ભીમેન ચ પ્રતિજ્ઞાતે કીચકસ્ય વધે તદા। દ્રૌપદી ચ સુદેષ્ણાયાઃ પ્રવિવેશ પુનર્ગૃહમ્ ।। 9
જ્યારે ભીમે કીચકને મારવાનો સંકલ્પ કર્યો, ત્યારે દ્રૌપદી ફરીથી સુદેષ્ણાના ઘરમાં ગઈ.
તસ્યાં રજન્યાં વ્યુષ્ટાયાં પ્રાતરુત્થાય કીચકઃ। ગત્વા રાજકુલાયૈવ દ્રૌપદીમિદમબ્રવીત્ ।। 10
તે રાત પસાર થઈ ત્યારે કીચક સવારે ઉઠ્યો, રાજમહેલમાં ગયો અને દ્રૌપદીને 이렇게 કહ્યું.
યત્ત્વાઽહં પશ્યતો રાજ્ઞઃ પાતયિત્વા પદાઽહનમ્ । ન કંચિલ્લભસે નાથમભિપન્ના બલીયસા ।। 11
જ્યારે હું તને રાજાના સામે પગથી ફેંકી દીધી, ત્યારે તને કોઈ બચાવનાર મળ્યો નહીં, ભલે તને જોરથી પીડાવાયું હતું.
પ્રવાદેન તુ માત્સ્યાનામયં રાજેતિ ચોચ્યતે। અહમેવ હિ રાજા વૈ માત્સ્યાનાં વાહિનીપતિઃ ।। 12
માત્સ્ય લોકોમાં એવી વાત છે કે આ રાજા છે, પણ સાચો રાજા અને સેનાપતિ તો હું જ છું.
સા સુખં પ્રતિપદ્યસ્વ દાસો ભીરુ ભવામિ તે। ન હ્યહં ત્વામૃતે ભીરુ ચિરં જીવિતુમુત્સહે ।। 13
હે ડરપોક, સુખ સ્વીકાર; હું તારો દાસ બની જઈશ. તારા વિના હું લાંબું જીવવું સહન કરી શકતો નથી.
અહન્યહનિ સુશ્રોણિ શતનિષ્કં દદામિ તે। દાસીશતં ચ તે દદ્યાં દાસાનામપિ ચાપરમ્ ।। 14
હે સુંદર કટિવાળી, દરરોજ હું તને સો સોનાના નાણાં, સો દાસીઓ અને વધુ દાસો આપીશ.
રથાંશ્ચાશ્વતરીયુક્તાનસ્તુ નૌ ભીરુ સંગમઃ । સુદાસાનાં સહસ્રં ચ મહિષાણાં સહસ્રકમ્ ।। 15
હે ડરપોક, આપણા મળવા માટે ખચ્ચર જોડેલા રથો, સારા દાસોના હજાર અને મહિષોના પણ હજાર આપીશ.
અન્તઃપુરસહસ્રં ચ હેમકૂટસહસ્રકમ્। તુભ્યં દાસ્યામિ સર્વાણિ રાજાર્હાણ્યમ્બરાણિ ચ ।। 16
હજારો આંતરમહેલ, હજારો સોનાના ખજાના અને રાજમાતા જેવી વસ્ત્રો પણ તને આપીશ.
એતન્મે વચનં સત્યં પ્રતિપદ્યસ્વ કીચક। ન તે સખા વા ભ્રાતા વા જાનીયાત્સંગમં મયા ।। 17
હે કીચક, આ મારું સાચું વચન છે, સ્વીકાર. તારો મિત્ર કે ભાઈ પણ આપણા મળવાની વાત જાણે નહીં.
અનુપ્રવાદાદ્ભીતાઽસ્મિ ગન્ધર્વાણાં યશસ્વિનામ્ । અનુબોધાદ્ગનર્થઃ સ્યાદયશશ્ચ મહદ્ભવેત। એતન્મે પ્રતિજાનીહિ તતોઽહં વશગા તવ ।। 18
મને પ્રસિદ્ધ ગંધર્વોથી ડર લાગે છે, કારણ કે લોકો વાત કરે છે. જો તેમને ખબર પડી જાય તો નુકસાન અને મોટું અપમાન થશે. તું મને એ વચન આપ, પછી હું તારી થઈ જઈશ.
એવમેતત્કરિષ્યામિ યથા સુશ્રોણિ ભાષસે। એકોઽહમાગમિષ્યામિ શૂન્યમાવસથં તવ ।। 19
હે સુંદર કટિવાળી, તું જે કહ્યુ એ પ્રમાણે જ હું કરીશ. હું એકલો જ તારા ખાલી ઘરએ આવીશ.
સમાગમાર્થં રમ્ભોરુ ત્વયા મદનદર્પિતઃ। યથા ત્વાં નૈવ પશ્યેયુર્ગન્ધર્વાઃ સૂર્યવર્ચસઃ ।। 20
હે પાતળા જાંઘવાળી, તારા સાથે મળવા માટે, કામથી ઉન્મત્ત થઈ, હું આવું કે તેજસ્વી ગંધર્વો તને જોઈ ન શકે.
યદેતન્નર્તનાગારં માત્સ્યરાજેન કારિતમ્। દિવાત્ર કન્યા નૃત્યન્તિ રાત્રૌ યાન્તિ સ્વકં ગૃહં ।। 21
માત્સ્ય રાજાએ જે નૃત્યશાળા બનાવાવી છે, ત્યાં દિવસે કન્યાઓ નૃત્ય કરે છે અને રાત્રે પોતાના ઘેર પાછી જાય છે.
નિશાયાં તત્ર ગચ્છેથા ગન્ધર્વાસ્તન્ન જાનતે। તત્ર દોષઃ પરિહૃતો ભવિષ્યતિ ન સંશયઃ ।। 22
ત્યાં રાત્રે જા; ગંધર્વોને તેની ખબર નથી. ત્યાં કોઈ દોષ નહીં થાય, એમાં શંકા નથી.
એકસ્ત્વં નર્તનાગારં રાત્રૌ સંકેતમાવ્રજ । તત્રાહં ભવિતા તુભ્યં વશગા નાત્ર સંશયઃ ।। 23
તમે એકલા જ રાત્રે નૃત્યશાળામાં, જે રીતે નક્કી થયું છે, આવજો. ત્યાં હું સંપૂર્ણપણે તમારા વશમાં રહીશ—આમાં કોઈ શંકા નથી.
તથા ભદ્રે કરિષ્યામિ યથા ત્વં ભીરુ વક્ષ્યસિ। એકઃ સન્નર્તનાગારમાગમિષ્યામિ ભામિનિ। સમાગમાર્થં સુશ્રોણિ શપે ચ સુકૃતેન મે ।। 24
હા, સુખી સ્ત્રી, હું એ જ રીતે કરીશ જેમ તમે કહેશો. સુંદરિ, હું એકલો જ નૃત્યશાળામાં આવીશ, આપણા મિલન માટે. મારા સારા કર્મો પર શપથ છે.
યથા ત્વાં નાવબુધ્યન્તિ ગન્ધર્વા વરવર્ણિનિ। સત્યં તે પ્રતિજાનામિ ગન્ધર્વેભ્યો ન તે ભયમ્। અલંકરિષ્યામ્યદ્યાહં ત્વત્સમાગમનાય વૈ ।। 25
જેમ તમે કહ્યું તેમ, સુંદર રંગવાળી, હું સાચું વચન આપું છું કે ગંધર્વો તમને ઓળખી નહીં શકે. તેમનો તમારે કોઈ ડર નથી. આજે હું આપણા મિલન માટે પોતાને શણગારિશ.
વાસાંસિ ચ વિચિત્રાણિ મનોજ્ઞાનિ તવાપિ ચ। યથા માં ન ત્યજેથાસ્ત્વં તથ રંસ્યે ત્વયા સહ ।। 26
હું પણ મનમોહક અને સુંદર વસ્ત્રો પહેરીશ, અને તમે પણ. જેમ તમે મને છોડશો નહીં, તેમ હું પણ તમારી સાથે આનંદ માણીશ.
તથા ચેદપ્યહં સૂત દર્શયિષ્યામિ તે સુખમ્। યન્નાનુભૂતં ભવતા જન્મપ્રભૃતિ કીચક ।। 27
જો એવું થાય, તો હું પણ, રથચાલક, તને એવાં આનંદ બતાવીશ, કીચક, જે તું જન્મથી આજ સુધી ક્યારેય અનુભવ્યા નથી.
તમર્થમપિ જલ્પન્ત્યા દ્રૌપદ્યાઃ કીચકસ્ય હ। ક્ષણમાત્રં તદભવન્માસેનૈવ સમં નૃપ ।। 28
જ્યારે દ્રૌપદી એ વાતો કીચકને કહી રહી હતી, રાજા, ત્યારે એ થોડો સમય કીચકને આખો મહિનો જેટલો લાંબો લાગ્યો.
કીચકોઽથ ગૃહં ગત્વા ભૃશં હર્ષપરિપ્લુતઃ। સૈરન્ધ્રીરૂપિણીં મૂઢો મૃત્યું તાં નાવબુદ્ધવાન્ ।। 29
પછી કીચક ખૂબ આનંદમાં ઘેર ગયો; પણ મોહમાં પડીને, એણે સમજ્યું જ નહીં કે સૈરંધ્રી રૂપે બેઠેલી એ સ્ત્રી એના મરણનું કારણ છે.
ગન્ધાભરણમાલ્યેષુ વ્યાસક્તઃ સ વિશેષતઃ। અલંચક્રે તદાઽઽત્માનં સત્વરઃ કામમોહિતઃ ।। 30
સુગંધ, આભૂષણ અને ફૂલોમાં ખાસ મગ્ન રહી, એણે ઝડપથી પોતાને શણગાર્યો, કામ અને મોહથી અંધ થયો હતો.
તસ્ય તત્કુર્વતઃ કર્મ કાલો દીર્ઘ ઇવાભવત્। અનુચિન્તયતશ્ચાપિ તામેવાયતલોચનામ્ ।। 31
જ્યારે એ આ બધું કરી રહ્યો હતો અને એ વિશાળ આંખવાળી સ્ત્રીને જ વિચારતો હતો, ત્યારે સમય એને બહુ લાંબો લાગતો હતો.
આસીદભ્યધિકા ચાપિ શ્રીઃ શ્રિયં પ્રમુમુક્ષતઃ । નિર્વાણકાલે દીપસ્ય વર્તીમિવ દિધક્ષતઃ ।। 32
એની શોભા વધારેતી જતી હતી, પણ એ એને દેખાડવા ઇચ્છતો હતો; એ જ રીતે જેમ દીવો બુઝાય એ પહેલાં વધુ તેજથી બળે છે.
કૃતસંપ્રત્યયસ્તસ્યાઃ કીચકઃ કામમોહિતઃ। નાજાનાત્પતનં સ્વસ્ય ચિન્તયંસ્તાં શુભાનનામ્ ।। 33
એના સંમતિ મળતાં, કામથી અંધ થયેલો કીચક એ સુંદર મુખવાળી સ્ત્રીને જ વિચારતો રહ્યો અને પોતાનું પતન આવતું છે એ જાણ્યો જ નહીં.
તતસ્તુ દ્રૌપદી ગત્વા ભીમસેનં મહાનસે। ઉપાતિષ્ઠત કલ્યાણી કૌરવ્યં પતિમન્તિકાત્ ।। 34
પછી દ્રૌપદી રસોડામાં ભીમસેન પાસે ગઈ અને એ શુભ સ્ત્રીએ પોતાના પતિ, કૌરવ વંશના, પાસે જઈ વાત કરી.
તમુવાચ સુકેશાન્તા કીચકસ્ય કૃતો મયા। સઙ્ગમો નર્તનાગારે યથાઽવોચઃ પરન્તપ ।। 35
સુંદર વાળવાળી એણે કહ્યું: 'હું કીચક સાથે નૃત્યશાળામાં મળવાની વ્યવસ્થા કરી છે, જેમ તમે કહ્યું હતું, દુશ્મનોના દહનકર્તા.'
કાલેન નિયતં બદ્ધઃ કામેન ચ બલાત્કૃતઃ। શૂન્યં સ નર્તનાગારમાગમિષ્યતિ કીચકઃ। એકો નિશિ મહાબાહો કીચકં તં નિષૂદય ।। 36
સમય અને કામના કારણે બંધાયેલો કીચક રાત્રે એકલો જ ખાલી નૃત્યશાળામાં આવશે, બલવાન ભીમ, તું ત્યાં કીચકને મારો.
તં મૂતપુત્રં કૌન્તેય કીચકં મદદર્પિતમ્। ગત્વા ત્વં નર્તનાગારં નિર્જીવં કુરુ પાણ્ડવ ।। 37
કુંતીપુત્ર, તું નૃત્યશાળામાં જઈ, રથચાલકના પુત્ર, મદમાં ઘમંડિત કીચકને નિર્જીવ કરી દે, પાંડવ.
ગર્વિતઃ મૂતપુત્રોઽસૌ ગન્ધર્વાનવમન્યતે। સ ત્વં પ્રહરતાંશ્રેષ્ઠ નાલં નાગ ઇવોદ્ધર ।। 38
આ રથચાલકનો પુત્ર ઘમંડથી ભરેલો છે અને ગંધર્વોને તુચ્છ માને છે; હે શ્રેષ્ઠ યોદ્ધા, તું એને હાથીની જેમ જમીન પર પાડી દે.