അവധൂതഗീതാ

നനു ധര്മവിധര്മവിനാശ ഇതി നനു ബന്ധവിബന്ധവിനാശ ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം- മിഹദുഃഖവിദുഃഖമതിശ്ച കഥമ്

ധർമ്മവും അധർമ്മവും നശിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു; ബന്ധവും മോക്ഷവും നശിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, ദുഃഖവും ദുഃഖമില്ലായ്മയും എന്ന ചിന്ത എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ന ഹി യാജ്ഞികയജ്ഞവിഭാഗ ഇതി ന ഹുതാശനവസ്തുവിഭാഗ ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം വദ കര്മഫലാനി ഭവന്തി കഥമ്

യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവനും യജ്ഞവും യഥാർത്ഥത്തിൽ വേറിട്ടതല്ല; അഗ്നിയും ഹോമദ്രവ്യവും വേറിട്ടതല്ല. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, കര്‍മ്മഫലങ്ങള്‍ എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും എന്ന് പറയൂ.

നനു ശോകവിശോകവിമുക്ത ഇതി നനു ദര്പവിദര്പവിമുക്ത ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം നനു രാഗവിരാഗമതിശ്ച കഥമ്

ദുഃഖവും ദുഃഖമില്ലായ്മയും ഇല്ലാതായിരിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു; അഹങ്കാരവും അഹങ്കാരമില്ലായ്മയും ഇല്ലാതായിരിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, ആസക്തിയും അനാസക്തിയും എന്ന ചിന്ത എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ന ഹി മോഹവിമോഹവികാര ഇതി ന ഹി ലോഭവിലോഭവികാര ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം ഹ്യവിവേകവിവേകമതിശ്ച കഥമ്

മോഹവും മോഹമില്ലായ്മയും എന്ന മാറ്റം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല; ലോഭവും ലോഭമില്ലായ്മയും എന്ന മാറ്റവും ഇല്ല. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, വിവേകവും വിവേകമില്ലായ്മയും എന്ന ചിന്ത എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ത്വമഹം ന ഹി ഹന്ത കദാചിദപി കുലജാതിവിചാരമസത്യമിതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

നീയും ഞാനും ഒരിക്കലും കൊല്ലുന്നവരല്ല; കുടുംബവും ജനനവും എന്നുള്ള ചിന്തയൊക്കെ അസത്യമാണ്. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ഗുരുശിഷ്യവിചാരവിശീര്ണ ഇതി ഉപദേശവിചാരവിശീര്ണ ഇതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

ഗുരുവും ശിഷ്യനും എന്ന വ്യത്യാസം ഇല്ലാതായി; ഉപദേശവും അതിന്റെ വ്യത്യാസവും ഇല്ലാതായി. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ന ഹി കല്പിതദേഹവിഭാഗ ഇതി ന ഹി കല്പിതലോകവിഭാഗ ഇതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

ദേഹങ്ങളുടെ ഭേദം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല; ലോകങ്ങളുടെ ഭേദവും യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

സരജോ വിരജോ ന കദാചിദപി നനു നിര്മലനിശ്ചലശുദ്ധ ഇതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

രജസ്സുള്ളതോ രഹിതമായതോ ഒരിക്കലുമില്ല; അതു ശുദ്ധവും അചഞ്ചലവും മിനുക്കുമില്ലാത്തതുമാണ്. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ന ഹി ദേഹവിദേഹവികല്പ ഇതി അനൃതം ചരിതം ന ഹി സത്യമിതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

ദേഹവും ദേഹമില്ലായ്മയും എന്ന വ്യത്യാസം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല; ആചരണം അസത്യമാണ്, യഥാർത്ഥമല്ല. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

വിന്ദതി വിന്ദതി ന ഹി ന ഹി യത്ര ഛന്ദോലക്ഷണം ന ഹി ന ഹി തത്ര। സമരസമഗ്നോ ഭാവിതപൂതഃ പ്രലപതി തത്ത്വം പരമവധൂതഃ

അവൻ നേടുന്നു, നേടുന്നു — എന്നാൽ അവിടെ ചണ്ഡാളന്റെ അടയാളം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല. സമതയിൽ ലയിച്ചും ധ്യാനത്തിലൂടെ ശുദ്ധനായും പരമവധൂതൻ സത്യം സംസാരിക്കുന്നു.

ഇതി ഷഷ്ഠമോഽധ്യായഃ

ഇതോടെ ആറാം അധ്യായം അവസാനിക്കുന്നു.

രഥ്യാകര്പടവിരചിതകന്ഥഃ പുണ്യാപുണ്യവിവര്ജിതപന്ഥഃ। ശൂന്യാഗാരേ തിഷ്ഠതി നഗ്നോ ശുദ്ധനിരഞ്ജനസമരസമഗ്നഃ

തെരുവിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയ പഴയ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ച്, പുണ്യവും പാപവും അതിജീവിച്ച വഴിയിൽ സഞ്ചരിച്ച്, ശൂന്യമായ വീട്ടിൽ നഗ്നനായി വസിച്ച്, നിർമലവും കലങ്കരഹിതവും വ്യത്യാസമില്ലാത്ത സമാധിയിൽ ലയിച്ചവനാണ് അവധൂതൻ.

ലക്ഷ്യാലക്ഷ്യവിവര്ജിതലക്ഷ്യോ യുക്തായുക്തവിവര്ജിതദക്ഷഃ। കേവലതത്ത്വനിരഞ്ജനപൂതോ വാദവിവാദഃ കഥമവധൂതഃ

ലക്ഷ്യവും ലക്ഷ്യമില്ലായ്മയും വിട്ട് നിൽക്കുന്നവൻ, യോഗ്യവും അയോഗ്യവുമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ അകപ്പെടാത്തവൻ, ശുദ്ധവും കലങ്കരഹിതവുമായ തത്ത്വത്തിൽ ലയിച്ചവൻ—അവധൂതനെ വാദം എങ്ങനെ സ്പർശിക്കും?

ആശാപാശവിബന്ധനമുക്താഃ ശൌചാചാരവിവര്ജിതയുക്താഃ। ഏവം സര്വവിവര്ജിതശാന്ത- സ്തത്ത്വം ശുദ്ധനിരഞ്ജനവന്തഃ

ആശയുടെ ബന്ധനങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതരായി, ശുദ്ധിയും ആചാരവും അതിജീവിച്ച നിലയിൽ, ഇങ്ങനെ എല്ലാ വ്യത്യാസങ്ങളും വിട്ട് ശാന്തരായി, ശുദ്ധവും കലങ്കരഹിതവുമായ തത്ത്വം കൈവശമുള്ളവരാണ്.

കഥമിഹ ദേഹവിദേഹവിചാരഃ കഥമിഹ രാഗവിരാഗവിചാരഃ। നിര്മലനിശ്ചലഗഗനാകാരം സ്വയമിഹ തത്ത്വം സഹജാകാരമ്

ഇവിടെ ശരീരമോ ശരീരരഹിതത്വമോ അന്വേഷിക്കാൻ എന്ത് കാര്യം? ആസക്തിയോ അനാസക്തിയോ അന്വേഷിക്കാൻ എന്ത് ആവശ്യം? തത്ത്വം സ്വയം ശുദ്ധവും അചഞ്ചലവുമായ ആകാശസദൃശം, സ്വാഭാവികമായി തെളിയുന്നതാണ്.

കഥമിഹ തത്ത്വം വിന്ദതി യത്ര രൂപമരൂപം കഥമിഹ തത്ര। ഗഗനാകാരഃ പരമോ യത്ര വിഷയീകരണം കഥമിഹ തത്ര

രൂപവും അരൂപവും ഇല്ലാത്തിടത്ത് തത്ത്വം എങ്ങനെ കണ്ടെത്താം? പരമമായത് ആകാശസദൃശമായിടത്ത്, അവിടെ വിഷയം എന്നതിൽ ഏർപ്പെടൽ എങ്ങനെയാകും?

ഗഗനാകാരനിരന്തരഹംസ- സ്തത്ത്വവിശുദ്ധനിരഞ്ജനഹംസഃ। ഏവം കഥമിഹ ഭിന്നവിഭിന്നം ബന്ധവിബന്ധവികാരവിഭിന്നമ്

തത്ത്വം തുടർച്ചയുള്ള ആകാശസദൃശമായ ഹംസപോലെയാണ്, ശുദ്ധവും കലങ്കരഹിതവുമാണ്; അങ്ങനെ, ഇവിടെ വിഭജനം, വ്യത്യാസം, ബന്ധം, മാറ്റം എന്നിവ എങ്ങനെയാകും?

കേവലതത്ത്വനിരന്തരസര്വം യോഗവിയോഗൌ കഥമിഹ ഗര്വമ്। ഏവം പരമനിരന്തരസര്വ- മേവം കഥമിഹ സാരവിസാരമ്

എല്ലാം ഒരേ തത്ത്വത്തിൽ തുടർച്ചയായി ലയിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, യോഗം, വ്യോഗം എന്നിവയിൽ അഹങ്കാരം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും? അങ്ങനെ, പരമമായതിൽ എല്ലാം ലയിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, സാരം അല്ലാതതിന്റെ വ്യത്യാസം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

കേവലതത്ത്വനിരഞ്ജനസര്വം ഗഗനാകാരനിരന്തരശുദ്ധമ്। ഏവം കഥമിഹ സങ്ഗവിസങ്ഗം സത്യം കഥമിഹ രങ്ഗവിരങ്ഗമ്

എല്ലാം ഒരേ കലങ്കരഹിതമായ തത്ത്വമാണ്, ആകാശസദൃശവും തുടർച്ചയായ ശുദ്ധിയുമാണ്; അങ്ങനെ, ഇവിടെ ബന്ധമോ ബന്ധരഹിതത്വമോ, സത്യമോ അസത്യമോ എങ്ങനെയാകും?

യോഗവിയോഗൈ രഹിതോ യോഗീ ഭോഗവിഭോഗൈ രഹിതോ ഭോഗീ। ഏവം ചരതി ഹി മന്ദം മന്ദം മനസാ കല്പിതസഹജാനന്ദമ്

യോഗിയും യോഗരഹിതത്വവും അതിജീവിച്ചവനാണ്; ഭോക്താവും അനുഭവം, അനനുഭവം എന്നിവയിൽ അകപ്പെടാത്തവനാണ്; അങ്ങനെ, മനസ്സിൽ സ്വാഭാവികമായ ആനന്ദം അനുഭവിച്ച്, മൃദുവായി, മൃദുവായി സഞ്ചരിക്കുന്നു.

ബോധവിബോധൈഃ സതതം യുക്തോ ദ്വൈതാദ്വൈതൈഃ കഥമിഹ മുക്തഃ। സഹജോ വിരജഃ കഥമിഹ യോഗീ ശുദ്ധനിരഞ്ജനസമരസഭോഗീ

എപ്പോഴും ജ്ഞാനത്തിലും അജ്ഞാനത്തിലും ലയിച്ചവൻ, ദ്വൈതവും അദ്വൈതവും അതിജീവിച്ചവൻ എങ്ങനെ മോചിതനാകും? സ്വാഭാവികവും രാഗരഹിതനുമായ യോഗിയാണ് ശുദ്ധവും കലങ്കരഹിതവുമായ സമരസാനുഭവി.

ഭഗ്നാഭഗ്നവിവര്ജിതഭഗ്നോ ലഗ്നാലഗ്നവിവര്ജിതലഗ്നഃ। ഏവം കഥമിഹ സാരവിസാരഃ സമരസതത്ത്വം ഗഗനാകാരഃ

ഭംഗവും അഭംഗവും വിട്ട് നിൽക്കുന്നവൻ, ആസക്തിയും അനാസക്തിയും അതിജീവിച്ചവൻ; അങ്ങനെ, ഇവിടെ സാരവും അസാരവും എങ്ങനെയാകും? സമരസമായ തത്ത്വം ആകാശസദൃശമാണ്.

സതതം സര്വവിവര്ജിതയുക്തഃ സര്വം തത്ത്വവിവര്ജിതമുക്തഃ। ഏവം കഥമിഹ ജീവിതമരണം ധ്യാനാധ്യാനൈഃ കഥമിഹ കരണമ്

എപ്പോഴും എല്ലാ വ്യത്യാസങ്ങളും വിട്ട് നിലകൊള്ളുന്നവൻ, എല്ലാത്തിലും തത്ത്വം വിട്ട് മോചിതനായവൻ; അങ്ങനെ, ഇവിടെ ജീവനും മരണവും, ധ്യാനവും അധ്യാനവുമെന്നു പ്രവർത്തനം എങ്ങനെയാകും?

ഇന്ദ്രജാലമിദം സര്വം യഥാ മരുമരീചികാ। അഖണ്ഡിതമനാകാരോ വര്തതേ കേവലഃ ശിവഃ

ഇവയെല്ലാം ഒരു ഇന്ദ്രജാലംപോലെയും മരുഭൂമിയിലെ മായാമരിച്ചികപോലെയും ആണ്; വിഭജിക്കപ്പെടാത്ത, രൂപരഹിതമായ ശിവൻ മാത്രം നിലകൊള്ളുന്നു.

ധര്മാദൌ മോക്ഷപര്യന്തം നിരീഹാഃ സര്വഥാ വയമ്। കഥം രാഗവിരാഗൈശ്ച കല്പയന്തി വിപശ്ചിതഃ

ധർമ്മത്തിന്റെ തുടക്കം മുതൽ മോക്ഷത്തിന്റെ അവസാനം വരെ ഞങ്ങൾ എങ്ങനെയും ആഗ്രഹരഹിതരാണ്; അപ്പോൾ ജ്ഞാനികൾ ആസക്തിയും അനാസക്തിയും എങ്ങനെ കൽപ്പിക്കുന്നു?

വിന്ദതി വിന്ദതി ന ഹി ന ഹി യത്ര ഛന്ദോലക്ഷണം ന ഹി ന ഹി തത്ര। സമരസമഗ്നോ ഭാവിതപൂതഃ പ്രലപതി തത്ത്വം പരമവധൂതഃ

അവൻ കണ്ടെത്തുന്നു, കണ്ടെത്തുന്നു—അല്ല, അല്ല—അവിടെ ആഗ്രഹത്തിന്റെ അടയാളം ഇല്ല, ഇല്ല; സമരസതയിൽ ലയിച്ച്, ധ്യാനത്തിലൂടെ ശുദ്ധനായ പരമാവധൂതൻ തത്ത്വം പ്രസ്താവിക്കുന്നു.

ഇതി സപ്തമോഽധ്യായഃ

ഇങ്ങനെ ഏഴാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.

ത്വദ്യാത്രയാ വ്യാപകതാ ഹതാ തേ ധ്യാനേന ചേതഃപരതാ ഹതാ തേ। സ്തുത്യാ മയാ വാക്പരതാ ഹതാ തേ ക്ഷമസ്വ നിത്യം ത്രിവിധാപരാധാന്

നിന്റെ വ്യാപ്തി കാലത്തിന്റെ ത്രയത്തിൽ നശിച്ചു; ധ്യാനത്തിലൂടെ മനസ്സിന്റെ പരത്വം നഷ്ടപ്പെട്ടു; എന്റെ സ്തുതിയാൽ വാക്കിന്റെ പരത്വം നഷ്ടപ്പെട്ടു—ഈ ത്രിവിധ അപരാധങ്ങൾ എപ്പോഴും ക്ഷമിക്കണമേ.

കാമൈരഹതധീര്ദാന്തോ മൃദുഃ ശുചിരകിഞ്ചനഃ। അനീഹോ മിതഭുക് ശാന്തഃ സ്ഥിരോ മച്ഛരണോ മുനിഃ

ആഗ്രഹങ്ങൾ കൊണ്ട് മനസ്സു തകർന്നിട്ടില്ലാത്തവൻ, ദമനയുള്ളവൻ, മൃദുവും ശുദ്ധനും ഒന്നുമില്ലാത്തവനും, ആഗ്രഹരഹിതനും അളവിലുള്ള ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവനും, ശാന്തനും സ്ഥിരനുമാണ്; എന്നിൽ ശരണം പ്രാപിച്ച മുനിയാണ്.