સોમવંશોદ્ભવો રાજા પાણ્ડુર્નામ મહાબલઃ। પાણ્ડોશ્ચ પુત્રાઃ પઞ્ચાસઞ્છક્રતુલ્યપરાક્રમાઃ
સોમવંશમાંથી ઉત્પન્ન થયેલા મહાબલી પાંડુ નામના રાજા હતા; અને પાંડુના પાંચ પુત્રો ઇન્દ્ર સમાન પરાક્રમી છે.
તેષાં જ્યેષ્ઠસ્તુ નામ્ના વૈ યુધિષ્ઠિર ઇતિ શ્રુતઃ। અજાતશત્રુર્ધર્માત્મા ધર્મો વિગ્રહવાનિવ
તેમા સૌથી મોટાને યુધિષ્ઠિર કહેવાય છે, જેને અજાતશત્રુ તરીકે જાણે છે, જે ધર્મપ્રવૃત્ત અને ધર્મના સ્વરૂપ સમાન છે.
તતો યુધિષ્ઠિરો રાજા પ્રાપ્ય રાજ્યમકારયત્। ગઙ્ગાયા દક્ષિણે તીરે નગરે નાગસાહ્વયે
પછી યુધિષ્ઠિર રાજાએ રાજ્ય પ્રાપ્ત કરીને ગંગાના દક્ષિણ કાંઠે આવેલા નાગસાહ્વય નામના શહેરમાં રાજ્ય કર્યું.
તદ્દત્વા ધૃતરાષ્ટ્રાય શક્રપ્રસ્થં યયૌ તતઃ। ભ્રાતૃભિઃ સહ રાજેન્દ્ર શક્રપ્રસ્થેઽન્વમોદત
પછી એ શહેર ધૃતરાષ્ટ્રને આપી, તે શક્રપ્રસ્થ ગયો અને પોતાના ભાઈઓ સાથે ત્યાં આનંદથી રહેવા લાગ્યો.
ગઙ્ગાયમુનયોર્મધ્યે તે ઉભે નગરોત્તમે। નિત્યં ધર્મે સ્થિતો રાજા શક્રપ્રસ્થે પ્રશાસ્તિ નઃ
ગંગા અને યમુના વચ્ચેની બે ઉત્તમ નગરીઓમાં, રાજા હંમેશા ધર્મમાં સ્થિર રહીને અમને શક્રપ્રસ્થમાં શાસન કરે છે.
તસ્યાનુજો મહાબાહુર્ભીમસેન ઇતિ શ્રુતઃ। મહાતેજા મહાકીર્તિઃ શક્રતુલ્યપરાક્રમઃ
તેના નાના ભાઈ ભીમસેન તરીકે પ્રસિદ્ધ છે, જે મહાબાહુ, મહાતેજસ્વી, મહાકીર્તિવાન અને ઇન્દ્ર સમાન પરાક્રમી છે.
દશનાગસહસ્રાણાં બલે તુલ્યઃ સ પાણ્ડવઃ। તસ્યાનુજોઽર્જુનો નામ મહાબલપરાક્રમઃ
પાંડવ એ દસ હજાર હાથીઓ જેટલી તાકાત ધરાવતો હતો; તેનો નાનો ભાઈ અર્જુન મહાન બલવાન અને પરાક્રમી હતો.
સુકુમારો મહાસત્વો લોકે વીર્યેણ વિશ્રુતઃ। કાર્તવીર્યસમો વીર્યે સાગરપ્રતિમો બલે
દેખાવમાં નાજુક, પણ આત્મામાં મહાન, અને વિશ્વમાં તેની વીરતા માટે પ્રસિદ્ધ હતો; શક્તિમાં કાર્તવીર્ય જેવો અને બળમાં દરિયા જેવો હતો.
જામદગ્ન્યસમશ્ચાસ્ત્રે સઙ્ખ્યે રામસમોઽર્જુનઃ। રૂપે શક્રસમઃ પાર્થસ્તેજસા ભાસ્કરોપમઃ
અસ્ત્રવિદ્યામાં અર્જુન જામદગ્ન્ય (પરશુરામ) જેટલો, યુદ્ધમાં રામ જેવો, રૂપમાં ઇન્દ્ર જેવો અને તેજમાં સૂર્ય સમાન હતો.
દેવદાનવગન્ધર્વૈઃ પિશાચોરગરાક્ષસૈઃ। માનુષૈશ્ચ સમસ્તૈસ્તુ અજેયઃ ફલ્ગુનો રણે
દેવ, દાનવ, ગંધર્વ, પિશાચ, સાપ, રાક્ષસ અને બધા માનવો મળીને પણ, ફાલ્ગુનને યુદ્ધમાં હરાવી શકતા નથી.
તેન તત્ખણ્ડવં દાવં તર્પિતં જાતવેદસે। વિજિત્ય તરસા શક્રં યુધિ દેવગણૈઃ સહ
તે જ અર્જુને ખાંડવવન દહન જાતવેદસને અર્પણ કર્યું હતું; તેણે દેવતાઓ સાથે ઇન્દ્રને યુદ્ધમાં જીત્યો હતો.
લબ્ધાન્યસ્ત્રાણિ દિવ્યાનિ તર્પયિત્વા હુતાશનમ્। તેન લબ્ધા મહારાજ દુર્લભા દૈવતૈરપિ
તેણે અગ્નિદેવને પ્રસન્ન કરી દૈવી અસ્ત્રો પ્રાપ્ત કર્યા હતા; હે રાજા, જે દેવતાઓને પણ દુર્લભ છે, તે બધું તેણે મેળવ્યું હતું.
વાસુદેવસ્ય ભગિની સુભદ્રા નામ વિશ્રુતા। અર્જુનસ્યાનુજો રાજન્નકુલશ્ચેતિ વિશ્રુતઃ
વાસુદેવની બહેન સુભદ્રા નામે પ્રસિદ્ધ છે; અને અર્જુનનો નાનો ભાઈ, હે રાજા, નકુલ તરીકે ઓળખાય છે.
દર્શનીયતમો લોકે મૂર્તિમાનિવ મન્મથઃ। તસ્યાનુજો મહાતેજાઃ સહદેવ ઇતિ શ્રુતઃ
લોકોમાં સૌથી સુંદર, જાણે કામદેવ જ અવતરી ગયા હોય; તેનો નાનો ભાઈ, મહાન તેજ ધરાવતો, સહદેવ તરીકે પ્રસિદ્ધ છે.
તેનાહં પ્રેષિતો રાજન્કુમારેણ સમો રણે। અહં ઘટોત્કચો નામ ભીમસેનસુતો બલી
મને એ યુવાને મોકલ્યો છે, હે રાજા, જે યુદ્ધમાં મારા સમાન છે; હું ભીમસેનનો બલવાન પુત્ર, ઘટોત્કચ છું.
મમ માતા મહાભાગા હિડિમ્બા નામ રાક્ષસી। પાર્થાનામુપકારાર્થં ચરામિ પૃથિવીમિમામ્
મારી માતા મહાભાગ્યશાળી હિડીંબા નામની રાક્ષસી છે; પાર્થેયોને મદદ કરવા માટે હું આ ધરતી પર ફરું છું.
આસીત્પૃથિવ્યાઃ સર્વસ્યા મહીપાલો યુધિષ્ઠિરઃ। રાજસૂયં ક્રતુશ્રેષ્ઠમાહર્તુમુપચક્રમે
યુધિષ્ઠિર આખી પૃથ્વીનો રાજા હતો; તેણે રાજસૂય યજ્ઞ જે શ્રેષ્ઠ યજ્ઞ છે, તે કરવા આરંભ કર્યો હતો.
સન્દિદેશ ચ સ ભ્રાતૃન્કરાર્થં સર્વતોદિશમ્। વૃષ્ણિવીરેણ સહિતઃ સન્દિદેશાનુજાન્નૃપઃ
તેણે પોતાના ભાઈઓને સર્વ દિશામાં કર એકત્ર કરવા મોકલ્યા; અને વૃષ્ણિ વીર સાથે પોતાના નાના ભાઈઓને પણ મોકલ્યા, હે રાજા.
ઉદીચીમર્જુનસ્તૂર્ણં ગત્વા મેરોરથોત્તમઃ। ગત્વા શતસહસ્રાણિ યોજનાનિ મહાબલઃ
અર્જુન, શ્રેષ્ઠ રથસ્વાર, ઉત્તર દિશામાં ઝડપથી ગયો અને પોતાની મહાન તાકાતથી લાખો યોજન દૂર સુધી ગયો.
ત્વા સર્વાન્નૃપાન્યુદ્ધે હત્વા ચ તરસા વશી। સ્વર્ગદ્વારમુપાગમ્ય રત્નાન્યાદાય વૈ ભૃશમ્
યુદ્ધમાં બધાં રાજાઓને જીતીને, તેણે તેમને પોતાના વશમાં કર્યા અને સ્વર્ગના દ્વાર સુધી પહોંચી ઘણાં રત્નો મેળવ્યા.
અશ્વાંશ્ચ વિવિધાન્દિવ્યાન્સર્વાનાદાય ફલ્ગુનઃ। ધનં બહુવિધં રાજન્ધર્મપુત્રાય વૈ દદૌ
ફાલ્ગુને સર્વ પ્રકારના દૈવી ઘોડા અને અનેક પ્રકારનું ધન મેળવ્યું અને તે બધું ધર્મપુત્રને આપ્યું, હે રાજા.
ભીમસેનો હિ રાજેન્દ્ર જિત્વા પ્રાચીં દિશં બલાત્। વશે કૃત્વા મહીપાલાન્પાણ્ડવાય ધનં દદૌ
ભીમસેને, હે રાજેન્દ્ર, પૂર્વ દિશા પર બળપૂર્વક વિજય મેળવી, રાજાઓને વશમાં કરી પાંડવને ધન આપ્યું.
દિશં પ્રતીચીં નકુલઃ કરાર્થં પ્રયયૌ તથા। સહદેવો દિશં યામ્યાં જિત્વા સર્વાન્મહીક્ષિતઃ
નકુલ પણ પશ્ચિમ દિશામાં કર એકત્ર કરવા ગયો; સહદેવ દક્ષિણ દિશામાં બધા રાજાઓને જીત્યો.
માં સન્દિદેશ રાજેન્દ્ર કરાર્થમિહ સત્કૃતઃ। પાર્થાનાં ચરિતં તુભ્યં સઙ્ક્ષેપાત્સમુદાહૃતમ્
હે રાજેન્દ્ર, મને અહીં કર લેવા મોકલવામાં આવ્યો છે અને સન્માન મળ્યો છે; પાર્થેયોના કાર્યો મેં તને સંક્ષિપ્તમાં કહ્યા છે.
તમવેક્ષ્ય મહારાજ ધર્મરાજં યુધિષ્ઠિરમ્। પાવનં રાજસૂયં ચ ભગવન્તં હરિં પ્રભુમ્। એતાનવેક્ષ્ય ધર્મજ્ઞ કરં દાતુમિહાર્હસિ
હે મહારાજ, ધર્મને જાણનારા, ધર્મરાજ યુધિષ્ઠિરને, પવિત્ર રાજસૂય યજ્ઞને અને ભગવાન હરિને જોઈને, તું અહીં શ્રદ્ધાપૂર્વક કર અર્પણ કરવો જોઈએ.
તેન તદ્ભાષિતં શ્રુત્વા રાક્ષસેન્દ્રો બિભીષણઃ। શાસનં પ્રતિજગ્રાહ ધર્માત્મા રાક્ષસૈઃ સહ
તેના એ વચન સાંભળી રાક્ષસોના રાજા વિભીષણે, જે ધર્મપ્રિય હતો, રાક્ષસો સાથે એ આજ્ઞા સ્વીકારી.
તચ્ચ કૃષ્ણકૃતં ધીમાનિત્યમન્યત સ પ્રભુઃ। તતો દદૌ વિચિત્રાણિ કમ્બલાનિ કુથાનિ ચ
એ વિદ્વાન પ્રભુએ બધું કૃષ્ણનું કાર્ય માનીને, પછી વિવિધ સુંદર કમ્બલ અને ઓઢણીઓ આપી.
દાન્તકાઞ્ચનપર્યઙ્કાન્મણિહેમવિચિત્રિતાન્। ભૂષણાનિ મહાર્હાણિ પ્રવાલાનિ મણીંશ્ચ સઃ
હાથીદાંત અને સોનાથી શોભિત, રત્નો અને સોનાથી સજ્જ શય્યા, કિંમતી આભૂષણો, મોતી અને મણિઓ પણ આપ્યા.
કાઞ્ચનાનિ ચ ભાણ્ડનિ કલશાનિ ઘટાનિ ચ। કટાહાનિ વિચિત્રાનિ દ્રોણ્યશ્ચૈવ સહસ્રશઃ
સોનાના વાસણો, કલશો, ઘડાં, વિવિધ પ્રકારના વાટકાં અને હજારોથી વધુ મોટા ડોળા પણ આપ્યા.
રાજતાનિ ચ ભાણ્ડાનિ રત્નગર્ભાંશ્ચ કુણ્ડલાન્। હેમપુષ્પાનિ ચાન્યાનિ રુક્મમુખ્યાનિ ચાપરાન્
ચાંદીના વાસણો, રત્નોથી ભરેલા કાનના કુંડળ, સોનાના ફૂલ અને બીજા શ્રેષ્ઠ સોનાના વસ્તુઓ પણ આપ્યા.