ભ્રાતુર્વચનમાદાય ભીમો વૃક્ષં વિસૃજ્ય ચ। ચાપમાદાય સંપ્રાપ્તો રથમાસ્થાય પાણ્ડવઃ ।। 31
ભીમએ પોતાના ભાઈનું કહેલું માન્યું, વૃક્ષને છોડી ધનુષ્ય હાથમાં લીધું, રથમાં બેસી આગળ વધ્યો.
વ્યમુઞ્ચચ્છરવર્ષાણિ સતોય ઇવ તોયદઃ । તં ભીમો ભીમકર્માણં શુશર્માણમથાઽઽદ્રવત્ ।। 32
એણે વરસાદી વાદળ જેવો તીક્ષ્ણ બાણોનો વરસાદ કર્યો; પછી ભયંકર પરાક્રમી ભીમ સુશર્મા પર તૂટી પડ્યો.
વિરાટમભિવીક્ષ્યૈનં તિષ્ઠિતિષ્ઠેતિ ચાવદત્ ।। 33
ભીમે વિરાટને જોઈને બોલાવ્યો: 'થેમ, થેમ!'
સુશર્મા ચિન્તયામાસ કાલાન્તકયમોપમમ્ । તિષ્ઠતિષ્ઠેતિ ભાષન્તં પૃષ્ઠતો રથપુઙ્ગવઃ ।। 34
મૃત્યુ જેવો ભયાનક સુશર્મા, પાછળથી 'થેમ, થેમ!' બોલતો રથસ્વામી સાંભળી વિચારી રહ્યો હતો.
પશ્યતાં સુમહત્કર્મ મહદ્યુદ્ધમુપસ્થિતમ્ । પરાવૃત્તો ધનુર્ગૃહ્ય સુશર્મા ભ્રાતૃભિઃ સહ ।। 35
એ મહાન કૃત્ય અને ભયાનક યુદ્ધ સામે જોઈ, સુશર્મા પોતાના ભાઈઓ સાથે ધનુષ્ય લઈને વળી ઊભો રહ્યો.
નિમેષાન્તરમાત્રેણ ભીમસેનેન તે રથાઃ । રથાનાં ચ ગજાનાં ચ વાજિનાં ચ સસાદિનાં ।। 36
ભીમસેને પળમાં જ રથ, હાથી અને ઘોડા સહિતના યોદ્ધાઓને તોડી નાખ્યા.
સહસ્રશતસંઘાતાઃ શૂરાણામુગ્રધન્વિનામ્ । પાતિતા ભીમસેનેન વિરાટસ્ય સમીપતઃ ।। 37
વિરાટની નજીક ભીમસેને હજારો બહાદુર અને ભયંકર ધનુર્ધારીઓના ટોળા ધરાશાયી કર્યા.
પત્તયો નિહતાસ્તેષાં ગદાં ગૃહ્ય મહાત્મના ।। 38
એમના પદાતિઓને મહાન આત્માવાળા ભીમે ગદા લઈને માર્યા.
તદ્દૃષ્ટ્વા તાદૃશં યુદ્ધં સુશર્મા યુદ્ધદુર્મદઃ। ચિન્તયામાસ મનસા કિં શેષં હિ બલસ્ય મે ।। 39
આવું યુદ્ધ જોઈને યુદ્ધમાં મસ્ત સુશર્મા મનમાં વિચારતો રહ્યો: 'હવે મારી સેના માં શું બચ્યું છે?'
અપરો દૃશ્યતે સૈન્યે પુરા મગ્નો મહાબલે। આકર્ણપૂર્ણેન તદા ધનુષા પ્રત્યદૃશ્યત ।। 40
સેનામાં બીજું એક મહાબલી previously bow to ear, standing firm. (context: another warrior is seen, bow drawn to ear, standing firm)
સુશર્મા સાયકાંસ્તીક્ષ્ણાન્ક્ષિપતે ચ પુનઃપુનઃ ।। 41
સુશર્મા વારંવાર તીક્ષ્ણ બાણો છોડતો રહ્યો.
તતઃ સમસ્તાસ્તે સર્વે તુરગાનભ્યચોદયન્। દિવ્યમસ્ત્રં વિકુર્વાણાસ્ત્રિગર્તાન્પ્રત્યમર્ષણાઃ ।। 42
પછી બધા જણે પોતાના ઘોડા દોડાવ્યા, દૈવી અસ્ત્રો ચલાવતાં ત્રિગર્તો યુદ્ધમાં અડગ રહ્યા.
તાન્નિવૃત્તરથાન્દૃષ્ટ્વા પાણ્ડવાસ્તાં મહાચમૂમ્ । વૈરાટિઃ પરમક્રુદ્ધો યુયુધે પરમાદ્ભુતમ્ ।। 43
પાંડવો એ રથો અને મોટી સેના પાછી હંકારતા જોઈ, વિરાટ રાજાએ અત્યંત ક્રોધથી અદ્ભુત યુદ્ધ કર્યું.
ત્રિગર્તાઃ સમભિક્રમ્ય અયુધ્યન્ત જયૈષિણઃ। તાન્ભીમસેનઃ સંક્રુદ્ધઃ સર્વશસ્ત્રભૃતાંવરઃ । વૈરાટિઃ પરમક્રુદ્ધો યુયુધે પરમાદ્ભુતમ્ ।। 44
વિજયની ઈચ્છાથી ત્રિગર્તો આગળ વધ્યા અને યુદ્ધ કર્યું; ભીમસેન અને વિરાટ બંને ભારે ક્રોધમાં અદ્ભુત યુદ્ધ લડ્યા.
સહસ્રં પ્રાહિણીદ્રાજા કુન્તીપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ। નકુલશ્ચાપિ સપ્તૈવ શતાનિ પ્રાહિણોચ્છરૈઃ ।। 45
કુંતીપુત્ર યુધિષ્ઠિરે હજાર બાણો છોડ્યા અને નકુલએ પણ સાતસો બાણો ચલાવ્યા.
શતાનિ ત્રીણિ શૂરાણાં સહદેવઃ પ્રતાપવાન્ । યુધિષ્ઠિરસમાદિષ્ટો નિજઘ્ને પુરુષર્ષભઃ ।। 46
યુધિષ્ઠિરના આદેશથી પરાક્રમી સહદેવે ત્રણસો બહાદુરોને માર્યા.
પ્રવિશ્ય મહતીં સેનાં ત્રિગર્તાનાં મહાબલઃ । ક્ષોભયન્સર્વભૂતાનિ સિંહઃ ક્ષુદ્રમૃગાનિવ ।। 47
મહાબલી પાંડવે ત્રિગર્તોની મોટી સેના વચ્ચે પ્રવેશી, સિંહ જેવો નાના પ્રાણીઓમાં ભય ફેલાવ્યો.
તતો યુધિષ્ઠિરો રાજા ત્વરમાણો મહાબલઃ। અભિદ્રુત્ય સુશર્માણં શરૈરભ્યહનદ્ધૃશમ્ ।। 48
પછી મહાબલી અને ઝડપી રાજા યુધિષ્ઠિરે દોડીને સુશર્મા પર ધાડ કરી, બાણોથી જોરદાર પ્રહાર કર્યો.
સુશર્માઽપિ સુસંક્રુદ્ધસ્ત્વરાણો યુધિષ્ઠિરમ્ । અવિધ્યદ્દશભિર્બાણૈશ્ચતુર્ભિશ્ચતુરો હયાન્ ।। 49
સુશર્મા પણ ભારે ગુસ્સે અને ઝડપથી યુધિષ્ઠિર પર દસ તીરો વરસાવ્યા, અને ચાર તીરો વડે તેના ચાર ઘોડાંને પણ ઘાયલ કર્યા.
તતો રાજન્ક્ષિપ્રકારી કુન્તીઽપુત્રો વૃકોદરઃ। સમાસાદ્ય સુશર્માણમશ્વાંસ્તસ્ય ન્યપાતયત્ ।। 50
પછી, રાજા, કુંતીપુત્ર ભીમ, જે ઝડપથી કામ કરતો હતો, સુશર્મા પાસે પહોંચ્યો અને તેના ઘોડાંને જમીન પર પાડી દીધા.
પૃષ્ઠગોષૌ ચ તસ્યાથ હત્વા પરમસાયકૈઃ। અથાસ્ય સારથિં ક્રુદ્ધો રથોપસ્થાદપતયત્ ।। 51
પછી, ભીમે તેના પાછળના રક્ષકોને શક્તિશાળી તીરો વડે મારી નાખ્યા અને ગુસ્સામાં સુશર્માના રથના સાથીને પણ રથમાંથી નીચે ફેંકી દીધો.
ચક્રરક્ષસ્તુ શૂરશ્ચ શોણાશ્વો નામ નામતઃ। સ ભયાદ્વિરથં દૃષ્ટ્વા ત્રૈગર્તં વ્યાજહાત્તદા ।। 52
રથના ચકરાની રક્ષા કરતો શૂરવીર, જેનું નામ શોણાશ્વ હતું, તેણે ડરીને રથવિહિન થયેલા ત્રૈગર્તના રાજાને ત્યાં જ છોડી દીધો.
તતો વિરાટઃ પ્રસ્કન્દ્ય રથાદથ સુશર્મણઃ। ગદામસ્ય પરામૃશ્ય તમેવાભ્યહનદ્બલી ।। 53
પછી વિરાટે સુશર્માના રથમાંથી ઊતરી, તેની ગદા પકડી અને પોતાની તાકાતથી તેને જોરદાર માર મારી.
સ ચચાર ગદાપાણિર્વૃદ્ધોઽપિ તરુણો યથા ।। 54
ભલે વૃદ્ધ હતો, છતાં ગદા હાથમાં લઈને એ યુવાનની જેમ જ ફુર્તીથી લડતો રહ્યો.
ભીમસ્તુ ભીમસંકાશો રથાત્પ્રસ્કન્દ્ય વીર્યવાન્ । ઉત્પ્લુત્ય ગત્વા વેગેન તદ્રથે વિનિપત્ય ચ। સુશર્મણઃ શિરોઽગુહ્ણાત્પુનરાશ્વાસ્ય યુધ્યતઃ ।। 55
ભીમ, જે ભીમ જેવો જ શક્તિશાળી હતો, રથમાંથી કૂદી, ઝડપથી સુશર્માના રથ પર પહોંચી, અને લડતો સુશર્માનો માથું પકડીને ફરીથી કાબૂમાં લીધો.
અગ્રાદ્ગિરેર્વિનિક્ષિપ્ય સિંહઃ ક્ષુદ્રમૃગં યથા। ઊર્ધ્વમુત્પ્લૃત્ય માર્જાર આખોર્યદ્વચ્છિરો રુષા ।। 56
જેમ સિંહ પર્વતની ટોચ પરથી નાનકડા પ્રાણીને નીચે ફેંકે, અથવા બિલાડી ગુસ્સામાં ઉંદરનું માથું ઊંચું કરે, એમ ભીમે પણ કર્યું.
સમુદ્યમ્ય તુ રોષાત્તં નિષ્પિપેષ મહીતલે। યદા મૂર્ધ્નિ મહાબાહુઃ પ્રાહરદ્વિલપિષ્યતઃ ।। 57
પછી ગુસ્સામાં તેને ઊંચકીને જમીન પર પછાડી દીધો અને જ્યારે એ રડતો હતો ત્યારે ભીમે તેના માથા પર જોરદાર માર માર્યો.
તસ્ય જાનુ દદૌ ભીમો જઘ્ને ચૈનમરત્નિના । સ મોહમગમદ્રાજા પ્રહારવરપીડિતઃ।। 58
ભીમે તેના ઘૂંટણ પર પ્રહાર કર્યો અને પોતાના શસ્ત્ર વડે પણ માર્યો; એ રાજા જોરદાર ઘા સહન ન કરી શક્યો અને બેભાન થઈ ગયો.
તસ્મિન્વીરે ગૃહીતે તુ ત્રિગર્તાનાં મહારથે। અભજ્યત બલં સર્વં ત્રિગર્તાનાં ભયાતુરમ્ ।। 59
જ્યારે એ વીર પકડાઈ ગયો, ત્યારે ત્રૈગર્તના બધા મહારથીઓનું સૈન્ય ડરીને તૂટી પડ્યું.
નિવૃત્ય ગાસ્તતઃ સર્વાઃ પાણ્ડુપુત્રા મહારથાઃ। અવજિત્ય સુશર્માણં ધનં ચાદાય સર્વશઃ ।। 60
પછી પાંડુપુત્ર મહારથીઓ બધાએ ગાયો સાથે પાછા વળ્યા, સુશર્માને હરાવીને બધું ધન લઈ ગયા.