శుద్ధమైనది, పరమశుద్ధమైనది, ఆలోచనలకు అందనిది, అంతులేని రూపాన్ని కలిగి ఉన్నది; మచ్చలేని, పూర్తిగా మచ్చలేనిది, ఆలోచనలకు అందని, అంతులేని రూపముతో నిండినది; విభజనలేని, పూర్తిగా అవిభక్తమైనది, ఆలోచనలకు అందని, అంతులేని రూపముతో ఉన్నది—నేను జ్ఞానామృతాన్ని, ఒక్కటే రుచిని కలిగినదాన్ని, ఆకాశం ఎంత విస్తృతమో అంతగా ఉన్నదాన్ని. ఈ స్థితిలో బ్రహ్మ, ఇతర దేవతలు ఎలా ఉంటారు? స్వర్గాలు, ఇతర లోకాలు ఎలా ఉంటాయి? పరమార్థం ఒకటే, శుద్ధమైనది, రెండవది లేని స్థితిలో, నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశవంతమైనది. ఎలా నేను ఈ నిర్విశేషమైన శుద్ధతను వర్ణించగలను? ఎలా నేను మిగిలినదాన్ని మించి ఉన్న శుద్ధతను చెప్పగలను? ఎలా నేను లక్షణాలన్నిటిని మించి ఉన్న శుద్ధతను వివరించగలను? నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశం వంటి విస్తృతమైనది. నేను ఎల్లప్పుడూ కార్యాకార్యాతీతమైన పరమకార్యాన్ని చేయుచున్నాను; అనురాగ–వైరాగ్యాలకు అతీతంగా, పరమానందాన్ని అనుభవిస్తున్నాను. శరీరముతోనూ, శరీరరహితముతోనూ లేని ఆనందాన్ని ఎల్లప్పుడూ ఆస్వాదిస్తున్నాను. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఈ ప్రపంచ నిర్మాణం మాయ వల్ల ఏర్పడిందని భావించడమే నా మార్పు కాదు; వక్రత, ద్వేషం వంటి వాటి సృష్టి నా మార్పు కాదు; నిజం–అబద్ధం అనే విభాగం కూడా నా మార్పు కాదు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. కాలవిభాగాలు—ఉషస్సు, సాయంత్రం—నాకు లేవు; నాకు వేరుపడే స్థితి లేదు; అంతర్దృష్టి లేనిది కూడా కాదు, బద్ధిరుగానీ, మూగగానీ కాదు. ఈ విధంగా, అన్ని భావనల విభాగాలనుండి విముక్తుడిని, నేను శుద్ధమైనా, అపవిత్రమైనా కాదు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. నాకు గురు–శిష్యులు లేరు, నిజంగా కలత లేని వాడిని; నాకు మనస్సు లేదా మనస్సు లేనిది లేదు, నిజంగా కలత లేని వాడిని; చైతన్యం, అన్ని భేదాలు పోయిన స్థితిలో, నేను కలత లేని వాడిని. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఈ అడవి వలె ఉన్న నివాసాన్ని నేను ఎలా వర్ణించగలను? ఈ పూర్తిగా పరిష్కరించబడిన సందేహాన్ని ఎలా వివరించగలను? ఈ విధంగా, ఎల్లప్పుడూ అనందంగా, కలత లేని వాడినై, నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఎల్లప్పుడూ ప్రకాశిస్తూ, జడజీవులు, అజడాలు లేని వాడిని; ఎల్లప్పుడూ ప్రకాశిస్తూ, విత్తనాలు, విత్తనరహితాలు లేని వాడిని; ఎల్లప్పుడూ ప్రకాశిస్తూ, బంధం, విమోచనం లేనిది. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఎల్లప్పుడూ ప్రకాశిస్తూ, ఆవిర్భావం లేని వాడిని; ఎల్లప్పుడూ ప్రకాశిస్తూ, సంసారం లేని వాడిని; ఎల్లప్పుడూ ప్రకాశిస్తూ, లయ లేని వాడిని. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. నీకు పేరు, రూపం అనే భావన కూడా లేదు; నీకు విభజన, అవిభజన అనే భావన కూడా లేదు. ఓ నిర్లజ్జ మనసా, ఎందుకు నిరాశపడుతున్నావు? నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు వృద్ధాప్యం లేదు, మరణం లేదు; ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు జనన బాధ లేదు; ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు మార్పు లేదు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు నిజమైన రూపం లేదు; ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు వికృతీ లేదు; ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు వయస్సులు లేవు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు వయస్సులు లేవు; ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు మనస్సు లేదు; ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? ఇంద్రియాలు నీవి కావు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు కోరిక లేదు; ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు లోభం లేదు; ఎందుకు ఏడుస్తావు, మిత్రమా? నీకు మోహం లేదు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. నీకు ఏ వస్తువూ లేనప్పుడు ధనాన్ని ఎలా కోరగలవు? నీకు భార్యా భావన లేనప్పుడు అధికారాన్ని ఎలా కోరగలవు? నీకు ‘నాది’ అనే భావన లేకపోతే అధికారాన్ని ఎలా కోరగలవు? నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. లక్షణాలున్న ఈ జగత్తు నీకు, నాకు జన్మించలేదు; ఈ నిర్లజ్జ మనస్సు విభజితంగా కనిపిస్తోంది. విభాగమూ, అవిభాగమూ నీకు, నాకు లేదు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. నీకు విరక్తి అనే భావన కనీసం లేనిది; రక్తి అనే భావన కూడా కనీసం లేదు; కోరిక అనే భావన కూడా కనీసం లేదు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. నీ హృదయంలో ధ్యాతా లేడు, లయ లేదు; నీ హృదయంలో ధ్యానం లేదు, బాహ్య స్థలం లేదు; నీ హృదయంలో ధ్యేయం లేదు, వస్తువు లేదా కాలం లేదు. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. సారాంశంగా చెప్పాల్సినవన్నీ నేను చెప్పాను; నీవు లేవు, నేనూ లేను, మహత్త్వం లేదు, గురువు లేదు, శిష్యుడు లేదు. పరమార్థం సహజస్వరూపమైన స్వేచ్ఛ. నేను జ్ఞానామృతమే, ఒక్కటే రుచిని కలిగినది, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైనది. ఈ స్థితిలో పరమార్థం సుఖస్వరూపమా? కానివ్వాలా? పరమార్థం జ్ఞానానుభూతి స్వరూపమా? పరమ ‘నేను’ ఒక్కటే ఉన్నప్పుడు, అది ఆకాశస్వరూపమైనప్పుడు, ఈ ప్రశ్నలు ఎలా ఉంటాయి? జ్ఞానాన్ని నువ్వు అగ్ని, వాయువు లేనిదిగా తెలుసుకో; జ్ఞానరూపాన్ని భూమి, నీరు లేనిదిగా తెలుసుకో; జ్ఞానం వచ్చిపోవడాలు లేనిదిగా తెలుసుకో; జ్ఞానం ఆకాశంలా విస్తృతమైనదిగా తెలుసుకో. నేను శూన్యరూపమో, అశూన్యరూపమో కాదు; శుద్ధరూపమో, అశుద్ధరూపమో కాదు; నేను రూపమో, అరూపమో కాదు—నా నిజమైన స్వరూపమే పరమార్థం. జగత్తును వదిలేయి, వదిలేయి; త్యాగాన్ని పూర్తిగా వదిలేయి. త్యాగ–అత్యాగ విషం శుద్ధమైనది, అమృతమైనది, సహజమైనది, నిత్యమైనది. ఇంతటితో మూడవ అధ్యాయం ముగిసింది. ఇక్కడ neither ఆహ్వానం ఉంది, nor విసర్జన ఉంది; మరి పువ్వులు, ఆకులు ఎలా ఉంటాయి? ధ్యానాలు, మంత్రాలు, శివారాధనలూ ఎలా ఉంటాయి? నేను బంధన–మోక్షాలకు అతీతుడిని; నేను శుద్ధ–అశుద్ధతలకు అతీతుడిని; యోగంలో ఏకత్వ–వియోగాలకు అతీతుడిని; నిజంగా, నేను విముక్తుడిని, ఆకాశంలాంటి విస్తృతమైన వాడిని. ఈ సమస్తం నిజంగా ఉద్భవిస్తోంది; ఇదే సమస్తం అసత్యంగా ఉద్భవిస్తోంది. అయినా, నాకు అలాంటి ద్వంద్వం ఎప్పుడూ లేదు—నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నాకు రంగుతోనూ, రంగురహితంతోనూ సంబంధం లేదు; లోపల–బయట అనే భావన లేదు; లోపల విభజితంగా ప్రకాశించేది నాకు లేదు—నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నాకు అజ్ఞానం లేదా జ్ఞానం ఎప్పుడూ కలగలేదు; నా స్వరూపమైన జ్ఞానం ఎప్పుడూ కలగలేదు. జ్ఞానం లేదా అజ్ఞానం గురించి నేను ఎలా చెప్పగలను? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నేను ధర్మానికి లేదా అధర్మానికి సంబంధం లేనివాడిని; బంధనానికి లేదా మోక్షానికి సంబంధం లేదు; కలిసిన, కలగని భావన నాకు లేదు—నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నాకు ఎప్పుడూ ఉన్నతమైనది, తక్కువది లేదు; మధ్యస్థితి లేదు; స్నేహితుడు, శత్రువు లేరు. లాభం, నష్టాన్ని ఎలా చెప్పగలను? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నేను ఆరాధకుడిని కాదు, ఆరాధ్యుడిని కాదు; నాకు ఉపదేశం లేదు, చర్య లేదు. చైతన్య స్వరూపాన్ని ఎలా చెప్పగలను? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. ఇక్కడ వ్యాప్తికర్త లేదా వ్యాపితము లేదు; నివాసం లేదా అనివాసం లేదు. శూన్యత లేదా అశూన్యతను ఎలా చెప్పగలను? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నాకు ద్రష్టా లేదా దృశ్యము లేదు; కారణం లేదా ఫలితం లేదు. ఆలోచనకు వచ్చినది–రాని దానిని ఎలా చెప్పగలను? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నాకు విభజకుడు లేదా విభజితము లేదు; జ్ఞాత లేదా జ్ఞేయము లేదు. రాక–పోకలను ఎలా చెప్పగలను, ప్రియమైనవాడా? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నాకు శరీరం లేదు, శరీరరహితుడిని కాదు; నాకు బుద్ధి, మనస్సు, ఇంద్రియాలు లేవు. రాగం–విరాగాన్ని ఎలా చెప్పగలను? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. ప్రత్యేకంగా కనిపించే రూపం లేదు, దాగి ఉన్న రూపం లేదు. ఏకత్వ–విభాగాన్ని ఎలా చెప్పగలను, స్నేహితుడా? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నేను ఇంద్రియనిగ్రహం కలవాడిని కాదు, లేనివాడిని కాదు; నాకు నియమం, నియమరహితత్వం ఎప్పుడూ కలగలేదు. విజయ–పరాజయాలను ఎలా చెప్పగలను, స్నేహితుడా? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని. నేను రూపమో, అరూపమో కాదు; నాకు ఆదియూ, అంత్యమూ, మధ్యమూ లేవు. బలహీనత–బలాన్ని ఎలా చెప్పగలను, స్నేహితుడా? నేను నా స్వరూపంలో లయమై, దుఃఖరహితుడిని.