તતસ્તે ક્લિશ્યમાનાસ્તુ પુણ્ડરીકાક્ષમચ્યુતમ્। ભયેન કામાદપરે ગણશઃ પર્યવારયન્
જે લોકો દુઃખી હતા, કમળનેત્ર અને અચ્યૂતને પામવા ઇચ્છતા, તેઓ ભય કે ઇચ્છાથી ટોળા-ટોળામાં તેમને ઘેરી લેતા.
સ તુ લબ્ધ્વા બલં રાજન્નુગ્રસેનસ્ય સંમતઃ। વસુદેવાત્મજઃ સર્વૈર્ભ્રાતૃભિઃ સહિતં પુનઃ
પછી જ્યારે કૃષ્ણે બળ મેળવ્યું અને ઉગ્રસેનાએ મંજૂરી આપી, ત્યારે વસુદેવપુત્ર પોતાના બધા ભાઈઓ સાથે ફરીથી...
નિર્જિત્ય યુધિ ભોજેન્દ્રં હત્વા કંસં મહાબલઃ। અભ્યષિઞ્ચત્તતો રાજ્ય ઉગ્રસેનં વિશામ્પતે
યુદ્ધમાં ભોજરાજને હરાવી અને મહાબલી કંસને મારીને, પછી શ્રીકૃષ્ણે ઉગ્રસેનને રાજગાદી પર બેસાડ્યા, હે પ્રજાપતિ.
તતઃ શ્રુત્વા જરાસન્ધો માધવેન હતં યુધિ। શૂરસેનાધિપં ચક્રે કંસપુત્રં તદા નૃપ
પછી જયારે માધવના હાથે યુદ્ધમાં જરાસંધના મૃત્યુની ખબર મળી, ત્યારે રાજાએ કંસપુત્રને શૂરસેન દેશનો રાજા બનાવ્યો, હે રાજન.
સસૈન્યં મહદુત્થાપ્ય વાસુદેવં તદા નૃપ। અભ્યષિઞ્ચત્સુતં તત્ર સુતાયા જનમેજય
પછી મહાન સેના એકઠી કરીને, વાસુદેવપુત્રને ત્યાં રાજગાદી પર બેસાડ્યો અને પોતાના પુત્ર જનમેજયને પણ રાજા બનાવ્યો.
ઉગ્રસેનં ચ વૃષ્ણીંશ્ચ મહાબલસમન્વિતઃ। સ તત્ર વિપ્રકુરુતે જરાસન્ધઃ પ્રતાપવાન્
મહાબલી જરાસંધે ત્યાં ઉગ્રસેન અને વૃષ્ણિઓને ઘણીવાર તકલીફ આપી.
એતદ્વૈરં કૌરવેય જરાસન્ધસ્ય માધવે। આશાસિતાર્થે રાજેન્દ્ર સંરુરોધ વિનિર્જિતાન્
હે કૌરવપુત્ર, જરાસંધ અને માધવ વચ્ચેનું આ જ વેર છે; રાજ્ય મેળવવા માટે તેણે જીતેલા લોકોને કેદમાં રાખ્યા.
પાર્થિવૈસ્તૈર્નૃપતિભિર્યક્ષ્યમાણઃ સમૃદ્ધિમાન્। દેવશ્રેષ્ઠં મહાદેવં કૃત્તિવાસં ત્રિયમ્બકમ્
એ બધા રાજાઓ અને મહારાજાઓથી ઘેરાયેલા, એ સમૃદ્ધ જરાસંધે દેવોમાં શ્રેષ્ઠ એવા મહાદેવ, કૃત્તિવાસ, ત્ર્યંબકની પૂજા કરી.
એતત્સર્વં યથાવૃત્તં કથિતં ભરતર્ષભ। યથા તુ સ હતો રાજા ભીમસેનેન તચ્છૃણુ
હે ભરતશ્રેષ્ઠ, અત્યાર સુધી જે કથા જેવી ઘટી હતી તે બધું કહી દીધું; હવે સાંભળો કે એ રાજા કેવી રીતે ભીમસેનના હાથે મારાયો.
તતસ્તં નિશ્ચિતાત્માનં યુદ્ધાય યદુનન્દનઃ। ઉવાચ વાગ્મી રાજાનં જરાસન્ધમધોક્ષજઃ
પછી, જ્યારે યદુનંદન અધોક્ષજએ જોયું કે જરાસંધ યુદ્ધ માટે સંપૂર્ણ તૈયાર છે, ત્યારે એ વાક્પટુ શ્રીકૃષ્ણે રાજાને કહ્યું.
ત્રયાણાં કેન તે રાજન્યોદ્ધુમુત્સહતે મનઃ। અસ્મદન્યતમેનેહ સજ્જીભવતુ કો યુધિ
હે રાજા, અમારામાંથી કોના સાથે તમારે યુદ્ધ કરવાની ઇચ્છા છે? અહીં અમારામાંથી કોઈ એક યુદ્ધ માટે તૈયાર રહે.
એવમુક્તઃ સ નૃપતિર્યુદ્ધં વવ્રે મહાદ્યુતિઃ। જરાસન્ધસ્તતો રાજા ભીમસેનેન માગધઃ
આ રીતે પૂછ્યા પછી, તેજસ્વી મગધના રાજા જરાસંધે ભીમસેન સાથે યુદ્ધ કરવાનું પસંદ કર્યું.
ધારયન્તં ગદાં દિવ્યાં બલં શ્રુત્વા ચ નિર્વૃતઃ। અર્જુન વાસુદેવં ચ વજર્યિત્વા સ માગધઃ
ભીમસેનની શક્તિ જાણીને અને તેને દિવ્ય ગદા પકડેલી જોઈને, મગધરાજ ખુશ થઈને અર્જુન અને વાસુદેવને પાછા મોકલી દીધા.
મત્વા દેવં ગોપ ઇતિ બાલોઽર્જુન ઇતિ સ્મ હ'। આદાય રોજનાં માલ્યં મઙ્ગલ્યાન્યપરાણિ ચ
વાસુદેવને ગોપાળ અને અર્જુનને બાળક માનીને, તેણે રોજના ફૂલોની વણમાલા અને અન્ય શુભ ચીજવસ્તુઓ લાવી.
ધારયન્નગદાન્મુખ્યાન્નિર્વૃતીર્વેદનાનિ ચ। ઉપતસ્થે જરાસન્ધં યુયુત્સું વૈ પુરોહિતઃ
મુખ્ય ગદાઓ અને આનંદ-દુઃખની ચીજવસ્તુઓ લઈને, પૂજારી યુદ્ધ માટે ઉત્સુક જરાસંધ પાસે ગયો.
કૃતસ્વસ્ત્યયનો રાજા બ્રાહ્મણેન યશસ્વિના। સમનહ્યજ્જરાસન્ધઃ ક્ષાત્રં ધર્મમનુસ્મરન્
યશસ્વી બ્રાહ્મણે શુભ કાર્ય કરી આપ્યા પછી, જરાસંધે ક્ષત્રિય ધર્મને યાદ કરીને પોતાને યુદ્ધ માટે તૈયાર કર્યો.
અવમુચ્ય કિરીટં સ કેશાન્સમનુમૃજ્ય ચ। દતિષ્ઠજ્જરાસન્ધો વેલાતિગ ઇવાર્ણવઃ
પછી જરાસંધે પોતાનું મુકુટ ઉતારી, વાળ ગોઠવીને, દરિયાની જેમ મજબૂતીથી ઊભો રહ્યો.
ઉવાચ મતિમાન્રાજા ભીમં ભીમપરાક્રમઃ। ભીમ યોત્સ્યે ત્વયા સાર્ધં શ્રેયસા નિર્જિતં વરમ્
મહાપરાક્રમી અને બુદ્ધિશાળી રાજાએ ભીમને કહ્યું: 'હે ભીમ, હું તારી સાથે યુદ્ધ કરીશ, કારણ કે તું વિજયીઓમાં શ્રેષ્ઠ છે.'
એવમુક્ત્વા જરાસન્ધો ભીમસેનમરિન્દમઃ। પ્રત્યુદ્યયૌ મહાતેજાઃ શક્રં બલ ઇવાસુરઃ
આ રીતે કહીને, શત્રુવિનાશક જરાસંધ મહાશક્તિ સાથે ભીમસેન સામે આગળ વધ્યો, જાણે ઈન્દ્ર સામે અસુર જાય.
તતઃ સંમન્ત્ર્ય કૃષ્ણેન કૃતસ્વસ્ત્યયનો બલી। ભીમસેનો જરાસન્ધમાસસાદ યુયુત્સયા
પછી કૃષ્ણ સાથે વિચાર કરીને અને શુભ કાર્ય કરી લીધા પછી, શક્તિશાળી ભીમસેન યુદ્ધ માટે ઉત્સુક થઈને જરાસંધ સામે ગયો.
તતસ્તૌ નરશાર્દૂલૌ બાહુશસ્ત્રૌ સમીયતુઃ। વીરૌ પરમસંહૃષ્ટાવન્યોન્યજયકાઙ્ક્ષિણૌ
પછી એ બે વીર પુરુષો, બાહુબળના શસ્ત્રોમાં પારંગત, એકબીજાને જીતવાની તીવ્ર ઇચ્છા સાથે, આનંદથી ભરપૂર થઈને સામસામે આવ્યા.
કરગ્રહણપૂર્વં તુ કૃત્વા પાદાભિવન્દનમ્। કક્ષૈઃ કક્ષાં વિધુન્વાનાવાસ્ફોટં તત્ર ચક્રતુઃ
પહેલા બંનેએ એકબીજાના પગે નમન કર્યું, હાથ પકડીને બાહુઓથી બગલ પાસે બગલ જકડી અને ત્યાં જોરદાર અથડામણ શરૂ કરી.
સ્કન્ધે દોર્ભ્યાં સમાહત્ય નિહત્ય ચ મુહુર્મુહુઃ। અઙ્ગમઙ્ગૈઃ સમાશ્લિષ્ય પુનરાસ્ફાલનં ચ ચક્રતુઃ
બન્નેએ બાહુઓથી એકબીજાના ખભા મજબૂતીથી પકડી, વારંવાર ઘા કર્યા, અંગે અંગ જકડી ફરીથી જોરદાર ઘા વરસાવ્યા.
ચિત્રહસ્તાદિકં કૃત્વા સસ્ફુલિઙ્ગેન ચાશનિમ્।। ગલગણ્ડાભિઘાતેન સસ્ફુલિઙ્ગેન ચાશનિમ્
બન્નેએ હાથના વિવિધ કૌશલ્યપૂર્વકના પ્રહારો કર્યા, વીજળી જેવી ચમક સાથે ગળા અને ગાલ પર ઘા માર્યા, જેથી ચમકતા કણકા ઉડી નીકળ્યા.
બાહુપાશાદિકં કૃત્વા પાદાહતશિરાવુભૌ। ઉરોહસ્તં તતશ્ચક્રે પૂર્ણકુમ્ભૌ પ્રયુજ્ય તૌ
બાહુઓથી વિવિધ પકડીઓ કરીને, બંનેએ પગથી એકબીજાના માથા પર ઘા કર્યા; પછી 'પૂરું ઘડો' પકડથી છાતી પર દબાણ કર્યું.
કરસમ્પીડનં કૃત્વા ગર્જન્તૌ વારણાવિવ। નર્દન્તૌ મેઘસઙ્કાશૌ બાહુપ્રહરણાવુભૌ
હાથમાં હાથ ભીંસી, બંનેએ હાથીઓ જેવી ગર્જના કરી, મેઘ જેવી ધ્વનિ સાથે બાહુઓને શસ્ત્ર સમાન વાપરીને લડ્યા.
તલેનાહન્યમાનૌ તુ અન્યોન્યં કૃતવીક્ષણૌ। સિંહાવિવ સુસંઙ્ક્રુદ્ધાવાકૃષ્યાકૃષ્ય યુધ્યતામ્
બન્નેએ તાડીઓથી એકબીજાને માર્યા, આંખે આંખે ગુસ્સે જોઈ, સિંહોની જેમ ભયંકર રીતે ખેંચતા અને પછાડતા લડ્યા.
અઙ્ગેનાઙ્ગં સમાપીડ્ય બાહુભ્યામુભયોરપિ। આવૃત્ય બાહુભિશ્ચાપિ ઉદરં ચ પ્રચક્રતુઃ
બન્નેએ બાહુઓથી અંગે અંગ દબાવી, કમર અને પેટને બાહુઓથી મજબૂતીથી વળી જકડી લીધા.
ઉભૌ કટ્યાં સુપાર્શ્વે તુ તક્ષવન્તૌ ચ શિક્ષિતૌ। અધો હસ્તં સ્વકણ્ઠે તૂદરસ્યોરસિ ચાક્ષિપત્
બન્ને કુશળ અને તાલીમયુક્ત યુધ્ધાર્થીઓએ એકબીજાની કટિ અને બાજુ પર ઘા કર્યા, અને પોતાના ગળેથી હાથ ફેંકી સામેના પેટ અને છાતી પર માર્યા.
સર્વાતિક્રાન્તમર્યાદં પૃષ્ઠભઙ્ગં ચ ચક્રતુઃ। સમ્પૂર્ણમૂર્ચ્છાં બાહુભ્યાં પૂર્ણકુમ્ભં પ્રચક્રતુઃ
બન્નેએ બધાં મર્યાદા તોડી, પીઠ તોડતી પકડીઓ કરી, બાહુઓથી 'પૂરું ઘડો' પકડ લગાડી, બંને બેભાન થવાના આરે આવી ગયા.