యది మోహవిషాదవిహీనపరో యది సంశయశోకవిహీనపరః। యది చైకనిరన్తరసర్వశివ- మహమేతి మమేతి కథం చ పునః
ఇది మాయ, దుఃఖానికి అతీతం; సందేహం, శోకానికి అతీతం. ఒకటే, ఎప్పుడూ, అన్నిచోట్లా వ్యాపించిన పరమశివుడు ఉన్నప్పుడు, 'నేను', 'నాది' అనే భావనలు మళ్లీ ఎలా వస్తాయి?
నను ధర్మవిధర్మవినాశ ఇతి నను బన్ధవిబన్ధవినాశ ఇతి। యది చైకనిరన్తరసర్వశివం- మిహదుఃఖవిదుఃఖమతిశ్చ కథమ్
ధర్మం, అధర్మం నశించాయంటారు; బంధం, విముక్తి నశించాయంటారు. ఒకటే, ఎప్పుడూ, అన్నిచోట్లా వ్యాపించిన పరమశివుడు ఉన్నప్పుడు, బాధ లేదా బాధ లేకపోవడం అనే భావన ఎలా వస్తుంది?
న హి యాజ్ఞికయజ్ఞవిభాగ ఇతి న హుతాశనవస్తువిభాగ ఇతి। యది చైకనిరన్తరసర్వశివం వద కర్మఫలాని భవన్తి కథమ్
యజ్ఞకర్త, యజ్ఞం వేరని లేదు; అగ్ని, హవనం వేరని లేదు. ఒకటే, ఎప్పుడూ, అన్నిచోట్లా వ్యాపించిన పరమశివుడు ఉన్నప్పుడు, కర్మఫలాలు ఎలా వస్తాయి చెప్పు.
నను శోకవిశోకవిముక్త ఇతి నను దర్పవిదర్పవిముక్త ఇతి। యది చైకనిరన్తరసర్వశివం నను రాగవిరాగమతిశ్చ కథమ్
దుఃఖం, దుఃఖం లేకపోవడం నుంచి విముక్తి అంటారు; గర్వం, గర్వం లేకపోవడం నుంచి విముక్తి అంటారు. ఒకటే, ఎప్పుడూ, అన్నిచోట్లా వ్యాపించిన పరమశివుడు ఉన్నప్పుడు, రాగమూ, విరాగమూ అనే భావన ఎలా వస్తుంది?
న హి మోహవిమోహవికార ఇతి న హి లోభవిలోభవికార ఇతి। యది చైకనిరన్తరసర్వశివం హ్యవివేకవివేకమతిశ్చ కథమ్
మాయ, మాయ లేకపోవడంలో మార్పు లేదు; లోభం, లోభం లేకపోవడంలో మార్పు లేదు. ఒకటే, ఎప్పుడూ, అన్నిచోట్లా వ్యాపించిన పరమశివుడు ఉన్నప్పుడు, వివేకమూ, అవివేకమూ అనే భావన ఎలా వస్తుంది?
త్వమహం న హి హన్త కదాచిదపి కులజాతివిచారమసత్యమితి। అహమేవ శివః పరమార్థ ఇతి అభివాదనమత్ర కరోమి కథమ్
నీవు, నేను — ఎప్పుడూ హంతకుడు లేడు; వంశం, జన్మం గురించి ఆలోచించడం అబద్ధం. నేను ఒక్కడే పరమార్థమైన శివుడనైతే, ఇక్కడ నమస్కారం ఎలా చేయగలను?
గురుశిష్యవిచారవిశీర్ణ ఇతి ఉపదేశవిచారవిశీర్ణ ఇతి। అహమేవ శివః పరమార్థ ఇతి అభివాదనమత్ర కరోమి కథమ్
గురు, శిష్యుడు అనే భేదం పోయింది; ఉపదేశం అనే భేదం పోయింది. నేను ఒక్కడే పరమార్థమైన శివుడనైతే, ఇక్కడ నమస్కారం ఎలా చేయగలను?
న హి కల్పితదేహవిభాగ ఇతి న హి కల్పితలోకవిభాగ ఇతి। అహమేవ శివః పరమార్థ ఇతి అభివాదనమత్ర కరోమి కథమ్
కల్పితమైన శరీరాల భేదం లేదు; కల్పితమైన లోకాల భేదం లేదు. నేను ఒక్కడే పరమార్థమైన శివుడనైతే, ఇక్కడ నమస్కారం ఎలా చేయగలను?
సరజో విరజో న కదాచిదపి నను నిర్మలనిశ్చలశుద్ధ ఇతి। అహమేవ శివః పరమార్థ ఇతి అభివాదనమత్ర కరోమి కథమ్
రజోగుణం ఉన్నవాడు, లేనివాడు ఎప్పుడూ లేడు; నిజంగా ఇది నిర్మలమైనది, నిశ్చలమైనది, పవిత్రమైనది. నేను ఒక్కడే పరమార్థమైన శివుడనైతే, ఇక్కడ నమస్కారం ఎలా చేయగలను?
న హి దేహవిదేహవికల్ప ఇతి అనృతం చరితం న హి సత్యమితి। అహమేవ శివః పరమార్థ ఇతి అభివాదనమత్ర కరోమి కథమ్
శరీరం, శరీరం లేనివాడు అన్న తేడా లేదు; ఆచరణం అబద్ధం, నిజం కాదు. నేను ఒక్కడే పరమార్థమైన శివుడనైతే, ఇక్కడ నమస్కారం ఎలా చేయగలను?
విన్దతి విన్దతి న హి న హి యత్ర ఛన్దోలక్షణం న హి న హి తత్ర। సమరసమగ్నో భావితపూతః ప్రలపతి తత్త్వం పరమవధూతః
అతడు పొందుతాడు, పొందుతాడు — కానీ అక్కడ చండాల లక్షణం అసలు లేదు. సమత్వంలో లీనమై, ధ్యానంతో పవిత్రుడై, పరమావధూతుడు సత్యాన్ని పలుకుతాడు.
ఇతి షష్ఠమోఽధ్యాయః
ఇంతో ఆరో అధ్యాయం ముగిసింది.
రథ్యాకర్పటవిరచితకన్థః పుణ్యాపుణ్యవివర్జితపన్థః। శూన్యాగారే తిష్ఠతి నగ్నో శుద్ధనిరఞ్జనసమరసమగ్నః
రస్తాలో దొరికిన చీరలతో కప్పుకున్నవాడు, పుణ్యపాపాల దారులు దాటి, ఖాళీ ఇల్లులో నగ్నంగా ఉండి, నిర్మలమైన, కలుషరహితమైన, ఏకరూపమైన ధ్యానంలో లీనమై ఉంటాడు.
లక్ష్యాలక్ష్యవివర్జితలక్ష్యో యుక్తాయుక్తవివర్జితదక్షః। కేవలతత్త్వనిరఞ్జనపూతో వాదవివాదః కథమవధూతః
లక్ష్యం లేకుండా, లక్ష్యమూ లేకపోవడమూ లేని వాడు; యోగ్యతా అయోగ్యతలు దాటి, కేవలం తత్వంలో నిర్మలంగా నిలిచిన వాడు; ఇలాంటి అవధూతుడికి వాదాలు, తర్కాలు ఎలా చేరతాయ్?
ఆశాపాశవిబన్ధనముక్తాః శౌచాచారవివర్జితయుక్తాః। ఏవం సర్వవివర్జితశాన్త- స్తత్త్వం శుద్ధనిరఞ్జనవన్తః
ఆశలు, బంధనాల నుండి పూర్తిగా విముక్తి పొందినవారు, శౌచాచారాలకీ, నియమాలకు కూడా అతీతులు; ఇలా అన్ని భేదాలు లేకుండా, శాంతంగా, నిర్మలమైన తత్వాన్ని పొందినవారు.
కథమిహ దేహవిదేహవిచారః కథమిహ రాగవిరాగవిచారః। నిర్మలనిశ్చలగగనాకారం స్వయమిహ తత్త్వం సహజాకారమ్
ఇక్కడ శరీరం ఉందా లేదా అనే విచారణ ఎలా ఉంటుంది? ఇక్కడ రాగమూ, విరాగమూ గురించి విచారించటం ఎలా? తత్వం స్వయంగా నిర్మలంగా, అచలంగా, ఆకాశం లాగా సహజంగా వెలుగుతుంది.
కథమిహ తత్త్వం విన్దతి యత్ర రూపమరూపం కథమిహ తత్ర। గగనాకారః పరమో యత్ర విషయీకరణం కథమిహ తత్ర
రూపమూ, అరూపమూ లేని చోట తత్వాన్ని ఎవరూ ఎలా తెలుసుకోగలరు? ఆకాశం లాంటి పరమాత్మ ఉన్న చోట, విషయాలతో ఎలా సంబంధం కలుగుతుంది?
గగనాకారనిరన్తరహంస- స్తత్త్వవిశుద్ధనిరఞ్జనహంసః। ఏవం కథమిహ భిన్నవిభిన్నం బన్ధవిబన్ధవికారవిభిన్నమ్
ఆ తత్వం ఆకాశం లాంటి నిరంతర హంస, నిర్మలమైన, కలుషరహితమైనది; అలాంటి చోట భేదమూ, విభేదమూ, బంధమూ, మార్పూ ఎలా ఉంటాయి?
కేవలతత్త్వనిరన్తరసర్వం యోగవియోగౌ కథమిహ గర్వమ్। ఏవం పరమనిరన్తరసర్వ- మేవం కథమిహ సారవిసారమ్
అన్నీ కేవలం తత్వంలోనే నిరంతరంగా ఉన్నాయి; ఇక్కడ యోగమూ, వియోగమూ మీద గర్వం ఎలా కలుగుతుంది? ఇలా అన్నీ పరిపూర్ణంగా నిరంతరంగా ఉన్నప్పుడు, సారం లేదా అసారం ఎలా ఉంటుంది?
కేవలతత్త్వనిరఞ్జనసర్వం గగనాకారనిరన్తరశుద్ధమ్। ఏవం కథమిహ సఙ్గవిసఙ్గం సత్యం కథమిహ రఙ్గవిరఙ్గమ్
అన్నీ కేవలం తత్వమే, కలుషరహితంగా, ఆకాశం లాగా నిరంతరంగా నిర్మలంగా ఉన్నాయి; ఇక్కడ సంగమూ, విసంగమూ, సత్యమూ, అసత్యమూ ఎలా ఉంటాయి?
యోగవియోగై రహితో యోగీ భోగవిభోగై రహితో భోగీ। ఏవం చరతి హి మన్దం మన్దం మనసా కల్పితసహజానన్దమ్
యోగి యోగమూ, వియోగమూ లేని వాడు; భోగి భోగమూ, విభోగమూ లేని వాడు; ఇలా అతడు మెల్లగా, మెల్లగా, మనసులో ఊహించిన సహజానందాన్ని అనుభవిస్తూ సంచరిస్తాడు.
బోధవిబోధైః సతతం యుక్తో ద్వైతాద్వైతైః కథమిహ ముక్తః। సహజో విరజః కథమిహ యోగీ శుద్ధనిరఞ్జనసమరసభోగీ
జ్ఞానం, అజ్ఞానం రెండింటిలో ఎప్పుడూ ఉన్నవాడు, ద్వైతమూ, అద్వైతమూ నుండి ఎలా విముక్తి పొందగలడు? సహజంగా, రాగరహితంగా ఉన్న యోగి నిర్మలమైన, కలుషరహితమైన, ఏకరూపమైన ఆనందాన్ని అనుభవిస్తాడు.
భగ్నాభగ్నవివర్జితభగ్నో లగ్నాలగ్నవివర్జితలగ్నః। ఏవం కథమిహ సారవిసారః సమరసతత్త్వం గగనాకారః
విఘటించిందీ, అవిఘటించిందీ రెండింటి బంధనాల నుండీ అతడు బయట; లగ్నమూ, అలగ్నమూ రెండింటి బంధనాల నుండీ అతడు బయట; ఇలాంటి చోట సారమూ, అసారమూ ఎలా ఉంటాయి? ఏకరూపమైన తత్వం ఆకాశం లాంటిది.
సతతం సర్వవివర్జితయుక్తః సర్వం తత్త్వవివర్జితముక్తః। ఏవం కథమిహ జీవితమరణం ధ్యానాధ్యానైః కథమిహ కరణమ్
ఎప్పుడూ అన్ని భేదాలకూ అతీతంగా ఉన్నవాడు, అన్ని తత్వాల నుండి విముక్తి పొందినవాడు; ఇలాంటి చోట జీవితం, మరణం, ధ్యానం, అధ్యానం ద్వారా చేయడం ఎలా సాధ్యం?
ఇన్ద్రజాలమిదం సర్వం యథా మరుమరీచికా। అఖణ్డితమనాకారో వర్తతే కేవలః శివః
ఈ సృష్టి అంతా మాయాజాలంలా, ఎడారి లోని మిరాజ్ లాంటిది; విభజనలేని, రూపరహితమైన శివుడే మిగిలిపోతాడు.
ధర్మాదౌ మోక్షపర్యన్తం నిరీహాః సర్వథా వయమ్। కథం రాగవిరాగైశ్చ కల్పయన్తి విపశ్చితః
ధర్మం మొదలుకొని మోక్షం వరకూ మేము ఎలాంటి ఆశలు లేకుండా ఉంటాము; అలాంటప్పుడు జ్ఞానులు రాగమూ, విరాగమూ ఎలా ఊహిస్తారు?
విన్దతి విన్దతి న హి న హి యత్ర ఛన్దోలక్షణం న హి న హి తత్ర। సమరసమగ్నో భావితపూతః ప్రలపతి తత్త్వం పరమవధూతః
అతడు తెలుసుకుంటాడు, తెలుసుకుంటాడు — కాదు, కాదు — అక్కడ కోరికల గుర్తు లేదు, అసలు లేదు; ఏకరూప ధ్యానంలో లీనమై, పరిశుద్ధుడై, పరమావధూతుడు తత్వాన్ని ప్రకటిస్తాడు.
ఇతి సప్తమోఽధ్యాయః
ఇలా ఏడవ అధ్యాయం ముగిసింది.
త్వద్యాత్రయా వ్యాపకతా హతా తే ధ్యానేన చేతఃపరతా హతా తే। స్తుత్యా మయా వాక్పరతా హతా తే క్షమస్వ నిత్యం త్రివిధాపరాధాన్
కాలమూ, స్థలమూ, దిక్కుల ద్వారా నీ వ్యాప్తి తగ్గిపోయింది; ధ్యానం వల్ల నీ మనస్సు పరత్వం పోయింది; నా స్తోత్రం వల్ల నీ మాట పరాకాష్ట కూడా తగ్గింది; ఈ మూడు రకాల తప్పులను ఎప్పుడూ క్షమించు.
కామైరహతధీర్దాన్తో మృదుః శుచిరకిఞ్చనః। అనీహో మితభుక్ శాన్తః స్థిరో మచ్ఛరణో మునిః
కామాల వల్ల మనస్సు దెబ్బతినని వాడు, దంతుడు, మృదువైన వాడు, పరిశుద్ధుడు, ఏమీ తనది అనుకోని వాడు; నిరాసక్తుడు, తక్కువ తినేవాడు, శాంతుడు, స్థిరుడు, నన్ను ఆశ్రయించిన ముని.