ଅଵଧୂତଗୀତା

ଓଁ ଇତି ଗଦିତଂ ଗଗନସମଂ ତତ୍ ନ ପରାପରସାରଵିଚାର ଇତି। ଅଵିଲାସଵିଲାସନିରାକରଣଂ କଥମକ୍ଷରବିନ୍ଦୁସମୁଚ୍ଚରଣମ୍

ଓଁ। ଏହିପରି ଆକାଶ ସମ ଉଚ୍ଚାରଣ ହେଲା, ଏହା କୌଣସି ଉଚ୍ଚ-ନିମ୍ନ ବିଚାର ନୁହେଁ; ସମସ୍ତ ଖେଳ ଓ ଅଖେଳ ଅପସାରିତ, ଅକ୍ଷର ବିନ୍ଦୁର ଉଚ୍ଚାରଣ କିପରି ସମ୍ଭବ?

ଇତି ତତ୍ତ୍ଵମସିପ୍ରଭୃତିଶ୍ରୁତିଭିଃ ପ୍ରତିପାଦିତମାତ୍ମନି ତତ୍ତ୍ଵମସି। ତ୍ଵମୁପାଧିଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

‘ତୁମେ ସେ’ ଏହିପରି ଶ୍ରୁତି ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମାରେ ସତ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲା; ତୁମେ ସମସ୍ତ ଉପାଧିରୁ ମୁକ୍ତ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ; ମନ, ତୁମେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ହେବା ସତ୍ୱେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ?

ଅଧଊର୍ଧ୍ଵଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵସମଂ ବହିରନ୍ତରଵର୍ଜିତସର୍ଵସମମ୍। ଯଦି ଚୈକଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଉପର-ତଳ ଅଭାବରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ; ଭିତର-ବାହାର ଅଭାବରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ; ଯଦି ତୁମେ ଏକତ୍ୱରୁ ମୁକ୍ତ ଓ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ, ମନ, କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ?

ନ ହି କଲ୍ପିତକଲ୍ପଵିଚାର ଇତି ନ ହି କାରଣକାର୍ଯଵିଚାର ଇତି। ପଦସନ୍ଧିଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

କୌଣସି କଳ୍ପନା ଉପରେ ବିଚାର ନାହିଁ, କାରଣ-ଫଳ ଉପରେ ବିଚାର ନାହିଁ; ଶବ୍ଦର ଯୋଗ ଅଭାବରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ, ମନ, କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ?

ନ ହି ବୋଧଵିବୋଧସମାଧିରିତି ନ ହି ଦେଶଵିଦେଶସମାଧିରିତି। ନ ହି କାଲଵିକାଲସମାଧିରିତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଜ୍ଞାନ କିମ୍ବା ଅଜ୍ଞାନର ସମାଧି ନାହିଁ, ଦେଶ କିମ୍ବା ଅଦେଶର ସମାଧି ନାହିଁ; କାଳ କିମ୍ବା ଅକାଳର ସମାଧି ନାହିଁ; ମନ, ତୁମେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ହେବା ସତ୍ୱେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ?

ନ ହି କୁମ୍ଭନଭୋ ନ ହି କୁମ୍ଭ ଇତି ନ ହି ଜୀଵଵପୁର୍ନ ହି ଜୀଵ ଇତି। ନ ହି କାରଣକାର୍ଯଵିଭାଗ ଇତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଘଡ଼ିର ଆକାଶ ନାହିଁ, ଘଡ଼ି ମଧ୍ୟ ନାହିଁ; ଦେହୀ ନାହିଁ, ଜୀବ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ; କାରଣ ଓ କାର୍ଯ୍ୟର ଭେଦ ନାହିଁ; ମନ, ତୁମେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ହେବା ସତ୍ୱେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ?

ଇହ ସର୍ଵନିରନ୍ତରମୋକ୍ଷପଦଂ ଲଘୁଦୀର୍ଘଵିଚାରଵିହୀନ ଇତି। ନ ହି ଵର୍ତୁଲକୋଣଵିଭାଗ ଇତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ସମୟରେ ମୁକ୍ତିର ପଦ ଅବିରତ ଅଛି, ଛୋଟ-ବଡ଼ ବିଚାର ନାହିଁ; ବୃତ୍ତ କିମ୍ବା କୋଣର ଭେଦ ନାହିଁ; ମନ, ତୁମେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ହେବା ସତ୍ୱେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ?

ଇହ ଶୂନ୍ଯଵିଶୂନ୍ଯଵିହୀନ ଇତି ଇହ ଶୁଦ୍ଧଵିଶୁଦ୍ଧଵିହୀନ ଇତି। ଇହ ସର୍ଵଵିସର୍ଵଵିହୀନ ଇତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ଶୂନ୍ୟ କିମ୍ବା ଅଶୂନ୍ୟ କିଛି ନାହିଁ; ଏଠାରେ ପବିତ୍ର କିମ୍ବା ଅପବିତ୍ର କିଛି ନାହିଁ; ଏଠାରେ ସବୁ କିମ୍ବା କିଛି ନୁହେଁ ଏମିତି କିଛି ନାହିଁ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ତୁମେ ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ନ ହି ଭିନ୍ନଵିଭିନ୍ନଵିଚାର ଇତି ବହିରନ୍ତରସନ୍ଧିଵିଚାର ଇତି। ଅରିମିତ୍ରଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ଭିନ୍ନ କିମ୍ବା ଅଭିନ୍ନ ବିଚାର କିଛି ନାହିଁ; ଭିତର ବା ବାହାର ସଂଯୋଗ ବିଷୟରେ କୌଣସି ଚିନ୍ତା ନାହିଁ। ଶତ୍ରୁ ବା ବନ୍ଧୁ କିଛି ନାହିଁ, ସବୁଠି ସମତା ଅଛି। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ନ ହି ଶିଷ୍ଯଵିଶିଷ୍ଯସ୍ଵରୂପୈତି ନ ଚରାଚରଭେଦଵିଚାର ଇତି। ଇହ ସର୍ଵନିରନ୍ତରମୋକ୍ଷପଦଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ଶିଷ୍ୟ ବା ଗୁରୁର ସ୍ୱରୂପ କିଛି ନାହିଁ; ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ବିଭେଦ ଉପରେ କୌଣସି ଚିନ୍ତା ନାହିଁ। ଏଠାରେ ସବୁଠି ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ମୁକ୍ତି ଅଛି। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ନନୁ ରୂପଵିରୂପଵିହୀନ ଇତି ନନୁ ଭିନ୍ନଵିଭିନ୍ନଵିହୀନ ଇତି। ନନୁ ସର୍ଗଵିସର୍ଗଵିହୀନ ଇତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ରୂପ ବା ଅରୂପ କିଛି ନାହିଁ; ଭିନ୍ନତା ବା ଅଭିନ୍ନତା କିଛି ନାହିଁ; ସୃଷ୍ଟି ବା ବିନାଶ କିଛି ନାହିଁ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ନ ଗୁଣାଗୁଣପାଶନିବନ୍ଧ ଇତି ମୃତଜୀଵନକର୍ମ କରୋମି କଥମ୍। ଇତି ଶୁଦ୍ଧନିରଞ୍ଜନସର୍ଵସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ଗୁଣ ବା ଦୋଷର ବନ୍ଧନ କିଛି ନାହିଁ; ମୁଁ କିପରି ମୃତ ବା ଜୀବନ୍ତ ମାନଙ୍କ କାମ କରିପାରିବି? ଏହିପରି ଶୁଦ୍ଧ, ନିର୍ମଳ ଓ ସମତା ଥିବାବେଳେ, ମନ, କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଇହ ଭାଵଵିଭାଵଵିହୀନ ଇତି ଇହ କାମଵିକାମଵିହୀନ ଇତି। ଇହ ବୋଧତମଂ ଖଲୁ ମୋକ୍ଷସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ଅବସ୍ଥା ବା ଅନବସ୍ଥା କିଛି ନାହିଁ; ଆଶା ବା ନିରାଶା କିଛି ନାହିଁ; ଏଠାରେ ଜ୍ଞାନ ଓ ଅଜ୍ଞାନ ମୁକ୍ତି ସମାନ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଇହ ତତ୍ତ୍ଵନିରନ୍ତରତତ୍ତ୍ଵମିତି ନ ହି ସନ୍ଧିଵିସନ୍ଧିଵିହୀନ ଇତି। ଯଦି ସର୍ଵଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ତତ୍ତ୍ୱ ସବୁଠି ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଅଛି; ସଂଯୋଗ ବା ବିଯୋଗର ଅଭାବ ନାହିଁ। ଯଦି ସବୁଠି ସମତା ଓ ସବୁଠୁ ମୁକ୍ତି ଅଛି, ମନ, କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଅନିକେତକୁଟୀ ପରିଵାରସମଂ ଇହସଙ୍ଗଵିସଙ୍ଗଵିହୀନପରମ୍। ଇହ ବୋଧଵିବୋଧଵିହୀନପରଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଘର ନାହିଁ କିମ୍ବା ଛୋଟ ଘର ରହିଲେ ମଧ୍ୟ, ସମସ୍ତ ସଙ୍ଗୀ ସମାନ। ଏଠାରେ ଉଚ୍ଚତମ ଅଟୁଟ ଓ ଅସଙ୍ଗ; ଏଠାରେ ଉଚ୍ଚତମ ଜ୍ଞାନ ଓ ଅଜ୍ଞାନରୁ ମୁକ୍ତ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଅଵିକାରଵିକାରମସତ୍ଯମିତି ଅଵିଲକ୍ଷଵିଲକ୍ଷମସତ୍ଯମିତି। ଯଦି କେଵଲମାତ୍ମନି ସତ୍ଯମିତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବା ଅପରିବର୍ତ୍ତନ, ଏହା ସତ୍ୟ ନୁହେଁ; ଭିନ୍ନତା ବା ଅଭିନ୍ନତା, ଏହା ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟ ନୁହେଁ। ଯଦି ସତ୍ୟ କେବଳ ଆତ୍ମାରେ ଅଛି, ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଇହ ସର୍ଵସମଂ ଖଲୁ ଜୀଵ ଇତି ଇହ ସର୍ଵନିରନ୍ତରଜୀଵ ଇତି। ଇହ କେଵଲନିଶ୍ଚଲଜୀଵ ଇତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ସମାନ; ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ; ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ କେବଳ ଅଚଳ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଅଵିଵେକଵିଵେକମବୋଧ ଇତି ଅଵିକଲ୍ପଵିକଲ୍ପମବୋଧ ଇତି। ଯଦି ଚୈକନିରନ୍ତରବୋଧ ଇତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ବିବେକ ବା ଅବିବେକ, ଏହା ଅଜ୍ଞାନ; ଏଠାରେ କଳ୍ପନା ବା ଅକଳ୍ପନା, ଏହା ମଧ୍ୟ ଅଜ୍ଞାନ। ଯଦି କେବଳ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଜ୍ଞାନ ଅଛି, ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ନ ହି ମୋକ୍ଷପଦଂ ନ ହି ବନ୍ଧପଦଂ ନ ହି ପୁଣ୍ଯପଦଂ ନ ହି ପାପପଦମ୍। ନ ହି ପୂର୍ଣପଦଂ ନ ହି ରିକ୍ତପଦଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ମୁକ୍ତିର ଅବସ୍ଥା ନାହିଁ, ବନ୍ଧନର ଅବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ, ପୁଣ୍ୟ ବା ପାପର ଅବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ; ପୂର୍ଣ୍ଣତା ବା ଶୂନ୍ୟତାର ଅବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଯଦି ଵର୍ଣଵିଵର୍ଣଵିହୀନସମଂ ଯଦି କାରଣକାର୍ଯଵିହୀନସମମ୍। ଯଦିଭେଦଵିଭେଦଵିହୀନସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଯଦି ରଙ୍ଗ ବା ଅରଙ୍ଗ ରହିତ ସମତା ଅଛି, ଯଦି କାରଣ ଓ ଫଳ ରହିତ ସମତା ଅଛି, ଯଦି ଭିନ୍ନତା ଓ ଅଭିନ୍ନତା ରହିତ ସମତା ଅଛି, ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଇହ ସର୍ଵନିରନ୍ତରସର୍ଵଚିତେ ଇହ କେଵଲନିଶ୍ଚଲସର୍ଵଚିତେ। ଦ୍ଵିପଦାଦିଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵଚିତେ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ଚେତନା ସବୁଠି ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ; ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ଚେତନା କେବଳ ଅଚଳ; ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଓ ତାହା ସଦୃଶ ଥିବା ଅଭାବରେ ସମସ୍ତ ଚେତନା ଅଛି। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଅତିସର୍ଵନିରନ୍ତରସର୍ଵଗତଂ ଅତିନିର୍ମଲନିଶ୍ଚଲସର୍ଵଗତମ୍। ଦିନରାତ୍ରିଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵଗତଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏହା ସମସ୍ତଠି ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଓ ବ୍ୟାପ୍ତ; ଏହା ସମସ୍ତଠି ଅତି ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଅଚଳ; ଦିନ ଓ ରାତି ରହିତ ଭାବେ ସମସ୍ତଠି ବ୍ୟାପ୍ତ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ନ ହି ବନ୍ଧଵିବନ୍ଧସମାଗମନଂ ନ ହି ଯୋଗଵିଯୋଗସମାଗମନମ୍। ନ ହି ତର୍କଵିତର୍କସମାଗମନଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ବନ୍ଧନ ଓ ମୁକ୍ତିର ମିଳନ ନାହିଁ; ଏଠାରେ ଯୋଗ ଓ ବିଯୋଗର ମିଳନ ନାହିଁ; ଏଠାରେ ତର୍କ ଓ ଅତର୍କର ମିଳନ ନାହିଁ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଇହ କାଲଵିକାଲନିରାକରଣଂ ଅଣୁମାତ୍ରକୃଶାନୁନିରାକରଣମ୍। ନ ହି କେଵଲସତ୍ଯନିରାକରଣଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ କାଳ ବା ଅକାଳ ନାଷ୍ଟ; ସବୁଠୁ ଛୋଟ ବା ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅଂଶ ମଧ୍ୟ ନାଷ୍ଟ; କେବଳ ଶୁଦ୍ଧ ସତ୍ୟର କୌଣସି ନାଷ୍ଟ ନାହିଁ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଇହ ଦେହଵିଦେହଵିହୀନ ଇତି ନନୁ ସ୍ଵପ୍ନସୁଷୁପ୍ତିଵିହୀନପରମ୍। ଅଭିଧାନଵିଧାନଵିହୀନପରଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠାରେ ଦେହ ବା ଦେହ ନଥିବା ଅବସ୍ଥା ନାହିଁ; ନିଶ୍ଚୟ ଉଚ୍ଚତମ ଦ୍ରଷ୍ଟିରେ ସ୍ୱପ୍ନ ବା ଗଭୀର ନିଦ୍ରା ନାହିଁ; ଉଚ୍ଚତମ ଅବସ୍ଥାରେ କଥା ବା ଅକଥା ରହିତ। ମନ, ସବୁଠି ସମତା ଥିବାବେଳେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ।

ଗଗନୋପମଶୁଦ୍ଧଵିଶାଲସମଂ ଅତିସର୍ଵଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵସମମ୍। ଗତସାରଵିସାରଵିକାରସମଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଆକାଶ ପରି ପବିତ୍ର, ବିସ୍ତୃତ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ, ସମସ୍ତ ପ୍ରଭେଦରୁ ମୁକ୍ତ ଏବଂ ସମସ୍ତ ସହିତ ଏକ, ଯେଉଁଠି କୌଣସି ସାର, ବିସ୍ତାର କିମ୍ବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ନାହିଁ, ଏପରି ସମତା ଥିବାବେଳେ, ହେ ମନ, କାହିଁକି ତୁମେ ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ? ସମସ୍ତ କିଛି ଏଠି ସମାନ।

ଇହ ଧର୍ମଵିଧର୍ମଵିରାଗତର- ମିହ ଵସ୍ତୁଵିଵସ୍ତୁଵିରାଗତରମ୍। ଇହ କାମଵିକାମଵିରାଗତରଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠି ଧର୍ମ ଓ ଅଧର୍ମ ଉଭୟକୁ ଛାଡ଼ାଯାଇଛି; ଏଠି ପଦାର୍ଥ ଓ ଅପଦାର୍ଥ ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରାଯାଇଛି; ଏଠି ଇଚ୍ଛା ଓ ଅନିଚ୍ଛା ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ାଯାଇଛି। ଏପରି ସମତା ଥିଲେ, ହେ ମନ, କାହିଁକି ଦୁଃଖ କରୁଛ?

ସୁଖଦୁଃଖଵିଵର୍ଜିତସର୍ଵସମ- ମିହ ଶୋକଵିଶୋକଵିହୀନପରମ୍। ଗୁରୁଶିଷ୍ଯଵିଵର୍ଜିତତତ୍ତ୍ଵପରଂ କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠି ସୁଖ ଓ ଦୁଃଖ ନାହିଁ, ସମସ୍ତ କିଛି ସମାନ; ଏଠି ଶୋକ ଓ ନିର୍ବିଶୋକତା ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରାଯାଇଛି; ଏଠି ଗୁରୁ ଓ ଶିଷ୍ୟ ଭେଦ ନାହିଁ, ସତ୍ୟ ଏଠି ସର୍ବୋଚ୍ଚ। ଏପରି ସମତା ଥିଲେ, ହେ ମନ, କାହିଁକି ଦୁଃଖ କରୁଛ?

ନ କିଲାଙ୍କୁରସାରଵିସାର ଇତି ନ ଚଲାଚଲସାମ୍ଯଵିସାମ୍ଯମିତି। ଅଵିଚାରଵିଚାରଵିହୀନମିତି କିମୁ ରୋଦିଷି ମାନସି ସର୍ଵସମମ୍

ଏଠି ଅଙ୍କୁର, ସାର କିମ୍ବା ବିସ୍ତାର କିଛି ନାହିଁ; ଏଠି ଚଳନ କିମ୍ବା ଅଚଳତା, ସମତା କିମ୍ବା ଭିନ୍ନତା କିଛି ନାହିଁ; ଏଠି ବିଚାର କିମ୍ବା ଅବିଚାର କିଛି ନାହିଁ। ଏପରି ସମତା ଥିଲେ, ହେ ମନ, କାହିଁକି ଦୁଃଖ କରୁଛ?