જઘાન પરમક્રુદ્ધો નૃત્યન્નિવ મહારથઃ । તસ્ય લાઘવમુદ્વીક્ષ્ય તુતુષુર્દેવતા અપિ
એ મહારથીએ ભારે ગુસ્સામાં, જાણે નૃત્ય કરતાં હોય તેમ, શત્રુઓને માર્યા. તેની ચપળતા જોઈને દેવતાઓ પણ પ્રસન્ન થયા.
લબ્ધલક્ષતયા કાર્ષ્ણેઃ સર્વે ભીષ્મમુખા રથાઃ । સત્વવન્તમમન્યન્ત સાક્ષાદિવ ધનંજયમ્
કૃષ્ણપુત્રની નિશાનદારી જોઈને, ભીષ્મ સહિત બધા રથીઓએ તેને ધનંજય જેટલો પરાક્રમી માન્યો.
તસ્ય લાઘવમાર્ગસ્થમલાતસદૃશપ્રભમ્। દિશઃ પર્યપતચ્ચાપં ગાણ્ડીવમિવ ઘોષવત્
યુદ્ધમેદાનમાં, વીજળી જેવું તેજ અને અગ્નિ જેવું પ્રકાશ ધરાવતું તેનું ધનુષ્ય, ગાંડિવ જેવી ધ્વનિ સાથે, બધાં દિશાઓમાં ફરતું હતું.
તમાસાદ્ય મહાવેગૈર્ભીષ્મો નવ્રભિરાશુગૈઃ । વિવ્યાધ સમરે તૂર્ણમાર્જુનિં પરવીરહા
પછી ભીષ્મે ભારે ઝડપથી, નવ તીક્ષ્ણ બાણોથી યુદ્ધમાં અર્જુનપુત્રને ઘાયલ કર્યો.
ધ્વજં ચાસ્ય ત્રિભિર્ભલ્લૈશ્ચિચ્છેદ પરમૌજસઃ । સારથિં ચ ત્રિભિર્બાણૈરાજઘાન યતવ્રતઃ
ભીષ્મે ત્રણ ભલ્લ બાણોથી અભિમન્યુનો ધ્વજ કાપી નાખ્યો અને ત્રણ બાણોથી તેના રથચાલકને ઘાયલ કર્યો.
તથૈવ કૃતવર્મા ચ કૃપઃ શલ્યશ્ચ મારિષ । વિદ્ધ્વા નાકમ્પયત્કાર્ષ્ણિં મૈનાકમિવ પર્વતમ્
એ જ રીતે કૃતવર્મા, કૃપ અને શલ્યે પણ કૃષ્ણપુત્રને ઘાયલ કર્યો, પણ તે માયનાક પર્વત જેવો અડગ રહ્યો.
સ તૈઃ પરિવૃતઃ શૂરો ધાર્તરાષ્ટ્રૈર્મહારથૈઃ । વવર્ષ શરવર્ષાણિ કાર્ષ્ણિઃ પઞ્ચરથાન્પ્રતિ
ધૃતરાષ્ટ્રના પરાક્રમી પુત્રોએ ચારેય બાજુથી ઘેરી લીધેલા કર્ષ્ણીએ, પાંચ રથીઓ પર તીરોની ઝમઝમાટી વરસાવી.
તતસ્તેષાં સહસ્રાણિ સંવાર્ય શરવૃષ્ટિભિઃ । નનાદ બલવાન્કાર્ષ્ણિર્ભીષ્માય વિસૃજ્યઞ્શરાન્
પછી, પોતાની તીરોની વરસાદથી તેમના હજારો તીરો અટકાવીને, શક્તિશાળી કર્ષ્ણીએ ભીષ્મ પર તીરો છોડતા ગર્જના કરી.
તત્રાસ્ય સુમહદ્રાજન્બાહ્વોર્બલમદૃશ્યત । યતમાનસ્ય સમરે ભીષ્મમર્દયતઃ શરૈઃ
એ સમયે, રાજા, યુદ્ધમાં ભીષ્મને તીરો વડે દબાવતા કર્ષ્ણીની બાહુબળની મહાન શક્તિ દેખાઈ.
પરાક્રાન્તસ્ય તસ્યૈવ ભીષ્મોઽપિ પ્રાહિણોચ્છરાન્ । સ તાંશ્ચિચ્છેદ સમરે ભીષ્મચાપચ્યુતાઞ્શરાન્
કર્ષ્ણી પર આક્રમણ કરતાં, ભીષ્મે પણ તેના પર તીરો છોડ્યા; પણ યુદ્ધમાં કર્ષ્ણીએ ભીષ્મના ધનુષ્યમાંથી છૂટેલા એ તીરો કાપી નાખ્યા.
તતો ધ્વજમામોઘેંષુર્ભીષ્મસ્ય નવભિઃ શરૈઃ । ચિચ્છેદ સમરે વીરસ્તત ઉચ્ચુક્રુશુર્જનાઃ
પછી, વીર કર્ષ્ણીએ નવ નિશ્ચિત તીરો વડે યુદ્ધમાં ભીષ્મનો ધ્વજ કાપી નાખ્યો, અને લોકોમાં ઉલ્લાસભેર જયઘોષ થયો.
સ રાજતો મહાસ્કન્ધસ્તાલો હેમવિભૂષિતઃ । સૌભદ્રવિશિખૈશ્છિન્નઃ પપાત ભુવિ ભારત
સોનાથી શોભાયમાન, વિશાળ અને રાજસી ધ્વજદંડ, સૌભદ્રના તીરો વડે કાપી પડતાં, એ ધરતી પર આવી પડ્યો, હે ભારત.
તં તુ સૌભદ્રવિશિખૈઃ પાતિતં ભરતર્ષભ । દૃષ્ટ્વા ભીમો નનાદોચ્ચૈઃ સૌભદ્રમભિહર્ષયન્
ભીષ્મનો ધ્વજ સૌભદ્રના તીરો વડે ધરાશાયી થયો જોઈ, ભીમે જોરદાર ગર્જના કરી અને સૌભદ્રને આનંદિત કર્યો.
અથ ભીષ્મો મહાસ્રાણિ દિવ્યાનિ સુબહૂનિ ચ । પ્રાદુશ્ચક્રે મહારૌદ્રે રણે તસ્મિન્મહાબલઃ
પછી મહાબલી ભીષ્મે એ યુદ્ધમાં અનેક દિવ્ય અને ભયાનક તીરો ઉત્પન્ન કર્યા.
તતઃ શરસહસ્રેણ સૌભદ્રં પ્રતિતામહઃ । અવાકિરદમેયાત્મા તદદ્ભુતમિવાભવત્
પછી, અપરાજિત ભીષ્મે હજાર તીરો વડે સૌભદ્રને ઢાંકી દીધો, એ દૃશ્ય અદ્ભુત લાગતું હતું.
તતો દશ મહેષ્વાસાઃ પાણ્ડવાનાં મહારથાઃ । રક્ષાર્થમભ્યધાવન્ત સૌભદ્રં ત્વરિતા રથૈઃ
ત્યાં પાંડવોમાંના દસ મહાન ધનુર્ધર મહારથીઓ, સૌભદ્રની રક્ષા માટે ઝડપથી પોતાના રથો સાથે દોડી આવ્યા.
વિરાટઃ સહ પુત્રેણ ધૃષ્ટદ્યુમ્નશ્ચ પાર્ષતઃ । ભીમશ્ચ કેકયાશ્ચૈવ સાત્યકિશ્ચ વિશાંપતે
વિરાટ પોતાના પુત્ર સાથે, પાર્ષત ધૃષ્ટદ્યુમ્ન, ભીમ, કેકય વંશીયો અને સાથીકી, હે રાજા, એમાં હતા.
તેષાં જવેનાપતતાં ભીષ્મઃ શાન્તનવો રણે । પાઞ્ચાલ્યં ત્રિભિરાનર્ચ્છત્સાત્યકિં નવભિઃ શરૈઃ
તેમના ઝડપથી આગળ વધતાં, શાંતનુપુત્ર ભીષ્મે યુદ્ધમાં ધૃષ્ટદ્યુમ્નને ત્રણ અને સાથીકીને નવ તીરો માર્યા.
પૂર્ણાયતવિસૃષ્ટેન ક્ષુરેણ નિશિતેન ચ। ધ્વજમેકેન ચિચ્છેદ ભીમસેનસ્ય પત્રિણા
પછી, ભીષ્મે એક તીક્ષ્ણ અને પાંખવાળો તીર સંપૂર્ણ ખેંચીને ભીમસેનના ધ્વજને યુદ્ધમાં કાપી નાખ્યો.
જામ્બૂનદમયઃ શ્રીમાન્કેસરી સ નરોત્તમ । પપાત ભીમસેનસ્ય ભીષ્મેણ મથિતો રથાત્
એ સુંદર સોનાનું, સિંહવાળો ધ્વજ, ભીષ્મે ભીમસેનના રથ પરથી ફોડી પાડતાં જમીન પર પડ્યો.
તતો ભીમસ્ત્રિભિર્વિદ્ધ્વા ભીષ્મં શાન્તનવં રણે। કૃપમેકેન વિવ્યાધ કૃતવર્માણમષ્ટભિઃ
પછી ભીમે યુદ્ધમાં શાંતનુપુત્ર ભીષ્મને ત્રણ તીરો માર્યા, કૃપને એક અને કૃતવર્માને આઠ તીરો ઘાયલ કર્યા.
પ્રગૃહીતાગ્રહસ્તેકન વૈરાટિરપિ દન્તિના । અભ્યદ્રવત રાજાનં મદ્રાધિપતિમુત્તરઃ
ઉત્તરએ હાથીના અંકુશને મજબૂતીથી પકડી, પોતાના હાથી પર ચડીને મદ્ર દેશના રાજા પર આક્રમણ કર્યું.
તસ્ય વારણરાજસ્ય જવેનાપતતો રથે । શલ્યો નિવારયામાસ વેગમપ્રતિમં શરૈઃ
એ હાથીરાજ ઝડપથી રથ તરફ દોડી આવ્યો ત્યારે, શલ્યએ તીરો વડે તેની અપ્રતિમ ગતિ રોકી દીધી.
તસ્ય ક્રુદ્ધઃ સ નાગેન્દ્રો બૃહતઃ સાધુવાહિનઃ । પદા યુગમધિષ્ઠાય જઘાન ચતુરો હયાન્
પછી, ગુસ્સે ભરાયેલા એ મહાહાથીએ મજબૂતીથી ઊભા રહી, પોતાના પગથી ચાર ઘોડાઓને આઘાત કર્યો.
સ હતાશ્વે રથે તિષ્ઠન્મદ્રાધિપતિરાયસીમ્ । ઉત્તરાન્તકરીં શક્તિં ચિક્ષેપ ભુજગોપમામ્
મદ્ર દેશના રાજાએ, પોતાના ઘોડા માર્યા ગયા પછી પણ રથ પર ઊભા રહી, દુશ્મન તરફ સાપ જેવી ભયાનક ભાલા ફેંકી.
તયા ભિન્નતનુત્રાણઃ પ્રવિશ્ય વિપુલં તમઃ। સ પપાત ગજસ્કન્ધાત્પરમુક્તાઙ્કુશતોમરઃ
એ ભાલાથી તેની કવચ ફાટી ગઈ, ઘોર અંધકારમાં ગરકાવ થઈ, એ માણસ હાથીની પીઠ પરથી ગોથા અને ભાલા વિના નીચે પડી ગયો અને મૃત્યુ પામ્યો.
અસિમાદાય શલ્યોઽપિ અવપ્લુત્ય રથોત્તમાત્। તસ્ય વારણરાજસ્ય ચિચ્છેદાથ મહાકરમ્
શલ્યે તલવાર ઉપાડી, પોતાના તેજસ્વી રથ પરથી કૂદી પડ્યો અને એ હાથીના રાજાનું મજબૂત હાથ કાપી નાખ્યું.
ભિન્નમર્મા શરશતૈશ્છિન્નહસ્તઃ સવારણઃ। ભીમમાર્તસ્વરં કૃત્વા પપાત ચ મમાર ચ
શરીરનાં મહત્વનાં અંગો સૈંકડો બાણોથી છિદ્ર થયેલા, હાથ કપાઈ ગયેલો, હાથી સાથે ભયાનક ચીસ પાડી, એ યુદ્ધમાં પડી ગયો અને મૃત્યુ પામ્યો.
એતદીદૃશકં કૃત્વા મદ્રરાજો નરાધિપ । આરુરોહ રથં તૂર્ણં ભાસ્વરં કૃતવર્મણઃ
આવી વિક્રમ કરી, મદ્રરાજા ઝડપથી કૃતવર્માના તેજસ્વી રથ પર ચડી ગયો.
ઉત્તરં વૈ હતં દૃષ્ટ્વા વૈરાટિર્ભ્રાતરં તદા । કૃતવર્મણા ચ સહિતં દૃષ્ટ્વા શલ્યમવસ્થિતમ્
ત્યારે, પોતાના ભાઈ ઉત્તરને મારેલો જોઈ અને શલ્યને કૃતવર્મા સાથે ઊભેલો જોઈ, વિરાટ દેશના રાજાને ખૂબ દુઃખ થયું.