ઘણા વર્ષો પહેલા, ઘન અંધકારથી ઘેરાયેલા ઘન જંગલમાં, એક ભયાનક રાક્ષસ વસતો હતો—હિડીમ્બ. તેની કાળી કાયામાં વીજળી જેવી શક્તિ અને ભયંકર પરાક્રમ છલકાતો હતો. એ માનવ માંસનો ભક્ષક હતો, ને અંધારી મેઘમાળા જેવો કાળો, પીળા આંખો અને વિકરાળ રૂપ ધરાવતો. તેનો મુખડો ભયજનક, દાંતો લાંબા અને તીક્ષ્ણ, ગાલ અને પેટ લટકતા, લોહિયાળ દાઢી અને વાળથી તેની હાજરી જંગલમાં જંગલી સંકેત આપતી. તેના ખભા વૃક્ષ સમાન વિશાળ હતા. એ જ સમયે, શંકરના વિભીષણ એવા હિડીમ્બાએ અચાનક જંગલમાં પાંડવોને જોઈ લીધા—જે મહાન રથીઓ હતા. તેની આકૃતિ ભયાનક અને વિકરાળ, આંખો પીળી, ને માંસખોરીની તીવ્ર ઈચ્છા અને ભૂખથી પીડાતો હતો. માનવગંધ પામતાં જ, તેણે પોતાની વાંકડા આંગળીઓ ઉંચકીને, વાળ ખંજવાળતાં, મોટો મોં ખોલીને યawn આપતાં, ચારેકોર નજર ફેરવી. જ્યારે તેને માનવ માંસની સુગંધ આવી, ત્યારે એ આનંદથી ફૂલ્યો, તેનું વિશાળ દેહ અને શક્તિ છલકતી. એ ગંધમાં તૃપ્તિ અનુભવી, તેણે પોતાની બહેનને સંબોધી કહ્યું: ‘‘આજે, ઘણા દિવસોથી રાહ જોવાતું મનપસંદ ભોજન મળી ગયું છે. ગંધ શ્વાસે ખેંચું છું ત્યારે ઉત્સાહથી મારી જીભ મોંમાંથી બહાર આવી જાય છે.’’ પછી તેણે પોતાના આઠ લાંબા, તીક્ષ્ણ દાંત બતાવતાં કહ્યું: ‘‘આ દાંતો હું તેમના કોમળ દેહમાં પાડીશ, તેમનું તાજું લોહી પીશ.’’ એ પછી પોતાની બહેનને આજ્ઞા કરી: ‘‘જે માનવો અહીં સૂઈ રહ્યા છે, જોઈ આવ. તેમના માંસની સુગંધથી મારું મન પ્રસન્ન થઈ ગયું છે. બધા માનવોને મારીને મારી પાસે લાવ, અને પછી આપણે મનભર્યા ભોજન કરીશું. પછી આનંદથી હાથે હાથ પાડી નૃત્ય કરીશું!’’ હિડીમ્બાની આ આજ્ઞા સાંભળી, તેની બહેન હિડીમ્બીએ તરત જ તેનું પાલન કરવાનું નક્કી કર્યું. એ ઝાડ પરથી ઝાડ પર કૂદી, પાંડવો જ્યાં જંગલમાં સૂઈ રહ્યા હતા ત્યાં પહોંચી. ત્યાં તેણે પૃથા (કુંતી) સાથે પાંડવોને સૂતા જોયા—પણ ભીમસેન, અપરાજિત અને જાગતો હતો. હિડીમ્બીએ જોયું કે પાંડવ યુવાન, રૂપાળાં, થાકેલા પણ શૂરવીર દેખાતા હતા. તેમના ભાઈઓ દુઃખથી પીડાતા, છતાં રાજસત્તા અને પરાક્રમથી યુક્ત જણાતા. ભીમસેનને જોઈને—જે વૃક્ષના થડ જેવો વિશાળ, પૃથ્વી પર અદ્વિતીય સૌંદર્ય ધરાવતો—રાક્ષસીના હૃદયમાં અનોખી ઈચ્છા જાગી. હિડીમ્બી મનમાં વિચારે છે: ‘‘આ કાળી ત્વચાવાળો, વિશાળ ભુજાવાળો, સિંહ સમાન ખભાવાળો, તેજસ્વી પુરુષ જ મારા પતિ બનવા યોગ્ય છે. હું મારા ભાઈના ક્રૂર આદેશનું પાલન ક્યારેય કરી શકીશ નહીં. પતિ માટે સ્ત્રીનું સ્નેહ અતિશય દૃઢ હોય છે, ભાઈ માટે એવું બંધન નથી. ભાઈનું રક્ષણ પણ ક્ષણિક સુખ આપે છે.’’ એવી પ્રતિજ્ઞા સાથે હિડીમ્બી વિચારે છે: ‘‘આ પુરુષોને મારીને કે એમના હાથે મારીને હું ક્યારેય આનંદ પામી શકીશ નહીં. તેથી, હું ભીમને જોઈને, સર્વશક્તિમાનને, વાત કરું છું.’’ પછી તેણે પોતાનું રાક્ષસી રૂપ ત્યજી, સુંદર માનવી રૂપ ધારણ કર્યું. કામના વશ થઈ, રૂપ બદલવાની શક્તિથી, એ મનોહર સ્ત્રી બની. ધીરે-ધીરે, ભીમસેન પાસે પહોંચી, શ્રેષ્ઠ અભૂષણોથી સજ્જ, વાંકડા વેલ જેવી હિલચાલ કરતી. ભીમ પણ ધીરે-ધીરે તેની નજીક ગયો. ભીમે તેને જોયા—પાતળી કટિ, ભરાવદાર સ્તન, ચંદ્રમુખી, કમળને જેવી આંખો, ઘૂંઘરાળા વાળવાળી, કાળી અને તેજસ્વી. સફેદ દાંત, લાલ ઓઠ, અને અદભુત સૌંદર્યથી ભીમ આશ્ચર્યચકિત થયો. હિડીમ્બી ભીમના નજીક આવી, વિનયપૂર્વક નમન કરી. પછી, યોગ્ય સમયે, હળવા સ્મિત સાથે, સૌંદર્યથી ઝગમગતી, સૌલક્ષણ્યવાળી હિડીમ્બીએ ભીમને કહ્યું: ‘‘ક્યાંથી આવ્યા છો, અને તમે કોણ છો, હે શ્રેષ્ઠ પુરુષ?’’ ‘‘આ અહીં સૂતા પુરુષો કોણ છે, જે દેવ સમાન દેખાય છે? અને તમારી સાથે કાળી, ઉંચી, નાજુક સ્ત્રી કોણ છે? એ અહીં જંગલમાં, પોતાના ઘરમાં હોય એમ નિર્ભય સૂઈ છે; પણ તમે જાણો છો નહીં કે આ ઘન જંગલમાં રાક્ષસો વસે છે. ‘‘અહીં હિડીમ્બ નામનો દુષ્ટ રાક્ષસ રહે છે. મારા ભાઈએ મને મોકલ્યો છે—મારા ભાઈના આદેશથી હું તમારી પાસે આવી છું, જેથી તમારો માંસ લઈ જઈ શકું. પણ તમને જોઈને, દેવ સમાન તેજસ્વી ભીમ, હવે મને બીજું કોઈ પતિ જોઈએ જ નથી. હું આ સત્ય કહું છું.’’ ‘‘હે ધર્મનિષ્ઠ, આ જાણીને મારા પ્રત્યે યોગ્ય વર્તન કરો. મારી ઈચ્છા પરાજિત થઈ ગઈ છે—મારે તમને પતિરૂપે સ્વીકારો. હું તમને રાક્ષસના દુષ્કર્મોથી બચાવીશ; ચાલો, પર્વતના ગુહાઓમાં સાથે રહીએ—મારા પતિ બનો.’’ ‘‘હે પરાક્રમી, હું તમારું કલ્યાણ જ ઈચ્છું છું—મારો ત્યાગ ન કરો. જો તમે મને ત્યજી દો, તો હું જીવતી રહી શકીશ નહીં. હું આકાશમાં ઉડી શકું છું, જ્યાં ઈચ્છું ત્યાં જઈ શકું છું; મારા સાથે અહીં-અહીં અપૂર્વ આનંદ મેળવો.’’ આ રીતે, હિડીમ્બી ભીમ સામે પોતાના હૃદયની વાત મૂકી, પ્રેમ અને ભય વચ્ચે સંકટમાં, ભીમને પોતાના પતિ રૂપે પસંદ કરી.