આરમ્ભઃ સફલો દેવિ ભવિતા યસ્ત્વયેપ્સિતઃ। જનયિષ્યસિ પુત્રૌ દ્વૌ વીરૌ ત્રિભુવનેશ્વરૌ
હે દેવી, જે પ્રયાસ તું ઈચ્છે છે, તે સફળ થશે; તું બે પરાક્રમી પુત્રોને જન્મ આપશે, જે ત્રણે લોકના સ્વામી બનશે.
તપસા વાલખિલ્યાનાં મમ સંકલ્પતસ્તથા। ભવિષ્યતો મહાભાગૌ પુત્રૌ ત્રૈલોક્યપૂજિતૌ
વાલખિલ્યોના તપ અને મારા સંકલ્પથી, ત્રિલોકમાં પૂજિત એવા બે મહાન પુત્રો જન્મશે.
ઉવાચ ચૈનાં ભગવાન્કશ્યપઃ પુનરેવ હ। ધાર્યતામપ્રમાદેન ગર્ભોઽયં સુમહોદયઃ
પછી ભગવાન કશ્યપએ ફરી વિનતાને કહ્યું: 'આ મહાન અને શુભ ગર્ભને ખૂબ જ કાળજીપૂર્વક ધારણ કર.'
એકઃ સર્વપતત્રીણામિન્દ્રત્વં કારયિષ્યતિ। લોકસંભાવિતો વીરઃ કામરૂપો વિહઙ્ગમઃ
એમામાંથી એક બધાં પંખીઓનો ઇન્દ્ર બનશે, લોકપ્રસિદ્ધ અને ઇચ્છા મુજબ રૂપ ધારણ કરનાર વિહંગ રહેશે.
શતક્રતુમથોવાચ પ્રીયમાણઃ પ્રજાપતિઃ। ત્વત્સહાયૌ મહાવીર્યૌ ભ્રાતરૌ તે ભવિષ્યતઃ
પછી પ્રસન્ન થયેલા પ્રજાપતિએ શતક્રતુને કહ્યું: 'તમારા બે મહાવીર ભાઈઓ સહાયરૂપ થશે.'
નૈતાભ્યાં ભવિતા દોષઃ સકાશાત્તે પુરંદર। વ્યેતુ તે શક્ર સંતાપસ્ત્વમેવેન્દ્રો ભવિષ્યસિ
હે પુરંદર, એ બંનેથી તને કોઈ દોષ થવાનો નથી; હે શક્ર, તારી ચિંતા દૂર થવા દે, તું જ ઇન્દ્ર રહેશે.
ન ચાપ્યેવં ત્વયા ભૂયઃ ક્ષેપ્તવ્યા બ્રહ્મવાદિનઃ। ન ચાવમાન્યા દર્પાત્તે વાગ્વજ્રા ભૃશકોપનાઃ
આપણે હવે ક્યારેય બ્રહ્મવિદ્યોનું અપમાન કરવું નહીં, કે અહંકારથી તેમનાં વચનોને અવગણવું નહીં, કારણ કે તેઓ વચનથી વજ્ર જેવા અને સહેલાઈથી રોષાયમાન થાય છે.
એવમુક્તો જગામેન્દ્રો નિર્વિશઙ્કસ્ત્રિવિષ્ટપમ્। વિનતા ચાપિ સિદ્ધાર્થા બભૂવ મુદિતા તથા
આ રીતે કહેતાં ઇન્દ્ર નિર્ભય બની સ્વર્ગે ગયો; અને વિનતા પણ પોતાની ઇચ્છા પૂર્ણ થતાં આનંદિત થઈ.
જનયામાસ પુત્રૌ દ્વાવરુણં ગરુડં તથા। વિકલાઙ્ગોઽરુણસ્તત્ર ભાસ્કરસ્ય પુરઃસરઃ
વિનતાએ બે પુત્રો, અરુણ અને ગરુડને જન્મ આપ્યો; જેમાં અરુણ અપૂર્ણ અંગવાળો અને સૂર્યનો આગવો હતો.
પતત્ત્રીણાં ચ ગરુડમિન્દ્રત્વેનાભ્યષિઞ્ચત। તસ્યૈતત્કર્મ સુમહચ્છ્રૂયતાં ભૃગુનન્દન
પંખીઓમાં ગરુડને ઇન્દ્રપદે અભિષેક કર્યો; હવે, હે ભૃગુનંદન, તેના મહાન કાર્યો સાંભળ.
તતસ્તસ્માદ્ગિરિવરાત્સમુદીર્ણમહાબલઃ।' ગરુડઃ પક્ષિરાટ્ તૂર્ણં સંપ્રાપ્તો વિબુધાન્પ્રતિ
પછી એ મહાપર્વતમાંથી મહાબળવાન પંખીઓનો રાજા ગરુડ ઝડપથી દેવતાઓ પાસે પહોંચ્યો.
તં દૃષ્ટ્વાતિબલં ચૈવ પ્રાકમ્પન્ત સુરાસ્તતઃ। પરસ્પરં ચ પ્રત્યઘ્નન્સર્વપ્રહરણાન્યુત
તેના અતિબળને જોઈ દેવતાઓ કાંપવા લાગ્યા; અને એકબીજાને સામે કરીને બધા શસ્ત્રો ઉપાડ્યા.
તત્ર ચાસીદમેયાત્મા વિદ્યુદગ્નિસમપ્રભઃ। ભૌમનઃ સુમહાવીર્યઃ સોમસ્ય પરિરક્ષિતા
ત્યાં એક અદભુત સ્વરૂપવાળો, વીજળી અને અગ્નિ જેવો તેજસ્વી, ધરતીમાંથી જન્મેલો અને સોમનું રક્ષણ કરનાર મહાબળવાન ઉપસ્થિત હતો.
સ તેન પતગેન્દ્રેણ પક્ષતુણ્ડનખૈઃ ક્ષતઃ। મુહૂર્તમતુલં યુદ્ધં કૃત્વા વિનિહતો યુધિ
પક્ષીઓના રાજાએ પોતાના પાંખ, ચાંચ અને નખથી તેને ઘાયલ કર્યો; થોડી ક્ષણ માટે ભયાનક યુદ્ધ કર્યા પછી, તે યુદ્ધમાં મારાયો.
રજશ્ચોદ્ધૂય સુમહત્પક્ષવાતેન ખેચરઃ। કૃત્વા લોકાન્નિરાલોકાંસ્તેન દેવાનવાકિરત્
પછી આકાશમાં ઉડતાં પક્ષીએ પોતાના પાંખના ઝાટકાથી ભારે ધૂળ ઉડાડી, આખા જગતને અંધારું કરી દેતાં દેવતાઓ પર ધૂળ વરસાવી.
તેનાવકીર્ણા રજસા દેવા મોહમુપાગમન્। ન ચૈવં દદૃશુશ્છન્ના રજસાઽમૃતરક્ષિણઃ
આ ધૂળથી ઢંકાઈ જતા દેવતાઓ મૂંઝાઈ ગયા; અને એમને અમૃતના રક્ષકને જોઈ શક્યા નહીં.
એવં સંલોડયામાસ ગરુડસ્ત્રિદિવાલયમ્। પક્ષતુણ્ડપ્રહારૈસ્તુ દેવાન્સ વિદદાર હ
એ રીતે ગરુડએ સ્વર્ગલોક હલાવી નાખ્યો અને પોતાના પાંખ અને ચાંચના પ્રહારોથી દેવતાઓને ફાડી નાંખ્યા.
તતો દેવઃ સહસ્રાક્ષસ્તૂર્ણં વાયુમચોદયત્। વિક્ષિપેમાં રજોવૃષ્ટિં તવેદં કર્મ મારુત
પછી હજાર આંખો ધરાવતાં દેવએ ઝડપથી વાયુને કહ્યું: 'આ ધૂળની વર્ષા દૂર કર, મારુત, આ તારો કાર્ય છે!'
અથ વાયુરપોવાહ તદ્રજસ્તરસા બલી। તતો વિતિમિરે જાતે દેવાઃ શકુનિમાર્દયન્
પછી શક્તિશાળી વાયુએ જોરથી એ ધૂળ ઉડીને દૂર કરી; અંધારું દૂર થતાં દેવતાઓએ પક્ષી પર આક્રમણ કર્યું.
નનાદોચ્ચૈઃ સ બલવાન્મહામેઘ ઇવામ્બરે। વધ્યમાનઃ સુરગણૈઃ સર્વભૂતાનિ ભીષયન્
એ મહાન બળવાન ગર્જના કરતાં આકાશમાં મેઘ જેવો ધ્વનિ કર્યો; દેવતાઓના પ્રહારોમાં તે બધાં જીવોને ભયભીત કરી રહ્યો હતો.
ઉત્પપાત મહાવીર્યઃ પક્ષિરાટ્ પરવીરહા। સમુત્પત્યાન્તરિક્ષસ્થં દેવાનામુપરિ સ્થિતમ્
મહાવીર્યવાન, દુશ્મનોનો વિનાશક, પક્ષીઓનો રાજા ઉડીને આકાશમાં દેવતાઓથી ઉપર ઊભો રહ્યો.
વર્મિમો વિબુધાઃ સર્વે નાનાશસ્ત્રૈરવાકિરન્। પટ્ટિશૈઃ પરિધૈઃ શૂલૈર્ગદાભિશ્ચ સવાસવાઃ
બધા દેવતાઓ અને ઇન્દ્રે મળીને તેને વિવિધ શસ્ત્રો—ભાલા, ગદા, ત્રિશૂલ અને મુગડા—વરસાવ્યા.
ક્ષુરપ્રૈર્જ્વલિતૈશ્ચાપિ ચક્રૈરાદિત્યરૂપિભિઃ। નાનાશસ્ત્રવિસર્ગૈસ્તૈર્વધ્યમાનઃ સમન્તતઃ
તેઓએ તીક્ષ્ણ અને જ્વલંત ચક્રો તથા અનેક શસ્ત્રોથી ચારેય બાજુથી તેને ઘાયલ કર્યો.
કુર્વન્સુતુમુલં યુદ્ધં પક્ષિરાણ્ણ વ્યકમ્પત। નિર્દહન્નિવ ચાકાશે વૈનતેયઃ પ્રતાપવાન્। પક્ષાભ્યામુરસા ચૈવ સમન્તાદ્વ્યક્ષિપત્સુરાન્
પક્ષીઓના રાજાએ ભયાનક યુદ્ધ કર્યું, પણ અડગ રહ્યો; વિનતાનો પુત્ર, જાણે આકાશ જ સળગાવી રહ્યો હોય, પોતાના પાંખ, છાતી અને ચાંચથી સર્વત્ર દેવતાઓને વિખેરી દીધા.
તે વિક્ષિપ્તાસ્તતો દેવા દુદ્રુવુર્ગરુડાર્દિતાઃ। નખતુણ્ડક્ષતાશ્ચૈવ સુસ્રુવુઃ શોણિતં બહુ
પછી ગરુડના પ્રહારોને સહન કરી દેવતાઓ વિખેરી ગયા; તેના નખ અને ચાંચથી ઘાયલ થઇને ઘણું લોહી વહાવ્યું.
સાધ્યાઃ પ્રાચીં સગન્ધર્વા વસવો દક્ષિણાં દિશમ્। પ્રજગ્મુઃ સહિતા રુદ્રાઃ પતગેન્દ્રપ્રધર્ષિતાઃ
સાધ્ય અને ગંધર્વો પૂર્વ દિશામાં, વસુઓ દક્ષિણ તરફ અને રુદ્રો એકસાથે, બધા પક્ષી રાજાના પ્રહારોથી પલાયન થયા.
દિશં પ્રતીચીમાદિત્યા નાસત્યાવુત્તરાં દિશમ્। મુહુર્મુહુઃ પ્રેક્ષમાણા યુધ્યમાનં મહૌજસઃ
આદિત્યો પશ્ચિમ દિશામાં ગયા, અશ્વિનીકુમારો ઉત્તર તરફ ગયા અને વારંવાર પાછળ જોઈ રહ્યા હતા કે એ મહાબળવાન યુદ્ધ કરી રહ્યો છે.
અશ્વક્રન્દેન વીરેણ રેણુકેન ચ પક્ષિરાટ્। ક્રથનેન ચ શૂરેણ તપનેન ચ ખેચરઃ
પક્ષી રાજાએ અશ્વક્રંદ નામના વીર, રેણુક, શૂરવીર ક્રથન અને આકાશમાં ફરતા તપન સાથે યુદ્ધ કર્યું.
ઉલૂકશ્વસનાભ્યાં ચ નિમેષેણ ચ પક્ષિરાટ્। પ્રરુજેન ચ સંગ્રામં ચકાર પુલિનેન ચ
પક્ષી રાજાએ ઉલૂક અને શ્વસન, નિમેષ, પ્રરુજ અને પુલિન સાથે પણ યુદ્ધ કર્યું.
તાન્પક્ષનખતુણ્ડાગ્રૈરભિનદ્વિનતાસુતઃ। યુગાન્તકાલે સંક્રુદ્ધઃ પિનાકીવ પરંતપ
વિનતાના પુત્રએ, યુગના અંતે ક્રોધિત થયેલા શિવ જેવો, પોતાના પાંખ, નખ અને ચાંચના અગ્રભાગથી શત્રુઓને દાઝી નાખ્યા.