અર્જુનઃ ફલ્ગુનો જિષ્ણુઃ કિરીટી શ્વેતવાહનઃ। બીભત્સુર્વિજયઃ પાર્થઃ સવ્યસાચી ધનઞ્જયઃ। એતાનિ મમ નામાનિ સ્થાપિતાનિ સુરોત્તમૈઃ
અર્જુન, ફાલ્ગુન, જિષ્ણુ, કિરીટી, શ્વેતવાહન, બીભત્સુ, વિજય, પાર્થ, સવ્યસાચી, ધનંજય—આ મારા નામો છે, જે દેવતાઓએ આપ્યા છે.
ગુણતો દશ નામાનિ સમવેતાનિ પાણ્ડવે। ચરન્તિ લોકે ખ્યાતાનિ વિદિતાનિ મમાવઘ
પાંડુપુત્રને ગુણના કારણે આ દસ નામ મળ્યા છે; એ દુનિયામાં પ્રસિદ્ધ અને સર્વેને જાણીતા છે.
કેનાસિ વિજયો નામ કેનાસિ શ્વેતવાહનઃ। સવ્યસાચી ચ કેનાસિ જિષ્ણુર્બીભત્સુરેવ ચ
તને વિજય કેમ કહે છે? શ્વેતવાહન કેમ? અને સવ્યસાચી, જિષ્ણુ, બીભત્સુ—આ નામો કેમ પડ્યા?
અર્જુનઃ ફલ્ગુનઃ પાર્થઃ કિરીટી કેન સારથે। ધનઞ્જયશ્ચ કેનાસિ શીઘ્રં વદ બૃહન્નલે
અર્જુન, ફાલ્ગુન, પાર્થ, કિરીટી અને ધનંજય—આ નામો કેમ પડ્યા? બૃહન્નલા, જલદી કહેજે.
શ્રુતા મે તસ્ય વીરસ્ય કેવલા નામહેતવઃ। ઇતસ્તતશ્ચલત્યેતન્મનો મે ચઞ્ચલં ત્વયિ। અર્જુનો વા ભવાન્નેતિ વદ શીઘ્રં બૃહન્નલે
મારે તો એ વીરના નામો કેમ પડ્યા એના કારણો જ સાંભળ્યા છે; પણ તારા કારણે મારું મન અશાંત થઈ ગયું છે. બૃહન્નલા, તું સાચે અર્જુન છે કે નહીં, જલદી કહેજે.
સર્વાઞ્જિત્વા જનપદાન્ધનં ચાચ્છિદ્ય સર્વશઃ। મધ્યે ધનસ્ય તિષ્ઠન્તં તન્મામાહુર્ધનઞ્જયમ્
જ્યારે મેં બધા દેશો જીત્યા અને તેમનું બધું ધન મેળવીને એ ધનના વચમાં ઊભો રહ્યો, ત્યારે મને લોકો ધનંજય કહે છે.
અભિપ્રયામિ સંગ્રામે યદાઽહં યુદ્ધદુર્મદાન્। અજિત્વા ન નિવિર્તેયં તેન વૈ વિજયં વિદુઃ
જ્યારે પણ હું યુદ્ધમાં દુશ્મનો સામે જાઉં છું, ત્યારે વિજય મેળવ્યા વિના પાછો ફરતો નથી; એ માટે મને વિજય કહે છે.
શ્વેતાઃ કાઞ્ચનસન્નાહા રથે યુજ્યન્તિ મે હયાઃ। શત્રુભિર્યુધ્યમાનસ્ય તેનાહં શ્વેતવાહનઃ
મારા રથને સફેદ ઘોડાં, જે સોનાના સજાવટવાળા છે, જોડાય છે; અને એ ઘોડાઓ સાથે હું દુશ્મનો સામે લડું છું, એથી મને શ્વેતવાહન કહે છે.
કિરીટં સૂર્યસંકાશં ભ્રાજતે મે શિરોગતમ્। રણમધ્યે રથસ્થસ્ય સૂર્યપાવકસન્નિભમ્
મારા માથા પર સૂર્ય જેવી તેજસ્વી મુગટ ઝગમગે છે, જ્યારે હું રથમાં ઊભો રહી યુદ્ધના મેદાનમાં છું, એ મુગટ સૂર્ય અને અગ્નિ જેવી કાંતિ ધરાવે છે.
અચ્છેદ્યં રુચિરં ચિત્રં જામ્બૂનદપરિષ્કૃતમ્। ઇન્દ્રદત્તમનાહાર્યં તેનાહુર્માં કિરીટિનમ્
આ મુગટ અખંડ છે, સુંદર છે, વિવિધ નકશીથી શોભાયમાન છે અને શુદ્ધ સોનાથી સજ્જ છે; એ ઇન્દ્રે આપ્યું છે અને કોઈ પણ એને છીનવી શકે તેમ નથી, તેથી લોકો મને 'મુકુટધારી' કહે છે.
ન કુર્યાં કર્મ બીભત્સં યુધ્યમાનઃ કદાચન। તેન દેવમનુષ્યેષુ બીભત્સુરિતિ માં વિદુઃ
હું ક્યારેય યુદ્ધમાં અશોભનીય કે દુષ્ટ કામ કરતો નથી; એ માટે દેવો અને મનુષ્યોમાં મને 'બીભત્સુ' તરીકે ઓળખે છે.
ઉભૌ મે તુલ્યકર્માણૌ ગાણ્ડીવસ્ય વિકર્ષણે। ભુજૌ મે ભવતઃ સઙ્ખ્યે પરસૈન્યવિનાશિનૌ। તયોઃ સવ્યોઽધિકસ્તસ્માત્સવ્યસાચીતિ માં વિદુઃ
મારા બંને હાથ ગાંડીવ ધનુષ્ય ખેંચવામાં સમાન કુશળ છે; યુદ્ધમાં મારા હાથ શત્રુ સેનાનું વિનાશ કરે છે. એમાં પણ મારું ડાબું હાથ વધુ પ્રભાવી છે, તેથી મને 'સવ્યસાચી' કહે છે.
પૃથિવ્યાં સાગરાન્તાયાં વર્ણો મે દુર્લભઃ સમઃ। શુદ્ધત્વાદ્રુપવત્ત્વાચ્ચ તેન મામાર્જુનં વિદુઃ
આ ધરતી પર, જે ચારે બાજુ સમુદ્રથી ઘેરાયેલી છે, એવો રંગ અને રૂપ મારા જેવું દુર્લભ છે; મારી શુદ્ધતા અને સુંદરતા માટે મને 'અર્જુન' કહે છે.
ઉત્તરાભ્યાં તુ પૂર્વાભ્યાં ફલ્ગુનીભ્યામહં દિવા । જાતો હિમવતઃ પૃષ્ઠે તેન માં ફલ્ગુનં વિદુઃ
હું ઉત્તર અને પૂર્વ ફલ્ગુની નક્ષત્રમાં, હિમાલયની પર્વતોની કાંઠે, દિવસે જન્મ્યો છું; એથી મને 'ફલ્ગુન' કહે છે.
યો મમાઙ્ગે વ્રણં કુર્યાદ્ધાતુર્જ્યેષ્ઠસ્ય પશ્યતઃ। યુધિષ્ઠિરસ્ય રુધિરં દર્શયેદ્વા કદાચન । પરાભવમહં તસ્ય કુલે કુર્યાં ન સંશયઃ
જે કોઈ મારા શરીરે ઘા કરશે અથવા ધાતુના મોટા ભાઈ યુધિષ્ઠિરનું લોહી બતાવશે, તો હું નિશ્ચયપૂર્વક યુદ્ધમાં તેના વંશનો નાશ કરીશ.
યોત્સ્યામિ તૈરહં સર્વૈર્ન મે તેભ્યઃ પરાભવઃ। તેન દેવમનુષ્યેષુ જિષ્ણુર્નામાસ્મિ વિશ્રુતઃ
હું એ બધાને યુદ્ધમાં સામો આપીશ; એમાથી કોઈ પણ મને હરાવી શકે નહીં. એથી દેવો અને મનુષ્યોમાં હું 'જિષ્ણુ' તરીકે પ્રસિદ્ધ છું.
માતા મમ પૃથા નામ તેન માં પાર્થમબ્રુવન્
મારી માતાનું નામ પૃથા છે, તેથી લોકો મને 'પાર્થ' કહે છે.
દેવદાનવગન્ધર્વપિશાચોરગરાક્ષસાન્ । અહં પુરા રણે જિત્વા ખાણ્ડવેઽગ્નિમતર્પયમ્
એક વખત મેં દેવો, દાનવો, ગંધર્વો, ભૂતો, સાપો અને રાક્ષસોને યુદ્ધમાં હરાવ્યા અને ખાંડવ વનમાં અગ્નિદેવને તૃપ્ત કર્યો.
હુતાશનં તર્પયિત્વા સહિતઃ શાર્ઙ્ગધન્વના । [ ત્રિવિષ્ટપગતૌ* દૃષ્ટ્વા પિતામહમહેશ્વરૌ
હું શાર્ઙ્ગધન્વી સાથે મળીને અગ્નિદેવને પ્રસન્ન કર્યા પછી, દેવલોકમાં પિતામહ અને મહાદેવને જોયા.
મૂર્ચ્છયા પતિતં ભૂમાવાગતૌ દેવસત્તમૌ । દૃષ્ટ્વા તૌ વરદૌ દેવૌ સંજ્ઞાં લબ્ધ્વોત્થિતઃ પુનઃ
મૂર્છા આવીને જમીન પર પડેલા એ બંને મહાન દેવો મારા પાસે આવ્યા; તેમને જોઈને હું ફરી સંજ્ઞા પામી અને ઊભો થયો.
મૂર્ધ્ના હિ પ્રણતં ભૂમૌ તૌ દેવૌ વરદૌ વરૌ। કૃષ્ણેત્યેકાદશં નામ પ્રીત્યા મે ચક્રતુસ્તદા। તુષ્ટૌ ચ મમ વીર્યેણ કર્મણા ચાભિરાધિતૌ
જ્યારે હું જમીન પર માથું નમાવીને પડ્યો હતો, ત્યારે એ બંને વરદાન આપનાર દેવોએ પ્રસન્ન થઈને મને એકાદશમું નામ 'કૃષ્ણ' આપ્યું અને મારા પરાક્રમથી અને કાર્યોથી ખુશ થયા.
સર્વદેવૈઃ પરિવૃતૌ ભૂયો માં સ્વયમૂચતુઃ। વરં તાત વૃણીષ્વેતિ યં પ્રાર્થયસિ પાણ્ડવ
બધા દેવો વચ્ચે એ બંને દેવોએ મને ફરી કહ્યું: 'પુત્ર, તું જે ઇચ્છે છે તે વર માંગ.'
તતોઽહમસ્ત્રાણ્યલભં દિવ્યાનિ ચ દૃઢાનિ ચ। બ્રાહ્મં પાશુપતં ચૈવ સ્થૂણાકર્ણં ચ દુર્જયમ્ । ઐન્દ્રં વારુણમાગ્નેયં વાયવ્યમથ વૈષ્ણવમ્
પછી મેં દિવ્ય અને શક્તિશાળી શસ્ત્રો મેળવ્યા: બ્રહ્મ, પાશુપત, સ્થૂણાકર્ણ, ઇન્દ્ર, વરુણ, અગ્નિ, વાયુ અને વૈષ્ણવ શસ્ત્રો.
તતોઽહમજયં ભૂયો રથેનૈન્દ્રેણ દુર્જયાન્। માતલિં સારથિં કૃત્વા નિવાતકવચાન્રણે । અવધ્યકવચાંન્દેવૈર્વરદૃપ્તાન્મહાસુરાન્
પછી મેં ઇન્દ્રના રથમાં બેઠો અને માતલિને સારથી બનાવી, દેવો દ્વારા રક્ષિત અને વરદાનથી અભય થયેલા નિવાતકવચ દાનવોને યુદ્ધમાં હરાવ્યા.
તિસ્રઃ કોટીર્દાનવાનાં સંયુગેષ્વનિવર્તિનામ્। એકો નિર્જિત્ય સંગ્રામે ભૂયો દેવાનતોષયમ્
યુદ્ધમાં પાછા ન ફરતા ત્રણ કરોડ દાનવોને મેં એકલો જ હરાવ્યા અને ફરીથી દેવોને પ્રસન્ન કર્યા.
તતો મે ભગવાનિન્દ્રઃ કિરીટમદદાત્સ્વયમ્। દેવાશ્ચ શઙ્ખમદદુઃ શત્રુસૈન્યનિવારણમ્
પછી ભગવાન ઇન્દ્રે પોતે મને મુગટ આપ્યું અને દેવોએ શત્રુ સેનાને પરાસ્ત કરવા માટે શંખ આપ્યો.
અહં પારે સમુદ્રસ્ય હિરણ્યપુરવાસિનામ્। હત્વા ષષ્ટિં સહસ્રાણિ જયં સંપ્રાપ્તવાન્રણે
હું દરિયાની પાર પહોંચી અને હિરણ્યપુરના સાડા સાઠ હજાર રહેવાસીઓને માર્યા પછી યુદ્ધમાં વિજય મેળવ્યો હતો.
અસંભ્રાન્તો રથે તિષ્ઠન્સહસ્રેષુ શતેષુ ચ। શત્રુમધ્યે દુરાધર્ષો ન મુહ્યન્તિ ચ મે દિશઃ
હું રથ પર અડગ ઊભો રહીને, લાખો દુશ્મનો વચ્ચે પણ અપરાજિત રહ્યો છું; મારી ઇન્દ્રિયો ક્યારેય ડગતી નથી.
અહં ગન્ધર્વરાજેન હ્રિયમાણં સુયોધનમ્। ભ્રાતૃભિઃ સહિતં તાત ગન્ધર્વૈઃ સમરે જિતમ્। ચતુર્દશ સહસ્રાણિ હત્વા ચૈનમમોચયમ્
ગંધર્વરાજે જયારે સુયોધનને તેના ભાઈઓ સાથે યુદ્ધમાં હરાવીને પકડી લીધો હતો, ત્યારે મેં ચૌદ હજાર ગંધર્વોને માર્યા અને તેને મુક્ત કર્યો હતો, પ્રિય.
એતાનિ મમ નામાનિ યોઽહન્યહનિ કીર્તયેત્। તં ન પશ્યન્તિ સત્ત્વાનિ ન તં નિઘ્નન્તિ શત્રવઃ
જે વ્યક્તિ રોજ મારા આ નામોનું સ્મરણ કરે છે, તેને જીવાતો દેખાતા નથી અને દુશ્મનો તેને નુકસાન પહોંચાડી શકતા નથી.