एकदा, आत्म्याच्या स्वरूपाचा गूढ आणि शांत अनुभव सांगताना, परम अवधूत म्हणतो: “माझा धर्म किंवा अधर्माशी काही संबंध नाही; मला बंधन किंवा मुक्ती याचा अनुभव नाही; जे काही जोडले किंवा विभक्त आहे, ते माझ्यासमोर प्रकट होत नाही. मी माझ्या स्वतःच्या स्वरूपात विलीन झालो आहे, आणि सर्व दुःखातून मुक्त आहे. माझ्यासाठी कधीच श्रेष्ठ किंवा कनिष्ठ असे काही नाही; तटस्थता, मित्र किंवा शत्रू असण्याचा प्रश्नच येत नाही. लाभ किंवा हानी याबद्दल मी कसा बोलू? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. मी भक्त नाही, ना मी पूजा योग्य आहे; माझ्यासाठी शिकवण किंवा कृती नाही. मी चेतनेच्या स्वरूपाबद्दल कसा बोलू? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. इथे व्यापणारा किंवा व्यापला गेलेला, वास किंवा वास नसणे काहीच नाही. रिक्तता किंवा अरिक्तता याबद्दल मी कसा बोलू? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. माझ्यासाठी बघणारा किंवा बघण्याजोगे काही नाही; कारण किंवा परिणाम नाही. विचार करण्याजोगे किंवा विचारात नसणारे याबद्दल मी कसा बोलू? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. माझ्यासाठी विभाजक किंवा विभाजित काही नाही; जाणणारा किंवा ज्ञेय काही नाही. येणे किंवा जाणे याबद्दल मी कसा बोलू, प्रिय? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. माझ्यासाठी शरीर नाही, शरीरहीनपणाही नाही; बुद्धी, मन, इंद्रिये नाहीत. आसक्ती किंवा वैराग्य याबद्दल मी कसा बोलू? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. इथे स्पष्टपणे वेगळे किंवा लपलेले स्वरूप नाही. एकता किंवा विभाग याबद्दल मी कसा बोलू, मित्रा? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. मी इंद्रियांचे संयम केलेला नाही, ना संयम न केलेला; माझ्यासाठी कधीच संयम किंवा शिस्त उत्पन्न झाली नाही. विजय किंवा पराभव याबद्दल मी कसा बोलू, मित्रा? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. मी कधीच स्वरूप किंवा निराकार नाही; माझ्यासाठी आरंभ, अंत किंवा मध्य नाही. सामर्थ्य किंवा दुर्बलता याबद्दल मी कसा बोलू, मित्रा? मी माझ्या स्वरूपात विलीन, दुःखरहित आहे. मृत्युमय किंवा अमृतमय, विष किंवा अमृत, हे कधीच माझ्यासाठी उत्पन्न होत नाही, प्रिय. शुद्ध किंवा अशुद्ध याबद्दल मी कसा बोलू? मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. माझ्यासाठी स्वप्न किंवा जागरण नाही, योगासन नाही, कधीच रात्र किंवा दिवस नाही. चौथ्या अवस्थेची किंवा न-चौथ्या अवस्थेची चर्चा मी कशी करू? मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. माझ्या स्वरूपाला तू जाण, सर्वापासून मुक्त, मोह किंवा अमोहाने स्पर्श न झालेला; संध्यापूजेसारख्या विधींबद्दल मी कसा बोलू? मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. माझ्या स्वरूपाला जाण, सर्व समाधींसोबत एकरूप, सर्व चिन्हे आणि भेदांपासून मुक्त; एकता किंवा वेगळेपणाबद्दल मी कसा बोलू? मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. मी ना मूर्ख, ना पंडित; मौन किंवा अमौन माझ्यासाठी नाही; तर्क किंवा वादाबद्दल मी कसा बोलू? मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. माझ्यासाठी पिता, माता, कुटुंब किंवा जात नाही; जन्म किंवा मृत्यू कधीच नाही. आसक्ती किंवा भ्रमाबद्दल मी कसा बोलू? मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. माझ्यासाठी उदय किंवा सदासुदय नाही; तेज किंवा अतेज नाही; संध्यापूजेसारख्या विधींबद्दल मी कसा बोलू? मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. तू मला शंका न करता जाण, विचलित न होणारा, अखंड, कलंकहीन; मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. ज्ञानी सर्व ध्यान, सर्व कृती - चांगली किंवा वाईट - सोडून देतात; ते त्यागाचा अमृतपान करतात, प्रिय, कारण मी मुक्तीच्या सारात, सर्व रोगांपासून मुक्त आहे. तो प्राप्त करतो, तो प्राप्त करतो - जिथे इच्छेचा कुठलाही चिन्ह नाही; पूर्ण समत्वात मग्न, चिंतनाने शुद्ध, परम अवधूत सत्य बोलतो. अशा प्रकारे चौथा अध्याय संपतो. ॐ. आकाशासारखे हे सांगितले गेले, जिथे श्रेष्ठ- कनिष्ठ विचार नाही; अक्षराचा उच्चार कसा होईल, जेव्हा सर्व खेळ आणि अ-खेळ नाकारले आहेत? ‘तत्त्वमसि’ या उपदेशाने आत्म्यात सत्य स्थापन झाले: तूच ते आहेस, सर्व बंधनांपासून मुक्त, सर्वासारखा; मग, हे मन, तू सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? वरखालीपासून मुक्त, सर्वासारखा; आतबाहेरपासून मुक्त, सर्वासारखा; एकत्वातून मुक्त, सर्वासारखा; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? कल्पित संकल्पांची किंवा कारण-परिणामाची चौकशी नाही; शब्दांच्या संगमातून मुक्त, सर्वासारखा; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? ज्ञान- अज्ञानाची, स्थान- न-स्थानाची, काल- न-कालाची समाधी नाही; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? घड्याळातील जागा नाही, घड्याळ नाही; देहधारी जीव नाही, जीव नाही; कारण-परिणामाचा विभाग नाही; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? मुक्तीची अवस्था येथे सदैव आहे, लांब-छोट्या भेदांपासून मुक्त; वर्तुळ किंवा कोनाचा विभाग नाही; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? इथे रिक्तता किंवा अरिक्तता नाही; शुद्धता किंवा अशुद्धता नाही; सर्व किंवा अ-सर्व नाही; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? भेद किंवा अभेदाचा विचार नाही; आत-बाहेरच्या संबंधांची चौकशी नाही; शत्रू-मित्रापासून मुक्त, सर्वासारखा; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? शिष्य किंवा गुरुचा सार नाही; स्थिर-चंचलाचा भेद नाही; मुक्ती सर्वत्र अखंड आहे; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? इथे स्वरूप किंवा निराकार नाही; भेद किंवा अभेद नाही; उत्पत्ती किंवा विलय नाही; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? सद्गुण किंवा दुष्कृत्यामुळे बंधन नाही; जिवंत किंवा मृताचे कर्म कसे करु? शुद्ध, कलंकहीन, सर्वासारखा; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? इथे अवस्था किंवा अनवस्था नाही; इच्छा किंवा अनिच्छा नाही; चेतना आणि अंधकार हे मुक्तीला सम आहेत; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? इथे सार अखंड आहे; संबंध किंवा असंबंध नाही; सर्व काही मुक्त आणि सर्वासारखा आहे; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? गृहहीन किंवा झोपडीत, सर्व सहचर समान आहेत; इथे उच्चतम आसक्ती- अनासक्तीपासून मुक्त आहे; ज्ञान- अज्ञानापासूनही मुक्त आहे; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? बदल किंवा अदलाबदल, जे असत्य आहेत, नाही; भेद किंवा अभेद, जे असत्य आहेत, नाही; सत्य फक्त आत्म्यात आहे; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? इथे सर्व जीव खरेच समान आहेत; अखंड आहेत; सर्व जीव स्थिर आहेत; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? भेदभाव किंवा अभेदभाव, जे अज्ञान आहेत, नाही; कल्पना किंवा अकल्पना, जे अज्ञान आहेत, नाही; अखंड ज्ञान फक्त आहे; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? मुक्तीची अवस्था नाही, बंधनाची नाही, पुण्याची नाही, पापाची नाही; पूर्णत्वाची नाही, रिक्ततेची नाही; हे मन, सर्वासारखा असताना का शोक करतोस? अशा प्रकारे, परम अवधूत आत्म्याच्या अखंड, सम, शुद्ध आणि मुक्त स्वरूपाचा अनुभव सांगतो, जिथे सर्व भेद, कल्पना, बंधन आणि शोक यांचा अंत झालेला आहे.