યદાઽશ્રૌષં હૃતરાજ્યં યુધિષ્ઠિરં પરાજિતં સૌબલેનાક્ષવત્યામ્। અન્વાગતં ભ્રાતૃભિરપ્રમેયૈ- સ્તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
જ્યારે મેં સાંભળ્યું કે યુધિષ્ઠિરને શકુનિએ જૂવામાં હરાવ્યો, રાજપદ છીનવી લીધું અને તેના અપ્રતિમ ભાઈઓ પણ તેની સાથે ગયા, ત્યારે પણ સંજય, મને જીતવાની આશા નહોતી.
યદાશ્રૌષં વિવિધાસ્તત્ર ચેષ્ટા ધર્માત્મનાં પ્રસ્થિતાનાં વનાય। જ્યેષ્ઠપ્રીત્યા ક્લિશ્યતાં પાણ્ડવાનાં તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે ધર્મવંત પાંડવો પોતાના મોટા ભાઈ માટે પ્રેમથી વનમાં ગયા અને અનેક દુઃખ સહન કર્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽ?શ્રૌષં સ્નાતકાનાં સહસ્રૈ- રન્વાગતં ધર્મરાજં વનસ્થમ્। ભિક્ષાભુજાં બ્રાહ્મણાનાં મહાત્મનાં તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે ધર્મરાજ યુધિષ્ઠિર વનમાં રહ્યા ત્યારે હજારો ભિક્ષાથી જીવન ગુજારતા મહાન બ્રાહ્મણો તેમના સાથે જોડાયા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં વનવાસેન પાર્થા- ન્સમાગતાન્મહર્ષિભિઃ પુરાણૈઃ। ઉપાસ્યમાનાન્સગણૈર્જાતસખ્યાં- સ્તદા નાશંસે વિજયાય સંજર્ય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે પૃથાપુત્રો વનમાં રહ્યા ત્યારે પ્રાચીન મહર્ષિઓ અને તેમના શિષ્યો સાથે મળીને તેમના મિત્ર અને સેવક બન્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાશ્રૌષં ત્રિદિવસ્થં ધનંજયં શક્રાત્સાક્ષાદ્દિવ્યમસ્ત્રં યથાવત્। અધીયાનં શંસિતં સત્યસન્ધં તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે ધનંજયે સ્વર્ગમાં ઇન્દ્ર પાસે થી સીધા જ દિવ્ય શસ્ત્રો મેળવ્યા અને સાચા મનથી શીખ્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રોષં કાલકેયાસ્તતસ્તે પૌલોમાનો વરદાનાચ્ચ દૃપ્તાઃ। દેવૈરજેયા નિર્જિતાશ્ચાર્જુનેન તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે કાલકેયો અને ગર્વીલા પૌલોમો, જેમને દેવતાઓ પણ હરાવી શકતા નહોતા, તે સૌ અર્જુને હરાવ્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષમસુરાણાં વધાર્થે કિરીટિનં યાન્તમમિત્રકર્શનમ્। કૃતાર્થં ચાપ્યાગતં શક્રલોકા- ત્તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે મુક્તા ધારણ કરનાર અર્જુન અસુરોનો વિનાશ કરવા ગયો અને ઇન્દ્રલોકથી સફળતાપૂર્વક પરત આવ્યો, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં તીર્થયાત્રાપ્રવૃત્તં પાણ્ડોઃ સુતં સહિતં લોમશેન। બૃહદશ્વાદક્ષહૃદયં ચ પ્રાપ્તં તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે પાંડુપુત્ર લોમશ સાથે તીર્થયાત્રા પર નીકળ્યા અને બૃહદશ્વ પાસેથી જુગારનું રહસ્ય જાણ્યું, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં વૈશ્રવણેન સાર્ધં સમાગતં ભીમન્યાંશ્ચ પાર્થાન્। તસ્મિન્દેશે માનુષાણામગમ્યે તદા નાશંસિ વિજયાય સંજયા
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે ભીમ અને બીજા પાંડવો માનવો માટે અપ્રાપ્ય એવા પ્રદેશમાં વૈશ્વરવણ સાથે મળ્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં ઘોષયાત્રાગતાનાં બન્ધં ગન્ધર્વૈર્મોક્ષણં ચાર્જુનેન। સ્વેષાં સુતાનાં કર્ણબુદ્ધૌ રતાનાં તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે ગૌચર યાત્રા દરમ્યાન મારા પુત્રો ગંધર્વો દ્વારા પકડાયા અને અર્જુને તેમને મુક્ત કર્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં યક્ષરૂપેણ ધર્મં સમાગતં ધર્મરાજેન સૂત। પ્રશ્નાન્કાંશ્ચિદ્વિબ્રુવાણં ચ સમ્યક્ તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે યુધિષ્ઠિરે યક્ષ રૂપે આવેલા ધર્મ સાથે મુલાકાત કરી અને તેણે પુછેલા બધા પ્રશ્નોના યોગ્ય જવાબ આપ્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં ન વિદુર્મામકાસ્તાન્ પ્રચ્છન્નરૂપાન્વસતઃ પાણ્ડવેયાન્। વિરાટરાષ્ટ્રે સહ કૃષ્ણયા ચ તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે મારા લોકો પાંડવોને ઓળખી શક્યા નહીં, કારણ કે તેઓ કૃષ્ણા સાથે વિરાજ રાજ્યમાં છુપાઈને રહ્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં કીચકાનાં વરિષ્ઠં નિષૂદિતં ભ્રાતૃશતેન સાર્ધમ્। દ્રૌપદ્યર્થે ભીમસેનેન સઙ્ખ્યે તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે ભીમસેને દ્રૌપદીના અપમાન માટે કીચક અને તેના સો ભાઈઓને યુદ્ધમાં મારી નાખ્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં મામકાનાં વરિષ્ઠા- ન્ધનંજયેનૈકરથેન ભગ્નાન્। વિરાટરાષ્ટ્રે વસતા મહાત્મના તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે મારા શ્રેષ્ઠ પુત્રોને ધનંજયે એકલા પોતાના રથ પર વિરાજ રાજ્યમાં રહીને હરાવ્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં સત્કૃતં મત્સ્યરાજ્ઞા સુતાં દત્તામુત્તરામર્જુનાય। તાં ચાર્જુનઃ પ્રત્યગૃહ્ણાત્સુતાર્થે તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે મત્સ્યરાજાએ અર્જુનને સન્માન આપ્યો અને પોતાની પુત્રી ઉત્તરાનું વિવાહ અર્જુનના પુત્ર માટે આપ્યું, અને અર્જુને તે સ્વીકારી, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં નિર્જિતસ્યાધનસ્ય પ્રવ્રાજિતસ્ય સ્વજનાત્પ્રચ્યુતસ્ય। અક્ષૌહિણીઃ સપ્ત યુધિષ્ઠિરસ્ય તદા નાશંસે વિજયાય સંજય।। 196
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે યુધિષ્ઠિર હાર્યા, ધન ગુમાવ્યું, પોતાના લોકોથી દૂર થયા છતાં પણ તેમણે સાત અક્ષૌહિણી સેનાઓ એકઠી કરી, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં માધવં વાસુદેવં સર્વાત્મના પાણ્ડવાર્થે નિવિષ્ટમ્। યસ્યેમાં ગાં વિક્રમમેકમાહુ- સ્તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે માધવ, વસુદેવ, પાંડવોની તરફદારીમાં સંપૂર્ણપણે સમર્પિત છે અને જેમનો એક પગલું આખી ધરતીને આવરી લે છે, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં નરનારાયણૌ તૌ કૃષ્ણાર્જુનૌ વદતો નારદસ્ય। અહં દ્રષ્ટા બ્રહ્મલોકે ચ સમ્યક્ તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે નારદે કહ્યું કે કૃષ્ણ અને અર્જુન એ જ પુરાતન નર અને નારાયણ છે અને હું પણ બ્રહ્મલોકમાં આ સ્પષ્ટ રીતે જોયું છે, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં લોકહિતાય કૃષ્ણં શમાર્થિનમુપયાતં કુરૂણામ્। શમં કુર્વાણમકૃતાર્થં ચ યાતં તદા નાશંસે વિજયાય સંજય।। 199
હું જ્યારે સાંભળ્યું કે કૃષ્ણ લોકહિત માટે કૌરવો પાસે શાંતિ માંગવા આવ્યા અને પ્રયત્ન છતાં નિષ્ફળ પરત ફર્યા, ત્યારે, સંજય, મને જીતવાની આશા રહી નહોતી.
બુદ્ધિં કૃતાં નિગ્રહે કેશવસ્ય। તં ચાત્માનં બહુધા દર્શયાનં તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
જ્યારે મેં સાંભળ્યું કે કૃષ્ણે પોતાના મનને સંયમમાં રાખવાનો નક્કી કર્યો અને પોતાને અનેક રૂપોમાં દર્શાવ્યો, ત્યારે, સંજય, મને વિજયની આશા રહી નહોતી.
યદાઽશ્રૌષં વાસુદેવે પ્રયાતે રથસ્યૈકામગ્રતસ્તિષ્ઠમાનામ્। આર્તાં પૃથાં સાન્ત્વિતાં કેશવેન તદા નાશંસે વિજયાય સંજય
જ્યારે મેં સાંભળ્યું કે વસુદેવ રથની આગળ ઊભા રહીને પ્રસ્થાન પામ્યા અને દુઃખી કુંતીને કૃષ્ણે શાંત કરી, ત્યારે, સંજય, મને વિજયની આશા રહી નહોતી.