ਸਾਕਾਰਮਨृਤਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਨਿਰਾਕਾਰਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮ੍। ਏਤਤ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵੋਪਦੇਸ਼ੇਨ ਨ ਪੁਨਰ੍ਭਵਸਮ੍ਭਵਃ
ਜਿਸਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਉਹ ਝੂਠ ਹੈ; ਜਿਸਦਾ ਕੋਈ ਰੂਪ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਅੰਤਹੀਨ ਹੈ। ਇਸ ਸੱਚ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਏਕਮੇਵ ਸਮਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ਹਿ ਵਿਪਸ਼੍ਚਿਤਃ। ਰਾਗਤ੍ਯਾਗਾਤ੍ਪੁਨਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਮੇਕਾਨੇਕਂ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਸਿਆਣੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਕੋ ਸੱਚ ਸਦਾ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਲਗਾਵ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਨ ਮੁੜ ਇਕ ਜਾਂ ਅਨੇਕ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ।
ਅਨਾਤ੍ਮਰੂਪਂ ਚ ਕਥਂ ਸਮਾਧਿ- ਰਾਤ੍ਮਸ੍ਵਰੂਪਂ ਚ ਕਥਂ ਸਮਾਧਿਃ। ਅਸ੍ਤੀਤਿ ਨਾਸ੍ਤੀਤਿ ਕਥਂ ਸਮਾਧਿ- ਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਯਦਿ ਸਰ੍ਵਮੇਕਮ੍
ਜੋ ਆਤਮ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਮਾਧੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ? ਜੋ ਆਤਮ ਦਾ ਸੱਚਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਮਾਧੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ? 'ਹੈ' ਜਾਂ 'ਨਹੀਂ ਹੈ' ਵਿੱਚ ਸਮਾਧੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਜਦੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਰੂਪ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਭ ਕੁਝ ਇਕ ਹੈ?
ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧੋऽਸਿ ਸਮਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਿਦੇਹਸ੍ਤ੍ਵਮਜੋऽਵ੍ਯਯਃ। ਜਾਨਾਮੀਹ ਨ ਜਾਨਾਮੀਤ੍ਯਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਨ੍ਯਸੇ ਕਥਮ੍
ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ, ਸਮਾਨ ਸੱਚ, ਬਿਨਾ ਸਰੀਰ, ਅਜਨਮਾ ਤੇ ਅਟੱਲ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ 'ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ' ਜਾਂ 'ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ' ਕਿਵੇਂ ਸਮਝ ਸਕਦਾ ਹੈਂ?
ਤਤ੍ਤ੍ਵਮਸ੍ਯਾਦਿਵਾਕ੍ਯੇਨ ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਹਿ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਿਤਃ। ਨੇਤਿ ਨੇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤਿਰ੍ਬ੍ਰੂਯਾਦਨृਤਂ ਪਾਞ੍ਚਭੌਤਿਕਮ੍
'ਤੂੰ ਉਹ ਹੈਂ' ਵਾਲੇ ਵਾਕ ਨਾਲ ਤੇਰਾ ਆਪਣਾ ਆਤਮ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਧਰਮ ਪੋਥੀ 'ਇਹ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਨਹੀਂ' ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਝੂਠ ਤੇ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਬਾਰੇ।
ਆਤ੍ਮਨ੍ਯੇਵਾਤ੍ਮਨਾ ਸਰ੍ਵਂ ਤ੍ਵਯਾ ਪੂਰ੍ਣਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮ੍। ਧ੍ਯਾਤਾ ਧ੍ਯਾਨਂ ਨ ਤੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਰ੍ਲਜ੍ਜਂ ਧ੍ਯਾਯਤੇ ਕਥਮ੍
ਸਭ ਕੁਝ ਤੇਰੇ ਨਾਲ, ਆਤਮ ਵਿੱਚ ਆਤਮ ਰਾਹੀਂ, ਲਗਾਤਾਰ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਾ ਧਿਆਨ ਹੈ; ਤੇਰਾ ਮਨ ਨਿਰਲੱਜ ਹੋ ਕੇ ਕਿਵੇਂ ਧਿਆਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਸ਼ਿਵਂ ਨ ਜਾਨਾਮਿ ਕਥਂ ਵਦਾਮਿ ਸ਼ਿਵਂ ਨ ਜਾਨਾਮਿ ਕਥਂ ਭਜਾਮਿ। ਅਹਂ ਸ਼ਿਵਸ਼੍ਚੇਤ੍ਪਰਮਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸਮਸ੍ਵਰੂਪਂ ਗਗਨੋਪਮਂ ਚ
ਮੈਂ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ—ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਕਹਿ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਮੈਂ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ—ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਉਸ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਜੇ ਮੈਂ ਹੀ ਸ਼ਿਵ ਹਾਂ, ਪਰਮ ਸੱਚ, ਸਮਾਨ ਰੂਪ, ਆਕਾਸ਼ ਵਰਗਾ—
ਨਾਹਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸਮਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਕਲ੍ਪਨਾਹੇਤੁਵਰ੍ਜਿਤਮ੍। ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਗ੍ਰਾਹਕਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਂ ਸ੍ਵਸਂਵੇਦ੍ਯਂ ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍
ਮੈਂ ਨਾ ਸੱਚ ਹਾਂ, ਨਾ ਸਮਾਨ ਸੱਚ, ਨਾ ਕਲਪਨਾ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਹੋਇਆ। ਜਦੋਂ ਪਕੜਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪਕੜਿਆ ਹੋਇਆ ਦੋਹਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਅਨੁਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਅਨਨ੍ਤਰੂਪਂ ਨ ਹਿ ਵਸ੍ਤੁ ਕਿਂਚਿ- ਤ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਵਰੂਪਂ ਨ ਹਿ ਵਸ੍ਤੁ ਕਿਂਚਿਤ੍। ਆਤ੍ਮੈਕਰੂਪਂ ਪਰਮਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਨ ਹਿਂਸਕੋ ਵਾਪਿ ਨ ਚਾਪ੍ਯਹਿਂਸਾ
ਕੋਈ ਅੰਤਹੀਨ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ, ਕੋਈ ਸੱਚ ਦਾ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ। ਆਤਮ ਦਾ ਇਕੋ ਰੂਪ, ਪਰਮ ਸੱਚ, ਨਾ ਹਿੰਸਕ ਹੈ, ਨਾ ਅਹਿੰਸਕ।
ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧੋऽਸਿ ਸਮਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਿਦੇਹਮਜਮਵ੍ਯਯਮ੍। ਵਿਭ੍ਰਮਂ ਕਥਮਾਤ੍ਮਾਰ੍ਥੇ ਵਿਭ੍ਰਾਨ੍ਤੋऽਹਂ ਕਥਂ ਪੁਨਃ
ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ, ਸਮਾਨ ਸੱਚ, ਬਿਨਾ ਸਰੀਰ, ਅਜਨਮਾ ਤੇ ਅਟੱਲ ਹੈਂ। ਆਤਮ ਬਾਰੇ ਕਿਵੇਂ ਭਟਕਾਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਮੈਂ ਮੁੜ ਕਿਵੇਂ ਭਟਕ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਘਟੇ ਭਿਨ੍ਨੇ ਘਟਾਕਾਸ਼ਂ ਸੁਲੀਨਂ ਭੇਦਵਰ੍ਜਿਤਮ੍। ਸ਼ਿਵੇਨ ਮਨਸਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧੋ ਨ ਭੇਦਃ ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਮੇ
ਜਦੋਂ ਘੜਾ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚਲਾ ਆਕਾਸ਼ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਮਨ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦਾ।
ਨ ਘਟੋ ਨ ਘਟਾਕਾਸ਼ੋ ਨ ਜੀਵੋ ਨ ਜੀਵਵਿਗ੍ਰਹਃ। ਕੇਵਲਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਂਵਿਦ੍ਧਿ ਵੇਦ੍ਯਵੇਦਕਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਨਾ ਘੜਾ ਹੈ, ਨਾ ਘੜੇ ਦਾ ਆਕਾਸ਼, ਨਾ ਜੀਵ ਹੈ, ਨਾ ਜੀਵ ਦਾ ਸਰੀਰ। ਕੇਵਲ ਬ੍ਰਹਮ, ਚੇਤਨਾ, ਜੋ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਜਾਣੇ ਹੋਏ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਇਹੀ ਜਾਣ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸਰ੍ਵਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸਤਤਂ ਧ੍ਰੁਵਮ੍। ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼ੂਨ੍ਯਮਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਚ ਤਨ੍ਮਾਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਹਰ ਥਾਂ, ਹਰ ਵੇਲੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਆਤਮ ਹੀ ਹੈ, ਸਦਾ ਤੇ ਅਟੱਲ। ਸਭ ਕੁਝ ਖਾਲੀ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਖਾਲੀ ਨਹੀਂ ਵੀ—ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਜਾਣ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਵੇਦਾ ਨ ਲੋਕਾ ਨ ਸੁਰਾ ਨ ਯਜ੍ਞਾ ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮੋ ਨੈਵ ਕੁਲਂ ਨ ਜਾਤਿਃ। ਨ ਧੂਮਮਾਰ੍ਗੋ ਨ ਚ ਦੀਪ੍ਤਿਮਾਰ੍ਗੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੈਕਰੂਪਂ ਪਰਮਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵਮ੍
ਨਾ ਵੇਦ ਹਨ, ਨਾ ਲੋਕ, ਨਾ ਦੇਵਤੇ, ਨਾ ਯਜਨ, ਨਾ ਜਾਤਿ-ਵਰਨ, ਨਾ ਕੁਲ, ਨਾ ਜਨਮ। ਨਾ ਧੂੰਏ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ, ਨਾ ਚਾਨਣ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ—ਪਰਮ ਸੱਚ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਇਕੋ ਰੂਪ ਹੈ।
ਵ੍ਯਾਪ੍ਯਵ੍ਯਾਪਕਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਃ ਤ੍ਵਮੇਕਃ ਸਫਲਂ ਯਦਿ। ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਚਾਪਰੋਕ੍ਸ਼ਂ ਚ ਹ੍ਯਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਨ੍ਯਸੇ ਕਥਮ੍
ਤੂੰ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਿਆਪਣ ਵਾਲੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਇਕੋ ਹੈਂ, ਜੇ ਤੂੰ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਜਾਂ ਅਸਿੱਧਾ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝ ਸਕਦਾ ਹੈਂ?
ਅਦ੍ਵੈਤਂ ਕੇਚਿਦਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵੈਤਮਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਚਾਪਰੇ। ਸਮਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵੈਤਾਦ੍ਵੈਤਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਕੁਝ ਲੋਕ ਅਦਵੈਤ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹੋਰ ਦਵੈਤ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸਮਾਨ ਸੱਚ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦੇ, ਜੋ ਦਵੈਤ ਤੇ ਅਦਵੈਤ ਦੋਹਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ।
ਸ਼੍ਵੇਤਾਦਿਵਰ੍ਣਰਹਿਤਂ ਸ਼ਬ੍ਦਾਦਿਗੁਣਵਰ੍ਜਿਤਮ੍। ਕਥਯਨ੍ਤਿ ਕਥਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਮਨੋਵਾਚਾਮਗੋਚਰਮ੍
ਜੋ ਸੱਚ ਹੈ, ਉਹ ਨਾ ਚਿੱਟਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰੰਗ ਦਾ, ਨਾ ਆਵਾਜ਼ ਜਾਂ ਹੋਰ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ। ਮਨ ਤੇ ਬੋਲਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਇਸ ਤੱਤ ਨੂੰ ਲੋਕ ਕਿਵੇਂ ਬਿਆਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਯਦਾऽਨृਤਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਦੇਹਾਦਿਗਗਨੋਪਮਮ੍। ਤਦਾ ਹਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਂਵੇਤ੍ਤਿ ਨ ਤੇ ਦ੍ਵੈਤਪਰਮ੍ਪਰਾ
ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਾਰਾ—ਸਰੀਰ ਆਦਿ—ਅਸਲੀਅਤ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਨਹੀਂ, ਅਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਪੂਰਾ ਝੂਠਾ ਸਮਝ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਦੋਂ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਸੱਚੀ ਪਹਚਾਣ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਲਈ ਫਿਰ ਦਵੈਤ ਦੀ ਲੜੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ।
ਪਰੇਣ ਸਹਜਾਤ੍ਮਾਪਿ ਹ੍ਯਭਿਨ੍ਨਃ ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਮੇ। ਵ੍ਯੋਮਾਕਾਰਂ ਤਥੈਵੈਕਂ ਧ੍ਯਾਤਾ ਧ੍ਯਾਨਂ ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍
ਉੱਚਾ ਤੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਆਤਮਕ, ਜੋ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ। ਜਿਵੇਂ ਅਕਾਸ਼ ਇਕ ਹੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਧਿਆਨ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ—ਇਹ ਸਭ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਯਤ੍ਕਰੋਮਿ ਯਦਸ਼੍ਨਾਮਿ ਯਜ੍ਜੁਹੋਮਿ ਦਦਾਮਿ ਯਤ੍। ਏਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਨ ਮੇ ਕਿਂਚਿਦ੍ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧੋऽਹਮਜੋऽਵ੍ਯਯਃ
ਜੋ ਕੁਝ ਮੈਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਕੁਝ ਖਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਕੁਝ ਅਰਪਣ ਜਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ—ਇਹ ਸਭ ਮੇਰਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਪਵਿੱਤਰ, ਅਜਨਮਾ ਤੇ ਅਟੱਲ ਹਾਂ।
ਸਰ੍ਵਂ ਜਗਦ੍ਵਿਦ੍ਧਿ ਨਿਰਾਕृਤੀਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਜਗਦ੍ਵਿਦ੍ਧਿ ਵਿਕਾਰਹੀਨਮ੍। ਸਰ੍ਵਂ ਜਗਦ੍ਵਿਦ੍ਧਿ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਦੇਹਂ ਸਰ੍ਵਂ ਜਗਦ੍ਵਿਦ੍ਧਿ ਸ਼ਿਵੈਕਰੂਪਮ੍
ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਬਿਨਾ ਆਕਾਰ ਦੇ ਜਾਣ; ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਬਿਨਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇ ਜਾਣ; ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਪਵਿੱਤਰ ਦੇਹ ਸਮਝ; ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਇਕ ਹੀ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਰੂਪ ਜਾਣ।
ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਤ੍ਵਂ ਨ ਹਿ ਸਨ੍ਦੇਹਃ ਕਿਂ ਜਾਨਾਮ੍ਯਥਵਾ ਪੁਨਃ। ਅਸਂਵੇਦ੍ਯਂ ਸ੍ਵਸਂਵੇਦ੍ਯਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਨ੍ਯਸੇ ਕਥਮ੍
ਤੂੰ ਹੀ ਤੱਤ ਹੈਂ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਹੋਰ ਕੀ ਜਾਣ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਆਤਮਾ, ਜੋ ਜਾਣਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝ ਸਕਦਾ ਹੈਂ?
ਮਾਯਾऽਮਾਯਾ ਕਥਂ ਤਾਤ ਛਾਯਾऽਛਾਯਾ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ। ਤਤ੍ਤ੍ਵਮੇਕਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਵ੍ਯੋਮਾਕਾਰਂ ਨਿਰਞ੍ਜਨਮ੍
ਪਿਆਰੇ, ਮਾਇਆ ਜਾਂ ਅਮਾਇਆ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਛਾਂ ਜਾਂ ਅਛਾਂ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਸਭ ਇਕ ਹੀ ਤੱਤ ਹੈ, ਅਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਬਿਨਾ ਆਕਾਰ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ।
ਆਦਿਮਧ੍ਯਾਨ੍ਤਮੁਕ੍ਤੋऽਹਂ ਨ ਬਦ੍ਧੋऽਹਂ ਕਦਾਚਨ। ਸ੍ਵਭਾਵਨਿਰ੍ਮਲਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧ ਇਤਿ ਮੇ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਾ ਮਤਿਃ
ਮੈਂ ਆਰੰਭ, ਵਿਚਕਾਰ ਜਾਂ ਅੰਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਨਹੀਂ। ਮੇਰੀ ਸਵਭਾਵ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਨਿਰਮਲ ਹੈ—ਇਹ ਮੇਰੀ ਪੱਕੀ ਸੋਚ ਹੈ।
ਮਹਦਾਦਿ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਨ ਕਿਂਚਿਤ੍ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਮੇ। ਬ੍ਰਹ੍ਮੈਵ ਕੇਵਲਂ ਸਰ੍ਵਂ ਕਥਂ ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮਸ੍ਥਿਤਿਃ
ਮਹੱਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ; ਸਿਰਫ਼ ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ—ਫਿਰ ਜਾਤ ਜਾਂ ਆਸ਼ਰਮ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਜਾਨਾਮਿ ਸਰ੍ਵਥਾ ਸਰ੍ਵਮਹਮੇਕੋ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮ੍। ਨਿਰਾਲਮ੍ਬਮਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਚ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਵ੍ਯੋਮਾਦਿਪਞ੍ਚਕਮ੍
ਮੈਂ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਹੀ ਸਾਰਾ ਹਾਂ, ਲਗਾਤਾਰ। ਮੈਂ ਬਿਨਾ ਆਸਰੇ, ਨਾ ਖ਼ਾਲੀ, ਤੇ ਫਿਰ ਵੀ ਅਕਾਸ਼ ਆਦਿ ਪੰਜ ਖ਼ਾਲੀ ਰੂਪ ਹਾਂ।
ਨ षਣ੍ਢੋ ਨ ਪੁਮਾਨ੍ਨ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਨ ਬੋਧੋ ਨੈਵ ਕਲ੍ਪਨਾ। ਸਾਨਨ੍ਦੋ ਵਾ ਨਿਰਾਨਨ੍ਦਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਨ੍ਯਸੇ ਕਥਮ੍
ਮੈਂ ਨਾ ਨਪੁੰਸਕ, ਨਾ ਮਰਦ, ਨਾ ਔਰਤ ਹਾਂ; ਨਾ ਗਿਆਨ, ਨਾ ਕਲਪਨਾ। ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਤੂੰ ਸੁਖੀ ਜਾਂ ਸੁਖ-ਰਹਿਤ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝ ਸਕਦਾ ਹੈਂ?
षਡਙ੍ਗਯੋਗਾਨ੍ਨ ਤੁ ਨੈਵ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਮਨੋਵਿਨਾਸ਼ਾਨ੍ਨ ਤੁ ਨੈਵ ਸ਼ੁਦ੍ਧਮ੍। ਗੁਰੂਪਦੇਸ਼ਾਨ੍ਨ ਤੁ ਨੈਵ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਸ੍ਵਯਂ ਚ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਬੁਦ੍ਧਮ੍
ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਯੋਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਮਨ ਦੇ ਨਾਸ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਨਹੀਂ—ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਤੱਤ ਨੂੰ ਆਪ ਹੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਹਿ ਪਞ੍ਚਾਤ੍ਮਕੋ ਦੇਹੋ ਵਿਦੇਹੋ ਵਰ੍ਤਤੇ ਨ ਹਿ। ਆਤ੍ਮੈਵ ਕੇਵਲਂ ਸਰ੍ਵਂ ਤੁਰੀਯਂ ਚ ਤ੍ਰਯਂ ਕਥਮ੍
ਸਰੀਰ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਬਿਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੈ; ਆਤਮਾ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ—ਚੌਥੀ ਅਵਸਥਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਤਿੰਨ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਨ ਬਦ੍ਧੋ ਨੈਵ ਮੁਕ੍ਤੋऽਹਂ ਨ ਚਾਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪृਥਕ੍। ਨ ਕਰ੍ਤਾ ਨ ਚ ਭੋਕ੍ਤਾਹਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਯਵ੍ਯਾਪਕਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਮੈਂ ਨਾ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਨਾ ਮੁਕਤ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਨਾ ਕਰਤਾ, ਨਾ ਭੋਗਤਾ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਵਿਅਪਕ ਜਾਂ ਵਿਅਪਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਾਂ।