એવમુક્ત્વા તુ તાં કન્યાં કુન્તિભોજો મહાયશાઃ। પૃથાં પરિદદૌ તસ્મૈ દ્વિજાય દ્વિજવત્સલઃ
આ રીતે કહીને, મહાન યશસ્વી કુંતિભોજે, જે બ્રાહ્મણપ્રેમી હતા, પોતાની પુત્રી પૃથાને એ બ્રાહ્મણને આપી દીધી.
ઇયં બ્રહ્મન્મમ સુતા બાલા સુખવિવર્ધિતા। અપરાધ્યેત યત્કિંચિન્ન કાર્યં હૃદિ તત્ત્વયા
હે બ્રાહ્મણ, આ મારી દીકરી છે, બાળપણથી જ આરામથી ઉછેરેલી છે; જો એથી કયાંયે કોઈ ભૂલ થઈ જાય, તો તમે એ વાતને દિલ પર ન લેવી.
દ્વિજાતયો મહાભાગા વૃદ્ધબાલતપસ્વિષુ। ભવન્ત્યક્રોધનાઃ પ્રાયો હ્યપરાદ્ધેષુ નિત્યદા
હે સૌભાગ્યશાળી બ્રાહ્મણો, તમે વૃદ્ધ, બાળ અને તપસ્વીઓમાં, ભૂલ કરનારને સામાન્ય રીતે હંમેશા માફ કરી દો છો.
સુમહત્યપરાધેઽપિ ક્ષાન્તિઃ કાર્યા દ્વિજાતિભિઃ। યથાશક્તિ યથોત્સાહં પૂજા ગ્રાહ્યા દ્વિજોત્તમ
મોટી ભૂલ થાય ત્યારે પણ બ્રાહ્મણોએ ક્ષમા રાખવી જોઈએ; અને જેટલી શક્તિ અને ઉત્સાહ હોય એટલી પૂજા સ્વીકારવી, હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ.
તથેતિ બ્રાહ્મણેનોક્તે સ રાજા પ્રીતમાનસઃ। હંસચન્દ્રાંશુસંકાશં ગૃહમસ્મૈ ન્યવેદયત્
બ્રાહ્મણે 'જેમ તું કહે તેમ' એમ કહ્યું ત્યારે, રાજાને ખૂબ આનંદ થયો અને તેણે ચાંદની અને હંસ જેવું તેજસ્વી ઘર એ બ્રાહ્મણને આપ્યું.
તત્રાગ્નિશરણે ક્લૃપ્તમાસનં તસ્ય ભાનુમત્। આહારાદિ ચ સર્વં તત્તથૈવ પ્રત્યવેદયત્
ત્યાં અગ્નિસ્થાનમાં, તેના માટે સૂર્ય જેવું તેજસ્વી આસન ગોઠવાયું અને ખોરાક સહિતની બધી જ જરૂરિયાતો પૂરી પાડવામાં આવી.
નિક્ષિપ્ય રાજપુત્રી તુ તન્દ્રીં માનં તથૈવ ચ। આતસ્થે પરમં યત્નં બ્રાહ્મણસ્યાભિરાધને
રાજકુમારી પૃથાએ ઊંઘ અને અભિમાન બાજુએ મૂકી, આખા મનથી બ્રાહ્મણને પ્રસન્ન કરવા માટે શ્રેષ્ઠ પ્રયત્ન કર્યો.
તત્રસા બ્રાહ્મણં ગત્વા પૃથા શૌચપરા સતી। વિધિવત્પરિચારાર્હં દેવવત્પર્યતોષયત્
ત્યાં પૃથાએ, શુદ્ધતામાં તત્પર રહી, વિધિ પ્રમાણે બ્રાહ્મણની સેવા કરી અને દેવતાની જેમ તેની પૂજા કરી.
સા તુ કન્યા મહારાજ બ્રાહ્મણં સંશિતવ્રતમ્। તોષયામાસ શુદ્ધેન મનસા સંશિતવ્રતા
હે રાજા, એ કન્યાએ, જે પોતાનાં વ્રતમાં દૃઢ હતી, શુદ્ધ મનથી એ બ્રાહ્મણને, જે પણ વ્રતમાં સ્થિર હતો, પ્રસન્ન કર્યો.
પ્રાતરેષ્યામ્યથેત્યુક્ત્વા કદાચિદ્દ્વિજસત્તમઃ। તત આયાતિ રાજેન્દ્ર સાયં રાત્રાવથો પુનઃ
ક્યારેક એ શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ કહેતો કે 'હું સવારમાં જઈશ', પણ પછી એ સાંજે, રાત્રે અને ફરી પાછો આવતો.
તં ચ સર્વાસુ વેલાસુ ભક્ષ્યભોજ્યપ્રતિશ્રયૈઃ। પૂજયામાસ સા કન્યા વર્ધમાનૈસ્તુ સર્વદા
એ કન્યાએ દરેક સમયે, વધતા જતા ભોજન, ખોરાક અને નિવાસથી તેની સેવા કરી.
અન્નાદિસમુદાચારઃ શય્યાસનકૃતસ્તથા। દિવસેદિવસે તસ્ય વર્ધતે ન તુ હીયતે
ખોરાક અને અન્ય વ્યવહાર, તેમજ શય્યા અને બેઠકો ગોઠવવાનો એનો વ્યવહાર, રોજે રોજ વધતો ગયો, ક્યારેય ઘટ્યો નહીં.
નિર્ભર્ત્સનાપવાદૈશ્ચ તથૈવાપ્રિયયા ગિરા। બ્રાહ્મણસ્ય પૃથા રાજન્ન ચકારાપ્રિયં તદા
હે રાજા, પૃથાએ ક્યારેય બ્રાહ્મણને ધિક્કાર, અપમાન કે કઠોર વચનથી દુઃખ ન આપ્યું.
સ્વપ્નકાલે પુનશ્ચૈતિ ન ચૈતિ બહુશો દ્વિજઃ। સુદુર્લભમપિ હ્યન્નં દીયતામિતિ સોઽબ્રવીત્
ક્યારેક બ્રાહ્મણ એના ઊંઘવાના સમયે આવતો, તો ક્યારેક આવતો નહીં; છતાં એ કહેતો, 'અતિ દુર્લભ ખોરાક પણ આપવો જોઈએ.'
કૃતમેવ ચ તત્સર્વં યથા તસ્મૈ ન્યવેદયત્। શિષ્યવત્પુત્રવચ્ચૈવ સ્વસૃવચ્ચ સુસંયતા
એ બધું એના કહેવા મુજબ જ કરવામાં આવતું અને એ બધું પૃથાએ તેને જાણાવતું, ગુરુ, પુત્ર કે બહેન જેમ શિસ્તપૂર્વક વર્તન કરતી.
યથોપજોષં રાજેન્દ્ર દ્વિજાતિપ્રવરસ્ય સા। પ્રીતિમુત્પાદયામાસ કન્યારત્નમનિન્દિતા
હે રાજા, એ નિર્દોષ કન્યારત્ને, બ્રાહ્મણને જેટલું તેને ગમ્યું એટલું સંતોષ આપ્યો.
તસ્યાસ્તુ શીલવૃત્તેન તુતોપ દ્વિજસત્તમઃ। અવધાનેન ભૂયોઽસ્યાઃ પરં યત્નમથાકરોત્
પણ એના સારા સ્વભાવ અને વર્તનને જોઈને, શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ થોડો ચિંતિત થયો અને એના માટે વધુ ધ્યાનપૂર્વક મહાન પ્રયત્ન કર્યો.
તાં પ્રભાતે ચ સાયં ચ પિતા પપ્રચ્છ ભારત। અપિતુષ્યતિતે પુત્રિ બ્રાહ્મણઃ પરિચર્યયા
પ્રભાતે અને સાંજે, એના પિતા પુછતા, 'બેટી, બ્રાહ્મણ તારી સેવામાં પ્રસન્ન થયો છે કે નહીં?'
તં સા પરમમિત્યેવપ્રત્યુવાચ યશસ્વિની। તતઃ પ્રીતિમવાપાગ્ર્યાં કુન્તિભોજો મહામનાઃ
તે યશસ્વિ સ્ત્રીએ કહ્યું: 'જેમ તમે કહો તેમ જ થશે.' પછી મહાન મનવાળા કુન્તિભોજ રાજાને અત્યંત આનંદ થયો.
તતઃ સંવત્સરે પૂર્ણે યદાઽસૌ જપતાંવરઃ। નાપશ્યદ્દુષ્કૃતંકિંચિત્પૃથાયાઃ સૌહૃદે રતઃ
પછી એક વર્ષ પૂરું થયું ત્યારે જપમાં શ્રેષ્ઠ અને પૃથાની મિત્રતામાં તત્પર બ્રાહ્મણે, પૃથાના વર્તનમાં કોઈ ખોટ જોઈ નહીં.
તતઃ પ્રીતમના ભૂત્વા સ એનાં બ્રાહ્મણોઽબ્રવીત્। પ્રીતોસ્મિ પરમં ભદ્રે પરિચારેણ તે શુભે
પછી આનંદિત મનથી એ બ્રાહ્મણે પૃથાને કહ્યું: 'હે શુભે, તારી સેવાથી હું ખૂબ જ પ્રસન્ન થયો છું.'
વરાન્વૃણીષ્વ ક્રલ્યાણિ દૂરાપાન્માનુપૈરિહ। યૈસ્ત્વં સીમન્તિનીઃ સર્વાયશસાઽભિમવિષ્યસિ
'હે કલ્યાણી, તું એવા દુર્લભ વર માંગ જે મનુષ્યોને પણ મળતા નથી, જેના કારણે તું સર્વ સ્ત્રીઓમાં સૌથી વધુ પ્રસિદ્ધિ મેળવે.'
કૃતાનિ મમ સર્વાણિ સસ્યા મે વેદવિત્તમ। ત્વં પ્રસન્નઃ પિતા ચૈવ કૃતં વિપ્ર વરૈર્મમ
'હે વેદ જાણનારા, મારી બધી ઇચ્છાઓ પૂરી થઈ ગઈ છે; તમે અને મારા પિતા બંને પ્રસન્ન છો. હે બ્રાહ્મણ, મને જે ઇચ્છા હતી તે મળી ગઈ.'
યદિ નેચ્છસિ મત્તસ્ત્વં વરં ભદ્રે શુચિસ્મિતે। ઇમં મન્ત્રં ગૃહાણ ત્વમાહ્રાનાય દિવૌકસામ્
'હે શુચિસ્મિતે, જો તું મારા પાસેથી કોઈ વર માંગતી નથી, તો આ દેવતાઓને બોલાવવાનો મંત્ર હું તને આપું છું, તેને સ્વીકાર.'
યંયં દેવં ત્વમેતેન મન્ત્રેણાવાહયિષ્યસિ। તેનતેન વશે ભદ્રે સ્થાતવ્યં તે ભવિષ્યતિ
'હે શુભે, તું આ મંત્રથી જેને પણ દેવતાને બોલાવશે, એ દેવતા તારા વશમાં આવી જશે.'
અકામો વા સકામો વા સ સમેષ્યતિ તે વશે। વિબુધો મન્ત્રસંભ્રાન્તો વાક્યૈર્ભૃત્ય ઇવાનતઃ
'એ દેવતા ઇચ્છે કે ના ઇચ્છે, મંત્રના પ્રભાવથી તારા વશમાં આવી જશે, અને તારા આદેશ પ્રમાણે દાસની જેમ વર્તશે.'
ન શશક દ્વિતીયં સા પ્રત્યાખ્યાતુમનિન્દિતા। તં વૈ દ્વિજાતિપ્રવરં તદા શાપભયાન્નૃપ
એ નિર્દોષ પૃથાએ, શાપના ભયથી, તે શ્રેષ્ઠ દ્વિજને ના કહી શકી નહીં, હે રાજન.
તતસ્તામનવદ્યાઙ્ગીં ગ્રાહયામાસ સ દ્વિજઃ। મન્ત્રગ્રામં તદા રાજન્નથર્વશિરસિ શ્રુતમ્
પછી એ બ્રાહ્મણે, નિર્દોષ અંગવાળી પૃથાને, અથર્વશિરસમાં સંભળાયેલા મંત્રોનો સમૂહ શીખવાડ્યો.
તં પ્રદાય તુ રાજેન્દ્ર કુન્તિભોજમુવાચ હ। ઉપિતોસ્મિ સુખં રાજન્કન્યયા પરિતોપિતઃ
પછી એ મંત્ર આપ્યા પછી, એ બ્રાહ્મણે કુન્તિભોજને કહ્યું: 'હું તમારી પુત્રી દ્વારા ખૂબ સન્માન અને સેવા પ્રાપ્ત કરી છે.'
તવગેહે સુવિહિતઃ સદા સુપ્રતિપૂજિતઃ। સાધયિષ્યામહે તાવદિત્યુક્ત્વાઽન્તરધીયત
'તમારા ઘરમાં મને હંમેશા સારી રીતે રાખવામાં આવ્યો અને સન્માન મળ્યું. હવે મારું કાર્ય પૂર્ણ થયું છે.' એવું કહીને એ બ્રાહ્મણ અદૃશ્ય થઈ ગયો.