അവധൂതഗീതാ

ഗദിതാവിദിതം ന ഹി സത്യമിതി വിദിതാവിദിതം നഹി സത്യമിതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം വിഷയേന്ദ്രിയബുദ്ധിമനാംസി കഥമ്

പറഞ്ഞതോ പറയാത്തതോ സത്യമല്ല; അറിയുന്നതോ അറിയാത്തതോ സത്യമല്ല; എല്ലാം ഒരുപോലെയും അക്ഷുണ്ണവുമാണെങ്കിൽ, വിഷയങ്ങളും ഇന്ദ്രിയങ്ങളും ബുദ്ധിയും മനസ്സും എങ്ങനെയാകും?

ഗഗനം പവനോ ന ഹി സത്യമിതി ധരണീ ദഹനോ ന ഹി സത്യമിതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം ജലദശ്ച കഥം സലിലം ച കഥമ്

ആകാശവും കാറ്റും സത്യമല്ല; ഭൂമിയും അഗ്നിയും സത്യമല്ല; എല്ലാം ഒരുപോലെയും അക്ഷുണ്ണവുമാണെങ്കിൽ, മേഘവും വെള്ളവും എങ്ങനെയാകും?

യദി കല്പിതലോകനിരാകരണം യദി കല്പിതദേവനിരാകരണമ്। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം ഗുണദോഷവിചാരമതിശ്ച കഥമ്

കൽപ്പിതലോകം ഇല്ലാതാക്കൽ, കൽപ്പിതദേവതകൾ ഇല്ലാതാക്കൽ, എല്ലാം ഒരുപോലെയും അക്ഷുണ്ണവുമാണെങ്കിൽ, ഗുണവും ദോഷവും മനസ്സിൽ എങ്ങനെയാകും?

മരണാമരണം ഹി നിരാകരണം കരണാകരണം ഹി നിരാകരണമ്। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം ഗമനാഗമനം ഹി കഥം വദതി

മരണം ജനനം എന്നിവയൊന്നും യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല; ചെയ്യുന്നതും ചെയ്യാത്തതും ഇല്ല. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, വരികയും പോകുകയും ചെയ്യുന്നതിനെപ്പറ്റി എങ്ങനെ പറയാം?

പ്രകൃതിഃ പുരുഷോ ന ഹി ഭേദ ഇതി ന ഹി കാരണകാര്യവിഭേദ ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം പുരുഷാപുരുഷം ച കഥം വദതി

പ്രകൃതിയും പുരുഷനും യഥാർത്ഥത്തിൽ വേറിട്ടതല്ല; കാരണവും ഫലവും എന്നിങ്ങനെയുള്ള വ്യത്യാസങ്ങളും ഇല്ല. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, പുരുഷനും അപുരുഷനും എന്നതിനെപ്പറ്റി എങ്ങനെ പറയാം?

തൃതീയം ന ഹി ദുഃഖസമാഗമനം ന ഗുണാദ്ദ്വിതീയസ്യ സമാഗമനമ്। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം സ്ഥവിരശ്ച യുവാ ച ശിശുശ്ച കഥമ്

ദുഃഖം ഉണ്ടാകാൻ മൂന്നാമത്തേതൊന്നുമില്ല; ഗുണങ്ങളിൽ നിന്ന് രണ്ടാമത്തേതുമുണ്ടാകുന്നില്ല. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, വയസ്സും യൗവനവും ബാല്യവും എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

നനു ആശ്രമവര്ണവിഹീനപരം നനു കാരണകര്തൃവിഹീനപരമ്। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവ- മവിനഷ്ടവിനഷ്ടമതിശ്ച കഥമ്

ആശ്രമവും വർണ്ണവും അതിന് അതീതമാണ്; കാരണവും ചെയ്യുന്നവനും അതിന് അതീതമാണ്. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, നശിക്കൽ അല്ലെങ്കിൽ നശിക്കാത്തതെന്ന ചിന്ത എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ഗ്രസിതാഗ്രസിതം ച വിതഥ്യമിതി ജനിതാജനിതം ച വിതഥ്യമിതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവ- മവിനാശി വിനാശി കഥം ഹി ഭവേത്

ഭക്ഷിക്കുന്നവനും ഭക്ഷിക്കപ്പെടാത്തതും എന്ന ധാരണ തെറ്റാണ്; ജനിച്ചവനും ജനിക്കാത്തതും എന്ന ധാരണയും തെറ്റാണ്. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, നശിക്കുന്നതും നശിക്കാത്തതും എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

പുരുഷാപുരുഷസ്യ വിനഷ്ടമിതി വനിതാവനിതസ്യ വിനഷ്ടമിതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവ- മവിനോദവിനോദമതിശ്ച കഥമ്

പുരുഷനും അപുരുഷനും, സ്ത്രീയും അസ്ത്രീയും നശിക്കുന്നു എന്ന ധാരണ തെറ്റാണ്. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, ആനന്ദവും ആനന്ദമില്ലായ്മയും എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

യദി മോഹവിഷാദവിഹീനപരോ യദി സംശയശോകവിഹീനപരഃ। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവ- മഹമേതി മമേതി കഥം ച പുനഃ

മോഹവും വിഷാദവും അതിന് അതീതമാണ്; സംശയവും ദുഃഖവും അതിന് അതീതമാണ്. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, 'ഞാൻ' എന്നും 'എന്റെ' എന്നും എങ്ങനെ വീണ്ടും ചിന്തിക്കാം?

നനു ധര്മവിധര്മവിനാശ ഇതി നനു ബന്ധവിബന്ധവിനാശ ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം- മിഹദുഃഖവിദുഃഖമതിശ്ച കഥമ്

ധർമ്മവും അധർമ്മവും നശിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു; ബന്ധവും മോക്ഷവും നശിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, ദുഃഖവും ദുഃഖമില്ലായ്മയും എന്ന ചിന്ത എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ന ഹി യാജ്ഞികയജ്ഞവിഭാഗ ഇതി ന ഹുതാശനവസ്തുവിഭാഗ ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം വദ കര്മഫലാനി ഭവന്തി കഥമ്

യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവനും യജ്ഞവും യഥാർത്ഥത്തിൽ വേറിട്ടതല്ല; അഗ്നിയും ഹോമദ്രവ്യവും വേറിട്ടതല്ല. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, കര്‍മ്മഫലങ്ങള്‍ എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും എന്ന് പറയൂ.

നനു ശോകവിശോകവിമുക്ത ഇതി നനു ദര്പവിദര്പവിമുക്ത ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം നനു രാഗവിരാഗമതിശ്ച കഥമ്

ദുഃഖവും ദുഃഖമില്ലായ്മയും ഇല്ലാതായിരിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു; അഹങ്കാരവും അഹങ്കാരമില്ലായ്മയും ഇല്ലാതായിരിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, ആസക്തിയും അനാസക്തിയും എന്ന ചിന്ത എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ന ഹി മോഹവിമോഹവികാര ഇതി ന ഹി ലോഭവിലോഭവികാര ഇതി। യദി ചൈകനിരന്തരസര്വശിവം ഹ്യവിവേകവിവേകമതിശ്ച കഥമ്

മോഹവും മോഹമില്ലായ്മയും എന്ന മാറ്റം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല; ലോഭവും ലോഭമില്ലായ്മയും എന്ന മാറ്റവും ഇല്ല. എല്ലായിടത്തും ഒരേ അശേഷമായ ശിവൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, വിവേകവും വിവേകമില്ലായ്മയും എന്ന ചിന്ത എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ത്വമഹം ന ഹി ഹന്ത കദാചിദപി കുലജാതിവിചാരമസത്യമിതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

നീയും ഞാനും ഒരിക്കലും കൊല്ലുന്നവരല്ല; കുടുംബവും ജനനവും എന്നുള്ള ചിന്തയൊക്കെ അസത്യമാണ്. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ഗുരുശിഷ്യവിചാരവിശീര്ണ ഇതി ഉപദേശവിചാരവിശീര്ണ ഇതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

ഗുരുവും ശിഷ്യനും എന്ന വ്യത്യാസം ഇല്ലാതായി; ഉപദേശവും അതിന്റെ വ്യത്യാസവും ഇല്ലാതായി. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ന ഹി കല്പിതദേഹവിഭാഗ ഇതി ന ഹി കല്പിതലോകവിഭാഗ ഇതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

ദേഹങ്ങളുടെ ഭേദം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല; ലോകങ്ങളുടെ ഭേദവും യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

സരജോ വിരജോ ന കദാചിദപി നനു നിര്മലനിശ്ചലശുദ്ധ ഇതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

രജസ്സുള്ളതോ രഹിതമായതോ ഒരിക്കലുമില്ല; അതു ശുദ്ധവും അചഞ്ചലവും മിനുക്കുമില്ലാത്തതുമാണ്. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

ന ഹി ദേഹവിദേഹവികല്പ ഇതി അനൃതം ചരിതം ന ഹി സത്യമിതി। അഹമേവ ശിവഃ പരമാര്ഥ ഇതി അഭിവാദനമത്ര കരോമി കഥമ്

ദേഹവും ദേഹമില്ലായ്മയും എന്ന വ്യത്യാസം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല; ആചരണം അസത്യമാണ്, യഥാർത്ഥമല്ല. ഞാനേ ശിവൻ, പരമാർത്ഥം എന്നാണെങ്കിൽ, ഇവിടെ അഭിവാദ്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

വിന്ദതി വിന്ദതി ന ഹി ന ഹി യത്ര ഛന്ദോലക്ഷണം ന ഹി ന ഹി തത്ര। സമരസമഗ്നോ ഭാവിതപൂതഃ പ്രലപതി തത്ത്വം പരമവധൂതഃ

അവൻ നേടുന്നു, നേടുന്നു — എന്നാൽ അവിടെ ചണ്ഡാളന്റെ അടയാളം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇല്ല. സമതയിൽ ലയിച്ചും ധ്യാനത്തിലൂടെ ശുദ്ധനായും പരമവധൂതൻ സത്യം സംസാരിക്കുന്നു.

ഇതി ഷഷ്ഠമോഽധ്യായഃ

ഇതോടെ ആറാം അധ്യായം അവസാനിക്കുന്നു.

രഥ്യാകര്പടവിരചിതകന്ഥഃ പുണ്യാപുണ്യവിവര്ജിതപന്ഥഃ। ശൂന്യാഗാരേ തിഷ്ഠതി നഗ്നോ ശുദ്ധനിരഞ്ജനസമരസമഗ്നഃ

തെരുവിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയ പഴയ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ച്, പുണ്യവും പാപവും അതിജീവിച്ച വഴിയിൽ സഞ്ചരിച്ച്, ശൂന്യമായ വീട്ടിൽ നഗ്നനായി വസിച്ച്, നിർമലവും കലങ്കരഹിതവും വ്യത്യാസമില്ലാത്ത സമാധിയിൽ ലയിച്ചവനാണ് അവധൂതൻ.

ലക്ഷ്യാലക്ഷ്യവിവര്ജിതലക്ഷ്യോ യുക്തായുക്തവിവര്ജിതദക്ഷഃ। കേവലതത്ത്വനിരഞ്ജനപൂതോ വാദവിവാദഃ കഥമവധൂതഃ

ലക്ഷ്യവും ലക്ഷ്യമില്ലായ്മയും വിട്ട് നിൽക്കുന്നവൻ, യോഗ്യവും അയോഗ്യവുമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ അകപ്പെടാത്തവൻ, ശുദ്ധവും കലങ്കരഹിതവുമായ തത്ത്വത്തിൽ ലയിച്ചവൻ—അവധൂതനെ വാദം എങ്ങനെ സ്പർശിക്കും?

ആശാപാശവിബന്ധനമുക്താഃ ശൌചാചാരവിവര്ജിതയുക്താഃ। ഏവം സര്വവിവര്ജിതശാന്ത- സ്തത്ത്വം ശുദ്ധനിരഞ്ജനവന്തഃ

ആശയുടെ ബന്ധനങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതരായി, ശുദ്ധിയും ആചാരവും അതിജീവിച്ച നിലയിൽ, ഇങ്ങനെ എല്ലാ വ്യത്യാസങ്ങളും വിട്ട് ശാന്തരായി, ശുദ്ധവും കലങ്കരഹിതവുമായ തത്ത്വം കൈവശമുള്ളവരാണ്.

കഥമിഹ ദേഹവിദേഹവിചാരഃ കഥമിഹ രാഗവിരാഗവിചാരഃ। നിര്മലനിശ്ചലഗഗനാകാരം സ്വയമിഹ തത്ത്വം സഹജാകാരമ്

ഇവിടെ ശരീരമോ ശരീരരഹിതത്വമോ അന്വേഷിക്കാൻ എന്ത് കാര്യം? ആസക്തിയോ അനാസക്തിയോ അന്വേഷിക്കാൻ എന്ത് ആവശ്യം? തത്ത്വം സ്വയം ശുദ്ധവും അചഞ്ചലവുമായ ആകാശസദൃശം, സ്വാഭാവികമായി തെളിയുന്നതാണ്.

കഥമിഹ തത്ത്വം വിന്ദതി യത്ര രൂപമരൂപം കഥമിഹ തത്ര। ഗഗനാകാരഃ പരമോ യത്ര വിഷയീകരണം കഥമിഹ തത്ര

രൂപവും അരൂപവും ഇല്ലാത്തിടത്ത് തത്ത്വം എങ്ങനെ കണ്ടെത്താം? പരമമായത് ആകാശസദൃശമായിടത്ത്, അവിടെ വിഷയം എന്നതിൽ ഏർപ്പെടൽ എങ്ങനെയാകും?

ഗഗനാകാരനിരന്തരഹംസ- സ്തത്ത്വവിശുദ്ധനിരഞ്ജനഹംസഃ। ഏവം കഥമിഹ ഭിന്നവിഭിന്നം ബന്ധവിബന്ധവികാരവിഭിന്നമ്

തത്ത്വം തുടർച്ചയുള്ള ആകാശസദൃശമായ ഹംസപോലെയാണ്, ശുദ്ധവും കലങ്കരഹിതവുമാണ്; അങ്ങനെ, ഇവിടെ വിഭജനം, വ്യത്യാസം, ബന്ധം, മാറ്റം എന്നിവ എങ്ങനെയാകും?

കേവലതത്ത്വനിരന്തരസര്വം യോഗവിയോഗൌ കഥമിഹ ഗര്വമ്। ഏവം പരമനിരന്തരസര്വ- മേവം കഥമിഹ സാരവിസാരമ്

എല്ലാം ഒരേ തത്ത്വത്തിൽ തുടർച്ചയായി ലയിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, യോഗം, വ്യോഗം എന്നിവയിൽ അഹങ്കാരം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും? അങ്ങനെ, പരമമായതിൽ എല്ലാം ലയിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, സാരം അല്ലാതതിന്റെ വ്യത്യാസം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

കേവലതത്ത്വനിരഞ്ജനസര്വം ഗഗനാകാരനിരന്തരശുദ്ധമ്। ഏവം കഥമിഹ സങ്ഗവിസങ്ഗം സത്യം കഥമിഹ രങ്ഗവിരങ്ഗമ്

എല്ലാം ഒരേ കലങ്കരഹിതമായ തത്ത്വമാണ്, ആകാശസദൃശവും തുടർച്ചയായ ശുദ്ധിയുമാണ്; അങ്ങനെ, ഇവിടെ ബന്ധമോ ബന്ധരഹിതത്വമോ, സത്യമോ അസത്യമോ എങ്ങനെയാകും?