ਇੱਕ ਵਾਰ, ਆਵਧੂਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਦੀ ਗਹਿਰੀ ਸੱਚਾਈ ਦਾ ਉਘਾੜਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: “ਮੈਂ ਨਾ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹਾਂ, ਨਾ ਪਾਪ ਨਾਲ; ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਬੰਧਨ ਹੈ, ਨਾ ਮੁਕਤੀ। ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਜਾਂ ਅਜੁੜੇ ਹੋਏ ਦੀ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਪਰਛਾਂ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦੀ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ—ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਕਦੇ ਵੀ, ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਨਾ ਨੀਵਾਂ; ਨਾ ਕੋਈ ਮਧਯਮ ਅਵਸਥਾ ਹੈ, ਨਾ ਮਿੱਤਰ, ਨਾ ਵੈਰੀ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਲਾਭ ਜਾਂ ਹਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਮੈਂ ਨਾ ਉਪਾਸਕ ਹਾਂ, ਨਾ ਉਪਾਸਨਾ ਯੋਗ; ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਸਿਖਲਾਈ ਹੈ, ਨਾ ਕੋਈ ਕਰਮ। ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਸਵਰੂਪ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਇੱਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਨਾ ਵਿਆਪਿਤ; ਨਾ ਕੋਈ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਨਾ ਆਸਰਾ-ਰਹਿਤ। ਖਾਲੀਪਨ ਜਾਂ ਅਖਾਲੀਪਨ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਕੋਈ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਾ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ; ਨਾ ਕੋਈ ਕਾਰਣ ਹੈ, ਨਾ ਪ੍ਰਭਾਵ। ਸੋਚਣ ਯੋਗ ਜਾਂ ਅਸੋਚਣਯੋਗ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਇੱਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਵੰਡਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਾ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ; ਨਾ ਕੋਈ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਾ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ। ਆਉਣ ਜਾਂ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਪਿਆਰੇ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਸਰੀਰ ਹੈ, ਨਾ ਸਰੀਰ-ਰਹਿਤ; ਨਾ ਮੈਨੂੰ ਬੁੱਧੀ, ਮਨ ਜਾਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਹਨ। ਰਾਗ ਜਾਂ ਵੈਰਾਗ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਇੱਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਵਿਲੱਖਣ ਰੂਪ ਹੈ, ਨਾ ਲੁਕਿਆ ਰੂਪ। ਏਕਤਾ ਜਾਂ ਵੰਡ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਮਿੱਤਰ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਮੈਂ ਨਾ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਨਾ ਅਜਿੱਤਿਆ; ਕਦੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਨਿਯਮ ਜਾਂ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਜਿੱਤ ਜਾਂ ਹਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਮਿੱਤਰ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਮੈਂ ਕਦੇ ਰੂਪਵਾਨ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਰੂਪ-ਰਹਿਤ; ਨਾ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ, ਨਾ ਅੰਤ, ਨਾ ਮੱਧ ਹੈ। ਤਾਕਤ ਜਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਮਿੱਤਰ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਾਂ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ। ਕੁਝ ਮਰਨ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਅਮਰ, ਵਿਸ਼ ਜਾਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ, ਪਿਆਰੇ, ਕਦੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ; ਸ਼ੁੱਧ ਜਾਂ ਅਸ਼ੁੱਧ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਸੁਪਨਾ, ਨਾ ਜਾਗਣਾ; ਨਾ ਕੋਈ ਯੋਗ ਅਸਨ, ਨਾ ਰਾਤ, ਨਾ ਦਿਨ। ਚੌਥੀ ਜਾਂ ਨਾ-ਚੌਥੀ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਮੈਨੂੰ ਚੇਤਨਾ ਸਮਝੋ, ਹਰੇਕ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਭ੍ਰਮ ਜਾਂ ਅਭ੍ਰਮ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਛੋਹ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ। ਸਾਂਝੀ ਪੂਜਾ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਮੈਨੂੰ ਚੇਤਨਾ ਸਮਝੋ, ਹਰੇਕ ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਹੋਈ, ਹਰੇਕ ਨਿਸ਼ਾਨ ਅਤੇ ਭੇਦ ਤੋਂ ਮੁਕਤ। ਮਿਲਾਪ ਜਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਮੈਂ ਨਾ ਮੂਰਖ ਹਾਂ, ਨਾ ਵਿਦਵਾਨ; ਚੁੱਪ ਜਾਂ ਅਚੁੱਪ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲਾਗੂ। ਤਰਕ ਜਾਂ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਪਿਤਾ, ਨਾ ਮਾਤਾ, ਨਾ ਪਰਿਵਾਰ, ਨਾ ਜਾਤ; ਨਾ ਜਨਮ, ਨਾ ਮੌਤ। ਲਗਾਵਟ ਜਾਂ ਮੋਹ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਕਦੇ ਡੁੱਬਿਆ, ਨਾ ਸਦਾ ਉਭਰਿਆ; ਚਮਕ ਜਾਂ ਅਚਮਕ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲਾਗੂ। ਸਾਂਝੀ ਪੂਜਾ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਮੈਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਜਾਣੋ—ਅਡੋਲ, ਨਿਰੰਤਰ, ਨਿਸ਼ਚਿਤ, ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ; ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਵਿਦਵਾਨ ਸਾਰੇ ਧਿਆਨ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਕਰਮ—ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮੰਦੇ—ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਵਿਛੋੜੇ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਿਆਰੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਰ ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਉਹ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ—ਸੱਚਮੁੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ, ਉੱਥੇ ਹੀ; ਸਮਤਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਧਿਆਨ ਦੁਆਰਾ ਪਵਿੱਤਰ, ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਆਵਧੂਤ ਸੱਚ ਬੋਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੌਥਾ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਓਮ। ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉੱਚ-ਨੀਚ ਦੀ ਖੋਜ ਨਹੀਂ; ਅਵਿਨਾਸੀ ਅੱਖਰ ਦੀ ਉਚਾਰਣ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਜਦ ਸਾਰਾ ਖੇਡ-ਅਖੇਡ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕਾ? ‘ਤੱਤ ਤਵਮ ਅਸੀ’ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸਿੱਖਿਆ ਦੁਆਰਾ, ਸੱਚਾਈ ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਗਈ: ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਹੋ, ਸਾਰੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ; ਫਿਰ, ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਉਪਰ, ਹੇਠਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ; ਅੰਦਰ, ਬਾਹਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ; ਜੇ ਤੂੰ ਹਰੇਕ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੈਂ, ਫਿਰ, ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਕਲਪਿਤ ਧਾਰਨਾ ਦੀ ਕੋਈ ਖੋਜ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਕਾਰਣ-ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਖੋਜ; ਜਦ ਤੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਜੋੜ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ, ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ? ਜਾਨ-ਅਜਾਨ ਦੀ ਸਮਾਧੀ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਥਾਂ-ਅਥਾਂ ਦੀ, ਨਾ ਸਮੇਂ-ਅਸਮੇਂ ਦੀ; ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਕੁੰਡੀ-ਅਕਾਸ਼ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਕੁੰਡੀ; ਨਾ embodied soul, ਨਾ soul; ਨਾ ਕਾਰਣ-ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਵੰਡ; ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਇੱਥੇ, ਮੁਕਤੀ ਸਦਾ-ਹਮेशा ਹੈ, ਛੋਟੇ-ਵੱਡੇ ਦੇ ਭੇਦ ਤੋਂ ਮੁਕਤ; ਨਾ ਚੱਕਰ-ਅੰਗੁਲ ਦੀ ਵੰਡ; ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਇੱਥੇ, ਨਾ ਖਾਲੀਪਨ, ਨਾ ਅਖਾਲੀਪਨ; ਨਾ ਸ਼ੁੱਧਤਾ, ਨਾ ਅਸ਼ੁੱਧਤਾ; ਨਾ ਸਭ, ਨਾ ਨਾ-ਸਭ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਭੇਦ ਜਾਂ ਅਭੇਦ ਦੀ ਕੋਈ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ; ਅੰਦਰ-ਬਾਹਰ ਦੇ ਜੋੜ ਦੀ ਕੋਈ ਖੋਜ ਨਹੀਂ। ਵੈਰੀ-ਮਿੱਤਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਸਭ ਬਰਾਬਰ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਇੱਥੇ, ਨਾ ਚੇਲਾ-ਗੁਰੂ ਦਾ ਸਾਰ; ਨਾ ਚਲਣ-ਅਚਲਣ ਦਾ ਭੇਦ; ਇੱਥੇ, ਮੁਕਤੀ ਹਰ ਥਾਂ, ਨਿਰੰਤਰ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਸੱਚਮੁੱਚ, ਨਾ ਰੂਪ, ਨਾ ਅਰੂਪ; ਨਾ ਭੇਦ, ਨਾ ਅਭੇਦ; ਨਾ ਉਤਪੱਤੀ, ਨਾ ਲੀਨਤਾ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਧਰਮ-ਅਧਰਮ ਦਾ ਕੋਈ ਬੰਧਨ ਨਹੀਂ; ਜੀਵ-ਮਰਣ ਵਾਲੇ ਕਰਮ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ? ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ, ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ, ਸਭ ਬਰਾਬਰ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਇੱਥੇ, ਨਾ ਅਵਸਥਾ, ਨਾ ਅਵਸਥਾ-ਰਹਿਤ; ਨਾ ਇੱਛਾ, ਨਾ ਅਇੱਛਾ; ਇੱਥੇ, ਚੇਤਨਾ ਤੇ ਅੰਧਕਾਰ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹਨ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਇੱਥੇ, ਸਾਰ ਹੀ ਨਿਰੰਤਰ ਸਾਰ ਹੈ; ਨਾ ਜੋੜ-ਰਹਿਤ, ਨਾ ਵਿਛੋੜ-ਰਹਿਤ। ਜੇ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਹਰੇਕ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਸਭ ਬਰਾਬਰ, ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਘਰ-ਰਹਿਤ ਜਾਂ ਝੁੱਗੀ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਸਾਥੀ ਬਰਾਬਰ; ਇੱਥੇ, ਉੱਚਾ ਜੁੜਨ-ਅਜੁੜਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ; ਇੱਥੇ, ਉੱਚਾ ਗਿਆਨ-ਅਜਾਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਇੱਥੇ, ਨਾ ਬਦਲਾਵ, ਨਾ ਅਬਦਲਾਵ—ਜੋ ਅਸਲ ਨਹੀਂ; ਨਾ ਭੇਦ, ਨਾ ਅਭੇਦ—ਜੋ ਅਸਲ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਸੱਚ ਸਿਰਫ ਆਤਮ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਇੱਥੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਸੱਚਮੁੱਚ ਬਰਾਬਰ ਹਨ; ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਨਿਰੰਤਰ ਹਨ; ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਸਿਰਫ ਅਚਲ ਹਨ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਨਾ ਵਿਭੇਕ, ਨਾ ਅਵਿਭੇਕ—ਜੋ ਅਜਾਨਤਾ ਹੈ; ਨਾ ਕਲਪਨਾ, ਨਾ ਅਕਲਪਨਾ—ਜੋ ਅਜਾਨਤਾ ਹੈ। ਜੇ ਸਿਰਫ ਨਿਰੰਤਰ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਨਾ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਅਵਸਥਾ, ਨਾ ਬੰਧਨ ਦੀ, ਨਾ ਪੁੰਨ, ਨਾ ਪਾਪ ਦੀ; ਨਾ ਪੂਰਨਤਾ, ਨਾ ਖਾਲੀਪਨ। ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ? ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਆਵਧੂਤ ਨੇ ਆਪਣੀ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਅਦਵਿੱਤ ਸੱਚਾਈ ਉਘਾੜੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਭੇਦ, ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਤੇ ਬੰਧਨ-ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਘੜੀ-ਘੜੀ ਖੋਜ ਮਿਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਤਮਾ ਦੀ ਸਮਤਾ ਵਿੱਚ, ਮਨ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋਂਦਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਸਾਰਾ ਕੁਝ, ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ, ਤੇ ਹਰੇਕ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੈਂ?