રુદ્રાશ્ચ મરુતશ્ચૈવ વસવશ્ચાશ્વિનૌ તદા। આદિત્યાશ્ચૈવ સાધ્યાશ્ચ નિશ્વેદેવાશ્ચ ભારત। ગન્ધર્વાશ્ચૈવ સહિતા અન્યે દેવગણાશ્ચ યે
એ સમયે રુદ્રો, મરુતો, વસુઓ, અશ્વિનીકુમારો, આદિત્યો, સાધ્યો, અન્ય દેવતાઓ, ગંધર્વો અને બીજા બધા દેવગણો ત્યાં એકઠા થયા.
તે સર્વે શસ્ત્રસમ્પન્ના દીપ્યમાનાઃ સ્વતેજસા। ધનઞ્જયં જિઘાંસન્તઃ પ્રપેતુર્વિબુધાધિપાઃ
બધા દેવતાઓ પોતાના તેજથી ઝગમગતા અને શસ્ત્રોથી સજ્જ થઈને ધનંજયને મારવા દોડ્યા.
યુગાન્તે યાનિ દૃશ્યન્તે નિમિત્તાનિ મહાન્ત્યપિ। સર્વાણિ તત્ર દૃશ્યન્તે નિમિત્તાનિ મહીપતે
રાજા, યુગના અંતે જે મોટા-મોટા અપશકુન દેખાય છે, એ બધાં અપશકુન ત્યાં દેખાયા.
તતો દેવગમાઃ સર્વે પાર્થં સમભિદુદ્રુવુઃ। અસમ્ભ્રાન્તસ્તુ તાન્દૃષ્ટ્વા સ તાં દેવમયીં ચમૂમ્
પછી બધા દેવગણ અર્જુન પર તૂટી પડ્યા; પણ એ દેવમય સેના જોઈને અર્જુન એકદમ નિડર રહ્યો.
ત્વરિતઃ ફલ્ગુનો ગૃહ્ય તીક્ષ્ણાંસ્તાનાશુગાંસ્તદા। ઇન્દ્રં દેવાંશ્ચ સમ્પ્રેક્ષ્ય તસ્થૌ કાલ ઇવાત્યયે
ફુરતીથી ફાલ્ગુને તીક્ષ્ણ અને ઝડપી બાણો હાથમાં લીધા; ઇન્દ્ર અને દેવતાઓને જોઈને, એ વિનાશકાળની જેમ અડગ ઊભો રહ્યો.
તતો દેવગણાઃ સર્વે બીભત્સું સપુરન્દરાઃ। અવાકિરઞ્છરવ્રાતૈર્માનુષં તં મહીપતે
પછી બધા દેવતાઓએ, ઇન્દ્ર સહિત, એ મનુષ્ય અર્જુન પર બાણોની ઝમાવટ કરી.
તતઃ પાર્થો મહાતેજા ગાણ્ડિવં ગૃહ્ય સત્વરઃ। વારયામાસ દેવાનાં શરવ્રાતૈઃ શરાંસ્તદા
ત્યાં જ મહાતેજસ્વી અર્જુને ઝડપથી ગાંડીવ ઉઠાવ્યું અને પોતાના બાણોથી દેવતાઓના બાણોને રોકી લીધા.
પુનઃ ક્રુદ્ધાઃ સુરાઃ સર્વે મર્ત્યં તં સુભહાબલાઃ। નાનાશસ્ત્રૈર્વવર્ષુસ્તં સવ્યસાચી મહીપતે
પછી ફરીથી ગુસ્સે થયેલા, શક્તિશાળી બધા દેવતાઓએ અર્જુન પર અનેક પ્રકારના શસ્ત્રો વરસાવ્યા; છતાં સવ્યસાચી અડગ રહ્યો.
તાન્પાર્થઃ શસ્ત્રવર્ષાન્વૈ વિસૃષ્ટાન્વિબુધૈસ્તદા। દ્વિધા ત્રિધા સ ચિચ્છેદ સ એવ નિશિતૈઃ શરૈઃ
પછી અર્જુને દેવતાઓએ છોડેલા એ શસ્ત્રવર્ષાને પોતાના તીક્ષ્ણ બાણોથી બે-ત્રણ ભાગમાં કાપી નાખ્યા.
પુનશ્ચ પાર્થઃ સઙ્ક્રુદ્ધો મણ્ડલીકૃતકાર્મુકઃ। દેવસઙ્ઘાઞ્છરૈસ્તીક્ષ્ણૈરર્પયન્વૈ સમન્તતઃ
પછી અર્જુન ફરી ગુસ્સે થઈને, ધનુષ્યને ઘુમાવીને, ચારેય બાજુએ દેવગણ પર તીક્ષ્ણ બાણો વરસાવ્યા.
તતો દેવગણાઃ સર્વે યુધ્વા પાર્થેન વૈ મુહુઃ। રણે જેતુમશક્યં તં જ્ઞાત્વા તે ભરતર્ષભ
પછી બધા દેવતાઓએ વારંવાર અર્જુન સાથે યુદ્ધ કર્યું; પણ યુદ્ધમાં તેને હરાવવું અશક્ય છે એ જાણીને, હે ભરતશ્રેષ્ઠ, તેઓ પાછા ફર્યા.
શાન્તાસ્તે વિબુધાઃ સર્વે પાર્થબાણાભિપીડિતાઃ। સદ્વિપં વાસવં ત્યક્ત્વા દુદ્રુવુઃ સર્વતો દિશમ્
અર્જુનના બાણોથી પીડાયેલી બધા દેવતાઓ શાંત થઈ ગયા; ઇન્દ્ર અને તેમના હાથીને છોડી, તેઓ ચારેય દિશામાં ભાગી ગયા.
પ્રાચીં રુદ્રાઃ સગન્ધર્વા દક્ષિણાં મરુતો યયુઃ। દિશં પ્રતીચીં ભીતાસ્તે વસવશ્ચ તથાઽશ્વિનૌ
રુદ્રો અને ગંધર્વો પૂર્વ દિશા તરફ ગયા, મરુતો દક્ષિણ તરફ, અને ડરેલા વસુઓ તથા અશ્વિનીકુમારો પશ્ચિમ તરફ ભાગ્યા.
આદિત્યાશ્ચૈવ વિશ્વે ચ દુદ્રુવુર્વા ઉદઙ્મુખાઃ। સાધ્યાશ્ચોર્ધ્વમુખા ભીતાશ્ચિન્તયન્તોઽસ્ય સાયકાન્
આદિત્યો અને વિશ્વેદેવો ઉત્તર તરફ દોડ્યા; સાધ્યો ડરીને ઉપર તરફ ગયા અને અર્જુનના બાણોની ચિંતામાં પડ્યા.
એવં સુરગણાઃ સર્વે પ્રાદ્રવન્ત્સર્વતો દિશમ્। મુહુર્મુહુઃ પ્રેક્ષમાણાઃ પાર્થમેવ સકાર્મુકમ્
આ રીતે બધા દેવગણ ચારેય દિશામાં ભાગી ગયા, વારંવાર ધનુષ્યધારી અર્જુન તરફ જોઈને.
વિદ્રુતાન્દેવસઙ્ઘાંસ્તાન્રણે દૃષ્ટ્વા પુરન્દરઃ। તતઃ ક્રુદ્ધો મહાતેજાઃ પાર્થં બાણૈરવાકિરત્
યુદ્ધમાં દેવગણને ભાગતા જોઈને, મહાતેજસ્વી અને ગુસ્સે થયેલા ઇન્દ્રે અર્જુન પર બાણોની વરસાત કરી.
પાર્થોઽપિ શક્રં વિવ્યાથ માનુષો વિબુધાધિપમ્
પાર્થએ માનવ હોવા છતાં દેવોના રાજા ઇન્દ્રને ઘાયલ કર્યો.
તતઃ સોઽશ્મમયં વર્ષં વ્યસૃજદ્વિબુધાધિપઃ। તચ્છરૈરર્જુનો વર્ષં પ્રતિજાઘ્નેઽત્યમર્ષણઃ
પછી દેવાધિપતિએ પથ્થરોની વરસાદ વરસાવી; પણ અર્જુને અડગ રહી તીરોથી એ વરસાદને રોકી દીધો.
અથ સંવર્ધયામાસ તદ્વર્ષં દેવરાડપિ। ભૂય એવ મહાવીર્યં જિજ્ઞાસુઃ સવ્યસાચિનઃ
પછી દેવરાજએ અર્જુનના મહાન બળને વધુ પરખવા માટે એ વરસાદને વધારે પ્રચંડ બનાવ્યો.
સોઽશ્મવર્ષં મહાવેગમિષુભિઃ પાણ્ડવોઽપિ ચ। વિલયં ગમયામાસ હર્ષયન્પાકશાસનમ્
પણ પાંડવે પણ ઝડપી તીરો વડે એ ભયાનક પથ્થરવરસાદને વિસર્જિત કરી દીધો, અને પાકનાશકને આનંદ આપ્યો.
ઉપાદાય તુ પાણિભ્યામઙ્ગદં નામ પર્વતમ્। સદ્રુમં વ્યસૃજચ્છક્રો જિઘાંસુઃ શ્વેતવાહનમ્
પછી ઇન્દ્રે, શ્વેતવાહનને સંહારવા ઈચ્છી, પોતાના હાથથી અંગદ નામના પહાડને, વૃક્ષો સહિત ઉઠાવી ફેંકી દીધો.
તતોઽર્જુનો વેગવદ્ભિર્જ્વલમાનૈરજિહ્યગૈઃ। બાણૈર્વિધ્વંસયામાસ ગિરિરાજં સહસ્રધા
ત્યાં અર્જુને જ્વલંત અને ઝડપી, સાપ જેવા તીરો વડે એ પહાડના રાજાને હજારો ભાગમાં વિખેરી નાખ્યો.
શક્રં ચ પાતયામાસ શરૈઃ પાર્થો મહાન્યુધિ। તતઃ શક્રો મહારાજ રણે વીરં ધનઞ્જયમ્
મહાસંગ્રામમાં પાર્થએ તીરો વડે ઇન્દ્રને પછાડ્યો; પછી, રાજા, ઇન્દ્રે ધનંજયને યુદ્ધમાં વીર રૂપે જોયો.
જ્ઞાત્વા જેતુમશક્યં તં તેજોબલસમન્વિતમ્। પરાં પ્રીતિ યયૌ તત્ર પુત્રશૌર્યેણ વાસવઃ
તેણે સમજ્યું કે, જે તેજ અને બળ ધરાવે છે, તેને જીતવું અશક્ય છે; ત્યારે વાસવએ પોતાના પુત્રના શૌર્યથી અત્યંત આનંદ અનુભવ્યો.
તદા તત્ર ન તસ્યાસ્તિ દિવિ કશ્ચિન્મહાયશાઃ। સમર્થો નિર્જયે રાજન્નપિ સાક્ષાત્પ્રજાપતિઃ
એ સમયે, રાજા, સ્વર્ગમાં કોઈ મહાપ્રસિદ્ધ દેવ, અહીં સુધી કે પ્રજાપતિ પણ, તેને હરાવી શકે એવો નહોતો.
તતઃ પાર્થઃ શરૈર્હત્વા યક્ષરાક્ષસપન્નગાન્। દીપ્તે ચાગ્નૌ મહાતેજાઃ પાતયામાસ સન્તતમ્
પછી મહાતેજસ્વી પાર્થએ તીરો વડે યક્ષ, રાક્ષસ અને સર્પોને મારી, સતત પ્રજ્વલિત અગ્નિમાં નાખ્યા.
પ્રતિષેધયિતું પાર્થં ન શેકુસ્તત્ર કેચન। દૃષ્ટ્વા નિવારિતં શક્રં દિવિ દેવગણૈઃ સહ
ત્યાં કોઈ પણ પાર્થને અટકાવી શક્યો નહીં, કારણ કે દેવસમૂહ સાથે ઇન્દ્ર પણ રોકાઈ ગયો હતો.
યથા સુપર્ણઃ સોમાર્થં વિબુધાનજયત્પુરા। તથા જિત્વા સુરાન્પાર્થસ્તર્પયામાસ પાવકમ્
જેમ સુપર્ણે ક્યારેક સોમ માટે દેવોને જીત્યા હતા, તેમ પાર્થએ પણ દેવોને હરાવી અગ્નિને તૃપ્ત કર્યો.
તતોઽર્જુનઃ સ્વવીર્યેણ તર્પયિત્વા વિભાવસુમ્। રથં ધ્વજં ચ સહયં દિવ્યાનસ્ત્રાંશ્ચ પાણ્ડવઃ
પછી અર્જુને પોતાના પરાક્રમથી વિભાસુને પ્રસન્ન કરી, રથ, ધ્વજ, ઘોડા અને દિવ્ય શસ્ત્રો મેળવ્યા.
ગાણ્ડીવં ચ ધનુઃ શ્રેષ્ઠં તૂણી ચાક્ષયસાયકૌ। એતાન્યપિ ચ બીભત્સુર્લેભે કીર્તિ ચ ભારત
બીભત્સુએ શ્રેષ્ઠ ધનુષ ગાંડીવ, અક્ષય તૂણીઓ અને, હે ભારત, કીર્તિ પણ મેળવી.