એવમુક્તઃ સ તુ મયા વિસ્તરેણેદમબ્રવીત્। રોધં મોક્ષં ચ સાલ્વેન હાર્દિક્યો રાજસત્તમ
હું જ્યારે એમ કહ્યું, ત્યારે હાર્દિક્યે રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ, શાલ્વ દ્વારા થયેલી કેદી અને મુક્તિની વાત મને વિગતે કહી.
તતોઽહં ભરતશ્રેષ્ઠ શ્રુત્વા સર્વમશેષતઃ। વિનાશે સાલ્વરાજસ્ય તદૈવાકરવં મતિમ્
પછી, હે ભરતવંશના શ્રેષ્ઠ, શાલ્વરાજના વિનાશ વિશે બધું સંપૂર્ણ સાંભળ્યા પછી, એ જ ક્ષણે મેં મનમાં નક્કી કર્યું.
તતોઽહં ભરતશ્રેષ્ઠ સમાશ્વાસ્ય પુરે જનમ્ ।। રાજાનમાહુકં ચૈવ તથૈવાકનદુન્દુભિમ્
પછી, હે ભરતવંશના શ્રેષ્ઠ, મેં શહેરના લોકો અને રાજા આહુક તથા અક્રૂરને પણ આશ્વાસન આપ્યું.
સર્વાન્વૃષ્ણિપ્રવીરાંશ્ચ હર્ષયન્નબ્રુવં તદા। અપ્રમાદઃ સદા કાર્યો નગરે યાદવર્ષભાઃ
તે સમયે મેં બધા વૃષ્ણિવંશના વીરોને ખુશ કરીને કહ્યું: 'યાદવવીરો, શહેરમાં હંમેશાં ચેતન રહેવું જોઈએ.'
સાલ્વરાજવિનાશાય પ્રયાતં માં નિબોધત। નાહત્વા તં નિવર્તિષ્યે પુરીં દ્વારવતીં પ્રતિ
શાલ્વરાજના વિનાશ માટે હું જઈ રહ્યો છું, એ જાણો. તેને મારી નાખ્યા વિના હું દ્વારકા પાછો ફરવાનો નથી.
સસાલ્વં સૌભનગરં હત્વા દ્રષ્ટાસ્મિ વઃ પુનઃ। ત્રિઃસામા હન્યતામેષા દુન્દુભિઃ શત્રુભીષણા
શાલ્વ અને સૌભાનગરને મારીને પછી ફરીથી તમને મળીનેશ, અને દુશ્મનોને ડરાવતી આ ભયાનક દુન્દુભી ત્રણ વાર વગાડો.
તે મયાઽઽશ્વાસિતા વીરા યથાવદ્ભરતર્ષભ। સર્વે મામબ્રુવન્હૃષ્ટાઃ પ્રયાહિ જહિશાત્રવાન્
હું જેમ યોગ્ય રીતે તેમને આશ્વાસન આપ્યું, એ વીરોએ આનંદથી કહ્યું: 'જાઓ, દુશ્મનોને મારો!'
તૈઃ પ્રહૃષ્ટાત્મભિર્વીરૈરાશીર્ભિરભિનન્દિતઃ। વાચયિત્વા દ્વિજશ્રેષ્ઠાન્પ્રણમ્ય શિરસા ભવમ્
તે ખુશહાલ વીરોએ આશીર્વાદ આપ્યા, પછી મેં શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણો પાસેથી શુભમંત્રો બોલાવ્યા અને તમને નમસ્કાર કર્યો.
શૈબ્યસુગ્રીવયુક્તેન રથેનાનાદયન્દિશઃ। પ્રધ્માય શઙ્ખપ્રવરં પાઞ્ચજન્યમહં નૃપ
પછી, રાજા, શૈબ્ય અને સુગ્રીવ જોડાયેલા રથમાં બેઠો, ચારેય દિશામાં ધ્વનિ કરતા, મેં ઉત્તમ પાંચજન્ય શંખ વગાડ્યો.
પ્રયાતોસ્મિ નરવ્યાઘ્ર બલેન મહતા વૃતઃ। ક્લૃપ્તેન ચતુરઙ્ગેણ યત્તેન જિતકાશિના
હે પુરુષશાર્દૂલ, હું મોટી સેના સાથે, ચારે અંગોથી સજ્જ અને વિજયી યાદવોથી ઘેરાયેલી, રવાના થયો.
સમતીત્ય બહૂન્દેશાન્ગિરીંશ્ચ બહુપાદપાન્। સરાંસિ સરિતશ્ચૈવ માર્તિકાવતમાસદમ્
ઘણા પ્રદેશો, અનેક વૃક્ષોવાળા પર્વતો, સરોવર અને નદીઓ પાર કરીને હું માર્તિકાવત પહોંચ્યો.
તત્રાશ્રૌષં નરવ્યાઘ્ર સાલ્વં સાગરમન્તિકાત્। પ્રયાન્તં સૌભમાસ્થાય તમહં પૃષ્ઠતોઽન્વગામ્
ત્યાં, હે પુરુષશાર્દૂલ, મેં સાંભળ્યું કે શાલ્વ સૌભામાં બેઠો છે અને દરિયાની નજીક જઈ રહ્યો છે; હું તેની પાછળ ગયો.
દૃષ્ટવાનસ્મિ રાજેન્દ્ર સાલ્વરાજમથાન્તિકે।' તતઃ સાગરમાસાદ્ય કુક્ષૌ તસ્ય મહોર્મિણઃ। સમુદ્રનાભ્યાં સાલ્વોઽભૂત્સૌભમાસ્થાય શત્રુહન્
હે રાજેન્દ્ર, મેં શાલ્વરાજને નજીકથી જોયો; પછી, મોટી મોજાવાળા દરિયાના કિનારે પહોંચીને, દુશ્મનવિનાશક શાલ્વ દરિયાના મધ્યમાં સૌભામાં ચઢ્યો.
સ મામાલોક્ય સહસા સેનાં સ્વાં પ્રાહિણોન્મૃધે। મદ્બાહુના ચ સેનાયાં શિષ્ટાયાં કિંચિદેવ ચ
મને અચાનક જોઈને, તેણે પોતાની સેના યુદ્ધ માટે મોકલી; મારા હાથથી તેની સેના માંથી થોડાં જ બચ્યા.
સ સમાલોક્ય સહસા સ્મયન્નિવ યુધિષ્ઠિર। આહ્વયામાસ દુષ્ટાત્મા યુદ્ધાયૈવ મુહુર્મુહુઃ
હે યુધિષ્ઠિર, મને જોઈને, એ દુષ્ટ મનવાળો વારંવાર સ્મિત કરતા યુદ્ધ માટે મને લલકારતો રહ્યો.
તસ્ય શાર્ઙ્ગવિનિર્મુક્તૈર્બહુભિર્મર્મભેદિભિઃ। પુરં નાસાદ્યત શરૈસ્તતો માં રોષ આવિશત્
શારંગથી છોડેલા અનેક જીવઘાતક બાણોથી હું તેની નગરી સુધી પહોંચી શક્યો નહીં; ત્યારે મને ગુસ્સો આવ્યો.
સ ચાપિ પાપપ્રકૃતિર્દૈતેયાપશદો નૃપ। મય્યવર્ષત દુર્ધર્ષઃ શરધારાઃ સહસ્રશઃ
એ પાપી, દૈત્યકુળનો શત્રુ, હે રાજા, મને હજારો બાણોની ધારા વરસાવતો રહ્યો.
સૈનિકાન્મમ સૂતં ચ હયાંશ્ચ સ સમાકિરત્। અચિન્તયન્તસ્તુ શરાન્વયં યુધ્યામ ભારત
તેને મારા સૈનિકો, સારથી અને ઘોડાઓને બાણોથી ઢાંકી દીધા; છતાં, અમે બાણોની ચિંતા કર્યા વિના યુદ્ધ કરતા રહ્યા, હે ભરત.
તતઃ શતસહસ્રાણિ શરાણાં નતપર્વણામ્। ચિક્ષિપુઃ સમરે વીરા મયિ સાલ્વપદાનુગાઃ
પછી, કુંતીપુત્ર, સાલ્વા સાથે આવેલા વીરોએ યુદ્ધમાં મારા પર વાંકાવાળા અઢી લાખથી પણ વધારે બાણ વરસાવ્યા.
તે હયાંશ્ચ રથં ચૈવ ધ્વજં દારુકમેવ ચ। છાદયામાસુરસુરાસ્તૈર્બાણૈર્મર્મભેદિભિઃ
એ તીખા બાણો થી મારા ઘોડા, રથ, ધ્વજ, અને દારુક — બધાને ઢાંકી દીધા.
ન હયા ન રથો વીર ન ધ્વજો ન ચ દારુકઃ। અદૃશ્યન્ત શરૈશ્છન્નાસ્તથાઽહં સૈનિકાશ્ચ મે
એટલી બધી બાણવર્ષા થઈ કે ઘોડા, રથ, ધ્વજ, દારુક, હું અને મારા સૈનિકો — કોઈ પણ દેખાતા નહોતા.
તતોઽહમપિ કૌન્તેય શરાણામયુતાન્બહૂન્। આમન્ત્રિતાનાં ધનુષા દિવ્યેન વિધિનાઽક્ષિપમ્
પછી, કુંતીપુત્ર, મેં પણ મારા દિવ્ય ધનુષ્યથી યોગ્ય રીતથી અનેક હજાર બાણો મારા સામે લલકારનારાઓ પર છોડ્યા.
ન તત્રવિષયસ્ત્વાસીન્મમ સૈન્યસ્ય ભારત। ખે વિષક્તં હિ તત્સૌભં ક્રોશમાત્ર ઇવાભવત્
હવે ત્યાં મારા સૈન્ય માટે કોઈ જગ્યા જ નહોતી, હે ભારત; કારણ કે આકાશમાં લટકતું એ સૌભ રથ માત્ર એક પોકાર જેટલું દૂર લાગતું હતું.
તતસ્તે પ્રેક્ષકાઃ સર્વે દેવા વૈ દિવમાસ્થિતાઃ। હર્ષયામાસુરુચ્ચૈર્માં સિંહનાદતલસ્વનૈઃ
પછી સ્વર્ગમાંથી જોઈ રહેલા બધા દેવોએ, સિંહની દહાડ અને ઢોલના ગજગજાટ સાથે, મને જોરદાર ઉત્સાહ આપ્યો.
મત્કાર્મુકવિનિર્મુક્તા દાનવાનાં મહારણે। અઙ્ગેષુ રુધિરાક્તાસ્તે વિવિશુઃ શલભા ઇવ
મારા ધનુષ્યમાંથી છૂટેલા બાણો એ મહાયુદ્ધમાં દાનવોના શરીરમાં, લોહીથી રંજાઈને, ટપટપ પડતા ટીડા જેવી ઘૂસી ગયા.
તતો હલહલાશબ્દઃ સૌભમધ્યે વ્યવર્ધત। વધ્યતાં વિશિખૈસ્તીક્ષ્ણૈઃ પતતાં ચ મહાર્ણવે
પછી સૌભના અંદર ભારે ગૂંજી પડ્યો, કારણ કે તીખા બાણોથી ઘાયલ થઈને દાનવો મહાસાગરમાં પડતા જતા હતા.
તે નિકૃત્તભુજસ્કન્ધાઃ કબન્ધાકૃતિદર્શનાઃ। નદન્તો ભૈરવાન્નાદાન્નિપતન્તિ સ્મ દાનવાઃ। પતિતાસ્તેઽપિ ભક્ષ્યન્તે સમુદ્રાંભોનિવાસિભિઃ
કાંધ અને હાથ કપાઈ ગયેલા, ધડ જેવા દેખાતા દાનવો ભયાનક ચીસો પાડતા પડતા જતા અને પડતાં પડતાં જ સમુદ્રના જીવોથી ખાઈ જવામાં આવતા.
તતો ગોક્ષીરકુન્દેન્દુમૃણાલરજતપ્રભમ્। જલજં પાઞ્ચજન્યં વૈ પ્રાણેનાહમપૂરયમ્
પછી મેં ગાયના દૂધ, કુંદ, ચાંદની, કમળની ડાળી અને ચાંદી જેટલી ચમકતી પાંડુજન્ય શંખમાં શ્વાસ ભરીને ફૂંક્યો.
તાન્દૃષ્ટ્વા પતિતાંસ્તત્ર સાલ્વઃ સૌભપતિસ્તતઃ। માયાયુદ્ધેન મહતા યોધયામાસ માં યુધિ
એમના સાથીઓને પડેલા જોઈને, સૌભના રાજા સાલ્વાએ મહાન માયાથી યુદ્ધમાં મારી સામે લડાઈ શરૂ કરી.
તતો ગદા હલાઃ પ્રાસાઃ શૂલશક્તિપરશ્ચથાઃ। અસયઃ શક્તિકુલિશપાશર્ષ્ટિકનપાઃ શરાઃ। પટ્ટસાશ્ચ ભુશુણ્ડ્યશ્ચ પ્રપતન્ત્યનિશં મયિ
પછી ગદા, હલ, ભાલા, ત્રિશૂળ, શૂળ, તલવાર, વજ્ર, ફાંસ, મુગદર, બાણ, પટ્ટીસ અને ભુશુંડી — આવા અનેક શસ્ત્રો સતત મારા પર વરસવા લાગ્યા.