સોઽવિષહ્યતમં મત્વા કૌન્તેયં પર્વતેશ્વરઃ। ઉપાવર્તત દુર્ધર્ષો રત્નાન્યાદાય સર્વશઃ
કુંતીપુત્રને અપરાજેય જાણીને, પર્વતોના સ્વામી, જે પોતે પણ દુર્જય હતો, એ બધાં રત્નો લઈને પાછો વળી ગયો.
સ તદ્રાજ્યમવસ્થાપ્ય ઉલૂકસહિતો યયૌ। સેનાબિન્દુમથો રાજન્રાજ્યાદાશુ સમાક્ષિપત્
એ રાજ્યને સ્થિર કરી, ઉલૂકાઓ સાથે ધનંજયે ત્યાંથી પ્રસ્થાન કર્યું અને રાજા, ઝડપથી સેનાબિંદુની સેનાને પોતાના કબજામાં લીધી.
મોદાપુરં વામવેદં સુદામાનં સુસઙ્કુલમ્। ઉલૂકાનુત્તરાંશ્ચૈવ તાંશ્ચ રાજ્ઞઃ સમાનયત્
મોદાપુર, વામવેદ, સુદામાન, ભરપૂર વસવાટવાળું સુસંકુલ, ઉત્તરના ઉલૂકાઓ અને એ રાજાઓને એકત્ર કર્યા.
તત્રસ્થઃ પુરુષૈરેવ ધર્મરાજસ્ય શાસનાત્। કિરીટી જિતવાન્રાજન્દેશાન્પઞ્ચગણાંસ્તતઃ
ત્યાં યુધિષ્ઠિરના આદેશથી કિરીટી એ દેશના પાંચ જૂથો અને તેમના લોકો પર વિજય મેળવ્યો.
સ દેવપ્રસ્થમાસાદ્ય સેનાબિન્દોઃ પુરં પ્રતિ। બલેન ચતુરઙ્ગેણ નિવેશમકરોત્પ્રભુઃ
પછી દેવપ્રસ્થ પહોંચીને, એ સેનાબિંદુના શહેર તરફ ચતુરંગી સેના સાથે પડાવ નાખ્યો.
સ તૈઃ પરિવૃતઃ સર્વૈર્વિષ્વગશ્વં નરાધિપમ્।। અભ્યગચ્છન્મહાતેજાઃ પૌરવં પુરુષર્ષભ
પછી ચારેય બાજુથી એ રાજાઓથી ઘેરાયેલા કુંતીપુત્રે, મહાન તેજસ્વી, પુરુષોમાં શ્રેષ્ઠ એવા પૌરવ રાજા તરફ કૂચ કરી.
વિજિત્ય ચાહવે શૂરાન્પાર્વતીયાન્મહારથાન્। જિગાય સેનયા રાજન્પુરં પૌરવરક્ષિતમ્
પર્વતીય શૂરવીરો અને મહારથીઓને યુદ્ધમાં હરાવી, પૌરવ રાજાની સેના સાથે રક્ષિત શહેર પર વિજય મેળવ્યો.
પૌરવં યુધિ નિર્જિત્ય દસ્યૂન્પર્વતવાસિનઃ। ગણાનુત્સવસઙ્કેતાનજયત્સપ્ત પાણ્ડવઃ
પૌરવ રાજાને યુદ્ધમાં હરાવી અને પર્વતોમાં વસતા દસ્યુઓને પણ જીત્યા; પાંડવે એ સાત ઉત્સવપ્રિય અને શક્તિશાળી જાતિઓને પણ વશ કરી લીધી.
તતઃ કાશ્મીરકાન્વીરાન્ક્ષત્રિયાન્ક્ષત્રિયર્ષભઃ। વ્યજયલ્લોહિતં ચૈવ મણ્ડલૈર્દશભિઃ સહ
પછી ક્ષત્રિયોમાં શ્રેષ્ઠ એવા ધનંજયે કાશ્મીર અને લોહિતના પરાક્રમી ક્ષત્રિયો અને દસ મંડળોને જીત્યા.
તતસ્ત્રિગર્તાઃ કૌન્તેયં દાર્વાઃ કોકનદાસ્તથા। ક્ષત્રિયા બહવો રાજન્નુપાવર્તન્ત સર્વશઃ
પછી ત્રિગર્તો, દાર્વો, કોકનદો અને અનેક અન્ય ક્ષત્રિયો, રાજા, બધા કુંતીપુત્રના વશમાં આવ્યા.
અભિસારીં તતો રમ્યાં વિજિગ્યે કુરુનન્દનઃ। ઉરગાવાસિનં રમ્યં રોચમાનં રણેઽજયત્
પછી કુરુઓના આનંદ અર્જુને સુંદર અભિસાર દેશ જીત્યો અને યુદ્ધમાં તેજસ્વી ઉરગાવાસ પણ વિજય કર્યો.
તતઃ સિંહપુરં રમ્યં ચિત્રાયુધસુરક્ષિતમ્। પ્રાધમદ્બલમાસ્થાય પાકશાસનિરાહવે
પછી પાંડવોના સ્વામી અર્જુને પોતાની શક્તિશાળી સેના પર આધાર રાખીને, શસ્ત્રોથી સજ્જ વીરોએ રક્ષિત સુંદર સિંહપુર પણ જીત્યું.
તતઃ સુહ્યાંશ્ચ ચોલાંશ્ચ કિરીટી પાણ્ડવર્ષભઃ। સહિતઃ સર્વસૈન્યેન પ્રામથત્કુરુનન્દનઃ
પછી પાંડવોમાં શ્રેષ્ઠ, મુકુટધારી અર્જુને આખી પોતાની સેના સાથે સુહ્ય અને ચોળ દેશના લોકોને પણ જીત્યા, હે કુરુઓના આનંદ.
તતઃ પરમવિક્રાન્તો બાહ્લીકાન્પાકશાસનિઃ। મહતા પરિમર્દેન વશે ચક્રે દુરાસદાન્
પછી પરાક્રમી પાંડવોના સ્વામી અર્જુને મહાન બળથી દુર્જય બાહ્લિક લોકોને પણ પોતાના વશમાં કર્યા.
ગૃહીત્વા તુ બલં સારં ફલ્ગુનઃ પાણ્ડુનન્દનઃ। દરદાન્સહકામ્ભોજૈરજયત્પાકશાસનિઃ
પાંડુપુત્ર ફાલ્ગુને મજબૂત સેના એકઠી કરી, દરદ અને કામ્બોજો સાથે મળીને તેમને પણ જીત્યા.
પ્રાગુત્તરં દિશં યે ચ વસન્ત્યાશ્રિત્ય દસ્યવઃ। નિવસન્તિ વને યે ચ તાન્સર્વાનજયત્પ્રભુઃ
પૂર્વ અને ઉત્તર દિશામાં રહેતા તથા જંગલોમાં વસતા બધા લૂંટારુઓને પણ પાંડવોના સ્વામી અર્જુને પોતાના વશમાં કર્યા.
લોહાન્પરમકામ્ભોજાનૃષિકાનુત્તરાનપિ। સહિતાંસ્તાન્મહારાજ વ્યજયત્પાકશાસનિઃ
પછી પાંડવોના સ્વામી અર્જુને લોહ, મહાન કામ્બોજ, ઋષિક અને ઉત્તર દેશના લોકો તથા તેમના સાથીઓને પણ જીત્યા, હે રાજા.
ઋષિકેષ્વપિ સઙ્ગ્રામે બભૂવાતિભયઙ્કરઃ। તારકામયસઙ્કાશઃ પરસ્ત્વૃષિકપાર્થયોઃ
ઋષિકો સામેના યુદ્ધમાં અર્જુન બહુ જ ભયાનક બન્યો; સામેના ઋષિક યુદ્ધવીર તારાઓ અને લોખંડ જેવું તેજ ધરાવતા હતા.
સ વિજિત્ય તતો રાજન્નૃષિકાન્રણમૂર્ધનિ। શુકોદરસમાંસ્તત્ર હયાનષ્ટૌ સમાનયત્
પછી અર્જુને યુદ્ધના મેદાનમાં ઋષિકોને જીત્યા અને ત્યાં શુકોદર જેટલી શક્તિ ધરાવતા આઠ ઘોડા લાવ્યા.
મયૂરસદૃશાનન્યાનુત્તરાનપરાનપિ। જવનાનાશુગાંશ્ચૈવ કરાર્થં સમુપાનયત્
પછી અર્જુને મયૂર જેવી સુંદરતા ધરાવતા, ઝડપી અને દોડવામાં તીવ્ર એવા ઘોડા પણ ઉત્તર અને અન્ય પ્રદેશોમાંથી પોતાના ઉપયોગ માટે લાવ્યા.
સ વિનિર્જિત્ય સઙ્ગ્રામે હિમવન્તં સનિષ્કૃટમ્। શ્વેતપર્વતમાસાદ્ય ન્યવિશત્પુરુષર્ષભઃ
પછી અર્જુને યુદ્ધ જીતી હિમાલયના કઠણ માર્ગો પાર કર્યા અને શ્વેતપર્વત પર પહોંચી આરામ કર્યો.
સ શ્વેતપર્વતં વીરઃ સમતિક્રમ્ય વીર્યવાન્। દેશં કિમ્પુરુષાવાસં દ્રુમપુત્રેણ રક્ષિતમ્
પછી તે પરાક્રમી અર્જુને શ્વેતપર્વત પાર કરી, વૃક્ષપુત્ર દ્વારા રક્ષિત કિમ્પુરુષોની ભૂમિમાં પહોંચ્યો.
મહતા સન્નિપાતેન ક્ષત્રિયાન્તકરેણ હ। અજયત્પાણ્ડવશ્રેષ્ઠઃ કરે ચૈનં ન્યવેશયત્
મહાન અને ભયાનક યુદ્ધમાં પાંડવોમાં શ્રેષ્ઠ અર્જુને તેને જીત્યો અને પોતાના વશમાં કર્યો.
તં જિત્વા હાટકં નામ દેશં ગુહ્યકરક્ષિતમ્। પાકશાસનિરવ્યગ્રઃ સહસૈન્યઃ સમાસદત્
તેને જીત્યા પછી, પાંડવોના સ્વામી અર્જુન નિર્ભયપણે પોતાની સેના સાથે ગુહ્યકો દ્વારા રક્ષિત હાટક નામના પ્રદેશમાં પહોંચ્યો.
તાંસ્તુ સાન્ત્વેન નિર્જિત્ય માનસં સર ઉત્તમમ્। ઋષિકુલ્યાસ્તથા સર્વા દદર્શ કુરુનન્દનઃ
પછી અર્જુને તેમને શાંતિથી જીત્યા અને ઉત્તમ માનસ સરોવર તથા તમામ ઋષિ નદીઓનું દર્શન કર્યું, હે કુરુઓના આનંદ.
સરો માનસમાસાદ્ય હાટકાનભિતઃ પ્રભુઃ। ગન્ધર્વરક્ષિતં દેશમજયત્પાણ્ડવસ્તતઃ
પછી પાંડવોના સ્વામી અર્જુન માનસ સરોવર પાસે હાટકોની નજીક આવેલા, ગંધર્વો દ્વારા રક્ષિત પ્રદેશને પણ જીત્યો.
તત્ર તિત્તિરિકલ્માષાન્મણ્ડૂકાખ્યાન્હયોત્તમાન્। લેભે સ કરસમત્યન્તં ગન્ધર્વનગરાત્તદા
ત્યાં અર્જુને ગંધર્વનગરમાંથી તિતિરિ, કલ્માષ અને મંડૂક નામના શ્રેષ્ઠ ઘોડા કરરૂપે મેળવ્યા.
હેમકૂટમથાસાદ્ય ન્યવસત્ફલ્ગુનસ્તદા। તં હેમકૂટં રાજેન્દ્ર સમતિક્રમ્ય પાણ્ડવઃ
પછી ફાલ્ગુન હેમકૂટ પર્વતે પહોંચ્યો અને ત્યાં રોકાયો; હે રાજે, પછી પાંડવ અર્જુન એ હેમકૂટ પર્વત પણ પાર કર્યો.
હરિવર્ષં વિવેશાથ સૈન્યેન મહતા વૃતઃ। તત્ર પાર્થો દદર્શાથ બહૂનિહ મનોરમાન્
હરિવર્ષમાં ધનુષ્યવીર પોતાના વિશાળ સેના સાથે પ્રવેશ્યા. ત્યાં પાર્થએ અનેક મનોહર દૃશ્યો જોયા.
નગરાન્સવનાંશ્ચૈવ નદીશ્ચ વિમલોદકાઃ। પુરુષાન્દેવકલ્પાંશ્ચ નારીશ્ચ પ્રિયદર્શનાઃ
તેણે શહેરો, વનરાજીઓ અને શુદ્ધ પાણીવાળી નદીઓ જોઈ. દેવતાસમાન પુરુષો અને સુંદર દેખાવવાળી સ્ત્રીઓ પણ ત્યાં હતી.