છાદ્યમાનઃ શરૌઘેણ હૃષ્ટરૂપતરોઽભવત્ । તયોશ્ચાપ્યભવત્પ્રીતિરતુલા માતૃકારણાત્
તીરવર્ષાની ઝપટમાં આવતાં, તે વધુ આનંદિત દેખાતો હતો; અને બંને વચ્ચે માતૃસંબંધના કારણે અનન્ય સ્નેહ ઊભો થયો.
તતઃ પ્રહસ્ય સમરે નકુલસ્ય મહારથઃ। ` ધ્વજં ચિચ્છેદ બાણેન ધનુશ્ચૈકેન મારિષ
પછી યુદ્ધમાં હસતાં હસતાં નકુલના મહાન રથીએ એક તીરે ધ્વજ કાપી નાખ્યો અને બીજાં તીરે તેનું ધનુષ્ય તોડી નાખ્યું.
અથૈનં છિન્નધન્વાનં છાદયામાસ ભારત। નિજઘાન રણે તં તુ સૂતં ચાસ્ય ન્યપાતયત્
પછી, ભારત, તેનું ધનુષ્ય તૂટી ગયાં પછી તે તીરોની વરસાદમાં ઘેરાઈ ગયો; અને યુદ્ધમાં તેણે પોતાના રથચાલકને ઘાયલ કરી નીચે પાડી દીધો.
તતઃ પ્રસહ્ય સમરે નકુલસ્ય મહારથઃ । અશ્વાંશ્ચ ચતુરો રાજંશ્ચતુર્ભિઃ સાયકોત્તમૈઃ
પછી, યુદ્ધમાં જોરથી, નકુલના મહાન રથીએ, રાજા, ચાર ઉત્તમ તીરો વડે તેના ચાર ઘોડાઓને મારી નાખ્યા.
પ્રેષયામાસ સમરે યમસ્ય સદનં પ્રતિ। હતાશ્વાત્તુ રથાત્તૂર્ણમવપ્લુત્ય મહારથઃ
યુદ્ધમાં તેણે તેમને યમના ઘર તરફ મોકલી દીધા; અને ઘોડાઓ મરી ગયા પછી, મહાન રથી ઝડપથી પોતાના રથમાંથી નીચે ઊતર્યો.
આરુરોહ તતો યાનં ભ્રાતુરેવ યશસ્વિનઃ । એકસ્થૌ તુ રણે શૂરૌ દૃઢે વિક્ષિપ્ય કાર્મુકે
પછી તેણે પોતાના પ્રસિદ્ધ ભાઈના રથ પર ચઢી લીધું; અને બંને શૂરવીરો યુદ્ધમાં એકસાથે ઊભા રહી મજબૂત ધનુષ્ય ખેંચતા રહ્યા.
મદ્રરાજરથં તૂર્ણં ચ્છાદયામાસતુઃ ક્ષણાત્। સ ચ્છાદ્યમાનો બહુભિઃ શરૈઃ સન્નતપર્વભિઃ
બન્નેએ ઝડપથી મદ્રરાજના રથને ક્ષણમાં જ તીરોની વરસાદથી ઢાંકી દીધો; અને તે અનેક ચમકતા તીરોની ઝપટમાં આવતો રહ્યો.
સ્વસ્ત્રીયાભ્યાં નરવ્યાઘ્રો નાકમ્પત યથાઽચલઃ। પ્રહસન્નિવ તાં ચાપિ શસ્ત્રવૃષ્ટિં જઘાન હ
એ મનુષ્યોમાં વાઘ, પોતાના જ ભાઈઓ સાથે, પર્વત જેવો અડગ રહ્યો; અને હસતાં હસતાં એ શસ્ત્રવર્ષાને નાશ કરી નાખી.
સહદેવસ્તતઃ ક્રુદ્ધઃ શરમુદ્ગૃહ્ય વીર્યવાન્। મદ્રરાજમભિપ્રેક્ષ્ય પ્રેષયામાસ ભારત
પછી સહદેવ ગુસ્સામાં, બળવાન બની, એક તીર ઉઠાવ્યો; અને મદ્રરાજને નિહાળી, એ તીર છોડ્યો, હે ભારત.
સ શરઃ પ્રેષિતસ્તેન ગરુડાનિલવેગવાન્ । મદ્રરાજં વિનિર્ભિદ્ય નિપપાત મહીતલે
તે તીર, ગરુડ અને પવન જેટલી ઝડપથી, મદ્રરાજને ભેદી ગયો અને જમીન પર પડી ગયો.
સ ગાઢવિદ્ધો વ્યથિતો રથોપસ્થે મહારથઃ । નિષસાદ મહારાજ કશ્મલં ચ જગામ હ
ઘણું ઘાયલ થઈ, દુઃખી થયેલો મહાન રથી પોતાના રથમાં બેસી ગયો, હે રાજા, અને મૂંઝાઈ ગયો.
તં વિસંજ્ઞં નિપતિતં સૂતઃ સંપ્રેક્ષ્ય સંયુગે। અપોવાહ રથેનાજૌ યમાભ્યામભિપીડિતમ્
યુદ્ધમાં તેને બેભાન અને પડી ગયેલો જોઈ, તેના રથચાલકે તેને રણભૂમિમાંથી દૂર લઈ ગયો, કેમ કે તે યમપુત્રો દ્વારા પીડાઈ રહ્યો હતો.
દૃષ્ટ્વા મદ્રેશ્વરરથં ધાર્તરાષ્ટ્રાઃ પરાઙ્ભુખમ્। સર્વે વિમનસો ભૂત્વા નેદમસ્તીત્યચિન્તયન્
મદ્રરાજના રથને પીઠ ફેરવી જતા જોઈ, ધૃતરાષ્ટ્રપુત્રો નિરાશ થઈ ગયા; સૌએ વિચાર્યું, 'આ શક્ય નથી.'
નિર્જિત્ય માતુલં સઙ્ખ્યે માદ્રીપુત્રૌ મહારથૌ । દધ્યતુર્મુદિતૌ શઙ્ખૌ સિંહનાદં ચ નેદતુઃ
યુદ્ધમાં પોતાના મામાને જીત્યા પછી, માદ્રીપુત્ર મહાન રથીઓ ખુશીથી શંખ વગાડવા લાગ્યા અને સિંહની જેમ ગર્જના કરી.
અભિદુદ્રુવતુર્હૃષ્ટૌ તવ સૈન્યં વિશાંપતે । યથા દૈત્યચમૂં રાજન્નિન્દ્રોપેન્દ્રાવિવામરૌ
હર્ષથી ભરાઈ, તેઓ તારા સૈન્ય તરફ દોડ્યા, હે રાજા, જેમ ઇન્દ્ર અને ઉપેન્દ્ર દૈત્યસેનાની સામે ધસી જાય છે.
તતો યુધિષ્ઠિરો રાજા મધ્યં પ્રાપ્તે દિવાકરે। શ્રુતાયુપમભિપ્રેક્ષ્ય પ્રેષયામાસ વાજિનઃ
પછી, જ્યારે સૂર્ય મધ્યમાં પહોંચ્યો, ત્યારે રાજા યુધિષ્ઠિરે શ્રુતાયુને જોઈ પોતાના ઘોડાઓ આગળ વધાર્યા.
તતસ્તુ ત્વરિતો રાજઞ્શ્રુતાયુષમરિન્દમન્ । નિજઘ્ને સાયકૈસ્તીક્ષ્ણૈર્નવભિર્નતપર્વભિઃક
પછી, ઝડપથી, હે રાજા, શત્રુઓના વિનાશક યુધિષ્ઠિરે નવ તીખા અને ચમકતા તીરો વડે શ્રુતાયુ પર પ્રહાર કર્યો.
સ સંવાર્ય રમે રાજા પ્રેષિતાન્ધર્મસૂનુના । શરાન્સપ્ત મહેષ્વાસઃ કૌન્તેયાયા સમાર્ષયત્
તે મહાન ધનુર્ધર રાજાએ યુદ્ધમાં પોતાને સંયમિત રાખી, ધર્મપુત્રે મોકલેલા સાત તીરોને અટકાવી દીધા.
તે તસ્વ કવચં ભિત્ત્વા પપુઃ શોણિતમાહવે। અસૂનિવ વિચિન્વન્તો દેહે તસ્ય મહાત્મનઃ
યુદ્ધમાં તેમણે તેના કવચને છિદી નાખ્યું અને તેનું લોહી પીધું, જાણે કે એ મહાન આત્માના શરીરમાંથી જીવ શોધી રહ્યા હોય.
પાણ્ડવસ્તુ ભૃશં ક્રુદ્ધો વિદ્ધસ્તેન મહાત્મના । રણે વરાહકર્ણેન રાજાનં હૃદ્યવિધ્યતા
પણ પાંડુપુત્ર અત્યંત ક્રોધિત થયો અને એ મહાન આત્માએ વરાહદાંત જેવા તીક્ષ્ણ બાણથી તેને ઘાયલ કર્યો, ત્યારે તેણે યુદ્ધમાં રાજાને હૃદયમાં ઘાયલ કર્યો.
અથાપરેણ ભલ્લેન કેતું તસ્ય મહાત્મનઃ । રથશ્રેષ્ઠો રથાત્તૂર્ણં ભૂમૌ પાર્થો ન્યપાતયત્
પછી અર્જુને બીજું પહોળું બાણ ચલાવીને, એ મહાન આત્મા રાજાનું ધ્વજ યુદ્ધરથ પરથી ઝડપથી નીચે પાડી દીધું.
કેતુ નિપતિતં દૃષ્ટ્વા શ્રુતાયુઃ સ તુ પાર્થિવઃ । પાણ્ડવં વિશિખૈતીક્ષ્ણૈ રાજન્વિવ્યાધ સપ્તભિઃ
પોતાનો ધ્વજ પડી ગયો જોઈને, એ રાજા શ્રુતાયુએ પાંડવને સાત તીક્ષ્ણ બાણોથી ઘાયલ કર્યો, રાજન.
તતઃ ક્રોઘાત્પ્રજજ્વલ ધર્મપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ । યથા યુગાન્તે ભૂતાનિ દિધક્ષુરિવ પાવકઃ
પછી ધર્મપુત્ર યુધિષ્ઠિર ક્રોધથી પ્રજ્વલિત થયો, જેમ કે યુગના અંતે સર્વ જીવોને ભસ્મ કરવા માંગતો અગ્નિ.
ક્રુદ્ધં તુ પાણ્ડવં દૃષ્ટ્વા દેવગન્ધર્વરાક્ષસાઃ । પ્રવિવ્યધુર્મહારાજ વ્યાકુલં જાપ્યભૂજ્જગત્
પાંડવને ક્રોધિત જોઈને દેવો, ગંધર્વો અને રાક્ષસો બધાં ગભરાઈ ગયા, મહારાજ, અને સમગ્ર જગતમાં ઉથલપાથલ મચી ગઈ.
સર્વેષાં ચૈવ ભૂતાનામિદમાસીન્મનોગતમ્ । ત્રીંલ્લોકાન્મ સંક્રુદ્ધો નૃપોઽયં ધક્ષ્યતીતિ વૈ
બધા જીવોના મનમાં એ વિચાર આવ્યો કે, જો આ રાજાને ક્રોધમાં અટકાવાશે નહીં તો એ ત્રણેય લોકને ભસ્મ કરી દેશે.
ઋષ..... દેવાશ્ચ ચક્રુઃ સ્વસ્ત્યયનં મહત્। લોકાનાં નૃપાશાન્ત્યર્થં ક્રોધિતે પાણ્ડવે તદા
પાંડવના ક્રોધિત થતા, ઋષિઓ અને દેવોએ સમગ્ર લોકની શાંતિ માટે મહાન શુભકામનાઓ અને હવન કર્યા.
સ ચ ક્રોધસમાવિષ્ટઃ સૃક્વિણી પરિસંલિહન । ઇવારાત્સવપુર્ઘોરં યુગાન્તાદિત્યસન્નિભમ્
તે ક્રોધથી ભરાઈને, હોઠ ચાટતો, ભયાનક રૂપે દેખાતો, યુગના અંતેના સૂર્ય જેવો ભાસતો હતો.
તતઃ સૈન્યાનિ સર્વાણિ તાવકાનિ વિશાંપતે । નિરાશાન્યભવંસ્તત્ર જીવિતં પ્રતિ ભારત
પછી, રાજા, તમારા બધા સૈનિકો ત્યાં પોતાનું જીવતુ બચશે તેવી આશા ગુમાવી બેઠા.
સ તુ ધૈર્યેણ તં કોપં સન્નિવાર્ય મહાયશાઃ । શ્રુતાયુષઃ પ્રચિચ્છેદ મુષ્ટિદેશે મહાધનુઃ
પણ એ મહાન યશસ્વી એ ધીરજથી પોતાના ક્રોધને રોકી, શ્રુતાયુનું મહાન ધનુષ મુઠ્ઠી પાસે કાપી નાખ્યું.
અથૈનં છિન્નધન્વાનં નારાચેન સ્તનાન્તરે । નિર્બિભેદ રણે રાજા સર્વસૈન્યસ્ય પશ્યતઃ
પછી, આખું સૈન્ય જોઈ રહ્યું હતું ત્યારે, રાજાએ ધનુષ કપાઈ ગયેલા તેને યુદ્ધમાં તીક્ષ્ણ બાણથી છાતીમાં ઘાયલ કર્યો.