લોકાનાત્મપ્રભાન્પશ્યન્ફલ્ગુનો વિસ્મયાન્વિતઃ। પપ્રચ્છ માતલિં પ્રીત્યા સ ચાપ્યેનમુવાચ હ
એ દુનિયાઓ, પોતાનાં તેજથી ચમકતી, જોઈને ફલ્ગુન આશ્ચર્યથી ભરાયો; પ્રેમથી માતલિને પૂછ્યું અને તેણે જવાબ આપ્યો.
એતે સુકૃતિનઃ પાર્થ સ્વેષુ ધિષ્ણ્યેષ્વવસ્થિતાઃ। તાન્દૃષ્ટવાનસિ વિભો તારારૂપાણિ ભૂતલે
પાર્થ, આ બધા પુણ્યવાન પોતાના સ્થાન પર સ્થિર છે; તું તેમને, પૃથ્વી પર તારાઓ જેવું દેખાતા રૂપોમાં, જોયા છે.
તતોઽપશ્યત્સ્થિતં દ્વારિ મત્તં વિજયિનં ગજમ્। ઐરાવતં ચતુર્દન્તં કૈલાસમિવ શૃઙ્ગિણમ્
પછી, દરવાજે, વિજયી અને મસ્ત હાથી—એરાવત, ચાર દાંતવાળો, કૈલાસ પર્વત જેવો ઊંચો—જોયો.
સ સિદ્ધમાર્ગમાક્રમ્ય કુરુપાણ્ડવસત્તમઃ। વ્યરોચત યથાપૂર્વં માન્ધાતા પાર્થિવોત્તમઃ
સિદ્ધોનો માર્ગ પકડીને, કુરુ અને પાંડવોમાં શ્રેષ્ઠ, પૂર્વે જેમ માંધાતા રાજા તેજસ્વી હતો, એમ તેજસ્વી થયો.
અભિચક્રામ લોકાન્સ રાજ્ઞાં રાજીવલોચનઃ
એ કમળની આંખોવાળો, રાજાઓના લોકમાં આગળ વધ્યો.
[એવં સ સંક્રમંસ્તત્ર સ્વર્ગલોકે મહાયશાઃ ।] તતો દદર્શ શક્રસ્ય પુરીં તામમરાવતીમ્
એ રીતે, સ્વર્ગલોકમાં, મહાન યશવાળો, શક્રની અમરાવતી નામની શહેર જોયું.
દદર્શ સ પુરીં રમ્યાં સિદ્ધચારણસેવિતામ્। સર્વર્તુકુસુમૈઃ પુણ્યૈઃ પાદપૈરુપશોભિતામ્
એ સુંદર શહેર, સિદ્ધો અને ચરણો દ્વારા સેવિત, સર્વ ઋતુમાં ફૂલતા પુણ્ય વૃક્ષોથી શોભિત, જોયું.
તત્ર સૌગન્ધિકાનાં ચ પુષ્પાણાં પુણ્યગન્ધિનામ્। ઉપવીજ્યમાનો મિશ્રેણ વાયુના પુણ્યગન્ધિના
ત્યાં, સૌગંધિક ફૂલોની પુણ્ય સુગંધથી ભળેલા હલકા પવનથી, તે તાજગી અનુભવતો હતો.
નન્દનં ચ વનં દિવ્યમપ્સરોગણસેવિતમ્। દદર્શ દિવ્યકુસુમૈરાહ્વયદ્ભિરિવ દ્રુમૈઃ
દિવ્ય નંદનવન, અપ્સરાઓના જૂથોથી ભરેલું, અને દિવ્ય ફૂલોવાળા વૃક્ષો આમંત્રણ આપતા, જોયું.
નાતપ્તતપસા શક્યો દ્રષ્ટું નાનાહિતાગ્નિના। સ લોકઃ પુણ્યકર્તૄણાં નાપિ યુદ્ધે પરાઙ્યુખૈઃ
એ પુણ્ય લોક, જે તપ નથી કરતો, યજ્ઞ નથી કરતો, કે યુદ્ધમાં પીઠ ફેરવે છે, તે જોઈ શકતો નથી.
નાયજ્વભિર્નાવ્રતિકૈર્ન વેદશ્રુતિવર્જિતૈઃ। નાનાપ્લુતાઙ્ગૈસ્તીર્થેષુ યજ્ઞદાનબહિષ્કૃતૈઃ
જે લોકો યજ્ઞ કરે નથી, વ્રત રાખે નથી, વેદોનું અભ્યાસ કરે નથી, શરીરે અશુદ્ધ હોય છે, અને તીર્થસ્થળે યજ્ઞ-દાનમાંથી દૂર રાખવામાં આવ્યા હોય છે—
નાપિ યજ્ઞહનૈઃ ક્ષુદ્રૈર્દ્રષ્ટું શક્યઃ કથંચન। પાનપૈર્ગુરુતલ્પૈશ્ચ માંસાદૈર્વા દુરાત્મભિઃ
યજ્ઞનો નાશ કરનાર, નિકૃષ્ટ, દારૂ પીનાર, ગુરુપત્ની પાસે જનાર, માંસ ખાવનાર, અને દુષ્ટ સ્વભાવ ધરાવનાર— આવા લોકો ક્યારેય મને જોઈ શકતા નથી.
સ તદ્દિવ્યં વનં પશ્યન્દિવ્યગીતનિનાદિતમ્। પ્રવિવેશ મહાબાહુઃ શક્રસ્ય દયિતાં પુરીમ્
પછી એ મહાબાહુએ એ દિવ્ય વન જોયું, જ્યાં સ્વર્ગીય ગીતોની ધ્વનિ ગુંજી રહી હતી, અને એ ઇન્દ્રની પ્રિય નગરીમાં પ્રવેશ્યો.
તત્ર દેવવિમાનાનિ કામગાનિ સહસ્રશઃ। સંસ્થિતાન્યભિયાતાનિ દદર્શાયુતશસ્તદા
ત્યાં તેણે હજારો-લાખો દેવવિમાન, મનગમતી રીતે ચાલતાં, સ્થિર અને આવતાં-જતાં, મોટી સંખ્યામાં જોયાં.
સંસ્તૂયમાનો ગન્ધર્વૈરપ્સરોભિશ્ચ પાણ્ડવઃ। પુષ્પગન્ધવહૈઃ પુણ્યૈર્વાયુભિશ્ચાનુવીજિતઃ
પાંડુપુત્રને ગંધર્વો અને અપ્સરાઓએ વખાણ્યો, અને પુષ્પોની સુગંધવાળી પવિત્ર પવનથી પાંખી મારવામાં આવ્યો.
તતો દેવાઃ સગન્ધર્વાઃ સિદ્ધાશ્ચ પરમર્ષયઃ। હૃષ્ટાઃ સંપૂજયામાસુઃ પાર્થમક્લિષ્ટકારિણમ્
પછી દેવો, ગંધર્વો, સિદ્ધો અને મહાન ઋષિઓ—all આનંદિત થઈને, નિર્દોષ કર્મ કરનાર પાર્થેનું સન્માન કર્યું.
આસીર્વાદૈઃ સ્તૂયમાનો દિવ્યવાદિત્રનિઃસ્વનૈઃ। પ્રતિપેદે મહાબાહુઃ શઙ્ખદુન્દુભિનાદિતમ્
આશીર્વાદ અને દિવ્ય વાદ્યોની ધ્વનિ સાથે વખાણવામાં આવતા, મહાબાહુ આગળ વધ્યો, જ્યારે શંખ અને દુંદુભી વાગી રહી હતી.
નક્ષત્રમાર્ગં વિપુલં સુરવીથીતિ વિશ્રુતમ્। ઇન્દ્રાજ્ઞયા યયૌ પાર્થઃ સ્તૂયમાનઃ સમન્તતઃ
ઇન્દ્રના આદેશથી, પાર્થે વિશાળ તારાપથ, જે દેવમાર્ગ તરીકે પ્રસિદ્ધ છે, એ પર ચાલ્યો, અને四 તરફથી વખાણવામાં આવ્યો.
તત્ર સાધ્યાસ્તથા વિશ્વે મરુતોઽથાશ્વિનૌ તથા। આદિત્યા વસવો રુદ્રાસ્તથા બ્રહ્મર્ષયોઽમલાઃ
ત્યાં સાધ્ય, વિશ્વે, મારુત, અશ્વિની, આદિત્ય, વસુ, રુદ્ર અને શુદ્ધ બ્રહ્મર્ષિઓ હાજર હતા.
રાજર્ષયશ્ચ બહવો દિલીપપ્રમુખા નૃપાઃ। તમ્બુરુર્નારદશ્ચૈવ ગન્ધર્વૌ ચ હાહા હૂહૂઃ
અને ઘણા રાજઋષિઓ, જેમાં દલીપ મુખ્ય હતા, રાજાઓ, તંબુરુ, નારદ, અને ગંધર્વો હાહા તથા હૂહૂ પણ હતા.
તાન્સ સર્વાન્સમાગમ્ય વિધિવત્કુરુનન્દનઃ। તતોઽપશ્યદ્દેવરાજં શતક્રતુમરિંદમઃ
કુરુવંશના આનંદ, એ બધા સાથે યોગ્ય રીતે મળીને, પછી તેણે દેવરાજ શતક્રતુ, શત્રુઓને જીતનાર, ને જોયા.
તતઃ પાર્થો મહાબાહુરવતીર્ય રથોત્તમાત્। દદર્શ સાક્ષાદ્દેવેશં પિતરં પાકશાસનમ્
પછી પાર્થે, મહાબાહુ, શ્રેષ્ઠ રથમાંથી ઉતરીને, પોતાના પિતા, પાકશાસન દેવેશને, પોતાની આંખે જોયા.
પાણ્ડુરેણાતપત્રેણ હેમદણ્ડેન ચારુણા। દિવ્યગન્ધાધિવાસેન વ્યજનેન વિધૂયતા
સફેદ છત્રી, જેમાં સોનાની ડાંડી હતી, એથી છાયામાં, અને દિવ્ય સુગંધવાળી સુંદર પાંખીથી પાંખી મારવામાં આવતો હતો.
વિશ્વાવસુપ્રભૃતિનિર્ગન્ધર્વૈઃ સ્તુતિવન્દિભિઃ। સ્તૂયમાનં દ્વિજાગ્ર્યૈશ્ચ ઋગ્યજુઃસામસંસ્તવૈઃ
વિશ્વાવસુ સહિતના ગંધર્વો, ગાયકો અને વંદીઓ, તથા શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણો ઋગ, યજુર અને સામવેદના સ્તોત્રોથી તેને વખાણતા હતા.
તતોઽભિગમ્ય કૌન્તેયઃ શિરસાઽભ્યગમદ્બલી। સ ચૈનં વૃત્તપીનાભ્યાં બાહુભ્યાં પ્રત્યગૃહ્ણત
પછી કુંતીપુત્ર બલવાન આગળ ગયો અને માથું ઝુકાવ્યું; અને તેને વિશાળ, મજબૂત બાહુઓથી आलિંગન મળ્યું.
તતઃ શક્રાસને પુણ્યે દેવર્ષિગણસેવિતે। શક્રઃ પાણૌ ગૃહીત્વૈનમુપાવેશયદન્તિકે
પછી, ઇન્દ્રના પવિત્ર સિંહાસન પર, જ્યાં દેવઋષિઓ હાજર હતા, શક્રએ તેને હાથ પકડીને નજીક બેઠાડ્યો.
મૂર્ધિ ચૈનમુપાઘ્રાય દેવેન્દ્રઃ પરવીરહા। અઙ્કમારોપયામાસ પ્રશ્રયાવનતં તદા
દેવેન્દ્ર, શત્રુવીરોને હરાવનાર, તેના માથું સુઘી, અને નમ્રતાથી ઝુકેલા તેને પોતાની ગોદમાં બેઠાડ્યો.
સહસ્રાક્ષનિયોગાત્સ પાર્થઃ શક્રાસનં તદા। આરુરુક્ષુરમેયાત્મા દ્વિતીય ઇવવાસવઃ
સહસ્રાક્ષના આદેશથી, પાર્થે, અપરિમિત આત્માવાળા, ઇન્દ્રના સિંહાસન પર બેઠવા ઈચ્છ્યો, જાણે બીજો વાસવ હોય.
તતઃ પ્રેમ્ણા વૃત્રશત્રુરર્જુનસ્ય શુભં મુખમ્। પસ્પર્શ પુણ્યગન્ધેન કરેણ પરિસાન્ત્વયન્
પછી, વૃત્રને હરાવનાર દેવે પ્રેમપૂર્વક અર્જુનના તેજસ્વી મુખને પોતાના સુગંધિત હાથથી હળવે હળવે સ્પર્શ કર્યો અને તેને શાંતિવાળી સુગંધથી સાંત્વના આપી.
પ્રમાર્જમાનઃ શનકૈર્બાહૂ ચાસ્યાયતૌ શુભૌ। જ્યાશરક્ષેપકિનૌ સ્તમ્ભાવિવ હિરણ્મયૌ
એ પછી, અર્જુનના લાંબા અને સુંદર બળવાન હાથો, જે ધનુષ્ય તાણવામાં અને બાણ છોડવામાં પારંગત હતા, તેમને ધીમે ધીમે પાંજરે પાંજરે પુંછતા, જાણે સોનાના થાંભલા હોય તેમ.