કાશિરાજશ્ચ શૈબ્યશ્ચ ભજમાનૌ યુધિષ્ઠિરમ્। અક્ષૌહિણીભ્યાં સહિતાવાગતૌ પૃથિવીપતી
કાશીરાજ અને શૈબ્ય, બંને ભજમાના, યુધિષ્ઠિર પાસે બે વિશાળ સેના સાથે આવ્યા.
અક્ષૌહિણીભિઃ પાઞ્ચાલસ્તિસૃભિશ્ચ મહાબલઃ। દ્રૌપદ્યાશ્ચ સુતા વીરાઃ શિખણ્ડી ચાપરાજિતઃ
મહાન પાંચાલે ત્રણ વિશાળ સેના, દ્રૌપદીના વીર પુત્રો અને અપરાજિત શિખંડી સાથે આવ્યા.
ધૃષ્ટદ્યુમ્નશ્ચ દુર્ધર્ષઃ સર્વશસ્ત્રભૃતાંવરઃ। ઉપપ્લાવ્યં યયુઃ શીઘ્રં પાણ્ડવાર્થે મહાબલાઃ
અજેય અને શસ્ત્રમાં સર્વોત્તમ ધૃષ્ટદ્યુમ્ન પણ પોતાના શક્તિશાળી યુધ્ધાઓ સાથે પાંડવોના હિત માટે ઝડપથી ઉપપ્લવ્ય તરફ ગયો.
તતઃ શતસહસ્રાણિ પ્રયુતાન્યર્બુદાનિ ચ। સમીપમભિવર્તન્તે યોધા યૌધિષ્ઠિરં બલમ્
પછી લાખો, કરોડો અને દસ કરોડથી પણ વધુ યુધ્ધાઓ યુધિષ્ઠિરની સેના તરીકે જોડાયા.
સમુદ્રમિવ ધર્માન્તે સ્રોતઃશ્રેષ્ઠાઃ પૃથક્પૃથક્। આપૂરયન્મહીપાલા યજ્વાનો ભૂરિદક્ષિણૈઃ । વેદાવભૃથસંપન્નાઃ શૂરાઃ સર્વે તનુત્યજઃ
જેમ યજ્ઞના અંતે નદીઓ સમુદ્રમાં ભેગી થાય છે, તેમ દાનશૂર અને વેદવિધિમાં પારંગત રાજાઓ, શૂરવીર અને પોતાનું સર્વસ્વ અર્પણ કરનારાઓ જુદા જુદા પ્રદેશોમાં ધરતી ભરી દીધી.
તાનાગતાનભિપ્રેક્ષ્ય પાર્થો જ્ઞાનભૃતાં વરઃ। પૂજયામાસ વિધિવદ્યથાર્હં રાજસત્તમાન્
પાર્થ, જ્ઞાનમાં શ્રેષ્ઠ, આવ્યાેલા મહારાજાઓને યોગ્ય વિધિ પ્રમાણે સન્માન આપ્યો.
પારિબર્હં દદૌ કૃષ્ણઃ પાણ્ડવાનાં મહાત્મનામ્। સ્ત્રિયો વાસાંસિ રત્નાનિ પૃથક્પૃથગનેકશઃ
કૃષ્ણએ મહાત્મા પાંડવોને સ્ત્રીઓ, વસ્ત્રો અને રત્નો અલગ અલગ અને ભરપૂર આપ્યા.
રાજાનો રાજપુત્રાશ્ચ નિવૃત્તે સમયે તથા। યથાંર્હ પાણ્ડવશ્રેષ્ઠૈરવર્તન્તાભિપૂજિતાઃ। આસન્પ્રહૃષ્ટમનસઃ પારિબર્હં દદુસ્તદા
સમય પૂરો થતાં રાજાઓ અને રાજપુત્રો પાંડવોના શ્રેષ્ઠો દ્વારા યોગ્ય રીતે સન્માનિત થઈ આનંદથી પરત ગયા અને તેઓએ પણ પાંડોવને ભેટ આપી.
સર્વેષુ સમવેતેષુ રાજભિર્વૃષ્ણિભિઃ સહ। વિવાહો વિધવદ્રાજન્વવૃધે કુરુમાત્સ્યયોઃ
બધા રાજાઓ અને વૃષ્ણિઓ ભેગા થયા ત્યારે, રાજા, કુરુ અને માયત્સ્ય વચ્ચેનું લગ્નવિધિ પ્રમાણે ઉજવાયું.
તતઃ શઙ્ખા મૃદઙ્ગાશ્ચ ગોમુખા ડિણ્ડિમાસ્તદા। અભિમન્યોર્વિવાહે તુ નેદુર્માત્સ્યસ્ય વેશ્મનિ
પછી અભિમન્યુના લગ્ન પ્રસંગે માયત્સ્યના મહેલમાં શંખ, મૃદંગ, ગોમુખ અને ઢીંડોરા ગુંજ્યા.
ઉચ્ચાવચાન્મૃગાઞ્જઘ્નુર્મેધ્યાંશ્ચ શતશસ્તથા। ભક્ષ્યાન્નભોજ્યપાનાનિ પ્રભૂતાન્યભ્યહારયન્
ત્યારે સૈંકડો જંગલી અને યજ્ઞ માટે યોગ્ય પ્રાણીઓ બલિ આપવામાં આવ્યા અને વિવિધ પ્રકારના ભોજન, વાનગીઓ અને પીણાંઓ ભરપૂર પીરસવામાં આવ્યા.
ગાયનાખ્યાનશીલાશ્ચ નટા વૈતાલિકાસ્તથા। સ્તુવન્તસ્તાનુપાતિષ્ઠન્સૂતાશ્ચ સહ માગધૈઃ
ગાયક, વાર્તાકાર, નૃત્યકાર અને ભટ્ટો, તેમ જ સૂત અને માગધો, તેમની પ્રશંસા કરતાં હાજર રહ્યા.
સ્ત્રિયો વૃદ્ધાસ્તરુણ્યશ્ચ ઉત્સવે તસ્ય મઙ્ગલે। દ્રૌપદ્યન્તઃપુરે ચૈવ વિરાટસ્ય ગૃહે સ્ત્રિયઃ
તે પ્રસંગે અને શુભ ઉત્સવે, વૃદ્ધ સ્ત્રીઓ અને યુવાન સ્ત્રીઓ, દ્રૌપદીના આંતરમહેલમાં અને વિરાટના ઘરમાં રહેલી સ્ત્રીઓ પણ હાજર હતી.
સુદેષ્ણાં તુ પુરસ્કૃત્ય મત્સ્યાનામપિ ચ સ્ત્રિયઃ। આજગ્મુશ્ચારુપીનાઙ્ગ્યઃ સુમૃષ્ટમણિકુણ્ડલાઃ
સુદેષ્ણાને આગળ રાખીને, મત્સ્ય દેશની સુંદર અને સજ્જ સ્ત્રીઓ, ઝગમગતા રત્નોના કુંડળોથી શોભાયમાન, ત્યાં આવી પહોંચ્યા.
વર્ણોપપન્નાસ્તા નાર્યો રૂપવન્તયઃ સ્વલંકૃતાઃ। સર્વાસામભવત્કૃષ્ણા રૂપેણ વપુષાઽધિકા
આ સ્ત્રીઓ સુંદર રંગ અને રૂપથી યુક્ત, સજાવટથી ભરપૂર હતી, છતાં સૌમાં કૃષ્ણા એટલે કે દ્રૌપદી રૂપ અને આકર્ષણમાં સર્વે કરતાં વધુ હતી.
પરિવાર્યોત્તરાં શ્લાઘ્યાં રાજપુત્રીમલંકૃતામ્। સુતામિવ મહેન્દ્રસ્ય પુરસ્કૃત્યોપતસ્થિરે
તેઓએ પ્રશંસનીય અને શોભાયમાન રાજકુમારી ઉત્તરાને ઘેરી લીધી અને મહેન્દ્રની પુત્રી જેવી માનીને, તેને આગળ રાખી તેની સેવા કરી.
ભૃઙ્ગારું તુ સમાદાય સૌવર્ણં જલપૂરિતમ્। પાર્થસ્ય હસ્તે સહસા સુતામિન્દીવરેક્ષણામ્। સ્નુષાર્થં પ્રાક્ષિપદ્વારિ વિરાટો વાહિનીપતિઃ
પછી વિરાટ રાજાએ, સોનાનો પાણીથી ભરેલો પાત્ર ઝડપથી પાર્થેના હાથમાં મૂક્યો અને પોતાના પુત્રની વહુ માટે પાણી રેડ્યું.
તાં પ્રત્યગૃહ્ણાકૌન્તેયઃ સુતસ્યાર્થે મહામનાઃ । સૌભદ્રાશ્ચાનવદ્યાઙ્ગો વિરાટતનયાં તદા
કુન્તિપુત્રે મહાન મનથી પુત્ર માટે તેને સ્વીકારી અને સૌભદ્રે, નિર્દોષ રૂપવંત, વિરાટની પુત્રીને એ સમયે અંગીકારી.
તત્રાતિષ્ઠદ્ગૃહીત્વા તુ રૂપમિન્દ્રાસ્ય ધારયન્। સ્નુષાં તાં પરિગૃહ્ણાનઃ કુન્તીપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ
ત્યાં યુધિષ્ઠિરે, ઇન્દ્ર જેવું રૂપ ધારણ કરી, વહુને હાથમાં લઈને તેને સ્વીકારી, જેમ કે પોતે તેની વહુને અપનાવે છે.
દ્રુપદશ્ચ વિરાટશ્ચ શિખણ્ડી ચ મહાબલઃ । યુયુધાનશ્ચ શૈબ્યશ્ચ ધૃષ્ટદ્યુમ્નશ્ચ સાત્યકિઃ
દ્રુપદ, વિરાટ, મહાબલશાળી શિખંડી, યુયુધાન, શૈબ્ય, ધૃષ્ટદ્યુમ્ન અને સાત્યકી—
સપ્તૈતેઽક્ષૌહિણીપાલા યજ્વાનો ભૂરિદક્ષિણાઃ । પાણ્ડવં પરિવાર્યૈતે નિવેશં ચક્રિરે તદા
આ સાતેય, મહાન સેનાપતિઓ, યજ્ઞકર્તા અને દાનમાં ઉદાર, પાંડવને ઘેરીને ત્યાં બેઠા.
તત્રસ્થાયાં તુ સેનાયાં માત્સ્યો ધર્મભૃતાંવરઃ । પ્રીતો દુહિતરં ગૃહ્ય પ્રદદાવભિમન્યવે
ત્યાં સેનાના હાજર રહેતાં, ધર્મમાં શ્રેષ્ઠ મત્સ્યરાજાએ આનંદપૂર્વક પોતાની પુત્રી અભિમન્યુને આપી.
પ્રતિગૃહ્યોત્તરાં પાર્થઃ પુરસ્કૃત્ય જનાર્દનમ્ । વિવાહં કારયામાસ સૌભદ્રસ્ય મહાત્મનઃ
પાર્થે ઉત્તરાને સ્વીકારી, જનાર્દનને આગળ રાખીને, મહાન આત્માવાળા સૌભદ્રનું લગ્ન સંસ્કાર કરાવ્યું.
તતો વિવાહો વવૃધે સ્ફીતઃ સર્વગુણાન્વિતઃ । સૌભદ્રસ્યાદ્ભુતં કર્મ પિતુસ્તવ પિતુસ્તદા
પછી લગ્ન પ્રસંગ સર્વ ગુણોથી ભરપૂર અને સમૃદ્ધ બન્યો—એ સમયે સૌભદ્રનું અદ્ભુત કાર્ય થયું.
ધૌમ્યઃ શિષ્યૈઃ પરિવૃતો જુહાવાગ્નૌ વિધાનતઃ । અગ્નિં પ્રદક્ષિણીકુર્વન્સૌભદ્રઃ પાણિમગ્રહીત્
ધૌમ્યે પોતાના શિષ્યો સાથે અગ્નિમાં વિધિપૂર્વક હવન કર્યો; સૌભદ્રે અગ્નિની પરિક્રમા કરી, ઉત્તરાનો હાથ પકડી લીધો.
તતઃ પાર્થાય સંહૃષ્ટો માત્સ્યરાજો ધનં મહત્। તસ્મૈ શતસહસ્રાણિ હયાનાં વાતરંહસામ્
પછી આનંદિત મત્સ્યરાજાએ પાર્થેને વિશાળ ધન આપ્યું: એક લાખ ઝડપી દોડતા ઘોડા.
દ્વે ચ નાગશતે મુખ્યે ધનં બહુવિધં તદા। પ્રાદાન્માત્સ્યપતિર્હૃષ્ટઃ કન્યાધનમનુત્તમમ્
અને બે સો શ્રેષ્ઠ હાથીઓ, તેમજ અનેક પ્રકારનું ધન—મત્સ્યપતિએ આનંદથી સર્વોત્તમ કન્યાદાન આપ્યું.
પારિબર્હં ચ પાર્થેભ્યઃ પ્રદદૌ મત્સ્યપુઙ્ગવઃ । કૃષ્ણેન સહ કૌન્તેયઃ પ્રત્યગૃહ્ણાત્પ્રભૂતવત્
મત્સ્ય દેશના મુખ્યે પાંઢવોને ઘરગથ્થુ ભેટો પણ આપી; કૃષ્ણા સાથે કુંતીપુત્રે એ બધું આનંદથી સ્વીકાર્યું.
કૃતે વિવાહે તુ તદા ધર્મપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ। બ્રાહ્મણેભ્યો દદૌ વિત્તં યદુપાહરદચ્યુતઃ
લગ્ન પછી, ધર્મપુત્ર યુધિષ્ઠિરે, અચ્યુત લાવેલું ધન બ્રાહ્મણોને દાનમાં આપ્યું.
ગોસહસ્રાણિ વસ્ત્રાણિ રત્નાનિ વિવિધાનિ ચ। ભૂષણાનિ ચ સર્વાણિ યાનાનિ શયનાનિ ચ
હજારો ગાયો, વસ્ત્રો, વિવિધ રત્નો, બધાં પ્રકારના આભૂષણો, વાહનો અને શયનપથ—