ਅਯਤ੍ਨਾਛਾਲਯੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਏਕਮੇਵ ਚਰਾਚਰਮ੍। ਸਰ੍ਵਗਂ ਤਤ੍ਕਥਂ ਭਿਨ੍ਨਮਦ੍ਵੈਤਂ ਵਰ੍ਤਤੇ ਮਮ
ਜੋ ਬਿਨਾ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ, ਇਕ ਹੀ ਤੱਤ ਨੂੰ ਚਲਦਾ ਤੇ ਅਡੋਲ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ—ਉਹ ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ, ਅਦਵੈਤ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਵੱਖਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਅਹਮੇਵ ਪਰਂ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਸਾਰਾਤ੍ਸਾਰਤਰਂ ਸ਼ਿਵਮ੍। ਗਮਾਗਮਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਂ ਨਿਰ੍ਵਿਕਲ੍ਪਂ ਨਿਰਾਕੁਲਮ੍
ਮੈਂ ਹੀ ਸਰਵੋਤਮ ਹਾਂ, ਸਭ ਸਾਰਾਂ ਦਾ ਸਾਰ, ਸ਼ਿਵ। ਆਉਣ ਜਾਂ ਜਾਣ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਵੱਖਰੇਪਣ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਅਡੋਲ।
ਸਰ੍ਵਾਵਯਵਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਂ ਤਥਾਹਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਰ੍ਚਿਤਮ੍। ਸਂਪੂਰ੍ਣਤ੍ਵਾਨ੍ਨ ਗृਹ੍ਣਾਮਿ ਵਿਭਾਗਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਦਿਕਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਸਭ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਾਂ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ। ਪੂਰਨ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੱਖਰੇਪਣ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ।
ਪ੍ਰਮਾਦੇਨ ਨ ਸਨ੍ਦੇਹਃ ਕਿਂ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਵृਤ੍ਤਿਮਾਨ੍। ਉਤ੍ਪਦ੍ਯਨ੍ਤੇ ਵਿਲੀਯਨ੍ਤੇ ਬੁਦ੍ਬੁਦਾਸ਼੍ਚ ਯਥਾ ਜਲੇ
ਅਗਿਆਨ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ—ਕਿਰਿਆ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂਗਾ? ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਬੁੱਲਬੇ ਉੱਠਦੇ ਤੇ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਹਦਾਦੀਨਿ ਭੂਤਾਨਿ ਸਮਾਪ੍ਯੈਵਂ ਸਦੈਵ ਹਿ। ਮृਦੁਦ੍ਰਵ੍ਯੇषੁ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣੇषੁ ਗੁਡੇषੁ ਕਟੁਕੇषੁ ਚ
ਮਹਾਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੋਰ ਤੱਤ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਨਰਮ, ਤਰਲ, ਤਿੱਖੇ, ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਕੜਵੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਿੱਚ।
ਕਟੁਤ੍ਵਂ ਚੈਵ ਸ਼ੈਤ੍ਯਤ੍ਵਂ ਮृਦੁਤ੍ਵਂ ਚ ਯਥਾ ਜਲੇ। ਪ੍ਰਕृਤਿਃ ਪੁਰੁषਸ੍ਤਦ੍ਵਦਭਿਨ੍ਨਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਮੇ
ਕੜਵਾਪਣ, ਠੰਡਕ, ਨਰਮਾਪਣ—ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ। ਇਉਂ ਹੀ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੇ ਪੁਰਖ ਮੇਰੇ ਲਈ ਅਟੁੱਟ ਹੀ ਦਿਸਦੇ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਾਖ੍ਯਾਰਹਿਤਂ ਯਦ੍ਯਤ੍ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਤ੍ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਤਰਂ ਪਰਮ੍। ਮਨੋਬੁਦ੍ਧੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਤੀਤਮਕਲਙ੍ਕਂ ਜਗਤ੍ਪਤਿਮ੍
ਜੋ ਸਭ ਨਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਖਮ, ਸਰਵੋਤਮ, ਮਨ, ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ, ਜਗਤ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।
ਈਦृਸ਼ਂ ਸਹਜਂ ਯਤ੍ਰ ਅਹਂ ਤਤ੍ਰ ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍। ਤ੍ਵਮੇਵ ਹਿ ਕਥਂ ਤਤ੍ਰ ਕਥਂ ਤਤ੍ਰ ਚਰਾਚਰਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਐਸਾ ਕੁਦਰਤੀ ਹਾਲ ਹੈ, ਉਥੇ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਡੋਲ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਗਗਨੋਪਮਂ ਤੁ ਯਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਤਦੇਵ ਗਗਨੋਪਮਮ੍। ਚੈਤਨ੍ਯਂ ਦੋषਹੀਨਂ ਚ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਂ ਪੂਰ੍ਣਮੇਵ ਚ
ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਵਰਗਾ ਆਖਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਰਗਾ ਹੀ ਹੈ; ਚੇਤਨਾ, ਜੋ ਦੋਸ਼ ਰਹਿਤ, ਸਭ ਜਾਣਨ ਵਾਲੀ ਤੇ ਪੂਰਨ ਹੈ।
ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਚਰਿਤਂ ਨੈਵ ਮਾਰੁਤੇਨ ਚ ਵਾਹਿਤਮ੍। ਵਰਿਣਾ ਪਿਹਿਤਂ ਨੈਵ ਤੇਜੋਮਧ੍ਯੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਤੁਰਦਾ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਵਗਦਾ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਢਕਿਆ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਅੱਗ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਨਹੀਂ।
ਆਕਾਸ਼ਂ ਤੇਨ ਸਂਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਨ ਤਦ੍ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਚ ਕੇਨਚਿਤ੍। ਸ ਬਾਹ੍ਯਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਤਿष੍ਠਤ੍ਯਵਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮ੍
ਉਹ ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਵਿਆਪਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਉਹ ਅੰਦਰ ਤੇ ਬਾਹਰ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਹੱਦ ਦੇ, ਹਰ ਵੇਲੇ ਇਕਸਾਰ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਤ੍ਵਾਤ੍ਤਦਦृਸ਼੍ਯਤ੍ਵਾਨ੍ਨਿਰ੍ਗੁਣਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਯੋਗਿਭਿਃ। ਆਲਮ੍ਬਨਾਦਿ ਯਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਕ੍ਰਮਾਦਾਲਮ੍ਬਨਂ ਭਵੇਤ੍
ਉਹ ਬਹੁਤ ਸੁਖਮ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼, ਤੇ ਗੁਣ ਰਹਿਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਯੋਗੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਦੱਸਿਆ ਹੈ; ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ, ਉਹ ਆਸਰਾ ਹੀ ਸੱਚਾ ਆਸਰਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਤਤਾऽਭ੍ਯਾਸਯੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਨਿਰਾਲਮ੍ਬੋ ਯਦਾ ਭਵੇਤ੍। ਤਲ੍ਲਯਾਲ੍ਲੀਯਤੇ ਨਾਨ੍ਤਰ੍ਗੁਣਦੋषਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਲਗਾਤਾਰ ਅਭਿਆਸ ਕਰਕੇ ਆਸਰੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਸ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ, ਅੰਦਰਲੇ ਗੁਣ ਤੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿषਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਰੌਦ੍ਰਸ੍ਯ ਮੋਹਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਪ੍ਰਦਸ੍ਯ ਚ। ਏਕਮੇਵ ਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਹ੍ਯਮੋਘਂ ਸਹਜਾਮृਤਮ੍
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ, ਜੋ ਭਿਆਨਕ ਹੈ ਤੇ ਭਟਕਾਵਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਇੱਕ ਹੀ ਅਟੱਲ, ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਹੈ।
ਭਾਵਗਮ੍ਯਂ ਨਿਰਾਕਾਰਂ ਸਾਕਾਰਂ ਦृष੍ਟਿਗੋਚਰਮ੍। ਭਾਵਾਭਾਵਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਮਨ੍ਤਰਾਲਂ ਤਦੁਚ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਅਨੁਭਵ ਰਾਹੀਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਕੋਈ ਸ਼ਕਲ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਵ ਤੇ ਅਭਾਵ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ—ਇਸ ਨੂੰ ਹੀ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀ ਹਾਲਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹ੍ਯਭਾਵਂ ਭਵੇਦ੍ਵਿਸ਼੍ਵਮਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਕृਤਿਰੁਚ੍ਯਤੇ। ਅਨ੍ਤਰਾਦਨ੍ਤਰਂ ਜ੍ਞੇਯਂ ਨਾਰਿਕੇਲਫਲਾਮ੍ਬੁਵਤ੍
ਬਾਹਰਲੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅੰਦਰਲੀ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤ। ਅੰਦਰ ਤੇ ਅੰਦਰਲੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜੋ ਹੈ, ਉਹ ਨਾਰਿਅਲ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਪਾਣੀ ਵਾਂਗ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਿਜ੍ਞਾਨਂ ਸ੍ਥਿਤਂ ਬਾਹ੍ਯਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ਜ੍ਞਾਨਂ ਚ ਮਧ੍ਯਗਮ੍। ਮਧ੍ਯਾਨ੍ਮਧ੍ਯਤਰਂ ਜ੍ਞੇਯਂ ਨਾਰਿਕੇਲਫਲਾਮ੍ਬੁਵਤ੍
ਭਟਕਿਆ ਗਿਆਨ ਬਾਹਰਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸੱਚਾ ਗਿਆਨ ਵਿਚਕਾਰਲਾ। ਵਿਚਕਾਰ ਤੋਂ ਵੀ ਸੁਖਮ ਜੋ ਹੈ, ਉਹ ਨਾਰਿਅਲ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਪਾਣੀ ਵਾਂਗ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੌਰ੍ਣਮਾਸ੍ਯਾਂ ਯਥਾ ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਏਕ ਏਵਾਤਿਨਿਰ੍ਮਲਃ। ਤੇਨ ਤਤ੍ਸਦृਸ਼ਂ ਪਸ਼੍ਯੇਦ੍ਦ੍ਵਿਧਾਦृष੍ਟਿਰ੍ਵਿਪਰ੍ਯਯਃ
ਜਿਵੇਂ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਦੀ ਰਾਤ ਇੱਕ ਹੀ ਸੁੱਚਾ ਚੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਸਮਝੋ; ਦੋ ਵਾਂਗ ਦੇਖਣਾ ਭਟਕਾਵਾ ਹੈ।
ਅਨੇਨੈਵ ਪ੍ਰਕਾਰੇਣ ਬੁਦ੍ਧਿਭੇਦੋ ਨ ਸਰ੍ਵਗਃ। ਦਾਤਾ ਚ ਧੀਰਤਾਮੇਤਿ ਗੀਯਤੇ ਨਾਮਕੋਟਿਭਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਮਝ ਦਾ ਫਰਕ ਹਰ ਕਿਸੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਦਾਤਾ ਅਟੱਲਤਾ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਨੇਕਾਂ ਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਗੁਰੁਪ੍ਰਜ੍ਞਾਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਮੂਰ੍ਖੋ ਵਾ ਯਦਿ ਪਣ੍ਡਿਤਃ। ਯਸ੍ਤੁ ਸਂਬੁਧ੍ਯਤੇ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਿਰਕ੍ਤੋ ਭਵਸਾਗਰਾਤ੍
ਗੁਰੂ ਦੀ ਬੁਧੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਚਾਹੇ ਮੂਰਖ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵਿਦਵਾਨ, ਜੋ ਸੱਚ ਨੂੰ ਜਾਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਭਵ-ਸਾਗਰ ਤੋਂ ਵਿਰਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਗਦ੍ਵੇषਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਹਿਤੇ ਰਤਃ। ਦृਢਬੋਧਸ਼੍ਚ ਧੀਰਸ਼੍ਚ ਸ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍
ਜੋ ਰਾਗ ਤੇ ਵੈਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ, ਪੱਕਾ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਅਟੱਲ ਮਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਘਟੇ ਭਿਨ੍ਨੇ ਘਟਾਕਾਸ਼ ਆਕਾਸ਼ੇ ਲੀਯਤੇ ਯਥਾ। ਦੇਹਾਭਾਵੇ ਤਥਾ ਯੋਗੀ ਸ੍ਵਰੂਪੇ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਿ
ਜਿਵੇਂ ਘੜਾ ਟੁੱਟਣ ਤੇ ਘੜੇ ਦਾ ਅੰਦਰਲਾ ਆਕਾਸ਼ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਦੇਹ ਦੇ ਨਾਸ ਤੇ ਯੋਗੀ ਆਪਣੀ ਅਸਲੀ ਆਤਮਾ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਕ੍ਤੇਯਂ ਕਰ੍ਮਯੁਕ੍ਤਾਨਾਂ ਮਤਿਰ੍ਯਾਨ੍ਤੇऽਪਿ ਸਾ ਗਤਿਃ। ਨ ਚੋਕ੍ਤਾ ਯੋਗਯੁਕ੍ਤਾਨਾਂ ਮਤਿਰ੍ਯਾਨ੍ਤੇऽਪਿ ਸਾ ਗਤਿਃ
ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਕਰਮ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਜਦੋਂ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਹ ਹੈ। ਪਰ ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਨਹੀਂ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਜਦੋਂ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਹ ਹੈ।
ਯਾ ਗਤਿਃ ਕਰ੍ਮਯੁਕ੍ਤਾਨਾਂ ਸਾ ਚ ਵਾਗਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦ੍ਵਦੇਤ੍। ਯੋਗਿਨਾਂ ਯਾ ਗਤਿਃ ਕ੍ਵਾਪਿ ਹ੍ਯਕਥ੍ਯਾ ਭਵਤੋਰ੍ਜਿਤਾ
ਕਰਮ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਰਾਹ ਬੋਲੀ ਤੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਰਾਹ, ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਅਣਕਹੀ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਏਵਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਮੁਂ ਮਾਰ੍ਗਂ ਯੋਗਿਨਾਂ ਨੈਵ ਕਲ੍ਪਿਤਮ੍। ਵਿਕਲ੍ਪਵਰ੍ਜਨਂ ਤੇषਾਂ ਸ੍ਵਯਂ ਸਿਦ੍ਧਿਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਹ ਰਾਹ, ਜੋ ਯੋਗੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਕਲਪਨਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਭ ਵਖਰੇ-ਵਖਰੇ ਵਿਚਾਰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥੇ ਵਾਨ੍ਤ੍ਯਜਗੇਹੇ ਵਾ ਯਤ੍ਰ ਕੁਤ੍ਰ ਮृਤੋऽਪਿ ਵਾ। ਨ ਯੋਗੀ ਪਸ਼੍ਯਤੇ ਗਰ੍ਭਂ ਪਰੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ਲੀਯਤੇ
ਚਾਹੇ ਤੀਰਥ ਤੇ, ਚਾਹੇ ਚੁੱਕਰੇ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਥਾਂ ਮਰ ਜਾਣ, ਯੋਗੀ ਮੁੜ ਗਰਭ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ, ਉਹ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਹਜਮਜਮਚਿਨ੍ਤ੍ਯਂ ਯਸ੍ਤੁ ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਘਟਤਿ ਯਦਿ ਯਥੇष੍ਟਂ ਲਿਪ੍ਯਤੇ ਨੈਵ ਦੋषੈਃ। ਸਕृਦਪਿ ਤਦਭਾਵਾਤ੍ਕਰ੍ਮ ਕਿਂਚਿਨ੍ਨਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਤਦਪਿ ਨ ਚ ਵਿਬਦ੍ਧਃ ਸਂਯਮੀ ਵਾ ਤਪਸ੍ਵੀ
ਜੋ ਆਪਣਾ ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਮਿਲਿਆ, ਅਜਨਮਾ, ਤੇ ਸੋਚ ਤੋਂ ਪਰੇ ਸੁਭਾਵ ਵੇਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਲੱਗਦਾ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਕੁਝ ਨਾ ਵੀ ਕਰੇ, ਅਹੰਕਾਰ ਦੀ ਅਣਹੋਣੀ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਨਾ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਵਿਰਕਤ, ਨਾ ਤਪਸਵੀ।
ਨਿਰਾਮਯਂ ਨਿष੍ਪ੍ਰਤਿਮਂ ਨਿਰਾਕृਤਿਂ ਨਿਰਾਸ਼੍ਰਯਂ ਨਿਰ੍ਵਪੁषਂ ਨਿਰਾਸ਼ਿषਮ੍। ਨਿਰ੍ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਨਿਰ੍ਮੋਹਮਲੁਪ੍ਤਸ਼ਕ੍ਤਿਕਂ ਤਮੀਸ਼ਮਾਤ੍ਮਾਨਮੁਪੈਤਿ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਮ੍
ਜੋ ਰੋਗ ਰਹਿਤ, ਬੇਮਿਸਾਲ, ਬਿਨਾ ਰੂਪ, ਬਿਨਾ ਆਸਰੇ, ਬਿਨਾ ਸਰੀਰ, ਇੱਛਾ ਰਹਿਤ, ਦੁੰਦ ਤੇ ਭਟਕਾਵੇ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਅਟੱਲ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ—ਉਹ ਸਦਾ ਕਾਇਮ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਵੇਦੋ ਨ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾ ਨ ਚ ਮੁਣ੍ਡਨਕ੍ਰਿਯਾ ਗੁਰੁਰ੍ਨ ਸ਼ਿष੍ਯੋ ਨ ਚ ਯਨ੍ਤ੍ਰਸਮ੍ਪਦਃ। ਮੁਦ੍ਰਾਦਿਕਂ ਚਾਪਿ ਨ ਯਤ੍ਰ ਭਾਸਤੇ ਤਮੀਸ਼ਮਾਤ੍ਮਾਨਮੁਪੈਤਿ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਨਾ ਵੇਦ ਹਨ, ਨਾ ਦীক্ষਾ, ਨਾ ਸਿਰ ਮੁੰਡਣ ਦੀ ਰੀਤ, ਨਾ ਗੁਰੂ ਹੈ, ਨਾ ਚੇਲਾ, ਨਾ ਕੋਈ ਜੰਤਰ-ਮੰਤਰ ਦੀ ਕਮਾਈ, ਨਾ ਮুদ্রਾ ਆਦਿ ਕੁਝ ਵੀ ਹੈ—ਉਥੇ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ-ਥਿਰ ਪ੍ਰਭੂ-ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਸ਼ਾਮ੍ਭਵਂ ਸ਼ਾਕ੍ਤਿਕਮਾਨਵਂ ਨ ਵਾ ਪਿਣ੍ਡਂ ਚ ਰੂਪਂ ਚ ਪਦਾਦਿਕਂ ਨ ਵਾ। ਆਰਮ੍ਭਨਿष੍ਪਤ੍ਤਿਘਟਾਦਿਕਂ ਚ ਨੋ ਤਮੀਸ਼ਮਾਤ੍ਮਾਨਮੁਪੈਤਿ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਮ੍
ਉਥੇ ਨਾ ਸ਼ਿਵ-ਮਾਰਗ, ਨਾ ਸ਼ਕਤੀ-ਮਾਰਗ, ਨਾ ਮਨੁਸ਼-ਮਾਰਗ, ਨਾ ਪਿੰਡ, ਨਾ ਰੂਪ, ਨਾ ਪਦ ਆਦਿ ਕਦਮ, ਨਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਨਾ ਪੂਰਾ ਹੋਣਾ, ਨਾ ਘੜਾ ਆਦਿ ਕੁਝ ਵੀ—ਉਥੇ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ-ਥਿਰ ਪ੍ਰਭੂ-ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।