવકં બલમ્ । ભીમસેનભયોદ્વિગ્નં વિવર્ણવદનં તથા
તમારી સેનાની આવતી અવાજ સાંભળી, ભીમસેનના સૈન્યમાં ભય છવાઈ ગયો, અને તેમના ચહેરા ફિક્કા પડી ગયા.
પરિવૃત્ય મહારાજ પરિત્યજ્ય ઘટોત્કચમ્ । તતઃ પ્રવવૃતે યુદ્ધંક તત્ર તેષાં મહાત્મનામ્
મહારાજા, ઘાટોટકચને છોડી, પાછા વળી ગયા, અને પછી ત્યાં મહાન આત્માઓ વચ્ચે યુદ્ધ શરૂ થયું.
તાવકાનાં પરેષાં ચ સંગ્રામેષ્વનિવર્તિનામ્ । નાનારૂપાણિ શસ્ત્રાણિ વિસૃજન્તો મહારથાઃ
તમારા અને દુશ્મનના, યુદ્ધમાં પાછા ન ફરતા સૈનિકો વચ્ચે, મહારથીઓએ અનેક પ્રકારના શસ્ત્રો છોડ્યા.
અન્યોન્યમભિધાવન્તઃ સંપ્રહારં પ્રચક્રિરે । વ્યતિષ્યક્તં મહારૌદ્રં યુદ્ધં ભીરુભયાવહમ્
એકબીજાની સામે દોડી, તેઓ ભયાનક યુદ્ધમાં જોડાયા — તે યુદ્ધ બહુ જ ભયંકર અને ડરપોકોને ડરાવનારું હતું.
હયા હયૈઃ સમાજગ્મુઃ પાદાતાશ્ચ પદાતિભિઃ । `રથા રથૈઃ સમાગચ્છન્નાગા નાગૈશ્ચ સંયુગે' અન્યોન્યં સમરે રાજન્પ્રાર્થયાનાઃ સમભ્યયુઃ
ઘોડા ઘોડાઓ સાથે, પગદળ પગદળ સાથે, રથો રથો સાથે, અને હાથીઓ હાથીઓ સાથે યુદ્ધમાં ટકરાયા; એકબીજાને શોધતા, તેઓ યુદ્ધમાં આગળ વધ્યા, રાજા.
સહસા ચાભવત્તીવ્રં સન્નિપાતન્મહદ્રજઃ। ગજાશ્વરથપત્તીનાં પાદનેમિસમુદ્ધતમ્
અચાનક, હાથી, ઘોડા, રથ અને પગદળના પગ અને ચકરાથી, ઘનઘોર ધૂળનું વાદળ ઊભું થયું.
ધૂમ્રારુણં રજસ્તીવ્રં રણભૂમિં સમાવૃણોત્। નૈવ સ્વે ન પરે રાજન્સમજાનન્પરસ્પરમ્
તે ઘન, ધૂમ્ર અને લાલ ધૂળે યુદ્ધભૂમિને ઢાંકી દીધી, જેથી રાજા, કોઈપણ પોતાના કે દુશ્મનને ઓળખી શક્યા નહીં.
પિતા પુત્રં ન જાનીતે પુત્રો વા પિતરં તથા । નિર્મર્યાદે તથાભૂતે વૈશસે રોમહર્ષણે
પિતા પુત્રને ઓળખી શકતો નથી, અને પુત્ર પણ પિતાને નહીં; એ રીતે, નિયમ વિહોણા, ભયાનક અને રોમાંચક હત્યા ચાલી રહી હતી.
શસ્ત્રાણાં ભરતશ્રેષ્ઠ મનુષ્યાણાં ચ ર્જતામ્ । સુમહાનભવચ્છબ્દઃ પ્રેતાનામિવ ભારત
શસ્ત્રોની અથડામણ અને માણસોની ચીસ વચ્ચે, બહુ મોટો અવાજ ઊભો થયો, હે ભરત શ્રેષ્ઠ, જાણે મૃતકોનો અવાજ હોય.
ગજવાજિમનુષ્યાણાં શોણિતાન્રતરઙ્ગિણી । પ્રાવવર્તત નદી તત્ર કેશશૈવલશાદ્વલા
ત્યાં હાથી, ઘોડા અને માણસોના લોહીથી તરંગાવાળી એક નદી વહેવા લાગી, જેમાં વાળથી બનેલા ઘાસ અને જળપાંખાં તરતા હતા.
નરાણાં ચૈવ કાયેભ્યઃ શિરસાં પતતાં રણે। શુશ્રુવે સુમહાઞ્છબ્દઃ પતતામશ્મનામિવ
યુદ્ધમાં માણસોના શરીર પરથી માથાં પડતાં, પથ્થર પડતાં જેવો જોરદાર અવાજ સંભળાયો.
વિશિરસ્કૈર્મનુષ્યૈશ્ચ છિન્નગાત્રૈશ્ચ વારણૈઃ । અશ્વૈઃ સંભિન્નદેહૈશ્ચ સંકીર્ણાઽભૂદ્વસુંધરા
પૃથ્વી પર માથાં વગરના માણસો, કટેલા અંગવાળા હાથી અને તૂટી ગયેલા શરીરવાળા ઘોડાઓ everywhere scattered હતા.
નાનાવિધાનિ શસ્ત્રાણિ વિસૃજન્તો મહારથાઃ । અન્યોન્યમભિધાવન્તઃ સંપ્રહારાર્થમુદ્યતાઃ
મહાન યોદ્ધાઓ વિવિધ શસ્ત્રો ફેંકતા, એકબીજાને સામે દોડતા, લડાઈ માટે તત્પર હતા.
હયા હયાન્સમાસાદ્ય પ્રેષિતા હયસાદિભિઃ । સમાહત્ય રણેઽન્યોન્યં નિપેતુર્ગતજીવિતાઃ
ઘોડા, ઘોડાસવાર દ્વારા ઉકેલાયેલા, બીજા ઘોડાઓ સામે દોડ્યા અને યુદ્ધમાં અથડાઈને નિર્જીવ પડી ગયા.
નરા નરાન્સમાસાદ્ય ક્રોધરક્તેક્ષણા ભૃશમ્ । ઉરાંસ્યુરોભિરન્યોન્યં સમાશ્લિષ્ય નિજઘ્નિરે
માણસો ગુસ્સે અને લોહીથી લાલ આંખો સાથે, એકબીજાને સામે દોડ્યા અને છાતી પર છાતી મારીને માર્યા.
પ્રેષિતાશ્ચ મહામાત્રૈર્વારણાઃ પરવારણૈઃ । અભ્યઘ્નન્ત વિષણાગ્રૈર્વારણાનેવ સંયુગે
મહાન મહાવત દ્વારા ઉકેલાયેલા હાથીઓ, વિરોધી હાથીઓ સામે યુદ્ધમાં દાંતો વડે હુમલો કરતા હતા.
તે જાતરુધિરોત્પીડાઃ પતાકાભિરલઙ્કૃતાઃ । સંસક્તાઃ પ્રત્યદૃશ્યન્ત મેઘા ઇવ સવિદ્યુતઃ
જેઓ ઘાયલ અને લોહીથી ભરી ગયા હતા, ધ્વજોથી સજ્જ, એ એકબીજામાં ગૂંચવાયેલા દેખાતા, વીજળીવાળા વાદળ જેવા.
કેચિદ્ભિન્ના વિષાણાગ્રૈર્ભિન્નકુમ્ભાશ્ચ તોમરૈઃ । વિનદન્તોઽભ્યધાવન્ત ગર્જમાના ધના ઇવ
કેટલાંક, દાંતો દ્વારા તૂટી ગયેલા અને ભાલાથી માથું ફાટેલું, ગર્જન કરતા, વાદળની જેમ દોડતા હતા.
કેચિદ્ધસ્તૈર્દ્વિધાચ્છિન્નૈશ્છિન્નગાત્રાસ્તથાઽપરે । નિપેતુસ્તુમુલે તસ્મિંશ્છિન્નપક્ષા ઇવાદ્રયઃ
કેટલાંક, તૂટી ગયેલા સુંડ અને કટેલા અંગો સાથે, એ ગૂંચવાયેલા સ્થળે પર્વતની જેમ પડ્યા જેમના પાંખો કાપી નાખ્યા હોય.
પાર્શ્વૈસ્તુ દારિતૈરન્યે વારણૈર્વરવારણાઃ । મુમુચુઃ શોણિતં ભૂરિ ધાતૂનિવ મહીધરાઃ
બીજાં, વિરોધી હાથીઓ દ્વારા બાજુ ફાટેલી, ઘણું લોહી વહાવતા હતા, પર્વતમાંથી ધાતુ નીકળે તેમ.
નારાચનિહતાસ્ત્વન્યે તથા વિદ્ધાશ્ચ તોમરૈઃ । વિનદન્તોઽભ્યધાવન્ત વિશૃઙ્ગા ઇવ પર્વતાઃ
બીજાં, તીક્ષ્ણ બાણ અને ભાલાથી ઘાયલ, ગર્જના કરતા દોડ્યા, શૃંગ વગરના પર્વત જેવા.
કેચિત્ક્રોધસમાવિષ્ટા મદાન્ધા નિરવગ્રહાઃ । રથાન્હયાન્પદાતીંશ્ચ મમૃદુઃ શતશો રણે
કેટલાંક, ગુસ્સાથી ભરેલા અને માદકતાથી અંધ, કોઈ નિયંત્રણ વગર, યુદ્ધમાં સૈકડો રથ, ઘોડા અને પદાતીઓને કચડી નાખતા.
તથા હયા હયારોહૈસ્તાડિતાઃ પ્રાસતોમરૈઃ । તેન તેનાભ્યવર્તન્ત કુર્વન્તો વ્યાકુલા દિશઃ
એ જ રીતે, ઘોડા, ઘોડાસવાર દ્વારા ભાલા અને ભાંગથી ઘાયલ, દરેક દિશામાં દોડ્યા અને અશાંતિ ફેલાવી.