અભિપત્ય મહાબાહુર્ગરુત્માનિવ વેગિતઃ। સેનાપતેઃ ક્ષુરપ્રેણ શિરશ્ચિચ્છેદ પાણ્ડવઃ
મહાબાહુ પાંડવે, ગરુડ જેવી ઝડપથી દોડી, સેના પ્રમુખનું માથું કાપી નાખ્યું.
સંપ્રહસ્ય ચ હૃષ્ટાત્મા ત્રિભિર્બાણૈર્મહાભુજઃ । જલસન્ધં વિનિર્ભિદ્ય સોઽનયદ્યમસાદનમ્
પ્રસન્ન મનથી, ભીમે ત્રણ બાણોથી જલસંધને ઘાયલ કર્યો અને તેને યમલોક મોકલી દીધો.
સુષેણં ચ તતો હત્વા પ્રેષયામાસ મૃત્યવે। ઉગ્રસ્ય સશિરસ્ત્રાણં શિરશ્ચન્દ્રોપમં ભુવિ
પછી સુષેણને માર્યા પછી, ભીમે તેને પણ મૃત્યુ પામાડ્યો; અને ભયાનક ઉગ્રસ્યનું ચાંદની જેવું શિર, શિરસ્ત્રાણ સાથે, જમીન પર પડ્યું.
પાતયામાસ ભલ્લેન કુણ્ડલાભ્યાં વિભૂષિતમ્। વીરબાહું ચ સપ્તત્યા સાશ્વકેતું સસારથિમ્
પછી ભીમે પહેરેલા કુંડળોથી શોભતા વીરબાહુને પહોળા બાણથી ઘાયલ કર્યો અને સિત્તેર બાણોથી તેના ઘોડા-ધ્વજ અને સારથિને પણ માર્યા.
નિનાય સમરે વીરઃ પરલોકાય પાણ્ડવઃ। ભીમં ભીમરથં ચોભૌ ભીમસેનો હસન્નિવ
યુદ્ધમાં પાંડવ વીર ભીમે, હસતાં હસતાં, ભીમ અને ભીમરથ બંનેને પરલોક મોકલી દીધા.
પુત્રૌ તે દુર્મદૌ રાજન્નનયદ્યમસાદનમ્ । તતઃ સુલોચનં ભીમઃ ક્ષુરપ્રેણ મહામૃધે
રાજા, તારા બે દંભી પુત્રોને યમલોક મોકલ્યા પછી, ભીમે મહાયુદ્ધમાં કટારી જેવો બાણ ચલાવીને સુલોચનને પણ ઘાયલ કર્યો.
મિષતાં સર્વસૈન્યાનામનયદ્યમસાદનમ્। પુત્રાસ્તુ તવ તં દૃષ્ટ્વા ભીમસેનપરાક્રમમ્
બધી સેના સામે, ભીમે તેને યમલોક મોકલી દીધો; અને ભીમસેનની પરાક્રમ જોઈ, તારા પુત્રો—
શેષા યેઽન્યેઽભવંસ્તત્ર તે ભીમસ્ય ભયાર્દિતાઃ। વિપ્રદ્રુતા દિશો રાજન્વધ્યમાના મહાત્મના
જે થોડા બાકી રહ્યા, તેઓ ભીમના ભયથી ડરીને, મહાન આત્માવાન ભીમના હાથો મારાતા, રાજા, ચારેય દિશામાં ભાગી ગયા.
તતોઽબ્રવીચ્છાન્તનવઃ સર્વાનેવ મહારથાન્। એષ ભીમો રણે ક્રુદ્ધો ધાર્તરાષ્ટ્રાન્મહારથાન્
પછી શાંતનુના વંશજએ બધા મહારથીઓને કહ્યું: 'યુદ્ધમાં ક્રોધિત ભીમ, ધૃતરાષ્ટ્રના વીર પુત્રોને ધરાશાયી કરી રહ્યો છે.'
યથા પ્રાગ્ર્યાન્યથા જ્યેષ્ઠાન્યથા શૂરાંશ્ચ સંગતાન્। નિપાતયત્યુગ્રધન્વા તં પ્રગૃહ્ણીત માચિરમ્
'મોટા, વડીલા કે એકઠા થયેલા વીર હોય, આ ભયાનક ધનુર્ધર બધાને પછાડી નાખે છે; તેને તરત જ પકડી લો, વિલંબ ન કરો!'
એવમુક્ત્વા તતઃ સર્વે ધાર્તરાષ્ટ્રસ્ય સૈનિકાઃ। અભ્યદ્રવન્ત સંક્રુદ્ધા ભીમસેનં મહાબલમ્
આવી રીતે બોલ્યા પછી, ધૃતરાષ્ટ્રના બધા સૈનિકો ભારે ગુસ્સાથી ભીમસેન પર તૂટી પડ્યા.
ભગદત્તઃ પ્રભિન્નેન કુઞ્જરેણ વિશાંપતે । અભ્યયાત્સહસા તત્રયત્ર ભીમો વ્યવસ્થિતઃ
પછી, રાજા, ભગદત્ત પોતાના ઉશ્કેરાયેલા હાથી સાથે અચાનક ત્યાં પહોંચ્યો, જ્યાં ભીમ ઊભો હતો.
આપતન્નેવ ચ રણે ભીમસેનં શિલીમુખૈઃ । અદૃશ્યં સમરે ચક્રે જીમૂત ઇવ ભાસ્કરમ્
યુદ્ધમાં દોડતો ભગદત્તે તીક્ષ્ણ બાણોથી ભીમસેનને ઢાંકી દીધો, એમ કે میدانમાં ભીમ દેખાતો જ નહોતો, જાણે વાદળે સૂર્યને ઢાંકી નાખ્યો હોય.
અભિમન્યુમુખાસ્તત્તુ નામૃષ્યન્ત મહારથાઃ । ભીમસ્યાચ્છાદનં શઙ્ખ્યે સ્વબાહુબલમાશ્રિતાઃ
પણ અભિમન્યુને આગે રાખી મહારથીઓએ પોતાના બળ પર ભરોસો રાખીને, ભીમસેનને આવું ઢાંકાતું જોઈને સહન ન કર્યું.
ત એનં શરવર્ષેણ સમન્તાત્પર્યવારયન્ । ગજં ચ શરવૃષ્ટ્યા તુ બિભિદુસ્તે સમન્તતઃ
તેમણે ચારે બાજુથી બાણોની વરસાદ કરીને ભગદત્તના હાથીને પણ સર્વદિશાથી તીક્ષ્ણ બાણોથી ઘાયલ કર્યો.
સ શસ્ત્રવૃષ્ટ્યાઽભિહતઃ સમસ્તૈસ્તૈર્મહારથૈઃ। પ્રાગ્જ્યોતિષગજો રાજન્નાનાલિઙ્ગૈઃ સુતેજનૈઃ
એ બધા મહારથીઓના શસ્ત્રવર્ષાથી પ્રાગ્યોતિષપુરના એ હાથીને અનેક તીક્ષ્ણ બાણોથી છિદ્ર કરી નાખ્યો.
સંજાતરુધિરોત્પીડઃ પ્રેક્ષણીયોઽભવદ્રણે। ગભસ્તિભિરિવાર્કસ્ય સંસ્યૂતો જલદો મહાન્
ઘાયલ થઈને હાથીના શરીરમાંથી લોહી વહેવા લાગ્યું, અને એ યુદ્ધમાં જોવા જેવું દૃશ્ય બન્યું, જાણે સૂર્યની કિરણોથી વાદળે છિદ્ર થઈ ગયું હોય.
સંચોદિતો મદસ્રાવી ભગદત્તેન વારણઃ। અભ્યધાવત તન્સર્વાન્કાલોત્સૃષ્ટ ઇવાન્તકઃ
ભગદત્તે ઉશ્કેરેલો અને મદથી ટપકતો એ હાથી, જાણે સમય દ્વારા મોકલાયેલો મૃત્યુદેવ હોય, એમ બધાની સામે તૂટી પડ્યો.
દ્વિગુણં જવમાસ્થાય કમ્પયંશ્ચરણૈર્મહીમ્। તસ્ય તત્સુમહદ્રૂપં દૃષ્ટ્વા સર્વે મહારથાઃ
એ હાથીએ પોતાનું ગતિ બમણી કરી, પગથી ધરતી ધ્રુજી ઉઠી, અને એનું વિશાળ રૂપ જોઈને બધા મહારથીઓ ચકિત થઈ ગયા.
અસહ્યં મન્યમાનાશ્ચ નાતિપ્રમનસોઽભવન્ । તતસ્તુ નૃપતિઃ ક્રુદ્ધો ભીમસેનં સ્તનાન્તરે
એ હાથીને અહોભાવ્ય માનીને, તેઓ ખુશ ન રહ્યા; ત્યારે ગુસ્સે ભરાયેલા રાજાએ ભીમસેનને છાતીમાં ઘા કર્યો.
આજઘાન મહારાજ શરેણાનતપર્વણા। સોઽતિવિદ્ધો મહેષ્વાસસ્તેન રાજ્ઞા મહારથઃ
મહારાજાએ તીક્ષ્ણ બાણથી ભીમને ઘાયલ કર્યો; એ રીતે રાજાના ઘા થી એ મહાન ધનુર્ધર અને મહારથી ઘાયલ થયો.
મૂર્ચ્છયાઽભિપરીતાત્મા ધ્વજયષ્ટિં સમાશ્રયત્। તાંસ્તુ ભીતાન્સમાલક્ષ્ય ભીમસેનં ચ મૂર્ચ્છિતમ્
મૂર્છા આવતાં ભીમસેને પોતાના ધ્વજદંડને પકડી લીધો; તેમને ડરાયેલાં જોઈને અને ભીમને મૂર્છિત જોઈને,
નનાદ બલવન્નાદં ભગદત્તઃ પ્રતાપવાન્। તતો ઘટોત્કચો રાજન્પ્રેક્ષ્ય ભીમં તથાઽઽગતં
ભગદત્તે પોતાની શક્તિથી જોરદાર દહાડ કર્યો; પછી, રાજા, ઘટોત્કચે ભીમને એ હાલતમાં જોઈને,
સંક્રુદ્ધો રાક્ષસો ઘોરસ્તત્રૈવાન્તરધીયત। સ કૃત્વા દારુણાં માયાં ભૂરૂણાં ભયવર્ધિનીમ્
કુપિત અને ભયાનક રાક્ષસ ત્યાં જ અદૃશ્ય થઈ ગયો, અને ભય વધારતી ભયાનક માયા સર્જી.
અદૃશ્યત નિમેષાર્ધાદ્ધોરરૂપં સમાસ્થિતઃ। ઐરાવતં સમારૂઢઃ સ વૈ માયાકૃતં સ્વયમ્
અડધી પળમાં જ એ ભયાનક રૂપ ધારણ કરીને, પોતે જ સર્જેલા ઐરાવત પર આરૂઢ થઈને દેખાયો.
તસ્ય ચાન્યેઽપિ દિઙ્વાગા બભૂવુરનુયાયિનઃ। અઞ્જનો વમાનશ્ચૈવ મહાપદ્મશ્ચ સુપ્રભઃ
એ સાથે બીજા પણ સાથીઓ હતા: અંજન, વામન અને તેજસ્વી મહાપદ્મ.
ત્રય એતે મહાનાગા રાક્ષસૈઃ સમધિષ્ઠિતાઃ। મહાકાયાસ્ત્રિધા રાજન્પ્રસ્રવન્તો મદં બહુ
આ ત્રણેય મહાનાગો રાક્ષસો દ્વારા સંચાલિત હતા, તેમના શરીર વિશાળ હતા અને મદથી ટપકતા હતા, રાજા.
તેજોવીર્યબલોપેતા મહાબલપરાક્રમાઃ। ઘટોત્કચસ્તુ સ્વં નાગં ચોદયામાસ તં તદા
તેઓ તેજ, પરાક્રમ અને બળથી ભરપૂર, મહાબળશાળી હતા; ઘટોત્કચે પણ પોતાના હાથીને આગળ ધપાવ્યો.
સગજં ભગદત્તં તુ હન્તુકામઃ પરંતપઃ। તે ચાન્યે ચોદિતા નાગા રાક્ષસૈસ્તૈર્મહાબલૈઃ
શત્રુઓના દુઃખદાતા, ભગદત્તને અને તેના હાથીને મારવા ઇચ્છતો હતો. એ સમયે રાક્ષસોએ ઉશ્કેરેલા અન્ય શક્તિશાળી હાથીઓ પણ આગળ વધ્યા.
પરિપેતુઃ સુસંરબ્ધાશ્ચતુર્દંષ્ટ્રાશ્ચતુર્દિશમ્। ભગદત્તસ્ય તં નાગં વિષાણૈરભ્યપીડયન્
બહુ જ ગુસ્સામાં, ચાર દાંતવાળા એ હાથીઓ ચારેય દિશામાંથી દોડી આવ્યા અને ભગદત્તના હાથીને પોતાના દાંતોથી ઘાયલ કર્યો.