અગ્ને મા ત્વં પ્રવર્ધિષ્ઠાઃ કચ્ચિન્નો ન દિધક્ષસિ। અસૌ હિ રાશિઃ સુમહાન્સમિદ્ધસ્તવ સર્પતિ
'અગ્નિ, કૃપા કરીને વધુ ન વધો; તમે અમને બળાવવા માંગતા નથી ને? કારણ કે એ મહાન જ્વાળા તો તમારી પાસેથી જ ફાટી નીકળી રહી છે.'
નૈતદેવં યથા યૂયં મન્યધ્વમસુરાર્દનાઃ। ગરુડો બલવાનેષ મમ તુલ્યશ્ચ તેજસા
'એવું નથી જેમ તમે માનો છો, દૈત્યવિનાશકોએ; આ ગરુડ શક્તિશાળી છે અને તેજમાં મારી સમાન છે.'
જાતઃ પરમતેજસ્વી વિનતાનન્દવર્ધનઃ। તેજોરાશિમિમં દૃષ્ટ્વા યુષ્માન્મોહઃ સમાવિશત્
'આ પરમ તેજસ્વી, વિનતાને આનંદ આપનાર જન્મ્યો છે; એ તેજના ઢગલાને જોઈને તમે બધા ભ્રમમાં પડી ગયા છો.'
નાગક્ષયકરશ્ચૈ કાશ્યપેયો મહાબલઃ। દેવાનાં ચ હિતે યુક્તસ્ત્વહિતો દૈત્યરક્ષસામ્
'આ કશ્યપપુત્ર મહાબળવાન, સાપોનો વિનાશક છે, દેવતાઓના હિત માટે અને દૈત્ય-રાક્ષસોના અહિત માટે પ્રયત્નશીલ છે.'
ન ભીઃ કાર્યા કથં ચાત્ર પશ્યધ્વં સહિતા મયા
'અહીં કોઈ ડરવાની જરૂર નથી; તમે મને સાથે રાખીને તેને જુઓ.'
ત્વમૃષિસ્ત્વં મહાભાગસ્ત્વં દેવઃ પતગેશ્વરઃ
'તમે ઋષિ છો, મહાભાગ્યશાળી છો, દેવ છો અને પંખીઓના સ્વામી છો.'
ત્વં પ્રભુસ્તપનઃ સૂર્યઃ પરમેષ્ઠી પ્રજાપતિઃ। ત્વમિન્દ્રસ્ત્વં હયમુખસ્ત્વં શર્વસ્ત્વં જગત્પતિઃ
તમે પ્રભુ છો, પ્રકાશ આપનાર છો, સૂર્ય છો, સર્વના સર્જનહાર છો, પ્રજાપતિ છો; તમે ઇન્દ્ર છો, ઘોડાઓના સ્વામી છો, શરવ છો, જગતના માલિક છો.
ત્વં મુખં પદ્મજી વિપ્રસ્ત્વમગ્નિઃ પવનસ્તથા। ત્વં હિ ધાતા વિધાતા ચ ત્વં વિષ્ણુઃ સુરસત્તમઃ
તમે કમળમાંથી જન્મેલા બ્રહ્માજીના મુખ છો, યજમાન છો; તમે અગ્નિ છો અને પવન પણ છો; તમે જ પોષક અને રચનહાર છો, તમે વિષ્ણુ છો, દેવોમાં શ્રેષ્ઠ છો.
ત્વં મહાનભિભૂઃ શશ્વદમૃતં ત્વં મહદ્યશઃ। ત્વં પ્રભાસ્ત્વમભિપ્રેતં ત્વં નસ્ત્રાણમનુત્તમમ્
તમે મહાન છો, અપરાજિત છો, હંમેશાં અમર છો; તમે મહાન યશ છો; તમે તેજ છો, તમે અમારું ઇચ્છિત છો, તમે અમારો શ્રેષ્ઠ રક્ષક છો.
હ્યનાગતં ચોપગતં ચ સર્વમ્
આ જગતમાં જે આવનાર છે અને જે આવી ગયું છે, બધું જ તમે છો.
ત્વમુત્તમઃ સર્વમિદં ચરાચરં ગભસ્તિભિર્ભાનુરિવાવભાસસે। સમાક્ષિપન્ભાનુમતઃ પ્રભાં મુહુ- સ્ત્વમન્તકઃ સર્વમિદં ધ્રુવાધ્રુવમ્
તમે સર્વોચ્ચ છો; આ ચાલતું અને અચળ બધું જ તમારા કિરણોથી પ્રકાશિત થાય છે, જેમ સૂર્યના કિરણોથી પ્રકાશ ફેલાય છે; તમે વારંવાર પ્રકાશને ખેંચી લો છો અને સર્વનો અંત લાવનાર છો, સ્થિર અને અસ્થિર બધાનો અંત તમે લાવો છો.
દિવાકરઃ પરિકુપિતો યથા દહે- ત્પ્રજાસ્તથા દહસિ હુતાશનપ્રભ। ભયંકરઃ પ્રલય ઇવાગ્નિરુત્થિતો વિનાશયન્યુગપરિવર્તનાન્તકૃત્
જેમ ગુસ્સે થયેલો સૂર્ય સર્વ જીવોને દહન કરે, તેમ તમે અગ્નિ જેવી જ્વાળાથી દહન કરો છો; ભયજનક છો, પ્રલયના અગ્નિ જેવા ઉગ્ર છો, યુગના અંતે સર્વનો વિનાશ કરો છો.
ખગેશ્વરં શરણમુપાગતા વયં મહૌજસં જ્વલનસમાનવર્ચસમ્। તડિત્પ્રભં વિતિમિરમભ્રગોચરં મહાબલં ગરુડમુપેત્ય ખેચરમ્
અમે તમારા શરણમાં આવ્યા છીએ, પંખીઓના રાજા, મહાશક્તિશાળી, અગ્નિ જેટલું તેજ ધરાવનાર, વીજળી જેવી ઝળહળતા, અંધકારને દૂર કરનાર, વાદળોમાં વિહરતા, મહાબળવાન, આકાશમાં ઉડતા ગરુડ, અમે તમારી પાસે આશરો લીધો છે.
પરાવરં વરદમજય્યવિક્રમં તવૌજસ સર્વમિદં પ્રતાપિતમ્। જગત્પ્રભો તપ્તસુવર્ણવર્ચસા ત્વં પાહિ સર્વાંશ્ચ સુરાન્મહાત્મનઃ
તમે દૂર અને નજીક બંનેના દાતા છો, અપરાજેય પરાક્રમી છો; તમારા તેજથી આ બધું તપે છે, હે જગતના સ્વામી, શુદ્ધ સોનાની જેમ તેજ ધરાવનાર, મહાન આત્માવાળા, બધા દેવોને રક્ષા કરો.
ભયાન્વિતા નભસિ વિમાનગામિનો વિમાનિતા વિપથગતિં પ્રયાન્તિ તે। ઋષેઃ સુતસ્ત્વમસિ દયાવતઃ પ્રભો મહાત્મનઃ ખગવર કશ્યપસ્ય હ
આકાશમાં વિમાનમાં ફરતા, ભયથી ભરાયેલા, તમારી અસરથી માર્ગ ભટકી જાય છે; હે દયાળુ પ્રભુ, તમે ઋષિ કશ્યપના પુત્ર અને પંખીઓમાં શ્રેષ્ઠ છો.
સ મા ક્રુધઃ કુરુ જગતો દયાં પરાં ત્વમીશ્વરઃ પ્રશમમુપૈહિ પાહિ નઃ। મહાશનિસ્ફુરિતસમસ્વનેન તે દિશોઽમ્બરં ત્રિદિવમિયં ચ મેદિની
અમારા પર ક્રોધ ન કરો, સમગ્ર જગત પર મહાન દયા બતાવો; તમે ઈશ્વર છો, શાંતિ પામો અને અમને બચાવો; તમારી ગર્જના જેવી અવાજથી દિશાઓ, આકાશ, સ્વર્ગ અને પૃથ્વી બધું જ કંપે છે.
શિવશ્ચ નો ભવ ભગવન્સુખાવહઃ
હે ભગવંત, અમારે માટે કલ્યાણકારી અને સુખ આપનાર થાઓ.
એવં સ્તુતઃ સુપર્ણસ્તુ દેવૈઃ સર્ષિગણૈસ્તદા। તેજસઃ પ્રતિસંહારમાત્મનઃ સ ચકાર હ
આ રીતે દેવતાઓ અને ઋષિગણોએ સ્તુતિ કરતા સુપર્ણે પોતાનું તેજ પાછું ખેંચી લીધું.
તતઃ કામગમઃ પક્ષી મહાવીર્યો મહાબલઃ। માતુરન્તિકમાગચ્છત્પરં પારં મહોદધેઃ
પછી ઈચ્છા મુજબ જવા સમર્થ, મહાવીર્ય અને મહાબળવાન પંખી મહાસાગરના પાર પોતાની માતા પાસે પહોંચ્યો.
યત્ર સા વિનતા તસ્મિન્પણિતેન પરાજિતા। અતીવ દુઃખસંતપ્તા દાસીભાવમુપાગતા
જ્યાં વિનતા, પણમાં હારીને, અત્યંત દુઃખી થઈ દાસી બનીને રહી હતી.
તતઃ કદાચિદ્વિનતાં પ્રણતાં પુત્રસન્નિધૌ। કાલે ચાહૂય વચનં કદ્રૂરિદમભાષત
પછી, ક્યારેક, વિનતા પોતાના પુત્રની હાજરીમાં નમેલી હતી, ત્યારે કદ્રૂએ તેને બોલાવી આ રીતે કહ્યું.
નાગાનામાલયં ભદ્રે સુરમ્યં ચારુદર્શનમ્। સમુદ્રકુક્ષાવેકાન્તે તત્ર માં વિનતે નય
હે સુમુખી, મને, વિનતાને, સમુદ્રના કિનારે આવેલા, સુંદર અને આનંદદાયક નાગોના નિવાસસ્થાને લઈ જા.
તતઃ સુપર્ણમાતા તામવહત્સર્પમાતરમ્। પન્નગાન્ગરુડશ્ચાપિ માતુર્વચનચોદિતઃ
પછી સુપર્ણની માતાએ સાપોની માતાને ઉઠાવી, અને માતાના કહેવા મુજબ ગરુડે પણ નાગોને લઈ ગયા.
સ સૂર્યમભિતો યાતિ વૈનતેયો વિહંગમઃ। સૂર્યરશ્મિપ્રતપ્તાશ્ચ મૂર્ચ્છિતાઃ પન્નગાઽભવન્
પછી વૈનતેય પંખી સૂર્યની નજીક ગયો; અને સૂર્યના કિરણોથી દાઝીને નાગો બેહોશ થઈ ગયા.
તદવસ્થાન્સુતાન્દૃષ્ટ્વા કદ્રૂઃ શક્રમથાસ્તુવત્। નમસ્તે સર્વદેવેશ નમસ્તે બલસૂદન
પોતાનાં દીકરાઓને એ હાલતમાં જોઈને કદ્રૂએ ઇન્દ્રની સ્તુતિ કરી: 'હે સર્વ દેવોના સ્વામી, તમારે વંદન છે; હે બળવાન દુશ્મનોના સંહારક, તમારે વંદન છે.'
નમુચિઘ્ન નમસ્તેઽસ્તુ સહસ્રાક્ષ શચીપતે। સર્પાણાં સૂર્યતપ્તાનાં વારિણા ત્વં પ્લવો ભવ
હે નમુચિના વિનાશક, તમારે વંદન છે; હે હજારો આંખો ધરાવનારા, હે શચીપતિ, તમારે વંદન છે; સૂર્યથી દાઝાયેલા સાપો માટે, તમે પાણીથી ભરેલો નાવ બની જાવ.
ત્વમેવ પરમં ત્રાણમસ્માકમમરોત્તમ। ઈશો અસિ પવઃ સ્રષ્ટું ત્વમનલ્પં પુરંદર
હે અમરોત્તમ, તમે જ અમારો સર્વોચ્ચ રક્ષક છો; તમે જ ઈશ્વર છો, મહાબળવાન છો, અને જગતના સર્જનહાર છો, હે પુરંદર.
ત્વમેવ મેઘસ્ત્વં વાયુસ્ત્વમગ્નિર્વિદ્યુતોઽમ્બરે। ત્વમભ્રગણવિક્ષેપ્તા ત્વામેવાહુર્મહાઘનમ્
તમે જ વાદળ છો, તમે પવન છો, તમે અગ્નિ છો અને આકાશમાં વીજળી છો; તમે જ વાદળોને વિખેરી દેનારા છો અને તમને મહાવાદળ કહેવાય છે.
ત્વં વજ્રમતુલં ઘોરં ઘોષવાંસ્ત્વં બલાહકઃ। સ્રષ્ટા ત્વમેવ લોકાનાં સંહર્તા ચાપરાજિતઃ
તમે જ અતુલ્ય અને ભયાનક વજ્ર છો, ગર્જનાવાળા છો; તમે જ વરસાદ લાવનારા છો; તમે જ જગતના સર્જનહાર અને અપરાજિત સંહારક છો.
ત્વં જ્યોતિઃ સર્વભૂતાનાં ત્વમાદિત્યો વિભાવસુઃ। ત્વં મહદ્ભૂતમાશ્ચર્યં ત્વં રાજા ત્વં સુરોત્તમઃ
તમે સર્વ જીવોનું પ્રકાશ છો, તમે સૂર્ય છો, તેજસ્વી અગ્નિ છો; તમે મહાન અને આશ્ચર્યજનક અસ્તિત્વ છો, તમે રાજા છો અને દેવોમાં શ્રેષ્ઠ છો.